Sygn. akt I C 744/22 UZASADNIENIE wyroku z dnia 9 lutego 2023 r. Pozwem z dnia 24 lutego 2022 roku (data nadania) (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą we W. wniósł o zasądzenie od (...) Bank Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. kwoty 72.184,50 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 9 lutego 2022 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu powód wskazał, że dochodzona pozwem kwota stanowi wierzytelność nabytą od kredytobiorcy w drodze cesji i dotyczy zwrotu nienależnie pobranych kwot prowizji i odsetek z tytułu. sankcji kredytu darmowego, uregulowanej w art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim. Na dochodzoną pozwem kwotę składała się kwota 6.053,29 zł tytułem części prowizji oraz kwota 66.131,21 zł tytułem uiszczonych odsetek ( pozew - k. 3-9). W sprzeciwie od nakazu zapłaty (...) Bank Spółka Akcyjna z siedzibą w W. wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany w pierwszej kolejności podniósł zarzut wadliwości oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego, wskazując, że oświadczenie dla swojej skuteczności wymaga formy pisemnej, w konsekwencji zatem również pełnomocnictwo do jego złożenia powinno zostać udzielone w formie pisemnej, a nie w formie dokumentowej. Pozwany podnosił także, że oświadczenie z art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim zostało złożone po upływie rocznego terminu od dnia wykonania umowy, przyjmując, że termin ten biegnie od dnia zawarcia umowy. Dalej pozwany podniósł zarzut nieważności cesji wierzytelności, podnosząc, że jest sprzeczna z właściwością zobowiązania jakim jest kredyt konsumencki, a także podnosił, że przedmiotem umowy były niezidentyfikowane wierzytelności, mające powstać w przyszłości. Pozwany odniósł się szczegółowo również do każdego z uchybień w umowie kredytu konsumenckiego, na które powoływał się powód ( sprzeciw od nakazu zapłaty - k.64-73). S ąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 23 listopada 2016 roku D. S. (kredytobiorca) zawarł z (...) Bank Spółką Akcyjną z siedzibą w W. umowę o kredyt konsolidacyjny nr (...). Na podstawie przedmiotowej umowy bank udzielił kredytu w wysokości 164.461,54 zł. Wskazana kwota przeznaczona została na zapłatę kosztów kredytów określonych w wysokości 149.660,00 zł oraz 14.801,54 zł z tytułu prowizji od udzielonego kredytu oraz w pozostałym zakresie na spłatę zobowiązań finansowych kredytobiorcy określonych w § 1 ust. 1 pkt. 2 lit. a-d umowy. ( okoliczność bezsporna, dowód: umowa o kredyt konsolidacyjny k. 14-17). Strony umowy uzgodniły, że kwotę udzielonego kredytu kredytobiorca zobowiąże się spłacić wraz z należnymi odsetkami umownymi w 120 równych ratach kapitałowo-odsetkowych, płatnych nie później niż do 21 dnia każdego miesiąca (§1 ust 4). Oprocentowanie udostępnionego kapitału kredytu ustalono według zmiennej stopy procentowej wyrażonej w stosunku rocznym, która w dniu podpisania umowy wynosiła 9,49%. Zgodnie z umową oprocentowanie w całym okresie kredytowania stanowiło sumę stawki referencyjnej WIBOR 3M i marży w wysokości 7,76 pkt. procentowego, stałej w trakcie trwania umowy. (§2 ust. 1-3) Zgodnie z §3 ust. 2 zadłużeniami przeterminowanymi są wszelkie należności wynikające z zaciągniętego kredytu niespłacone w terminie lub wysokości określonej w umowie. Bank ma prawo do obciążania Kredytobiorcy odsetkami od zadłużenia przeterminowanego. Oprocentowanie zadłużenia przeterminowanego jest równe wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie w rozumieniu art. 481§21 Kodeksu Cywilnego. W dniu zawarcia Umowy wysokość oprocentowania z tytułu zadłużenia przeterminowanego wynosi 14% w stosunku rocznym. (§3 ust. 5) W § 4 pkt. 3 umowy wskazano, że pożyczkobiorca mógł dokonać przedterminowej spłaty części lub całości pożyczki. Pożyczkobiorca został zobowiązany do złożenia dyspozycji spłaty całkowitej, a w przypadku spłaty częściowej złożenia odpowiedniej dyspozycji zmniejszenia wysokości miesięcznych rat kapitałowo-odsetkowych lub skrócenia okresu kredytowania. W przypadku niezłożenia dyspozycji przedterminowej spłaty części lub całości kwoty pożyczki, Bank miał rozliczyć wypłacone środki na poczet spłaty kolejnych rat kapitałowo odsetkowych zgodnie z harmonogramem ich spłaty. (§ 4 ust. 3 umowy) W przypadku spłaty pożyczki przed terminem pożyczkobiorca nie był zobowiązany do zapłaty oprocentowania za okres po spłacie pożyczki (§ 4 ust. 4 umowy). Zgodnie z § 5 ust. 1 umowy, całkowita kwota kredytu wynosiła 149.660,00 zł. Kwota ta nie obejmowała kredytowanych przez bank kosztów kredytu wskazanych w § 1 ust. 1 pkt 3 Umowy. Natomiast całkowita kwota do zapłaty przez kredytobiorcę na dzień zawarcia umowy wynosiła 255.116,15 zł. Na całkowitą kwotę do zapłaty składały się: całkowita kwota kredytu wyrażona w ust. 1 oraz całkowity koszt kredytu, który na dzień zawarcia umowy, naliczony szacunkowo wynosił 105.456,15 zł. Na całkowity koszt kredytu składały się należne odsetki umowne w wysokości 90.654,61 zł – wyliczone od kwoty wypłaconego kredytu, obejmującej również prowizję banku oraz prowizja od udzielonego kredytu w wysokości 14.801,54 zł. Roczną rzeczywistą stopę oprocentowania ( (...)), która na dzień zawarcia umowy wynosiła 12,43%, wyliczono zgodnie z ustawą o kredycie konsumenckim z dnia 12 maja 2011 r. uwzględniając wartości określone w ust. 2 (§ 5 umowy). W umowie bank zastrzegł sobie prawo dokonywania zmiany stawek opłat lub prowizji (§ 7 ust. 2 umowy). Zmiany opłat i prowizji mogą nastąpić w przypadku wystąpienia przynajmniej jednego z określonych w § 7 ust. 3 umowy warunków: zmiany wysokości płacy minimalnej oraz poziomu wskaźników publikowanych przez GUS: inflacji, przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw (pkt 1); zmiana cen energii, połączeń telekomunikacyjnych, usług pocztowych, rozliczeń międzybankowych oraz stóp procentowych ustalanych przez Narodowy Bank Polski (pkt 2); zmiana cen i usług operacji, z których Bank korzysta przy wykonywaniu poszczególnych czynności bankowych i niebankowych (pkt 3); zmiana zakresu lub formy świadczonych przez bank usług (w tym zmiany lub dodania nowej funkcjonalności w zakresie obsługi danego produktu) w zakresie, w jakim te zmiany mają wpływ na koszty ponoszone przez bank w związku z wykonywaniem umowy (pkt 4); zmiana przepisów prawa regulujących produkty lub usługi oferowane przez bank lub mające wpływ na wykonywanie umowy lub regulaminu, w zakresie, w jakim te zmiany mają wpływ na koszty ponoszone przez bank w związku z wykonywaniem umowy (pkt 5); zmiana przepisów podatkowych i/lub zasad rachunkowości stosowanych przez bank, w zakresie jakim te zmiany mają wpływ na koszty ponoszone przez bank w związku z wykonywaniem umowy (pkt 6); zmiana lub wydanie nowych orzeczeń sądowych, orzeczeń organów administracji, zaleceń lub rekomendacji uprawnionych organów, w tym Komisji Nadzoru Finansowego – w zakresie mającym wpływ na koszty ponoszone przez bank w związku