Sygn. akt VIII U 278/23 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 13 grudnia 2022 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. po rozpatrzeniu wniosku D. P. z dnia 14 listopada 2022 roku odmówił prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu wskazano, że rozwiązanie stosunku pracy z ubezpieczoną nastąpiło w dniu 31 grudnia 2021 roku, na skutek upływu czasu na jaki umowa o pracę została zawarta. (decyzja z dnia 13.12.22r. załączona do akt organu rentowego) Odwołanie od w/w decyzji wniosła D. P. wskazując, że utrata pracy nastąpiła ze względu na likwidację jej stanowiska z powodów finansowych i ekonomicznych firmy. Wnioskodawczyni podkreśliła, że gdyby nie zaistniałe okoliczności, nie utraciłaby zatrudnienia. (odwołanie – k. 3) W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, przytaczając okoliczności jak w zaskarżonej decyzji. Jednocześnie wskazano, że wnioskodawczyni spełniła pozostałe warunki do przyznania świadczenia. (odpowiedź na odwołanie – k. 5) Na rozprawie w dniu 19 czerwca 2023 roku wnioskodawczyni poparła odwołanie, zaś pełnomocnik ZUS wniósł o jego oddalenie. (końcowe stanowiska stron – rozprawa z dnia 19 czerwca 2023 roku e-protokół 00:01:06 – 00:01:22 – płyta CD – k. 38) Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: D. P. urodziła się (...). (okoliczność bezsporna) D. P. została zatrudniona w dniu 2 maja 2019 roku przez E. F. prowadzącą sklep (...) w Ł. na podstawie umowy o pracę na czas określony do dnia 15 maja 2020 roku na stanowisku sprzedawcy – obsługa sklepu. W dniu 16 maja 2020 roku strony zawarły kolejną umowę o pracę na czas określony do dnia 31 grudnia 2021 roku. W świadectwie pracy z dnia 31 grudnia 2021 roku pracodawca wskazał, że umowa o pracę została rozwiązana w dniu 31 grudnia 2021 z upływem czasu, na który została zawarta. (umowy o pracę i świadectwo pracy w akta osobowych – k.18; zeznania wnioskodawczyni na rozprawie w dniu 19 czerwca 2023 roku e-protokół 00:14:15– 00:15:52– płyta CD – k. 38 w związku z rozprawą z dnia 5 kwietnia 2023 roku e-protokół 00:01:16-00:09:34 – płyta CD – k. 25, zeznania świadka E. F. na rozprawie w dniu 19 czerwca 2023 roku e-protokół 00:02:53-00:14:15 – płyta CD – k. 38) Sklep jest otwarty w godzinach od 7.00 do 20.00, również w weekendy – wtedy w sklepie pracuje wyłącznie E. F.. Sprzedawcy pracują w tygodniu na zmiany: od 7.00 do 14.00 i od 14.00 do 20.00. (zeznania wnioskodawczyni na rozprawie w dniu 19 czerwca 2023 roku e-protokół 00:14:15– 00:15:52– płyta CD – k. 38 w związku z rozprawą z dnia 5 kwietnia 2023 roku e-protokół 00:01:16-00:09:34 – płyta CD – k. 25, zeznania świadka E. F. na rozprawie w dniu 19 czerwca 2023 roku e-protokół 00:02:53-00:14:15 – płyta CD – k. 38) W 2021 i 2022 roku E. F. zatrudniała: 1. na umowie cywilno- prawnej: - 1 osobę do czerwca 2022 roku na stanowisku sprzedawcy, 2. na umowę o pracę (oprócz wnioskodawczyni) - 1 osobę na stanowisku sprzedawcy. (pismo – k. 17) E. F. zamierzała przedłużyć z wnioskodawczynią umowę o pracę, ale pojawiły się u niej problemy finansowe, związane z chorobą teściowej i zwiększeniem rat kredytu. Zwiększenie kosztów i wydatków spowodowało, że nie było ją stać na utrzymanie pracownika. E. F. pracowała wówczas w sklepie w większym wymiarze niż dotychczas. W marcu 2023 roku E. F. zatrudniła pracownika na stanowisku sprzedawcy na podstawie umowy o pracę na czas określony do dnia 31 grudnia 2023 roku, gdyż nie była już w stanie pracować w sklepie po 12 godzin dziennie. E. F. nabywa uprawnienia emerytalne w 2023 roku i zamierza zakończyć prowadzenie działalności gospodarczej. (zeznania świadka E. F. na rozprawie w dniu 19 czerwca 2023 roku e-protokół 00:02:53-00:14:15 – płyta CD – k. 38) Przychód pracodawcy wnioskodawczyni w 2021 roku wyniósł 1 040 382,88, a w 2022 roku – 1 292 295,27 zł. (zestawienie – k.29-30) Staż pracy wnioskodawczyni na dzień 31 grudnia 2021 roku wyniósł: 25 lat 9 miesięcy i 16 dni – okresów składkowych, 11 lat 5 miesięcy i 15 dni – okresów nieskładkowych. (zestawienie w aktach organu rentowego) Wnioskodawczyni od dnia 5 kwietnia 2022 roku zarejestrowana jest jako bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ł.. Skarżąca otrzymała zasiłek w okresie od dnia 5 kwietnia 2022 roku do dnia 4 kwietnia 2023 roku. Okres 180 dni upłynął w dniu 2 października 2022 roku. Wnioskodawczyni jako bezrobotna w czasie zarejestrowania nie odmówiła propozycji pracy w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. (zaświadczenia w aktach organu rentowego) W dniu 14 listopada 2022 roku wnioskodawczyni złożyła do ZUS wniosek o świadczenie przedemerytalne. (wniosek w aktach organu rentowego) W dniu 13 grudnia 2022 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. wydał zaskarżoną decyzję. (decyzja w aktach organu rentowego) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie powołanych dowodów w postaci dokumentów znajdujących się w aktach niniejszej sprawy oraz w aktach ZUS oraz na podstawie zeznań świadka E. F. oraz przesłuchania wnioskodawczyni. Zeznania wnioskodawczyni i powołanego w sprawie świadka są logiczne, spójne na istotne okoliczności sprawy i wzajemnie się uzupełniają. Ponadto ów zeznania nie zostały podważone przez organ rentowy w toku procesu, dlatego należało uznać je za wiarygodne. