Sygn. akt I AGa 202/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 marca 2021 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Sławomir Jamróg (spr.) Sędziowie: SSA Barbara Baran SSO del. Izabella Dyka Protokolant: starszy sekretarz sądowy Marta Sekuła po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2021 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa (...) spółki z o.o. w K. przeciwko Gminie T. o zapłatę na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 13 maja 2019 r. sygn. akt IX GC 566/15 1. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: - określoną w punkcie I kwotę 347.112,22 zł obniża do kwoty 173.556,11 zł (sto siedemdziesiąt trzy tysiące pięćset pięćdziesiąt sześć 11/100 złotych), oddalając powództwo także w odniesieniu do kwoty różnicy wynikającej z tego obniżenia, - wskazaną w punkcie III kwotę 22.356,67 zł obniża do kwoty 7.361,57 zł (siedem tysięcy trzysta sześćdziesiąt jeden 57/100 złotych); 2. oddala apelację w pozostałej części; 3. zasądza od strony powodowej na rzecz strony pozwanej kwotę 8.678 zł (osiem tysięcy sześćset siedemdziesiąt osiem złotych) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. SSO Izabella Dyka SSA Sławomir Jamróg SSA Barbara Baran Sygn. akt I ACa 202/19 UZASADNIENIE Strona powodowa (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. wniosła o zasądzenie od pozwanej Gminy T. kwoty 76.000zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 29.05.2013r. do dnia zapłaty, zaznaczając, że dochodzona kwota stanowi część jej roszczenia wobec pozwanej. Podała , że wraz z Przedsiębiorstwem (...) S.A.- jako liderem konsorcjum, zwarła z Gminą T. -jako zamawiającym, umowę dotycząca przebudowy rynku i parkingu ( (...)) oraz renowacji budynków (...) a także wykonania dwóch budynków. Strona powodowa wykonywała prace dotyczące części (...) i odrębnie rozliczała je z zamawiającym. Wynagrodzenie mało zostać wykonane w oparciu o kosztorys powykonawczy w oparciu o ceny jednostkowe przyjęte w kosztorysie ofertowym. Specyfikacja istotnych warunków zamówienia (SIWZ) przewidywała wykonanie ciągów pieszych z kostki łupanej, nieregularnej, odpowiadającej polskiej normie (...). W projekcie budowlanym wskazano wprost, że ma to być kostka brukowa marki (...), co naruszało art. 29 ust. 23 prawa zamówień publicznych . W nawiązaniu do tego kosztorys ofertowy powódki ujmował, w pozycji(...), użycie kostki łupanej na 3.314.88m2 , wartości 446.939,93zł, w tym wartość samego materiału skalkulowano na 369.049,87zł. Wartość materiału powódka przyjęła na podstawie zaoferowanej jej kostki (...) przez sprzedawcę, przedsiębiorcę Z. Z., który z kolei nabywał ten rodzaj kostki od spółki (...). W trakcie realizacji umowy tj w styczniu 2011r. strona powodowa zwróciła uwagę, iż podana przez inwestora norma dla mającej być zastosowaną kostki (...), została uchylona i zastąpiona normą europejską (...), w związku z czym, powódka nie będzie mogła wywiązać się z obowiązku umownego w postaci przedstawienia certyfikatów zgodności wyrobu z właściwą normą. Strona powodowa powołała się na §13 umowy, w którym strony przewidziały zmianę umowy, gdy dochodzi do aktualizacji rozwiązań ze względu na postęp technologiczny, gdy nastąpi wycofanie z obrotu materiałów budowalnych lub urządzeń przewidzianych w dokumentacji projektowej do realizacji przedmiotu zamówienia. Zmiana ta może nastąpić po udokumentowaniu przez wykonawcę zaistnienia tychże okoliczności