Sygn. akt I C 3212/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 września 2023 r. Sąd Okręgowy w Krakowie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący : SSO Krzysztof Lisek Protoko
§ 3k.c.
, a z uregulowania tego przepisu wynika, że sądowa waloryzacja odnosi się do wszelkich zobowiązań, bez względu na źródło ich powstania. Mogą to być zatem zobowiązania do świadczenia pieniężnego powstałe zarówno z umów jak i z innych zdarzeń. Stąd też dopuszcza się możliwość waloryzacji także świadczenia pieniężnego podlegającego zwrotowi z nieważnej umowy. Nie ma racjonalnego powodu do przeprowadzenia zwężającej interpretacji art.
§ 4k.c.
i przyjęcia, iż zakaz waloryzacji w odniesieniu do stron prowadzących przedsiębiorstwo nie dotyczy innych świadczeń pieniężnych jak tylko tych, których źródłem jest umowa. Tym bardziej, iż przepis ten jedynie wskazuje, iż z żądaniem zmiany wysokości lub sposobu spełnienia świadczenia pieniężnego nie może wystąpić strona prowadząca przedsiębiorstwo, jeżeli świadczenie pozostaje w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa, a wobec tego zakaz ten nie może być odnoszony do innego zakresu waloryzacji niż ten dopuszczony przepisem art.
§ 3k.c.
skoro wprowadza jedynie kryterium podmiotowe, a nie przedmiotowe, wyłączenia możliwości żądania waloryzacji. Świadczenie pieniężne należne powódce aczkolwiek wynika z nieważnej umowy, to jednak uznać należy za pozostające w związku z prowadzeniem przez nią przedsiębiorstwa gdyż wystarczające jest tu to by świadczenie pozostawało w jakimkolwiek związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Nie ulega wątpliwości, iż sama umowa, która okazała się być czynnością nieważną, stanowiła przejaw działalności gospodarczej obu stron. Jeśli więc czynność taka podjęta została przez obie strony w ramach prowadzonej działalności gospodarczej to następnie zwrot świadczenia z takiej czynności, w konsekwencji ustalenia, iż jest ona nieważna uznać należy za pozostające w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa gdyż także to świadczenie (wierzytelność) wchodzi w skład przedsiębiorstwa - jako składnik niematerialny przedsiębiorstwa przeznaczony do realizacji zadań gospodarczych ( art. 55 1 k.c. ). Odnośnie do kwestii ewentualnej wysokości roszczenia ponad wypłacony kapitał , z powołaniem się na waloryzację świadczenia (art. 358
(1)par 3 k.c.) zdaniem Sądu waloryzacja ta mogła by zostać dokonana przy użyciu współczynnika w postaci przeciętnego wynagrodzenie w gospodarce narodowej publikowanego na podstawie art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , które w 2004r. wynosiło: (...),57 . a obecnie zgodnie z KOMUNIKATEM PREZESA GŁÓWNEGO URZĘDU STATYSTYCZNEGO z dnia 9 lutego 2023 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2022 r. wynosi 6346,15 zł. Porównane powyższych wartości świadczy o istotne zmianie siły nabywczej pieniądza wzrost o 2,77 Przy uwzględnieniu obciążeniem obu stron ryzykiem inflacji, zgłoszone roszczenie w oparciu o ww podstawę byłoby zasadne. Przy czym z powyższych względów podlega oddaleniu. Odnośnie do kwestii podniesienia zarzutu potrącenia Zgodnie z Art.
- §
- K.c. Gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym. Powód przedstawił co potrącenia kwoty: - 188.361,31 zł. i 24.106,38 CHF plus kwotę 4.612,54 zł. tytułem odsetek. Powyższe kwoty nie były dochodzone przed SO w Warszawie. Powyższe kwoty były objęte wezwaniami do zapłaty , wierzytelności przed doręczeniem potrącenia były postawione w stan wymagalności. Kwota 24106,38 CHF zgodnie z art. 358 par 2 k.c. podlega przeliczeniu na PLN (kurs 17-12-2017 wynosił 4, (...) co po przeliczeniu daje kwotę 107.348,15 zł). Łącznie kredytobiorcy, dysponowali więc roszczeniem przewyższającym dochodzone przez powoda roszczenie, stąd powództwo podlega oddaleniu. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 98 k.p.c. i par 2 pkt 7 i par 19 ROZPORZĄDZENIA MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Sąd uwzględnia okoliczność, że roszczenie zostało oddalone na skutek zasadnego zarzutu potrącenia, przy czym powód nie wzywał pozwanych do zapłaty przed wytoczeniem powództwa, stąd swoją wierzytelność postawił w stan wymagalności składając pozew w przedmiotowej sprawie, a pozwani niezwłocznie zadośćuczynili roszczeniu poprzez dokonanie potrącenia. Istotnym jest również, że powód nie uznał zarzutu potrącenia i podtrzymywał niezasadne od momenty dokonania potrącenia żądanie. Stąd w zakresie kosztów postępowania traktowany jest jak przegrywający sprawę ______________ SSO Krzysztof Lisek