z wykonywaniem umowy (pkt. 7). W §7 ust. 6 umowy zastrzeżono, że pożyczkobiorca miał prawo wypowiedzieć umowę w terminie 30 dni od powiadomienia przez bank o zmianach opłat i prowizji, a jeśli tego nie dokonał, przyjmowano, że pożyczkobiorca wyraził na to zgodę. W konsekwencji bank był uprawniony do pobierania opłat i prowizji w nowej wysokości od 31 dnia po przekazaniu kredytobiorcy informacji o wprowadzonych zmianach, chyba że przed tym dniem otrzymał od klienta pismo wypowiadające umowę lub propozycję jej rozwiązania za porozumieniem stron. W § 8 ust. 1 umowy kredytu wskazano, że kredytobiorca może bez podania przyczyny odstąpić od umowy w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia jej zawarcia. Jednakże warunkiem odstąpienia od umowy jest dostarczenie osobiście lub za pośrednictwem przesyłki pocztowej do Banku pisemnego oświadczenia o odstąpieniu od umowy od Umowy, na formularzu stanowiącym załącznik do umowy. Kredytobiorca zwraca wówczas Bankowi niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 30 dni od dnia złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy, kwotę udzielonego kredytu wraz z odsetkami liczonymi za okres od dnia wypłaty kredytu do dnia spłaty kredytu. Dniem spłaty kredytu jest dzień wpłaty na rachunek kredytu wyżej wymienionych środków (§ 8 ust. 2). Dodatkowo w § 8 ust. 3 wskazane zostały dzienne odsetki naliczone na dzień zawarcia umowy wynoszą 42,64 zł. (dowód: umowa pożyczki k. 14-17v). D. S. (cedent) na mocy umowy powierniczego przelewu wierzytelności przeleał na rzecz (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą we W. (cesjonariusz) wszelkie wierzytelności pieniężne, zarówno obecne, jak i przyszłe, wynikające z umowy o kredyt konsumencki nr (...) zawarty z (...) Bank S.A. w dniu 23 listopada 2016 r., przysługujące mu w stosunku do kredytodawcy, obejmujące w szczególności: wierzytelność o zwrot wszelkich nienależnie pobranych opłat i kosztów, wierzytelność o zwrot kosztów w związku z wcześniejszą spłatą kredytu, wierzytelność mogącą wynikać z zastosowania art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim i przewidującego tzw. sankcję kredytu darmowego, wraz ze wszystkimi związanymi z tymi wierzytelnościami prawami (m.in. odsetkami za zwłokę i opóźnienie) (§1 umowy cesji).Cesjonariusz zobowiązał się do przekazania cedentowi 50% wyegzekwowanego od dłużnika świadczenia obejmującego należność główną w terminie 14 dni od dnia wyegzekwowania świadczenia od dłużnika (§3 ust. 1 zd. 1 umowy cesji). (dowód: umowa cesji k. 29-29v) W dniu 21 stycznia 2022 roku D. S. udzielił (...) sp. z o.o. pełnomocnictwa do złożenia oświadczenia wynikającego z art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim, przewidującego sankcję tzw. kredytu darmowego oraz do jego dalszego wykorzystania w kontaktach z właściwymi podmiotami zarówno w postępowaniu przedsądowym, jak i w postępowaniu sądowym, w szczególności poprzez przesłanie złożonego oświadczenia do kredytodawcy. ( dowód: pełnomocnictwo – k. 34, zeznania świadka D. S. k. 131v.) D. S. podpisał pełnomocnictwo oraz umowę cesji za pośrednictwem platformy A.. W tym celu posłużył się adresem e-mail danielsolodko@wp.pl. ( dowód: zeznania świadka D. S. k. 131-131v, umowa cesji k. 29-29v, pełnomocnictwo k. 34, karta podpisów k. 40) Pismem datowanym na 28 stycznia 2022 roku (...) sp. z o.o. złożył oświadczenie w trybie art. 45 w zw. z art. 30 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim wzywając jednocześnie