Sygn. akt I C 1150/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 lipca 2023r. Sąd Rejonowy w Kaliszu w I Wydziale Cywilnym, w składzie: Przewodniczący: sędzia Michał Włodarek Protokolant: Ewelina Kliber po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 lipca 2023r. w K. sprawy z powództwa A. M. (PESEL (...)) przeciwko pozwanemu (...) Zakładowi (...) na (...) S.A. z/s w W. (KRS (...)) o zapłatę zasądza od pozwanego (...) Zakładu (...) na (...) S.A. z/s w W. na rzecz powoda A. M.; kwotę 9.060,00zł (dziewięć tysięcy sześćdziesiąt złotych 00/100), kwotę 6.342,00zł (sześć tysięcy trzysta czterdzieści dwa złote 00/100), oddala powództwo w pozostałej części, nakazuje pobrać od pozwanego (...) Zakładu (...) na (...) S.A. z/s w W. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kaliszu: kwotę 850,00zł (osiemset pięćdziesiąt złotych 00/100) tytułem zwrotu części nieuiszczonej opłaty sądowej od pozwu, kwotę 4.810,90zł (cztery tysiące osiemset dziesięć złotych 90/100) tytułem zwrotu części nieuiszczonych wydatków, zasądza od pozwanego (...) Zakładu (...) na (...) S.A. z/s w W. na rzecz powoda A. M. kwotę 1.497.45zł (jeden tysiąc czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych 45/100) podwyższoną o kwotę podatku od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną powodowi A. M. z urzędu, wraz z odsetkami w wysokości w stosunku rocznym odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, nie obciąża w całości powoda A. M. kosztami procesu, przyznaje od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kaliszu na rzecz adw. M. D., Kancelaria Adwokacka w K. kwotę 902,55zł (dziewięćset dwa złote 55/100) podwyższoną o kwotę podatku od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną powodowi A. M. z urzędu. sędzia Michał Włodarek Sygn. akt I C 1150/22 UZASADNIENIE Postanowieniem Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 18 maja 2022r. w sprawie o sygn. akt I Co 861/21 zwolniono powoda A. M. od kosztów sądowych w całości oraz ustanowiono dla niego adwokata z urzędu. W dniu 7 września 2022r. powód A. M. skierował do tut. żądanie zasądzenia od pozwanego (...) Zakładu (...) na (...) S.A. z/s w W. kwoty 18.120,00zł tytułem niewypłaconego świadczenia z umowy ubezpieczenia oraz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu powód podniósł, iż w dniach 17 czerwca i 28 lipca 2021r. w doszło do zdarzeń wypadkowych w następstwie których nastąpiło u niego rozwarstwienie siatkówki oka prawego, co w konsekwencji spowodowało powstanie trwałego uszczerbku na zdrowiu i utratę widzenia. Powód w dacie zdarzenia objęty był ochroną ubezpieczeniową w towarzystwie pozwanego. Powód dokonał zgłoszenia u pozwanego zaistnienia szkody w celu przeprowadzenia postępowania szkodowego. W związku ze zgłoszeniem pozwany przeprowadził postępowanie likwidacyjne w ramach którego odmówił powodowi wypłaty jakiegokolwiek świadczenia tytułem odszkodowania. W odpowiedzi na pozew pozwany (...) Zakład (...) na (...) S.A. z/s w W. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu tego kwalifikowanego pisma procesowego pozwany wskazał, że w toku postępowania likwidacyjnego ustalił rodzaj, charakter i rozległość uszkodzeń ciała i uszczerbku na zdrowiu powoda oraz stwierdził, że przedmiotowe zdarzenie nie spowodowało dla powoda powstania uszczerbku na zdrowiu i w konsekwencji odmówił powoda przyznania odszkodowania. W piśmie procesowym z dnia 30 listopada 2022r. powód dokonał sprecyzowania dochodzonego roszczenia w ten sposób, że wniósł o zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kwoty 9.060,00zł tytułem niewypłaconego indywidualnego kontynuowanego ubezpieczenia pracowniczego i doznanego w jego trakcie nieszczęśliwego wypadku i całkowitej utraty wzroku w oku prawym oraz kwoty 9.060,00zł tytułem niewypłaconego dodatkowego ubezpieczenia na wypadek trwałego uszczerbku na zdrowiu ubezpieczonego spowodowanego nieszczęśliwym wypadkiem. W odpowiedzi na zmianę jakościową powództwa pozwany wniósł o jego oddalenie w całości. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny. Powoda A. M. i pozwanego (...) Zakład (...) na (...) S.A. z/s w W. łączyła umowa ubezpieczenia osobowego stanowiąca indywidualnie kontynuowane ubezpieczenie pracownicze typ P z sumą ubezpieczenia w wysokości 9.060,00zł oraz ubezpieczenia dodatkowego na wypadek śmierci ubezpieczonego spowodowanej nieszczęśliwym wypadkiem (...) z sumą ubezpieczenia w wysokości 20.000,00zł oraz na wypadek trwałego uszczerbku na zdrowiu ubezpieczonego spowodowanego nieszczęśliwym wypadkiem z sumą ubezpieczenia w wysokości 9.060,00zł, potwierdzona polisą nr (...). Strony uzgodniły warunki kontraktu, ubezpieczony został zapoznany z ogólnymi warunkami ubezpieczenia stanowiącymi integralną część umowy. Zakres przedmiotowy ubezpieczenia obejmował zdarzenia losowe i trwały uszczerbek na zdrowiu. Świadczenie za 1% trwałego uszczerbku na zdrowiu z tytułu umowy ubezpieczenia osobowego stanowiącej indywidualnie kontynuowane ubezpieczenie pracownicze typ P z sumą ubezpieczenia w wysokości 9.060,00zł ustalono w rozmiarze 4% sumy ubezpieczenia, tj. kwotę 362,40zł, natomiast na wypadek trwałego uszczerbku na zdrowiu ubezpieczonego spowodowanego nieszczęśliwym wypadkiem z sumą ubezpieczenia w wysokości 9.060,00zł ustalono w rozmiarze 1% sumy ubezpieczenia, tj. na kwotę 90,60zł. ( polisa k. 24, 42, 43, OWU k. 44-53, dokumenty akt szkodowych – płyta Cd. k. 54) W dniu 17 czerwca 2021r. powód wykonywał na nieruchomości należącej do jego córki prace porządkowe polegające na usuwaniu gruzu. Powód schylając się aby dźwignąć kolejny fragment tłucznia poczuł ciemno przed oczami i upadł do tyłu. Bezpośrednio po zdarzeniu powód konsultował się lekarsko. W dniu 28 lipca 2021r. powód będąc w domu potknął się o dywanik i upadł na podłoże uderzając o nie rękoma i głową. Bezpośrednio po zdarzeniu powód konsultował się lekarsko. W związku z przedstawionymi zdarzeniami powód podjął leczenie okulistyczne w Szpitalu (...) Medycznego im. K. M. w P., gdzie przebywał w dniach 17 – 21 czerwca 2021r. i 29 – 30 lipca 2021r. U powoda rozpoznano odpowiednio odwarstwienie siatkówki z przedarciem – odwarstwienie siatkówki oka prawego oraz inne postacie odwarstwienia siatkówki – nawrotowe odwarstwienie siatkówki oka prawego. W dniach 18 czerwca i 29 lipca 2021r. u powoda wykonano zabiegi mechanicznej witrektomii. ( historia choroby k. 5-11, dokumenty akt szkodowych – płyta Cd. k. 54, przesłuchanie powoda A. M. k. 65-65v 00:05:42-00:25:26) Na skutek zdarzenia z dnia 17 czerwca 2021r. podczas podnoszenia betonowego elementu na budowie w wyniku nieszczęśliwego wypadku powód doznał urazu oka prawego. Jego mechanizm polegał na powstaniu wylewu krwi do ciała szklistego i powstania otworu siatkówki w wyniku nagłego jej pociągnięcia przez ciało szkliste. Powyższe zdarzenie było dyktowane zewnętrznymi okolicznościami – podniesienie betonowego elementu zwiększające trakcję szklistkowo – siatkówkową. Chronologia wydarzeń i objawów z medycznego punktu widzenia w jednoznaczny sposób wskazuje na pourazowy, nagły charakter zmian w przebiegu nieszczęśliwego wypadku. Podobny mechanizm uszkodzenia oka miał miejsce w trakcie zdarzenia z dnia 28 lipca 2021r. Powód mający