i uzgodnienia proponowanej zmiany z autorem projektu. W nawiązaniu do tego projektant dopuścił zastosowanie kostki granitowej wykonanej zgodnie z normą (...). Strona zamawiająca wyraziła zgodę na zastosowanie zmienionej kostki - tj. kostki ciętej, zaznaczając jednak, że zmiana parametrów kostki nie powinna wpływać na wysokość wynagrodzenia, a sama powódka powinna przedstawić stosowną ofertę na kostkę wraz z próbkami kostki. Po spotkaniach w kwietniu 2011r. oraz 22 kwietnia 2011 wybrano kostkę (...), która nie wiązała się z dopłatą, tej jednak nie zaakceptował projektant. Projektant wpisał do dziennika budowy wykonywanie zadania z kostki (...), czyli droższej i wpisu tego nie zmienił. Prace wykonano przy użyciu kostki (...) , która jest kostką ciętą i jej wartość była znacznie wyższa niż wartość kostki łupanej, jaką jest (...). Prace zostały wykonane i odebrane. Strona powodowa wezwała pozwaną o dopłatę a następnie skierowała bezskuteczny wniosek o zawezwanie do próby ugodowej dotyczącej zapłaty kwoty 490456,03 zł Jako podstawę powództwa powołano się na szkodę z tytułu nienależytego wykonania umowy przez stronę pozwaną a także na przepisy art. 410§1 k.c., art. 405 k.c. i art. 630 k.c. Nakazem zapłaty z dnia 8 maja 2015r. wydanym w postępowaniu upominawczym powództwo zostało uwzględnione. W sprzeciwie od nakazu zapłaty strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości i o zasądzenie kosztów. Zarzuciła, że zastosowanie normy (...) było wiążące strony, w 2010r. doszło do uzgodnienia zarówno koloru jak i rodzaju kostki w tym łupanej w kolorze niebieskim (...). Powódka prowadziła bez wiedzy i zgody pozwanej rozmowy z projektantem i uzyskała nieskonsultowaną z pozwana zgodę projektanta na zastosowanie kostki według normy (...). Zmiana ta zdaniem pozwanej nie wnika z faktu wycofania normy (...)lecz niemożność uzyskania atestu według polskiej normy na kostkę oferowana przez dostawcę strony powodowej. W 2011r. inwestor wyraził zgodę na zastosowanie normy (...) pod warunkiem, że na ciągach pieszych będzie kostka ciętą na dwóch płaszczyznach co będzie stanowić rekompensatę za dopuszczenie kostki o gorszych walorach , gdyż norma (...)określa niższe wymagania wobec kostki w porównaniu z normą (...)w zakresie dopuszczalnych odchyłek wymiarów możliwych uszkodzeń krawędzi, wgłębień i wypukłości. W dniu 23 lutego 2011r. uzgodniono dopuszczenie normy (...) przy czym na ciągach pieszych miała być ułożona kostka cięta na dwóch płaszczyznach i od góry płomieniowana a zmiana ta nie miała wpłynąć na zmianę ceny. Pozostało jedynie uzgodnienie kolorystyki kostki ciętej. Pozwana w sprzeciwie przedstawiła własną wersję przebiegu rozmów i podjęcia w dniu 22 kwietnia 2011r. ostatecznej decyzji o zastosowaniu kostki spełniającej wymagania normy (...). Jej zdaniem na wszystkich ciągach pieszych kostka miała być cięta na dwóch płaszczyznach, od góry płomieniowana. Kolorystyka według próbki (...) (granit jasnoszary ) z odcieniami od strony krawężnika i od strony przeciwnej z dwoma rzędami kostki łupanej w kolorze czarnym. Zmiany te miały nie powodować zmiany wynagrodzenia. Projektant zaakceptował te zmiany i koszt miał mieścić się w cenie wynikającej z kosztorysu ofertowego. Nie mogło więc dojść do poniesienia szkody. W odpowiedzi na sprzeciw strona powodowa zaprzeczyła by użyła kostki (...) i przedstawiła zdjęcia próbek (k608- 613 Pismem wniesionym w dniu 18 listopada 2016r. (k. 669-671) strona