Sygn. akt VP 12/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 marca 2014 r. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Agni
. §
- k.p. za pracę w godzinach nadliczbowych, oprócz normalnego wynagrodzenia, przysługuje dodatek w wysokości: 1)100 % wynagrodzenia - za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających: a)w nocy, b)w niedziele i święta niebędące dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy, c)w dniu wolnym od pracy udzielonym pracownikowi w zamian za pracę w niedzielę lub w święto, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy, 2)50 % wynagrodzenia - za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających w każdym innym dniu niż określony w pkt
- §
- Dodatek w wysokości określonej w § 1 pkt 1 przysługuje także za każdą godzinę pracy nadliczbowej z tytułu przekroczenia przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym, chyba że przekroczenie tej normy nastąpiło w wyniku pracy w godzinach nadliczbowych, za które pracownikowi przysługuje prawo do dodatku w wysokości określonej w §
- §
- Wynagrodzenie stanowiące podstawę obliczania dodatku, o którym mowa w § 1, obejmuje wynagrodzenie pracownika wynikające z jego osobistego zaszeregowania określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagradzania - 60 % wynagrodzenia. W razie ustania stosunku pracy przed upływem okresu rozliczeniowego pracownikowi przysługuje, oprócz normalnego wynagrodzenia, prawo do dodatku, o którym mowa w art.
§ 1
, jeżeli w okresie od początku okresu rozliczeniowego do dnia ustania stosunku pracy pracował w wymiarze godzin przekraczającym normy czasu pracy, o których mowa w art.
- §
- Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w razie nawiązania stosunku pracy w trakcie okresu rozliczeniowego (art.151 6 .k.p.). Sąd uwzględnił również fakt pracy powódki w dni wolne od pracy. Zgodnie z treścią art. 151 9 . § 1.k.p. dniami wolnymi od pracy są niedziele i święta określone w przepisach o dniach wolnych od pracy;§
- Za pracę w niedzielę i święto uważa się pracę wykonywaną między godziną 6.00 w tym dniu a godziną 6.00 w następnym dniu, chyba że u danego pracodawcy została ustalona inna godzina. Pracownikowi wykonującemu pracę w niedziele i święta, w przypadkach, o których mowa w art. 151 9a ust. 3 oraz art.
0 pkt 1-9 i 11, pracodawca jest obowiązany zapewnić inny dzień wolny od pracy: 1)w zamian za pracę w niedzielę - w okresie 6 dni kalendarzowych poprzedzających lub następujących po takiej niedzieli, 2)w zamian za pracę w święto - w ciągu okresu rozliczeniowego. § 2. Jeżeli nie jest możliwe wykorzystanie w terminie wskazanym w § 1 pkt 1 dnia wolnego od pracy w zamian za pracę w niedzielę, pracownikowi przysługuje dzień wolny od pracy do końca okresu rozliczeniowego, a w razie braku możliwości udzielenia dnia wolnego od pracy w tym terminie - dodatek do wynagrodzenia w wysokości określonej w art.
§ 1pkt 1, za każdą godzinę pracy w niedzielę.
§ 3. Jeżeli nie jest możliwe wykorzystanie w terminie wskazanym w § 1 pkt 2 dnia wolnego od pracy w zamian za pracę w święto, pracownikowi przysługuje dodatek do wynagrodzenia w wysokości określonej w art.
§ 1pkt 1, za każdą godzinę pracy w święto.
§ 4. Do pracy w święto przypadające w niedzielę stosuje się przepisy dotyczące pracy w niedzielę (art.