problemy z neurodaptacją z powodu braku widzenia potknął się wyniku nieszczęśliwego wypadku, co w następstwie doprowadziło do nawrotowego odwarstwienia siatkówki. Naruszenia czynności narządu ciała powoda i rozstrój jego zdrowia mogły powstać w okolicznościach przez niego opisanych. Brak jest podstaw aby stwierdzić, że na zaistnienie naruszenia czynności narządu ciała lub rozstroju zdrowia mogły mieć wpływ inne czynniki niż powyżej opisane, bądź schorzenia okulistyczne. W wyniku zaistniałego nieszczęśliwego wypadku u powoda doszło do trwałego uszczerbku na zdrowiu dla każdego odrębnego przypadku w rozmiarze 35%. ( opinia medyczna k. 96-117, 148-153) Powód dokonał zgłoszenia u pozwanego (...) S.A. z/s w W. zaistnienia szkód na osobie w celu przeprowadzenia postępowania szkodowego w ramach odpowiedzialności gwarancyjnej ubezpieczyciela. Postępowanie szkodowe zostały zarejestrowane pod nr (...) w zakresie zdarzenia z dnia 16 czerwca 2021r. i nr (...) w zakresie zdarzenia z dnia 28 lipca 2021r. W związku ze zgłoszeniem pozwany przeprowadził postępowania szkodowe i decyzjami z dnia 14 lipca i 9 sierpnia 2021r. nr (...) i z dnia 25 sierpnia 2021r. nr (...) w związku ze zdarzeniami i jego skutkami na organizmie powoda odmówił wypłaty odszkodowań. ( odwołanie od decyzji k. 12-13, zgłoszenie szkody k. 14, 15-16, 21-23, decyzja k. 17-18, 19-20, 25, 26, dokumenty akt szkodowych – płyta Cd. k. 54) Sąd uznał za przydatną do ustalenia stanu faktycznego opinię z zakresu okulistyki albowiem jest ona pełna, jasna, zrozumiała, wyczerpująca i kompleksowa oraz wewnętrznie spójna. Biegli w opinii udzielili odpowiedzi na wszystkie postawione w tezie dowodowej pytania, sformułowania zawarte w treści opinii pozwalają na zrozumienie wyrażonych w nich ocen i poglądów oraz sposobu dochodzenia do nich, a ponadto biegli przedstawili metodę badawczą, materiał badawczy, na którym się oparli. Wnioski końcowe opinii są zwięzłe i precyzyjne, a ponadto wnioski opinii są logiczne i znajdują oparcie w przeprowadzonych przez biegłych badaniach i nie budzą zastrzeżeń, co do ich trafności w porównaniu z podanym w opinii materiałem badawczym. Ponadto biegli w sposób fachowy i rzeczowy ustosunkowali się również do wszystkich zarzutów skierowanych w stosunku do opinii wypowiadając się szczegółowo w obszarze każdego zastrzeżenia odwołując się przy tym do dokumentarnego materiału dowodowego oraz reguł postępowania przy sporządzaniu takiego typu operatów. Podnoszone przez stronę pozwaną uwagi należy w tych warunkach uznać jedynie za polemikę z prawidłowo i właściwie sporządzonym dokumentem procesowym i nie stanowią podstawy do reformacji albo odrzucenia czy to w całości lub w części tak przeprowadzonych w postępowaniu rozpoznawczym czynności procesowych. Z podanych, co powyżej względów Sąd, na podstawie art. 235 2 § 1 pkt 5 i § 2 kpc, nie uwzględnił wniosku dowodowego strony powodowej o przeprowadzenie dowodu z opinii innego biegłego w dziedzinie okulistyki. Należy wskazać, iż o liczbie powołanych biegłych, a także o potrzebie zasięgnięcia opinii innego biegłego rozstrzyga Sąd (art. 278 § 1 i art. 286 in fine kpc). Sąd ma obowiązek dopuszczenia dowodu z dalszej opinii biegłego, gdy zachodzi taka potrzeba, a więc wtedy, gdy opinia, którą dysponuje zawiera istotne luki, bo nie odpowiada na postawione tezy dowodowe, jest niejasna, czyli nienależycie uzasadniona lub nieweryfikowalna, tj. gdy przedstawiona przez eksperta analiza nie pozwala organowi orzekającemu skontrolować jego rozumowania co do trafności jego wniosków końcowych, co nie nastąpiło w warunkach procesowych przedmiotowej