Sygn. akt II K 663/13 UZASADNIENIE J. K. stanął pod zarzutem tego, że w dniach 12 sierpnia 2012r. w J. oraz w dniu 28 stycznia 2013r. w S., działając w warunkach czynu ciągłego, tj. z powziętym z góry zamiarem i w krótkich odstępach czasu, w śledztwie Ds. 1201/12 Prokuratury Rejonowej w Sokółce oraz w sprawie II K 13/13 Sądu Rejonowego w Sokółce, po uprzedzeniu o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania, zeznał nieprawdę, że podczas wypadku drogowego z dnia 27 lipca 2012r. w M. ciągnik rolniczy kierowany przez Ł. S. dojechał do drogi głównej i zatrzymał się przed asfaltem, a koła tego pojazdu przesunęły się na asfalt wskutek uderzenia w nie przez motocykl. Powyższy czyn zakwalifikowano z art. 233 § 1 kk w zw. z art. 12 kk. W zakresie zdarzenia, którego dotyczył akt oskarżenia, na podstawie całokształtu zebranego i ujawnionego w toku przewodu sądowego materiału dowodowego Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W Prokuraturze Rejonowej w Sokółce za numerem Ds. 1201/12 prowadzone było postępowanie przygotowawcze w ramach, których dokonano ustalenia przebiegu zdarzenia, do jakiego doszło w dniu 27 lipca 2012r. w miejscowości M.. W dniu 2 stycznia 2013r. do Sądu Rejonowego w Sokółce skierowany został w tej sprawie akt oskarżenia przeciwko Ł. S. zarejestrowany pod sygn. II K 13/13 o to, że w dniu 27.07.2012r. w miejscowości M. kierując zespołem pojazdów ciągnik rolniczy marki U. (...) nr rej. (...) wraz z przyczepą nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym, a w szczególności art. 17 Ustawy z dnia 20.06.1985 r. Prawo o ruchu drogowym w ten sposób, że wyjeżdżając z placu przed cmentarzem nie ustąpił pierwszeństwa poruszającemu się po drodze publicznej kierującemu motocyklem marki H. o nr rej. (...) K. M. doprowadzając do zderzenia obu pojazdów w wyniku czego K. M. doznał ciężkich obrażeń ciała w postaci urazu czaszkowo - mózgowego ze złamaniem kości sklepienia i podstawy czaszki, krwiaków przymózgowych i stłuczenia obu półkul mózgu, obrzęku mózgu, złamania prawej kości jarzmowej, złamania panewki prawego stawu skroniowo żuchwowego, obustronnego złamania ścian kości zatoki klinowej, złamania żeber po stronie prawej od IV do VIII, złamania wyrostków poprzecznych po stronie prawej (...), (...), odmy opłucnowej prawostronnej, urazu miednicy z rozejściem spojenia łonowego i podwichnięciem prawego stawu krzyżowo biodrowego, rany szarpanej krocza z uszkodzeniem odbytu i odwarstwieniem odbytnicy, krwiaka moszny, złamania szczytu kłykcia przyśrodkowego prawego kolana i złamania pierwszej kości śródstopia prawego, to jest o czyn z art. 177 § 2 kk. Oskarżony w tej sprawie Ł. S. zaprzeczając swemu zawinieniu, przyznał jedynie w toku postępowania w w/w sprawie, iż faktycznie kierował ciągnikiem w chwili zdarzenia jednocześnie wykluczając, by wyjechał traktorem z pobocza na asfaltową szosę. Odnosząc się do materiału fotograficznego sporządzonego w trakcie oględzin miejsca zdarzenia ocenił, iż traktor znajdował się jednym ze swoich kół na jezdni, co mogło nastąpić na skutek jego przesunięcia. W dniu 11 lutego 2013r. przed Sądem Rejonowym w Sokółce zapadł w sprawie sygn. II K 13/13 wyrok skazujący Ł. S. za zarzucany mu czyn na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania tej kary na okres 3 lat próby. Orzeczenie to uprawomocniło się w dniu 23 maja 2013r. Jak wynikało z materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania w tej sprawie, w godzinach wieczornych w dniu 27.07.2012r. Ł. S. wraz z siostrą