powodowa rozszerzyła powództwo, żądając zasądzenia kwoty 490.456,03zł z odsetkami ustawowymi od dnia 29 maja 2013r. do dnia zapłaty. Wyrokiem z dnia 13 maja 2019 r. sygn. akt IX GC 566/15 Sąd Okręgowy w Krakowie zasądził od strony pozwanej Gminy T. na rzecz strony powodowej (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. kwotę 347.112,22zł z odsetkami ustawowymi od dnia listopada 2013r. do dnia 31 grudnia 2015r. i z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1 stycznia 2016r. do dnia zapłaty (pkt I) oddalił powództwo w pozostałej części (pkt II) oraz zasądził od strony pozwanej Gminy T. na rzecz strony powodowej (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. kwotę 22.356,67zł tytułem zwrotu kosztów procesu (pkt III). Podstawę tego rozstrzygnięcia stanowił następujący stan faktyczny: W dniu 2 września 2009r. Gmina T. jako zamawiający i konsorcjum firm (...) S.A. i (...) spółka z o.o. zawarły umowę o wykonanie robót budowlanych w zakresie zadania (...). Umówiono (§5) wynagrodzenie zgodnie z ofertą wykonawcy na podstawie uzgodnionych cen jednostkowych, określonych w kosztorysach ofertowych dla poszczególnych części zadania, i wymieniono kwoty łączne za poszczególne zadania. Umówiono (§6), że rozliczenie robót następować będzie na podstawie kosztorysu powykonawczego, przy uwzględnieniu niezmiennych cen jednostkowych określonych w kosztorysach ofertowych oraz rzeczywiście wykonanych ilości robót udokumentowanych książką obmiaru. Umówiono się (§7), że wraz ze zgłoszeniem odbioru końcowego wykonawca przedłoży zamawiającemu dokumenty, atesty , certyfikaty , potwierdzające , że wbudowane wyroby budowlane są zgodne z art. 10 ustawy Prawo Budowlane. W umowie (§9) strony zastrzegły kary umowne, nie wyłączając jednak swojej odpowiedzialności odszkodowawczej na zasadach ogólnych. W umowie, a także w specyfikacji istotnych warunków zamówienia (SIWZ) przewidziano (§13), że zmiana umowy wymaga sporządzenia aneksu do umowy w formie pisemnej pod rygorem nieważności. W porozumieniu konsorcjantów z dnia 15 lipca 2013r. poświęconemu ich rozliczeniu się, konsorcjanci ustalili (§5 pkt4 ), że w zakresie inwestycji (...), (...) spółka z o.o. uprawniona jest do samodzielnego dochodzenia roszczeń uzupełniających, ewentualnie odszkodowawczych, wobec inwestora. (...) spółka z o.o. miała w ramach umowy z dnia 2 września 2009r. wykonać nową nawierzchnię. W projekcie budowlanym dla tego zadania przewidziano ( pkt 3.4.4 ) wykonanie ciągów pieszo- jezdnych z kostki brukowej , w tym z granitowej kostki 10x10 (...) jasnoszary, betonowej kostki 10x10(...)czerwona,, wykonanie chodników z kostki granitowej 10x10 (...) w ilości 3927,81m2. W projekcie została również określona ( pkt.3.15. ) kolorystyka nawierzchni z zastrzeżeniem, że ze względu na rozbieżności w zakresie kolorów kostki pomiędzy poszczególnymi partiami, a wzorcem katalogowym, należy na etapie realizacji uzgodnić wybór koloru z projektantem, oraz, że wykonawca przed zakupem uzyska zatwierdzenie inwestora materiału kamiennego w oparciu o próbki producenta. W projekcie wykonawczym, w pozycji nawierzchnia z kostki kamiennej granitowej, określone zostały szczegółowe parametry, charakterystyka kostki , a także sposób jej układania, w tym podano, że kamienna kostka drogowa wg (...) jest stosowana do budowy nawierzchni z kostki kamiennej wg (...) oraz do budowy nawierzchni z kostki kamiennej nieregularnej wg (...) . Wykonawcy w swoim