Sygn. akt II AKa 508/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 stycznia 2024r. Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący Sędzia Sądu Apelacyjnego Ewa Gregajtys (spr.) Sędziowie Sądu Apelacyjnego Marzanna A. Piekarska-Drążek Sądu Apelacyjnego Ewa Leszczyńska-Furtak Protokolant Wiktoria Siporska przy udziale Prokuratora Gabrieli Marczyńskiej-Tomali po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 30 stycznia 2024r. sprawy J. B. urodzonego (...) w W., syna F. i G. z d. S. oskarżonego z art. 18 § 2 kk w zw. z art. 286 § 1 kk i art. 294 § 1 kk w zw. z art. 12 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 6 września 2017 roku sygn. akt XVIII K 101/14
- uchyla zaskarżony wyrok wobec oskarżonego J. B. i na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 kpk postępowanie karne wobec oskarżonego umarza,
- zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata Ł. W. – Kancelaria Adwokacka w W. kwotę 1.476 (tysiąc czterysta siedemdziesiąt sześć) zł obejmującą 23% VAT, z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu apelacyjnym,
- koszty procesu ponosi Skarb Państwa. UZASADNIENIE UZASADNIENIE Sygnatura akt II AKa 508/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
- CZĘŚĆ WSTĘPNA 0.11.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 6 września 2017r. w sprawie XVIII K 101/
- 0.11.
- Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 0.11.
- Granice zaskarżenia 0.11.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.
- Wnioski ☒ uchylenie ☒ Zmiana
- Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 0.12.
- Ustalenie faktów 0.12.1.
- Fakty uznane za udowodnione 0.12.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 0.12.
- Ocena dowodów 0.12.2.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 0.12.2.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut
- Naruszenie prawa procesowego – art. 7 kpk, art. 410 kpk i art. 424 § 1 kpk przez dowolną ocenę dowodów bez ich należytego uzasadnienia; Naruszenie prawa procesowego – art. 7 kpk, art. 410 kpk i art. 424 § 1 kpk poprzez brak w uzasadnieniu wyroku ustaleń faktycznych w zakresie dotyczącym czynu zarzuconego oskarżonemu, w tym w szczególności wskazania faktów potwierdzających nakłonienie przez oskarżonego L. W. do popełnienia przestępstwa, okoliczności tego zdarzenia, użytych sposobów oraz wiedzy i możliwości wpływania przez oskarżonego na w/w w zakresie podejmowanych przez niego decyzji gospodarczych a także świadomości oskarżonego co do przestępczego charakteru działań świadka i współoskarżonego; Naruszenie prawa procesowego – art. 7 kpk, art. 410 kpk i art. 424 kpk polegające na przekroczeniu zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie oceny dowolnej i arbitralnej poprzez brak jakiegokolwiek uzasadnienia podstawy prawnej skazania oskarżonego, tj. przypisania mu popełnienia przestępstwa z art. 18 § 1 dkk w zw. z art. 205 § 1 i 2 dkk w zw. z art. 58 dkk, w tym jakiejkolwiek analizy wypełnienia przesłanek popełnienia przestępstwa przez oskarżonego określonych tymi przepisami; Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, mający wpływ na jego treść a polegający na stwierdzeniu, że strony nie kwestionowały stanu faktycznego sprawy, w sytuacji gdy oskarżony od początku kwestionował swój udział w transakcjach pomiędzy L. W. a R. I.; Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, mający wpływ na jego treść a polegający na przypisaniu oskarżonemu winy, a zatem uznaniu, że działał z winy umyślnej w zamiarze bezpośrednim kierunkowym w oparciu jedynie o dowolną ocenę sądu, mimo poważnych wątpliwości w tym względzie wynikających z wyjaśnień oskarżonego, a także braku innych dowodów jego popełnienia. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadne Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Wobec przedawnienia karalności zarzuconego oskarżonemu czynu w sprawie zaistniała bezwzględna przesłanka odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 9 kpk skutkująca uchyleniem wyroku niezależnie od podniesionych zarzutów oraz ich wpływu na treść orzeczenia i umorzeniem postępowania – art. 17 § 1 pkt 6 kpk. Zaistnienie bezwzględnej przesłanki procesowej w sytuacji, gdy przedmiotem kontroli instancyjnej był wyrok skazujący, zwalniało sąd odwoławczy z obowiązku rozpoznania zarzutów apelacyjnych (art. 439 § 2 kpk). J. B. został oskarżony o to, że w czasie od maja do czerwca 1998r. w W. działając w czynie ciągłym oraz wspólnie i w porozumieniu z R. I. właścicielem firmy (...) i (...) zajmujących się wprowadzaniem do obrotu po zawyżonych cenach towarów wyprodukowanych w oparciu o licencje przez inne podmioty gospodarcze, z którymi współdziałał, nakłonił L. W. właściciela i Prezesa Zarządu Spółek (...) SA do nieuzasadnionego racjami gospodarczymi i zmierzającego wyłącznie do obejścia przepisów prawa podatkowego zakupu od wymienionych firm (...) towarów w postaci 20.000 sztuk śpiewników „50 I. F. D.”, 20.000 sztuk kompletów ogrodowych do herbaty, 21.900 sztuk zestawów P. oraz 1.500 kompletów zestawów pater z porcelany, a następnie ich eksport na rzecz wskazanych mu firm (...). R. S. na Filipinach, Audio Video Z. Z. B. z przeznaczeniem dla firmy (...) w Demokratycznej Republice Konga, w celu wyłudzenia przez wskazane firmy (...) od Skarbu Państwa nienależnego zwrotu podatku od towarów i usług VAT w kwocie 4.724.704,22 zł, tj. o czyn z art. 18 § 2 kk w zw. z art. 286 § 1 kk i art. 294 § 1 kk w zw. z art. 12 kk. Sąd Okręgowy w Warszawie zaskarżonym wyrokiem (pkt XLVIII) uznał oskarżonego za winnego zarzuconego mu czynu kwalifikując go jako występek z art. 18 § 1 dkk w zw. z art. 205 § 1 i 2 1 dkk w zw. z art. 58 dkk w zw. z art. 4 § 1 dkk i przyjmując za podstawę wymiaru kary art. 19 § 1 dkk w zw. z art. 205 § 21 dkk i art. 36 § 2 i 3 dkk skazał oskarżonego na karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz 10.000zł grzywny. Przestępstwo oszustwa w stosunku do mienia znacznej wartości, zarówno w stanie prawnym przyjętym w zaskarżonym wyroku (art. 205 § 2 1 kk z 1969 roku), jak i obowiązującym (art. 286 § 1 kk w zw. z art. 294 § 1 kk), stanowi występek zagrożony karą pozbawienia wolności do lat
- Zgodnie z art. 101 § 1 pkt 2a kk, gdy czyn stanowi występek zagrożony karą pozbawienia wolności przekraczającą 5 lat, karalność przestępstwa ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło lat
- Z art. 102 kk wynika natomiast, że jeżeli w okresie wskazanym w art. 101 kk wszczęto postępowanie, karalność przestępstw określonych w art. 101 § 1 kk ustaje z upływem 10 lat od zakończenia tego okresu. Wobec powyższego, karalność przestępstwa zarzuconego oskarżonemu ustała z upływem 25 lat od czasu jego popełnienia, zatem z upływem 30 czerwca 2023r. Dla porządku wskazać należy, że oskarżonemu zarzucono podżeganie do oszustwa. Znamiona podżegania zrealizowane są w chwili, gdy podżegacz nakłonił sprawcę do popełnienia czynu zabronionego. Ich byt jest zatem niezależny od stadium realizacji przestępstwa przez bezpośredniego wykonawcę (tak Sąd Najwyższy m. in. w postanowieniu z 3 sierpnia 2006r, III KK 445/05). Wniosek O zmianę wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzuconych mu czynów. O uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec przedawnienia karalności czynu zasadny wniosek o uchylenie wyroku.
- OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU Przedawnienie karalności czynu w toku postępowania apelacyjnego. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności Przedawnienie karalności czynu stanowi negatywną przesłankę postępowania z art. 17 § 1 pkt 6 kpk.
- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 0.15.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 0.15.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 0.15.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 0.15.3.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.
- Ustanie karalności przestępstwa z powodu przedawnienia. ☒ art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 6 kpk Zwięźle o powodach uchylenia Zgodnie z art. 439 § 1 pkt 9 kpk niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia, sąd odwoławczy uchyla zaskarżone orzeczenie, jeżeli zachodzi jedna z okoliczności wyłączających postępowanie, określonych w art. 17 § 1 pkt 5, 6 i 8 – 11 kpk. Z treści art. 17 § 1 pkt 6 kpk wynika natomiast, że wszczęte postępowanie podlega umorzeniu, gdy nastąpiło przedawnienie karalności. Uwzględniając okoliczność, że sąd I instancji wydał wobec oskarżonego wyrok skazujący, wyrok ten podlegał uchyleniu a postępowanie umorzeniu. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.
- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 0.15.3.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 0.15.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku
- Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. III. Sąd zasądził na rzecz obrońcy oskarżonego kwotę 1.200zł podwyższoną o 23% VAT z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu apelacyjnym. Ustalając wysokość wynagrodzenia na podstawie Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2023.1964), sąd uznał, że różnicowanie wynagrodzeń obrońców poprzez znaczne zaniżenie stawek przysługujących za obronę z urzędu w stosunku do tych, które są należne za obronę z wyboru, nie znajduje uzasadnienia w demokratycznym państwie prawa naruszając konstytucyjną zasadę równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP). Sąd obciążył kosztami procesu Skarb Państwa stosownie do treści art. 632 pkt 2 kpk. 1PODPIS Marzanna A. Piekarska-Drążek Ewa Gregajtys Ewa Leszczyńska-Furtak 0.11.
- Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika
- Podmiot wnoszący apelację Obrońca. Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Orzeczenie o winie. 0.11.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.
- Wnioski ☒ Uchylenie ☒ Zmiana