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie wnioskodawczyni jest zasadne i skutkuje zmianą zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu było, czy D. P. spełniła przesłanki do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego określone w ustawie z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 779 ze zm.). Zgodnie z art. 2 ust. 1 powołanej ustawy prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która: 1) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu likwidacji pracodawcy lub niewypłacalności pracodawcy, w rozumieniu przepisów o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, u którego była zatrudniona lub pozostawała w stosunku służbowym przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 56 lat - kobieta oraz 61 lat - mężczyzna i posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub 2) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o promocji zatrudnienia", w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 55 lat - kobieta oraz 60 lat - mężczyzna oraz posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn, lub 3) do dnia ogłoszenia upadłości prowadziła nieprzerwanie i przez okres nie krótszy niż 24 miesiące pozarolniczą działalność, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych", i za ten okres opłaciła składki na ubezpieczenia społeczne oraz do dnia ogłoszenia upadłości ukończyła co najmniej 56 lat - kobieta i 61 lat - mężczyzna i posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub 4) zarejestrowała się we właściwym powiatowym urzędzie pracy w ciągu 30 dni od dnia ustania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, pobieranej nieprzerwanie przez okres co najmniej 5 lat, i do dnia, w którym ustało prawo do renty, ukończyła co najmniej 55 lat - kobieta oraz 60 lat - mężczyzna i osiągnęła okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub 5) do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn, lub 6) do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego, z powodu likwidacji pracodawcy lub niewypłacalności pracodawcy, w rozumieniu przepisów o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, u którego była zatrudniona lub pozostawała w stosunku służbowym przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiadała okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 34 lata dla kobiet i 39 lat dla mężczyzn. Zgodnie z art. 2 ust. 2 wskazanej ustawy za okres uprawniający do emerytury, o którym mowa w ust. 1, uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami art. 5 -9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 291, 353, 794 i 1621), zwanej dalej "ustawą o emeryturach i rentach z FUS". Stosownie do treści art. 2 ust. 3 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych, świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki: 1) nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna; 2) w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych; 3) złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 180-dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Osoba ubiegająca się o świadczenie przedemerytalne musi spełniać łącznie przesłanki wymienione w art. 2 ust. 1 i ust. 3 powołanej ustawy. Z powyższych przepisów wynika zatem, że mężczyzna ubiegający się o prawo do świadczenia przedemerytalnego na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy - w sytuacji rozwiązania z nim stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy musi spełniać łącznie wszystkie przesłanki wymienione w cytowanych przepisach. Po pierwsze, na dzień rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy kobieta, która była w nim zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, powinna ukończyć 55 lat i posiadać okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat. Po drugie, świadczenie przedemerytalne przysługuje dopiero po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Po trzecie, ustawodawca stwierdził, że po wskazanym okresie wyczekiwania, ubezpieczona powinna nadal być zarejestrowana jako bezrobotna i złożyć wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 180 - dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Bezspornym jest, że wnioskodawczyni ma staż pracy wynoszący ponad 30 lat. Była zatrudniona przez okres ponad 6 miesięcy na dzień rozwiązania stosunku pracy. Była zarejestrowana jako bezrobotna i przez okres 180 dni pobierał zasiłek dla bezrobotnych. W ustawowym terminie złożyła również wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Natomiast w świetle art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z dnia 20 kwietnia 2004 r. ( Dz.U.2022.0.690 t.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.