kosztorysie ofertowym, powołanym następnie w umowie jako podstawa obliczenia wynagrodzenia , wskazali ( poz. 94 , k. 335) na skalkulowanie kostki kamiennej nieregularnej 8cm. – nawierzchnia z kostki granitowej szaroniebieskiej 10x10x8 , cena materiału 369.049,87zł Pismem z dnia 4 stycznia 2011r., kierowanym do Gminy, projektant dopuścił zastosowanie na ciągi piesze i pieszo-jezdne kostki granitowej wykonanej zgodnie z normą (...) , w zamian za kostkę wykonaną zgodnie z normą (...). Pismem z dnia 21 stycznia 2011r., kierowanym do Gminy, strona powodowa podała, że praktycznie nie ma możliwości uzyskania od producenta deklaracji opartej na starej normie dla kostki (...) , w związku z czym prosi inwestora o potwierdzenie w/w decyzji projektanta. Strona powodowa powołała się w tym piśmie, że w 2003r. norma (...) została zastąpiona normą (...), W odpowiedzi, pismem z dnia 24 stycznia 2011r. Gmina wyraziła zgodę na zastosowanie kostki według normy (...)pod warunkiem, że kostka łupana zabudowana będzie jedynie na ciągach jezdnych, natomiast na ciągach pieszych będzie zastosowana kostka cięta – materiał o wyższej wartości techniczno- użytkowej, o ile zaakceptuje to projektant. Gmina wskazała przy trym, że norma (...) określa mniejsze wymagania w porównaniu do normy (...) w zakresie dopuszczalnych odchyłek wymiarów, możliwych uszkodzeń krawędzi, wgłębień i wypukłości, Powołując się na wcześniejsze przedstawienie pozwanej próbek materiałów z ich cenami, strona powodowa pismem z dnia 30 marca 2011r. powódka ,złożyła pozwanej ofertę różnych rodzajów kostek, podając ich ceny, wzywając do podjęcia ostatecznej decyzji w sprawie wybranego materiału na nawierzchnię ciągów pieszych. Zaznaczyła, że wybór materiału droższego pociąga za sobą zwiększenie wynagrodzenia. Podała , że tylko próbka(...): kostka 10x10x8 góra płomieniowana boki łupane nie wymaga dopłaty i jest w cenie ofertowej. W zestawieniu tym podała też , że kostka (...) 10x10x8 góra płomieniowana boki łupane w cenie 305zł /m2 netto wymaga dopłaty 224,98zł/m2 brutto , oraz kostka także (...), z tym że 10x10x6 góra płomieniowana boki łupane w cenie 270zł/m2 netto wymaga dopłaty 181,71zł/m2 . Także w dniu 30 marca 2011r. projektant wpisem do dziennika budowy podał, iż akceptuje przedstawioną próbkę kolorystyki kostki granitowej ciętej o symbolu(...) , zaproponowaną na ciągi piesze. Pismem z dnia 31 marca 2011r., kierowanym do powódki, odwołując się do przedstawienia w dniu 28 marca 2011r. kolejnych próbek kolorystycznych dotyczących kostek ciętych, przewidzianych do zabudowania na ciągach pieszych, w miejsce projektowanej kostki granitowej (...), Gmina podała, iż akceptuje kolorystykę według próbki oznaczonej literą (...). Podniosła, że kolorystyka ta została zaakceptowana także przez projektanta wpisem do dziennika budowy. Nadto wskazała, że nie ma możliwości żadnych dopłat z jej strony. Pismem z dnia 12 kwietnia 2011r., kierowanym do Gminy, powodowa spółka przytaczając tok dotychczasowych stanowisk w sprawie wyboru kostki, która ma być wbudowana, wezwała Gminę do ostatecznej decyzji. W piśmie zaznaczono, że w kategorii materiałów naturalnych związanie danego wyrobu z kolorem odzwierciedla się w jego cenie, ze względu na dostępność i ograniczenie często unikalnych zasobów. W dniu 20 kwietnia 2011r. strony odbyły spotkanie, na którym przedstawiciele strony powodowej oświadczyli, że bez dopłaty wynagrodzenia nie jest w stanie wykonać nawierzchni