← Polska

I C 1541/23

Sygn. akt I C 1541/23 Uzasadnienie postanowienia z 30 listopada 2023 r. Przedmiotem aktualnego rozpoznania sprawy jest żądanie niepieniężne – ustalenia nieistnienia stosunku prawnego kredytu wskutek n

§ 1k.p.c.

udzielenia zabezpieczenia przed wszczęciem postępowania lub w jego toku może żądać ten, kto uprawdopodobni roszczenie oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Zgodnie z art.

§ 2k.p.c.

interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie. Stosownie do art. 755 § 1 k.p.c., jeżeli przedmiotem zabezpieczenia nie jest roszczenie pieniężne, sąd udziela zabezpieczenia w taki sposób, jaki stosownie do okoliczności uzna za odpowiedni, w szczególności sąd może (pkt 1) unormować prawa i obowiązki stron na czas trwania postępowania. Zabezpieczenie żądania jest zatem uzależnione od spełnienia dwóch przesłanek, tj. wiarygodności roszczenia oraz interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. W ocenie Sądu, powodowie spełnili obie te przesłanki, wskazany przez nich pierwszy sposób zabezpieczenia jest odpowiedni. Żądanie ustalenia nieważności umowy lub bezskuteczności jej postanowień nie jest roszczeniem pieniężnym, zatem jego zabezpieczenie poprzez unormowanie praw i obowiązków stron na czas trwania postępowania jest dopuszczalne, zabezpiecza powodów w sposób należyty, a jednocześnie nie obciąża zobowiązanego ponad miarę. Dla uzasadnienia uprawdopodobnienia żądania wystarczy wskazać, że przeważająca część orzecznictwa sądów powszechnych i Sądu Najwyższego idzie w kierunku unieważniania umów kredytu denominowanego lub indeksowanego do (...). Interes prawny powodów w uzyskaniu zabezpieczenia jest oczywisty - w obliczu upadłości banku i związanej z tym obawy o odzyskanie spłacanych należności kredytowych powodowie powinni uzyskać ochronę sądową w postaci tymczasowego wstrzymania ich obowiązku dokonywania spłat rat kredytu w wysokościach i terminach określonych ww. umową. Zabezpieczenie to nie jest sprzeczne z przepisami prawa upadłościowego. Z art. 146 ust. 3 prawa upadłościowego wynika, że po dniu ogłoszenia upadłości niedopuszczalne jest wykonanie postanowienia o zabezpieczeniu lub zarządzenia zabezpieczenia na majątku upadłego, z wyjątkiem zabezpieczenia roszczeń alimentacyjnych oraz roszczeń o rentę z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci oraz o zamianę uprawnień objętych treścią prawa dożywocia na dożywotnią rentę. Zabezpieczenie dokonane w niniejszej sprawie (i jego wykonanie) nie nastąpi jednak – zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie - na majątku upadłego. Jego skutkiem jest jedynie powstrzymanie powiększenia masy upadłości o wpływy pieniężne ze strony powodów. Na tę kwestię należy też spojrzeć z celowościowego punktu widzenia, który potwierdza słuszność przyjętego wyżej wnioskowania. Otóż należy postawić się na miejscu powodów, będących z założenia powództwa konsumentami, i zadać sobie retoryczne pytanie, dlaczego kredytobiorcy pozywający banki niepostawione w stan upadłości mieliby być w lepszej sytuacji procesowej, uzyskując zabezpieczenia od przeważającej części sądów, niż kredytobiorcy pozywający bank, wobec którego następnie ogłoszona została upadłość. Jest dla Sądu w tej sprawie oczywiste, że upadłość pozwanego banku nie powinna odbierać powodom możliwości niezwłocznego rozpoznania ich żądania ustalenia nieważności umowy i nie powinna zmuszać powodów do dalszego płacenia niewypłacalnemu bankowi. Sąd uznał za zbędne pozostałe sposoby zabezpieczenia wskazane we wniosku. Z samego sądowego wstrzymania obowiązku spłat wynika, że pozwany działałby poza prawem, chcąc składać powódce z tego tylko tytułu wezwania do zapłaty i oświadczenie o wypowiedzeniu umowy kredytowej czy chcąc składać instytucjom informację o niespłacaniu kredytu przez powódkę. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 730 § 1 i 2 k.p.c., art.

§ 1-3 k.p.c.

i art. 755 § 1 pkt 1 k.p.c. orzeczono jak w sentencji postanowienia. sędzia Rafał Kubicki

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.