sprawy – por. post. SN z dnia 14 sierpnia 2020r. w sprawie o sygn. akt V CSK 5/20, opubl. Legalis, post. SN z dnia 17 lipca 2020r. w sprawie o sygn. akt IV CSK 43/20, opubl. Legalis, post. SN z dnia 5 grudnia 2019r. w sprawie o sygn. akt II UK 369/18, opubl. Legalis. Za wiarygodne należało uznać zaliczone w poczet materiału dowodowego dokumenty zgromadzone w postępowaniu albowiem zostały one sporządzone przez uprawnione organy w ramach przysługujących im kompetencji, w sposób rzetelny i fachowy. Ich prawdziwość i autentyczność nie wzbudziła w ocenie Sądu wątpliwości. Sąd Rejonowy zważył, co następuje. Powództwo okazało się zasadne w części. Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2015r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz. U. 2023.656 – t.j. – ze zm.) zakład ubezpieczeń udziela ochrony ubezpieczeniowej na podstawie umowy ubezpieczenia zawartej z ubezpieczającym, natomiast w myśl art. 15 ust. 2 cyt. ustawy umowa ubezpieczenia ma charakter dobrowolny, z zastrzeżeniem przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Stosownie do treści art. 16 w/w ustawy ogólne warunki ubezpieczenia określają w szczególności prawa i obowiązki każdej ze stron umowy ubezpieczenia oraz zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń. Na podstawie art. 805 § 1 kc przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę, natomiast na podstawie art. 805 § 2 pkt 2 kc świadczenie ubezpieczyciela polega w szczególności na zapłacie przy ubezpieczeniu osobowym - umówionej sumy pieniężnej, renty lub innego świadczenia w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku w życiu osoby ubezpieczonej. Na podstawie art. 829 § 1 pkt 2 kc ubezpieczenie osobowe może w szczególności dotyczyć przy ubezpieczeniu następstw nieszczęśliwych wypadków - uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia lub śmierci wskutek nieszczęśliwego wypadku. O zakresie odpowiedzialności ubezpieczyciela decyduje treść umowy ubezpieczenia, wykładana według zasady określonej w art. 15 ust. 1 w/w ustawy. Elementami przedmiotowo istotnymi umowy ubezpieczenia jest z jednej strony zobowiązanie do spełnienia określonego świadczenia przez Ubezpieczyciela w razie zajścia określonego w umowie wypadku, z drugiej zaś strony zobowiązanie do zapłaty składki przez Ubezpieczającego. Ubezpieczający w zamian za opłaconą składkę uzyskuje od ubezpieczyciela ochronę przed wystąpieniem określonego wypadku, natomiast ubezpieczyciel spełnia świadczenie, w celu zwolnienia się z ciążącego na nim zobowiązania. Wypadek ubezpieczeniowy jest to zdarzenie, w razie zajścia którego ubezpieczyciel zobowiązuje się spełnić określone w umowie ubezpieczenia świadczenie. Uwzględniając charakter umowy ubezpieczenia określony przez przepisy kodeksu cywilnego należy przyjąć, że ograniczają one istotnie możliwość przypisania ubezpieczającemu takiego nienależytego wykonania umowy, które prowadzi do zwolnienia z odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń. Przewidują bowiem co do zasady obowiązek wypłaty odszkodowania w przypadku zajścia wypadku ubezpieczeniowego przewidzianego w umowie ubezpieczenia. Podstawowym obowiązkiem ubezpieczającego jest zaś uiszczenie odpowiednio skalkulowanej przez zakład ubezpieczeń składki, która uwzględnia poziom jego ryzyka – por. wyrok SN z dnia 11 grudnia 2007r. w sprawie o sygn. akt II CSK 375/07, opubl. LEX nr 492168, wyrok SN z dnia 17 czerwca 1983r. w sprawie o sygn. akt I CR 189/83, opubl. OSNC 1984/4/45, wyrok SN z dnia 26 maja 2000r. w sprawie o sygn. akt I CKN 744/98, opub. LEX nr
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.