w kolorystyce próbki (...), Gmina proponuje zabudowę kostką ciętą płomieniowaną w kolorystyce według próbki (...) – granit jasnoszary, przy czym dla kontrastu proponuje wykonać na chodnikach od strony krawężnika dwa rzędy kostki łupanej 8/11 w kolorze czarnym. Projektant oświadczył, że nie akceptuje tej zmiany. Stwierdzono, że ostateczna decyzja w kwestii zastosowania kostek w kolorystyce według próbki (...) zostanie podjęta do dnia 22 kwietnia 2011r.. Stwierdzono, że do tego czasu wykonawca może przedstawić swoje propozycje, jednak takie , które nie będą powodowały zmiany wynagrodzenia przewidzianego w umowie. Na spotkaniu w dniu 22 kwietnia 2011r. inwestor dopuścił zabudowanie kostki spełniającej wymagania normy (...). Jednocześnie ustalono, że na wszystkich ciągach pieszych położona będzie kostka cięta na dwóch płaszczyznach i od góry płomieniowana, w miejscach gdzie miała być projektowana kostka (...) będą zabudowane materiały według próbki(...) ( granit jasnoszary), na chodnikach od strony krawężnika będą dwa rzędy kostki łupanej 8/11 w kolorze czarnym. Ustalono także, że inwestor z projektantem przeanalizuje ewentualną rezygnację z przedłużeń linii dzielących płytę Rynku i wychodzących na jezdnię i chodniki oraz ewentualną zmianę wybranej wcześniej kolorystyki kostek imitujących ciek wodny. Stwierdzono, że powyższe zmiany nie spowodują zmiany wynagrodzenia wykonawcy przewidzianego w umowie oraz terminu zakończenia robót. Powołując się na ustalenia z dnia 22 kwietnia 2011r. Gmina z udziałem inspektora nadzoru oraz projektanta ustaliła, że projektant akceptuje zmiany opisane w notatce z 22 kwietnia 2011r., polegające na zmianie kolorystyki kostki przewidzianej do zabudowy na ciągach pieszych z niebieskiej na jasnoszarą, przy równoczesnym zastosowaniu pasów z dwóch rzędów kostki czarnej wzdłuż ciągów pieszych. Strona powodowa zamówiła na przedmiotową budowę w dniu maja 2011r. kostkę granitową szarą płomieniowaną 10x10x8 z płyty, boki łupane , górna oraz dolna powierzchnia cięta , górna promieniowana za cenę 205zł/m2 . W dniu 1 września 2011r. kierownik budowy, w związku z zakończeniem budowy, złożył oświadczenie, w którym opisał zmiany w wykonawstwie w stosunku do projektu, w tym że w miejsce płytek 10x10 Granit niebieski (...) zastosowano kostkę ciętą płomieniowaną 10x10x8 szary (...), oraz w miejsce płytek Granit niebieski (...) zastosowano płytki 30x30 cm szary (...). W dniu 2 września 2011r. strony spisały końcowy protokół odbioru robót i przekazania do użytkowania, bez zastrzeżeń . W kosztorysie powykonawczym , wystawionym na kwotę 2.903.532,61zł, inspektor nadzoru skorygował wynagrodzenie do kwoty 2.897.128,62zł, wynikającej z poczynionych przez inspektora korekt poszczególnych pozycji cenowych. Nadto Sąd Okręgowy ustalił, że w październiku 2005r.została wycofana norma polska dla kostki brukowej (...), określająca cechy geometryczne kostki, w tym wprowadzająca takie pojęcia jak kostka regularna, nieregularna, rzędowa. Zastąpiła ją norma europejska (...), która stała się obowiązującą specyfikacją techniczną dla kostek brukowych z kamienia naturalnego. Dla tej normy, jako normy zharmonizowanej, można było uzyskać dokument , tzw. certyfikat, czyli deklarację zgodności wyrobu z normą oraz oznaczenie CE. Natomiast dla byłej normy polskiej, jako normy nie mającej statusu normy zharmonizowanej, nie można było uzyskać takiego certyfikatu . W związku z tym producenci kostki