1 k.p . ). Mając na uwadze powyższe uregulowania, Sąd ustalił, iż należne powódce wynagrodzenie, po potraceniu wypłaconych jej kwot przez pozwaną, które wynosiły: w 2007 roku- 1684,00 złotych brutto, w 2008 roku- 1627,00 złotych brutto i w 2009 roku-1642,00 złote brutto, wynosi: za miesiąc marzec 2009 roku 1.778,00 złotych, kwiecień 2008 roku- 1.468,00 złotych oraz za miesiąc maj 2008 roku-1.758,00 złotych, co stanowi łącznie kwotę 5.004,00 złotych. Sąd uznał przy tym za prawidłowe, wyliczenia poczynione przez biegłą d/s rachunkowości J. C., która sporządziła opinię opierając się na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym i w oparciu o obowiązujące przepisy z zakresu prawa pracy. Podkreślić przy tym należy, iż opinia ta nie została zakwestionowana przez strony, które zaakceptowały sformułowane w niej wnioski. Powyższe kwoty Sąd zasadził wraz z ustawowymi odsetkami:- od kwoty 1.778,00 złotych od dnia 11 kwietnia 2009 roku do dnia zapłaty; -od kwoty 1.468,00 złotych od dnia 11 maja 2009 roku do dnia zapłaty; - od kwoty 1.758,00 złotych od dnia 11 czerwca 2009 roku do dnia zapłaty. Powódka nie wykazała, w jakim terminie pracodawca wypłacał jej wynagrodzenie za pracę, dlatego też, Sąd przyjął w tym zakresie wytyczne wynikające z treści art.85 §
- k.p., zgodnie z którym wynagrodzenie za pracę płatne raz w miesiącu wypłaca się z dołu, niezwłocznie po ustaleniu jego pełnej wysokości, nie później jednak niż w ciągu pierwszych 10 dni następnego miesiąca kalendarzowego. Stwierdzić więc należy, iż roszczenie powódki o wypłatę wynagrodzenia oraz dodatku za prace w godzinach nadliczbowych i dni wolne od pracy stawało się wymagalne każdorazowo 10 dnia każdego miesiąca, poczynając od miesiąca listopada 2007 roku, albowiem w razie opóźnionej wypłaty wynagrodzenia pracownik ma prawo do odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które pracodawca odpowiedzialności nie ponosi (art. 481 § 1 k.c. w zw. z art. 300 k.p.). Sąd zasadził od pozwanej na rzecz powódki jedynie świadczenie za trzy miesiące 2009 roku, albowiem uznał za zasadny zarzut pozwanej w zakresie częściowego przedawnienia roszczenia. Zgodnie bowiem z treścią art. 291§ 1k.p. roszczenia ze stosunku pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Mając więc na uwadze, iż powódka wniosła przedmiotowy pozew w dniu 30 marca 2012 roku stwierdzić należy, przedawnieniu uległy roszczenia zakres od listopada 2007 roku do lutego 2009 roku. W tym miejscu wskazać należy, iż zamierzonego skutku nie może odnieść podnoszony przez pełnomocnika powódki zarzut przerwania biegu przedawnienia roszczenia powódki na skutek wniesienia przez A. K. w dniu 27.10.2009 roku pozwu przeciwko pozwanemu pracodawcy o ustalenie istnienia stosunku pracy w sprawie sygn. Akt VP 28/
- Zgodnie z treścią art.295§ 1k.p bieg przedawnienia przerywa się: 1) przez każdą czynność przed właściwym organem powołanym do rozstrzygania sporów lub egzekwowania roszczeń przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia, 2) przez uznanie roszczenia. Przerwanie biegu przedawnienia może więc nastąpić w wyniku dokonania przez dłużnika lub wierzyciela oznaczonej w Kodeksie pracy czynności. Wówczas powstaje taka sytuacja, w której z mocy prawa dotychczasowy bieg przedawnienia zostaje zniesiony. Przerwanie biegu przedawnienia powoduje każda czynność wierzyciela wyraźnie oznaczona i zmierzająca bezpośrednio do dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Do czynności, których dokonanie powoduje przerwanie biegu przedawnienia, w judykaturze zalicza się między innymi: wytoczenie powództwa wzajemnego i opłacenie pozwu, dopozwanie, podmiotowe przekształcenie powództwa, podniesienie zarzutu potrącenia w toku toczącego się procesu, zgłoszenie wierzytelności w postępowaniu upadłościowym, postanowienie o zabezpieczeniu roszczeń wydane przez prokuratora, tymczasowe zajęcie mienia ruchomego (por. wyroki Sądu Najwyższego z: 24 czerwca 1980 r., IV PR 111/80, LexPolonica nr 317233; 17 sierpnia 1981 r., IV PR 242/81, LexPolonica nr 317234). Zawsze po drugiej stronie tego działania, zmierzającego do zaspokojenia roszczenia, znajduje się dłużnik, a nie osoba trzecia. Z kolei nie jest uznawane za przerywające bieg przedawnienia samo wniesienie pozwu o ustalenie. Orzeczenie ustalające stosunek pracy nie przesądza w żaden sposób o wynikających z tego ustalenia ewentualnych