do zapłaty kwoty 72.184,50 zł tytułem zwrotu uiszczonych odsetek od kredytu oraz pozostałych kosztów kredytu, m.in. prowizji za udzielenie kredytu według stanu na dzień 28 stycznia 2022 r. w terminie 7 dni. Do oświadczenia załączono zawiadomienie o dokonanym przez D. S. przelewie wierzytelności na rzecz (...) sp. z o.o. (dowód: oświadczenie – k. 30-33v, pełnomocnictwo – k. 34, zawiadomienie o przelewie wierzytelności – k. 35) Łączna wysokość odsetek kapitałowych uiszczona przez kredytobiorcę na dzień 28 stycznia 2022 r. wyniosła 72.516,77 zł. (dowód: opinia bankowa k. 107-110) Kredytobiorca w dalszym ciągu spłaca kredyt konsolidacyjny o numerze (...) (okoliczność bezsporna). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie powołanych wyżej dowodów z dokumentów, a także twierdzeń przyznanych wprost i niezaprzeczonych przez strony, kierując się regulacją art. 229 k.p.c. i art. 230 k.p.c. Dokumenty zgromadzone w aktach sprawy i powoływane w treści uzasadnienia Sąd uznał za wiarygodne, zostały one sporządzone przez właściwe podmioty, w granicach przysługujących im kompetencji oraz w formie przewidzianej przez przepisy. Wobec powyższego, Sąd nie znalazł żadnych podstaw do podważania ich autentyczności, czy też prawdziwości twierdzeń w nich zawartych, tym bardziej, że strony nie kwestionowały ich prawdziwości. Nie wystąpiły również żadne inne okoliczności mogące podważyć autentyczność przedłożonych do sprawy dowodów z dokumentów. Nadto, ustalając stan faktyczny Sąd oparł się również na zeznaniach świadka D. S., który potwierdził, że zawarł umowę cesji z powodem oraz udzielił mu pełnomocnictwa za pośrednictwem platformy A.. Sąd dał wiarę zeznaniom świadka, które były spójne i logiczne, a w świetle całokształtu materiału dowodowego, Sąd nie znalazł podstaw by je kwestionować. Nadto, Sąd nie posłużył się wydrukami wyroków innych sprawach toczących się między stronami, dołączonymi do akt przez pełnomocników stron. Przedmiotowe dokumenty nie mogły stanowić podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, skoro nie wynikają z nich żadne istotne fakty związane z okolicznościami niniejszej sprawy. S ąd zważył, co następuje. Powództwo zasługiwało na uwzględnienie. W niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy o kredycie konsumenckim (dalej: u.k.k.). Jak stanowi art. 3 ust. 1 u.k.k., przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi. Umowa z 23 listopada 2016 roku opiewała na kwotę 164.461,54 zł (§ 1 ust 1 umowy). Nadto, zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 2 u.k.k. przedmiotowy stosunek prawny miał cechy kredytu w rozumieniu przepisów prawa bankowego. Strony nie kwestionowały samego faktu zawarcia umowy o kredyt z dnia 23 listopada 2016 roku, oraz faktu, że nie została ona spłacona na dzień wniesienia pozwu. Główną osią sporu była odmienna interpretacja postanowień umownych oraz kwestionowana przez pozwanego skuteczność i terminowość złożenia oświadczenia w trybie art. 45 w zw. z art. 30 u.k.k. Spór ten sprowadzał się do odpowiedzi na pytania, czy pozwany przy zawarciu umowy kredytu naruszył postanowienia ustawy o kredycie konsumenckim z dnia 12 maja 2011 r. i tym samym czy powód w wyniku złożenia oświadczenia mógł zgodnie z przepisem art. 45 ust. 1 u.k.k. żądać zwrotu poniesionych w związku z umową kosztów i odsetek, a w konsekwencji spłacać kolejne raty kredytu bez części odsetkowej. W pierwszej kolejności należało odnieść się do zarzutów pozwanego, które zmierzały do