wykonanej według wycofanej normy winni w ocenie jej zgodności z normą, używać normy nowej, czyli (...). Norma (...)mogła być stosowana w robotach budowlanych, jednakże tylko w punktach, gdzie nie była ona sprzeczna z normą aktualną (...). Przy czym przez sprzeczność rozumie się tu liberalizację wymagań. Obie normy różniły się co do wymagań stawianych kostce wyprodukowanej według tych norm, np. względem wymiarów kostki. Nie ma zakazu do stosowania normy wycofanej w projektowaniu, jednakże przyjęta za podstawę projektowania norma wycofana nie powinna być sprzeczna z dokumentem aktualnym w ocenie zgodności. W praktyce jest możliwe wyprodukowanie kostki, która spełnia wymagania normy (...) i jest oznakowana znakiem CE i jednocześnie spełniającej wymagania określone w normie (...). Jednakże producenci, którzy obrobili kostkę kierując się normą (...) musieli ją opisać normą aktualną (...), aby mogła być oznakowana CE, czyli, że jest to wyrób budowlany, dopuszczony do wbudowania. Powierzchnia zabudowana sporną kostką wynosiła 3.727,98m2 . Wbudowano w niej kostkę oznaczoną literą (...), tożsamą z próbką kostki przedstawioną do akt sprawy przez stronę powodową. Jest to kostka granitowa o wymiarach 10x10x8cm , górą płomieniowana, boki łupane. Próbka kostki przedłożona przez stronę pozwaną biegłemu, oznaczona literą (...), jest tożsama z wyżej wymienioną próbką (...) , z tym że posiada inne wymiary. Zastosowano kostkę oznaczoną literą (...). Do tejże kostki odnosił się projektant we wpisie do dziennika budowy. Natomiast na kostkę oznaczoną literą (...), tj przedłożoną przez powódkę do akt sprawy, projektant nie chciał wyrazić zgody. Na rynku ceny kostki płomieniowanej kształtują się wyżej niż kostki łupanej, a to ze względu na dodatkową obróbkę kostek w postaci płomieniowanej. Także droższe są kostki w kolorach innych niż standardowe. Natomiast różnice w rozmiarze kostki takie jak 10x10x8, czy8x8 nie mają istotnego wpływu na cenę. W kosztorysie ofertowym powódki, złożonym w procedurze przetargowej, kosztorysowa cena kostki łupanej nieregularnej (...) w przeliczeniu na metry kwadratowe wynosiła 111,89zł/m2 netto. W związku z tym 3.727,98m2 tej kostki, po cenie 111,89zł/m2, wynosiło kwotę 417.123,68zł. Cena kostki wbudowanej wynosiła 205zł/m2. W związku z tym 3.727,98m2 tej kostki , po cenie 205zł/m2 , dawało kwotę 764.235,90zł. Różnica w cenie metra kwadratowego kostki planowanej i wbudowanej wynosi 93,11zł ( 205zł- 111,89zł = 93,11zł ). Przy powierzchni 3.727,98m2 różnica wynosiła 347.112,22zł ( 3.727,98 m2 x 93,11zł/m2 = 347.112,22zł , 764.235,90zł – 417.123,68zł = 347.112.22zł ). Do ostatecznego wyboru kostki przez inwestora doszło w czasie zaprezentowania fragmentów ułożonej kostki, z kostki wymagającej dopłaty i z kostki niewymagającej dopłaty wynagrodzenia. Ze strony Gminy wybrano kostkę wymagającą dopłaty. Nadto ówczesny Burmistrz w bezpośredniej rozmowie z ówczesnym członkiem zarządu powódki, P. G., złożył deklarację, że bierze połowę kosztów na siebie. Następnie ułożono wybraną droższą kostkę, przy czym było to powszechnie wiadome i nikt nie zgłaszał sprzeciwu. M. C. sporządził kosztorys powykonawczy kierując się kosztorysem ofertowym, bowiem inspektor nadzoru nie zaakceptowałby kosztorysu, w którym ceny kostki odbiegałyby od kosztorysu ofertowego.. Przy tym stanie faktycznym Sąd pierwszej instancji wskazał, że strony wiązała umowa o roboty budowlane w rozumieniu art. 647k.c.i