roszczeniach majątkowych. Jeżeli zatem sąd nie orzekł o roszczeniach z ustalonego stosunku pracy, to strona powinna zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku i domagać się orzeczenia o całości żądań w trybie art. 351 § 1 k.p.c. W braku takiego wniosku strona może dochodzić zasądzenia roszczeń wynikających z ustalonego stosunku prawnego w innym postępowaniu. Żądanie ustalenia istnienia stosunku pracy nie jest przedmiotowo identyczne ze zgłoszeniem roszczeń o pracownicze świadczenia z ustalanego stosunku prawnego, których mogły nie zawierać twierdzenia faktyczne strony powodowej. W konsekwencji wytoczenie powództwa o ustalenie, które nie podlega przedawnieniu, nie przerywa biegu terminów przedawnienia roszczeń o świadczenia wynikające z ustalonego stosunku pracy (art. 295 § 1 pkt 1 k.p.). Z orzecznictwa wynika, że jedynie wytoczenie powództwa o określone świadczenia przerywa bieg przedawnienia takich roszczeń, nawet jeżeli sąd nie orzekł o całości żądania i strona nie wnosiła o uzupełnienie wyroku zasądzającego świadczenie (wyrok Sądu Najwyższego z 11 maja 1999 r., I PKN 685/98, OSNAPiUS 2000 nr 14, poz. 542). W tym kierunku zmierza też wyrok Sądu Najwyższego z 10 stycznia 2007 r., III PK 90/06 (OSNP 2008 nr 11-12, poz. 155), zgodnie z którym przerwanie biegu przedawnienia (art. 295 § 1 k.p.) dotyczy tej części roszczenia w znaczeniu materialnoprawnym, która została zgłoszona - w pozwie lub w piśmie rozszerzającym powództwo - zarówno co do samego żądania (art. 187 § 1 pkt 1 k.p.c.), jak i jego podstawy faktycznej (art. 187 § 1 pkt 2 k.p.c.). Kontynuacją tego poglądu jest wyrok Sądu Najwyższego z 16 listopada 2010 r., I PK 79/10 (LEX nr 725007), w myśl którego wniesienie pozwu przerywa bieg przedawnienia tylko co do roszczeń objętych żądaniem pozwu. Konkludując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż wytoczenie powództwa o ustalenie, które nie podlega przedawnieniu, nie przerywa biegu terminów przedawnienia roszczeń o świadczenia wynikające z ustalonego stosunku pracy (art. 295 § 1 pkt 1 k.p.). Jedynie wytoczenie powództwa o określone świadczenia przerywa bieg przedawnienia takich roszczeń, nawet jeżeli sąd nie orzekł o całości żądania i strona nie wnosiła o uzupełnienie wyroku zasądzającego świadczenie (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 lipca 2011 r., I PK 23/11 LEX nr 955010 ). Podkreślić przy tym należy, iż wymagalność roszczeń o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych i pracę w godzinach kształtuje się analogicznie, jak w przypadku wynagrodzenia za pracę, w konsekwencji przedawnienie biegnie od dnia, w którym powinno być ono wypłacone zgodnie z terminami wypłaty wynagrodzenia (tak wyrok Sądu Najwyższego - Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z 2003-11-12, I PK 494/02, Opubl: Legalis ). Dlatego też, Sąd oddalił roszczenie powódki w pozostałym zakresie, jako przedawnione. Uwzględniając uregulowanie wynikające z treści art. 477 2 k.p., Sąd nadał wyrokowi w punkcie 1 rygor natychmiastowej wykonalności w zakresie kwoty 3.110,00 złotych. Mając na uwadze charakter niniejszej sprawy, sytuację rodzinną i majątkową powódki, Sąd zastosował wobec niej dobrodziejstwo wynikające z art. 102 k.p.c. i nie obciążył jej kosztami postępowania w sprawie. Sąd odmówił radcy prawnemu M. K. przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, albowiem pełnomocnik nie dopełnił obowiązku, wynikającego z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. 2002, Nr 163, poz. 1348 ze zm.). W świetle zaś ugruntowanego już poglądu orzecznictwa, brak oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, uniemożliwia uwzględnienie wniosku pełnomocnika z urzędu o przyznanie wynagrodzenia. Mając na uwadze, iż w przedmiotowej sprawie ustanowiony z urzędu pełnomocnik powódki nie złożył wymaganego oświadczenia, sąd nie mógł przyznać mu należnego wynagrodzenia (tak Postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z 2008-07-16, II CZ 48/08, Opubl: Legalis Postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z 2012-10-17, I CZ 122/12, Opubl: Legalis Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2007-06-06, II FSK 780/06,Opubl: Legalis Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego siedziba w Olsztynie z 2009-09-01, II SA/Ol 415/09,Opubl: Legalis). Stosownie do powyższych rozważań, Sąd orzekł jak w sentencji.