A. O. oraz sąsiadem J. K. wykonywali prace porządkowe na cmentarzu w miejscowości M.. Tuż przed godziną 21.00 postanowili wracać do domu. Panowały wówczas dobre warunki drogowe, jezdnia była sucha, było widno. Ciągnikiem marki U. (...) kierował Ł. S., obie pozostałe osoby usiadły w ciągniętej przez pojazd przyczepie. Prowadzony przez mężczyznę traktor dojechał do krawędzi jezdni, a następnie rozpoczął manewr włączania się do ruchu skręcając z pobocza w prawą stronę. W momencie gdy lewe, przednie koło ciągnika znajdowało się w odległości około 1,4 metra od prawej krawędzi jezdni uderzył w nie, jadący w tym samym kierunku tą drogą z prędkością około 85 km/h motocykl marki H. którym jechał K. M.. Na skutek zderzenia motocyklista spadł z pojazdu a siła uderzenia spowodowała, iż znalazł się na lewym poboczu jezdni. Kierujący ciągnikiem był w chwili zdarzenia trzeźwy, zaś kierowca motocykla znajdował się w stanie nietrzeźwości gdzie stężenie alkoholu w jego krwi wynosiło 1,71 ‰. W ramach prowadzonego w sprawie tego wypadku postępowania przygotowawczego o sygn. Ds. 1201/12 w dniu 12 sierpnia 2012r. w J. przesłuchano w charakterze świadka obecnego w chwili wypadku na miejscu J. K.. M. wskazał, iż siedział wówczas na furmance podczepionej do ciągnika kierowanego przez jego sąsiada Ł. S.. Świadek zeznawał, opisując zachowanie kierującego „dojechał on do drogi asfaltowej i zatrzymał ciągnik z furmanką przed asfaltem. Z uwagi, że siedziałem na furmance z prawej strony to nie widziałem czy kierujący zatrzymał ciągnik przed asfaltem czy też może trochę wjechał. Tego nie mogę powiedzieć”. J. K. zeznając następnie w toku rozprawy po wniesieniu aktu oskarżenia w dniu 28 stycznia 2013r. przed Sądem Rejonowym w Sokółce w sprawie sygn. II K 13/13 podał, iż „koła ciągnika w chwili uderzenia znajdowały się przez samym asfaltem, dopiero po uderzeniu motocykla w przednie koło ciągnika to ciągnik się przesunął na asfalt (…)”. W kolejnych zadaniach stwierdził jednocześnie, iż „może i traktor był już na ulicy, ja już nie wiem. Widziałem tylko, że motor uderzył w przednie koło ciągnika (…). Według mnie ciągnik stał na poboczu. Ja siedząc na furmance mogłem nie widzieć dokładnie, czy traktor był na poboczu czy nie bo siedziałem po prawej stronie furmanki (…) nie widziałem lewej strony ciągnika. Faktycznie to nie mogę powiedzieć gdzie było lewe koło ciągnika”. Czynności procesowe prowadzone z udziałem J. K., zarówno w dacie 12 sierpnia 2012r. jak i 28 stycznia 2013r., poprzedziło pouczenie przesłuchiwanego o treści art. 233 § 1 kk a zatem o odpowiedzialności za składanie fałszywych zeznań. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie: kopii notatki k. 2, kserokopii protokołu oględzin miejsca wypadku drogowego k. 3-4, kserokopia materiału poglądowego k. 8-12, kopii opinii biegłego z zakresu ruchu drogowego k. 13-19, kserokopii protokołu rozprawy głównej Sądu Rejonowego w Sokółce, sygn. akt II K. 13/13 z dnia 28.01.2013 r. k. 22-27, częściowo zeznań świadków Ł. S. k.70v-71 oraz k.261-262,303v akt sprawy sygn. II K 13/13 i A. O. k.71-72 oraz k.43-44,306v-307 akt sprawy sygn. II K 13/13, jak też materiałów z akt sprawy Sądu Rejonowego w Sokółce sygn. II K 13/13 w postaci protokołu przesłuchania świadka J. K. k.41-42, protokołu rozprawy k.303-308,326-327, protokołu badania stanu trzeźwości k.5, protokołu pobrania krwi wraz ze sprawozdaniem k.28-29, wyroku Sądu Rejonowego w Sokółce z dnia 11.02.2013r. k. 328, uzasadnienia wyroku k. 339-345, wyroku Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 