zakwestionowania legitymacji czynnej po stronie powoda. Zgodnie z art. 509 § 1 i 2 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. Jeśli chodzi o kwestię nabycia wierzytelności przyszłej, to w doktrynie i orzecznictwie sądów powszechnych ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym dopuszczalny jest przelew określonych wierzytelności przyszłych, a zatem wierzytelności, które w chwili zawarcia umowy jeszcze nie istnieją. Choć w kodeksie cywilnym brak jest wyraźnego przepisu dopuszczającego obrót wierzytelnościami przyszłymi, to powszechnie przyjmuje się, że podstawę normatywną do dysponowania takimi wierzytelnościami stanowi art. 555 k.c., a sam charakter wierzytelności przyszłych nie wyklucza ich przelewu (zob. M. Gutowski, Kodeks cywilny, Tom II. Komentarz. Art. 353-626, Warszawa 2019, Legalis 2019, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 1999 r., III CKN 423/98, LEX nr 38867, wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 7 czerwca 2013 r., I ACa 72/13, LEX nr 1335614; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 sierpnia 2005 r., IV CK 157/05, LEX nr 346081, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 września 1997 r., III CZP 45/97, LEX nr 316963). Wierzytelność przyszłą można uznać za określoną w przypadku, w którym znana jest treść stosunku zobowiązaniowego, którego elementem jest zbywana wierzytelność, to jest gdy znany jest tytuł powstania wierzytelności, strony tego stosunku, w tym oznaczenie dłużnika oraz treść świadczenia, które dłużnik powinien spełnić na rzecz wierzyciela. Przyjmuje się przy tym, że w chwili dokonania przelewu wskazane elementy nie muszą być jednoznacznie określone, lecz „określalne” czy „oznaczalne”. Należy to rozumieć w ten sposób, że skuteczne jest zbycie wierzytelności, nieoznaczonej dokładnie w umowie przelewu wierzytelności, jeżeli można ją określić na podstawie treści stosunku zobowiązaniowego z którego wynika. W konsekwencji warunkiem skuteczności cesji wierzytelności przyszłej jest takie oznaczenie wierzytelności przyszłej, które pozwoli ustalić w chwili jej zaistnienia, że to właśnie ona objęta była wcześniej zawartą umową (zob. M. Gutowski, Kodeks cywilny, Tom II. Komentarz. Art. 353-626, Warszawa 2019, Legalis 2019, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 1999 r., III CKN 423/98, LEX nr 38867, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 września 1997 r., III CZP 45/97, LEX nr 316963, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2002 r., III CKN 346/01, LEX nr 345523). Cesja wierzytelności przyszłych musi odpowiadać ogólnym regułom dotyczącym przelewu wierzytelności. W orzecznictwie przyjmuje się, że przelew wierzytelności przyszłej jest „zwykłym” przelewem w rozumieniu art. 509 k.c., o ile umowa cesji pozwala na określenie wierzytelności będącej jej przedmiotem w chwili jej powstania. Wierzytelność taka przechodzi więc na cesjonariusza o tyle, o ile stosunek prawny, z którego wyniknie, został oznaczony na tyle dokładnie, że będzie pozwalał na określenie wierzytelności w chwili jej powstania (zob. M. Gutowski, Kodeks cywilny, Tom II. Komentarz. Art. 353-626, Warszawa 2019, Legalis 2019, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 października 2002 r., IV CKN 1471/00, Gl. 2007, Nr 1, poz. 10). Wynikająca z takiej umowy oznaczona wierzytelność może przejść na cesjonariusza dopiero z chwilą jej powstania (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 września 1997 r., III CZP 45/97, LEX nr 316963, wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 7 czerwca 2018, VII AGa 339/18). Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy należy wskazać, że wierzytelność dochodzona w niniejszej sprawie mogła być przedmiotem zawartej przez powoda z D. S. umowy przelewu jako wierzytelność przyszła, bowiem w umowie przelewu dokładnie zostało wskazane, komu może w przyszłości przysługiwać i przeciwko komu, a także z jakiego tytułu (wskazana konkretna umowa, oznaczona co do daty zawarcia, jej przedmiotu i kredytodawcy). Przedmiotowa wierzytelność była oznaczalna i skonkretyzowana na tyle, że mogła stanowić przedmiot cesji. Z postanowienia umownego wynikało wprost, że D. S. przelewa na rzecz powoda wszelkie wierzytelności pieniężne, zarówno obecne, jak i przyszłe wynikające z umów o kredyt konsumencki zawarty z (...) Bank S. A. w dniu 2016-11-23 , w tym wierzytelność wynikającą z zastosowania art. 45 ustawy z 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim i przewidującego tzw. sankcję kredytu darmowego. Odnosząc się do kwestionowania przez pozwaną możliwości zawarcia umowy przelewu wierzytelności w zakresie wierzytelności o charakterze konsumenckim, należy wskazać, że stosownie do art. 509 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Zagadnienia powiązane z właściwością zobowiązania były wielokrotnie omawiane zarówno przez sądy powszechne, jak i Sąd Najwyższy. Wskazuje się, że właściwość zobowiązania może być dwojakiego rodzaju. Po pierwsze - wierzytelności z zobowiązań, w wypadku których dłużnikowi nie jest obojętne wobec kogo spełnia świadczenie. Właściwość zobowiązania sprzeciwia się przelewowi wynikającej z zobowiązania wierzytelności o świadczenie niepieniężne (prawa najmu, prawa dzierżawy, prawa żądania zawarcia umowy przyrzeczonej w umowie przedwstępnej). Po drugie, właściwość zobowiązania sprzeciwia się przelewowi wierzytelności, których cel powstania, determinujący właściwość zobowiązania będącego ich źródłem, może być osiągnięty wyłącznie wtedy, gdy świadczenie zostanie spełnione wierzycielowi osobiście. Do tej kategorii należą np. wierzytelności alimentacyjne, prawo do renty, wierzytelności z umów zlecenia i umów o dzieło, gdy świadczenie dłużnika dostosowane jest do cech osobistych wierzyciela, roszczenie o zakaz konkurencji przyznane wierzycielowi osobiście (por. Uchwała SN z 6.04.2018 r., III CZP 114/17). Wierzytelność pieniężna konsumenta, której powstanie wiąże się – tak jak w niniejszej sprawie – ze złożeniem oświadczenia woli na mocy art. 45 u.k.k. nie ma żadnej ze wskazanych wyżej cech wierzytelności niezbywalnej ze względu na właściwość zobowiązania, a tym samym dopuszczalne było zawarcie umowy przelewu wierzytelności w zakresie objętym tzw. „sankcją darmowego kredytu”. W umowie kredytu nie przewidziano również postanowień uniemożliwiających przelew wierzytelności. Jednocześnie, blokowanie konsumentowi uprawnienia do cesji roszczeń względem kredytodawcy stanowiłoby nieuprawnione pozbawienie go praw wynikających z przepisów Kodeksu cywilnego. Co więcej również przepisy ustawy o kredycie konsumenckim nie przewidują ograniczeń w tym zakresie. Do powstania przedmiotowej wierzytelności konieczne było jeszcze złożenie oświadczenia, o którym mowa w art. 45 ust. 1 i 5 u.k.k., co nastąpiło w piśmie datowanym na 28 stycznia 2022 r. Przedmiotowe oświadczenie zostało złożone przez powoda w imieniu konsumenta D. S. na podstawie pełnomocnictwa z dnia 21 stycznia 2022 r. Pozwany