ustalono wynagrodzenie kosztorysowe, w rozumieniu art. 629 k.c. Wynagrodzenie kosztorysowe ustalane jest na podstawie zestawienia planowanych prac i przewidywanych kosztów, poprzez uzgodnienie cen jednostkowych. Ostateczna wysokość tego wynagrodzenia jest wynikiem rozmiaru faktycznie wykonanych prac z listy planowanych i ich cen jednostkowych przyjętych w kosztorysie. Do zmiany umówionych cen, a w konsekwencji do zmiany umówionego wynagrodzenia, mogło dojść w przypadkach określonych w art. 629 k.c. i art. 630k.c. W tym przypadku nie doszło jednak do konieczności wykonania prac dodatkowych w ujęciu art. 630k.c.. W toku wykonywania prac strony ustaliły, że prace będą wykonane przy użyciu innego materiału, a ściślej materiału inaczej obrobionego . Mianowicie zamiast położenia granitowej kostki łupanej, położenie granitowej kostki płomieniowanej od góry. Ujawniony problem z prawidłowym oznaczeniem normy kostki dał asumpt zamawiającemu do zmiany koncepcji co do nawierzchni, zdecydował wykonanie jej z kostki płomieniowanej zamiast z kostki łupanej. Pozwana przez swoją decyzję otrzymała nawierzchnię z droższego materiału. SIWZ nie zawierały prac polegających na wykonaniu nawierzchni z kostki płomieniowej. Konieczność wykonania takiej nawierzchni nie dała się przewidzieć na etapie przetargu i zawierania umowy. W praktyce powódka ją wykonała, w związku z tym, że tak ukształtowała bieżące wytyczne co do zakresu robót strona pozwana. Wobec zmiany koncepcji przez pozwaną, strona powodowa wykonała na wymienionym obszarze nawierzchnię z kostki granitowej płomieniowanej, na którą materiał kosztował ją 764.235,90zł. Różnica w koszcie materiału wyniosła powódkę 347.112,22zł. Zdaniem Sądu pierwszej instancji było to zubożenie powódki a zarazem wzbogacenie pozwanej, bo otrzymała droższą nawierzchnię, o wyższej wartości rynkowej. Sąd wskazał też, że prawo zamówień publicznych nie reguluje wykonania robót wykraczających przedmiotowo poza zakres ważnej umowy, wobec tego, skoro zamawiający skorzystał z efektów takich robót uzasadnionym jest zastosowanie wobec niego przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu. Odnosząc się do należnych odsetek z tytułu opóźnienia się pozwanej w zapłacie Sąd powołał art. 481 k.c. i podał, że pierwszym udokumentowanym terminem , w którym pozwana z pewnością znała treść wysuniętego wobec niej żądania był dzień 21 listopada 2013r. , Od dnia 28 listopada 2013r. pozostawała więc w opóźnieniu z zapłatą. Od tej też daty Sąd uwzględnił roszczenie odsetkowe. Jako podstawę rozstrzygnięcia o kosztach powołano art. 98§1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99k.p.c. oraz art. 100 k.p.c., stosunkowo rozdzielając koszty wobec tylko częściowego uwzględnienia żądań . Apelację od tego wyroku wniosła strona pozwana zaskarżając orzeczenie w punktach I i II, zarzucając : 1. naruszenie prawa materialnego, a to: - art. 405 i 410 k.c. poprzez ich zastosowanie w sytuacji, gdy przepisy te nie znajdują zastosowania, gdy strony łączy ważna umowa, która stanowi podstawę prawną do świadczenia przez powódkę na rzecz pozwanej i świadczenie to było należne, Il. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia a to: 1. art. 233 k.p.c. przez przekroczenie zakresu swobodnej oceny dowodów i brak wszechstronnego rozważenia i dokładnego zbadania zebranego w sprawie materiały dowodowego, albowiem Sąd I instancji błędnie:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.