23.05.2013r. k.371. Przesłuchany w charakterze oskarżonego J. K. w śledztwie nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu (k.42). Potwierdził, ze składał zeznania takiej treści. Oświadczył, iż mówił wówczas prawdę tj., że kierujący ciągnikiem zatrzymał go przez jezdnią, a na asfalcie koła ciągnika znalazły się po uderzeniu przez motocykl. Przed Sądem potwierdził swoje stanowisko (k.63-63v). Dodał, iż ciągnik był usytuowany skośnie do jezdni, o on sam widział moment uderzenia. Oskarżony wyjaśnił, iż na poboczu w miejscu wypadku są drzewa stąd też nie widział wcześniej nadjeżdżającego motocyklisty. Tuż przed samym uderzeniem poruszał się on jezdnią. Natomiast w momencie uderzenia skręcał jakby zaczął łapać pobocze, jakby go rzucało. Sąd zważył, co następuje: W ocenie Sądu wyniki przeprowadzonego postępowania i analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie potwierdziły zasadności zarzutu postawionego J. K.. Niewątpliwie w złożonych przez J. K. w charakterze świadka w dniach 12.08.2012r. i 28. (...). zeznaniach (k.41-42, 306-306v akt sygn. II K 13/13 SR w Sokółce) znalazły się m.in. stwierdzenia wskazane w akcie oskarżenia, iż podczas wypadku drogowego z dnia 27 lipca 2012r. ciągnik rolniczy kierowany przez Ł. S. dojechał do drogi głównej i zatrzymał się przed asfaltem, a koła tego pojazdu przesunęły się na asfalt wskutek uderzenia w nie przez motocykl. Stąd też wyjaśnienia oskarżonego przyznającego, iż złożył zeznania tej treści polegały w tej mierze na prawdzie. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego Sąd nie miał także wątpliwości, iż stwierdzenia J. K. o jakich mowa w zarzucie były niezgodne z rzeczywistym przebiegiem zdarzenia z dnia 27.07.2013r. W tym też zakresie należało w pełni podzielić ustalenia składu orzekającego w sprawie sygn. II K 13/13. Najistotniejsze dla zakwestionowania wersji zdarzeń prezentowanej przez kierującego ciągnikiem Ł. S. w zakresie samego przebiegu wypadku (k.70v-71 oraz k.261-262,303v akt sprawy sygn. II K 13/13) były ustalenia zawarte w protokole oględzin miejsca zdarzenia (k.3-4) wraz z materiałem poglądowym (k.8-11) i szkicem sytuacyjnym (k.12) oraz w pisemnej opinii biegłego z zakresu badań wypadków drogowych (k.13-19). W ich świetle niewątpliwym pozostaje, iż wbrew twierdzeniom Ł. S. oraz jego siostry A. O. (k.71-72 oraz k.43-44,306v-307 akt sprawy sygn. II K 13/13) kierowany przez niego ciągnik w chwili uderzenia przez motocykl z pewnością był w trakcie manewru włączania się do ruchu i przynajmniej w pewnej części znajdował się na asfaltowej drodze. W tej mierze Sąd w pełni podzielił w świetle pozostałych dowodów ustalenia i wnioski biegłego z zakresu ruchu drogowego, zgodnie z którymi w tym momencie lewe przednie koło ciągnika marki U. było oddalone o 1,4 metra od prawej krawędzi jezdni. Spostrzeżenie to w oczywisty sposób tłumaczy okoliczności przecięcia się torów ruchu uczestniczących w zdarzeniu motocykla i traktora. Przyjęcie za rzeczywistą wersji z zeznań świadka Ł. S. jakoby motocykl kierowany przez K. M. poruszał się jezdnią, a ciągnik pozostawał na jej poboczu w praktyce wykluczało możliwość dojścia do ich zderzenia. W ocenie Sądu zeznania Ł. S. i A. O. złożone w sprawie uznać należało za wiarygodne jedynie w zakresie w jakim opisywali czas, miejsce i powód ówczesnego wyjazdu na cmentarz oraz sposób podróżowania. Zeznania pozostałych świadków w osobach S. S. k. 21-23, 305; A. K.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.