wskazywał, że oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego nie zostało skutecznie złożone, ponieważ nie zachowano formy pisemnej pełnomocnictwa do złożenia ww. oświadczenia, które w myśl art. 45 u.k.k. wymaga zachowania formy pisemnej. Sąd nie podzielił tego argumentu. Co prawda, zgodnie z art. 99 § 1 k.c. pełnomocnictwo do dokonania określonej czynności prawnej musi być sporządzone w tej samej formie, jakiej prawo wymaga dla czynności do jakiej ma być wykorzystane. Należy jednak pamiętać, że oświadczenie konsumenta powinno być złożone w formie pisemnej ad probationem na podstawie art. 45 ust. 1 u.k.k. w zw. z art. 73 § 1 k.c. (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 1 lipca 2019 r. V ACa 118/18). Jeżeli nie zachowano takiej formy, czynność konsumenta jest skuteczna i powstaje wtedy sankcja kredytu darmowego, brak jest bowiem sankcji nieważności. W konsekwencji brak jest również wymogu by pełnomocnictwo do złożenia takiego oświadczenia zostało udzielone w formie pisemnej pod rygorem nieważności. Nie ulega zaś wątpliwości, że dokonanie czynności prawnej za pomocą urządzeń porozumiewania się na odległość – tj. poprzez Internet, stanowi formę dokumentową. Jak wskazano bowiem w treści art. 772 k.c. do zachowania dokumentowej formy czynności prawnej wystarcza złożenie oświadczenia woli w postaci dokumentu, w sposób umożliwiający ustalenie osoby składającej oświadczenie. Natomiast w myśl art. 773 k.c., dokumentem jest nośnik informacji umożliwiający zapoznanie się z jej treścią. W okolicznościach niniejszej sprawy konsument złożył oświadczenie woli o cesji wierzytelności objętej pozwem na rzecz powoda, poprzez platformę internetową A., przy zastosowaniu adresu e-mail i łącza internetowego, zaś treść czynności prawnej została zapisana na trwałym nośniku elektronicznym. W takiej samej formie zostało udzielone pełnomocnictwo. Sąd w pełni podziela zapatrywania wyrażone w wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 30 grudnia 2019 roku, gdzie czytamy, że: w przypadku wydruku informacja utrwalona jest w formie graficznej na materiale służącym do jego wykonania (najczęściej - jak w niniejszej sprawie - na papierze). Dokument, w świetle definicji kodeksowej, nie wymaga więc obecnie podpisu. Dla przyjęcia, że zapis informacji stanowi dokument konieczne jest jednak spełnienie takich cech jak utrwalenie informacji na nośniku i możność odczytania tej informacji. Niekiedy wskazuje się też na to, że utrwalona informacja powinna być efektem myśli ludzkiej a jej zapis powinien być sporządzony w celu "dowodowym" (a więc stanowić utrwalenie pewnego stanu rzeczy, czy też oświadczenia w celu jego udokumentowania, dającego możność późniejszego odtworzenia czy posłużenia się nim jako dowodem utrwalonego zdarzenia). Niewątpliwie cechy te są spełniane przez wydruki utrwalające (na papierze) odtworzoną w danym momencie treść zapisaną cyfrowo, dostępną dla użytkowników Internetu (komunikat wyświetlany na ekranie urządzenia połączonego z siecią internetową) ( wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 30 grudnia 2019 r., I ACa 672/19, LEX nr 2895399). Mając na uwadze całokształt materiału dowodowego, w tym wiarygodne zeznania świadka D. S., Sąd nie ma wątpliwości, że doszło do złożenia oświadczenia woli w przedmiocie udzielenia powodowi przez D. S. pełnomocnictwa, a czynność ta była skuteczna. Mając zaś dodatkowo na względzie, że fakt udzielenia tego pełnomocnictwa był potwierdzony dzięki formie dokumentowej, to w ocenie Sądu, nie było podstaw do podważania faktu udzielenia powodowi pełnomocnictwa do złożenia stosownego oświadczenia. Odnosząc się zaś do okoliczności związanej z zachowaniem terminu do złożenia oświadczenia woli w przedmiocie tzw. „sankcji kredytu darmowego”, wskazać należy, że stosownie do art. 45 ust. 5 u.k.k. uprawnienie to wygasa po upływie roku od dnia wykonania umowy. Nie sposób przyjąć, że termin ten biegnie od dnia zawarcia umowy, jak wskazywał na to pozwany. Wykonanie umowy należy rozumieć jako wywiązanie się przez strony stosunku obligacyjnego ze wszystkich obowiązków związanych z zobowiązaniem (głównych oraz ubocznych). W okolicznościach niniejszej sprawy – bezsporne jest, że umowa nadal jest wykonywana – wobec tego powód był uprawniony do złożenia przedmiotowego oświadczenia. Mając na względzie powyższe okoliczności, w ocenie Sądu, legitymacja czynna powoda nie budziła wątpliwości. D. S. był uprawniony do zawarcia umowy przelewu wierzytelności dochodzonej w tym procesie, zaś powstały stosunek prawny jest ważny i obejmuje wierzytelność określoną w żądaniu pozwu. Złożone oświadczenie było skuteczne w myśl art. 45 ust. 5 u.k.k. Zostało ono bowiem skierowane do pozwanej, natomiast roczny termin należałoby liczyć od dnia całkowitego rozliczenia umowy kredytu, która w dniu wniesienia pozwu jeszcze nie nastąpiła. Dochodzone przez powoda roszczenie opierało się na treści art. 45 ust. 1 u.k.k., zgodnie z którym w przypadku naruszenia przez kredytodawcę art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 pkt 1-8, 10, 11, 14-17, art. 31-33, art. 33a i art. 36a-36c konsument, po złożeniu kredytodawcy pisemnego oświadczenia, zwraca kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy w terminie i w sposób ustalony w umowie. Sankcja kredytu darmowego polega zatem na uprawnieniu konsumenta do spłaty kredytu bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy. Koszty należne kredytodawcy obejmują wszelkie koszty, które wchodzą w skład całkowitego kosztu kredytu bez względu na to, czy są pobierane wyłącznie na rzecz kredytodawcy, czy też kredytodawca jest zobowiązany koszty te po ich otrzymaniu lub ich ekwiwalent rozliczyć z osobami trzecimi. Zgodnie z uzasadnieniem do ustawy o kredycie konsumenckim, celem sankcji kredytu darmowego jest pozbawienie kredytodawcy prawa do pobierania odsetek i innych opłat określonych w umowie z tytułu udzielonego kredytu za naruszenie obowiązków informacyjnych. Wskazuje się nadto, że nawet pojedyncze uchybienie obowiązkom informacyjnym, które ustawodawca nakłada na kredytodawcę (w zakresie wskazanym w art. 45 u.k.k.) może uzasadniać zastosowanie sankcji kredytu darmowego. Należy pamiętać, że obowiązek informacyjny sankcjonowany przez art. 45 u.k.k. odnosi się do podstawowych – z punktu widzenia konsumenta – elementów dotyczących umowy kredytu. Przecież ujęte we wskazanym wyżej przepisie artykuły ustawy o kredycie konsumenckim (tj. art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 pkt 1-8, 10, 11, 14-17, art. 31-33, art. 33a i art. 36a-36c) określają przede wszystkim zakres zobowiązania konsumenta wobec przedsiębiorcy. Rzetelnie skonstruowana umowa, przy zachowaniu opisanych rygorów, daje konsumentowi możliwość dokonania oceny czy i z jakim podmiotem chce związać się zobowiązaniem kredytowym. Jeżeli więc kredytodawca pomija te informacje, wówczas konsument, który nie musi mieć (i często nie
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.