1.Sygn. akt II Ka 370/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 lutego 2024 r. Sąd Okręgowy w Krośnie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SO Janusz Szarek Protokolant: stażysta Aleksandra Szybka przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Krośnie – Gabrieli Wenc po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2024 roku w Krośnie sprawy M. M.
(1)(M.) syna M. i W., urodzonego (...) w J., oskarżonego o przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. i art. 284 § 2 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego od wyroku Sądu Rejonowego w Krośnie z dnia 25 października 2023 roku, sygn. akt II K 639/23 uchyla wyrok w zaskarżonej części w punkcie IV co do przestępstwa z art. 284 § 2 k.k. i sprawę przekazuje w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Krośnie do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 370/23 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1.CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok Sądu Rejonowego w Krośnie z dnia 25 października 2023 r. sygn. akt II K 639/23 1.
- Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
- Granice zaskarżenia 1.1.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.1.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana 1.Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.
- Ustalenie faktów 1.1.
- Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.
- 1.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.
- 1.
- Ocena dowodów 1.1.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.1.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 1.STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.
- Oskarżyciel publiczny zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na treść zapadłego orzeczenia, polegający na uznaniu, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dostarczył wystarczających podstaw do uznania, że oskarżony M. M.
(1)swoim zachowaniem zarzucanym w pkt II zrealizował znamiona czynu karalnego, choćby zawartego w art. 286 § 1 k.k., w sytuacji gdy analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku zgoła przeciwnego. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut jest w pełni uzasadniony. Przypomnieć należy, iż zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy w Krośnie w pkt I uznał oskarżonego M. M.
(1)za winnego przestępstwa kradzieży biżuterii na szkodę A. B., tj. przestępstwa z art. 278 § 1 k.k., zaś w pkt IV uniewinnił oskarżonego od zarzucanego mu przestępstwa przywłaszczenia powierzonych pieniędzy w kwocie 4.539,34 zł na szkodę A. B., tj. od przestępstwa z art. 284 § 2 k.k. O ile słusznie Sąd Orzekający uznał, iż do przywłaszczenia przez oskarżonego powierzonych mu przez A. B. pieniędzy nie mogło dojść, a to ze względu na fakt, iż na skutek udzielonych oskarżonemu przez nią pożyczek, środki te stanowiły jego własność, zatem nie mógł on dopuścić się przywłaszczenia rzeczy stanowiących jego własność, w sytuacji gdy przedmiotem czynności wykonawczej przestępstwa z art. 284 § 2 k.k. może być wyłącznie cudza rzecz ruchoma (pieniądze), o tyle uniewinnienie oskarżonego od zarzutu realizacji przestępstwa w ramach tego samego zdarzenia faktycznego, jawi się jako co najmniej przedwczesne. W pełni zasadnie oskarżyciel publiczny podnosi, iż błędnie Sąd Orzekający wyszedł z założenia, iż poczynione w sprawie ustalenia faktyczne, w zakresie zarzutu II aktu oskarżenia, dotyczącego przywłaszczenia pieniędzy, pozwalały na wydanie orzeczenia uniewinniającego, przy jednoczesnym braku podstaw do przypisania oskarżonemu przestępstwa oszustwa z art. 286 § 1 k.k.. Tym samym ustalenia faktyczne w powyższym zakresie okazały się błędne. Oskarżony M. M.
(1), składając wyjaśnienia w postępowaniu przygotowawczym (k. 31), potwierdził fakt pożyczania od pokrzywdzonej pieniędzy. Jednocześnie wskazał, iż miał świadomość, że pieniędzy tych nie odda. Z jego wyjaśnień wynika zatem, iż w chwili zaciągania pożyczek nie miał zamiaru ich zwrotu, wprowadzając pokrzywdzoną tym samym w błąd i doprowadzając ją do niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Powyższe wskazuje, iż oskarżony M. M.
(1)swoim zachowaniem mógł zrealizować znamiona przestępstwa oszustwa z art. 286 § 1 k.k., zgodnie z którym penalizacji podlega ten, kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, czego Sąd Orzekający nie dostrzegł. Nie winno przy tym budzić wątpliwości, iż ubiegając się o udzielenie pożyczek oskarżony działał w celu osiągnięcia korzyści majątkowej. Wniosek Oskarżyciel publiczny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w pkt IV w części uniewinniającej oskarżonego M. M.
(2)od zarzucanego mu czynu określonego w art. 284 § 2 k.k. i w tym zakresie przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wniosek jest oczywiście uzasadniony. Sąd Orzekający, uniewinniając oskarżonego M. M.
(1)od popełnienia przestępstwa z art. 284 § 2 k.k., wprawdzie rozważał, czy zachowanie oskarżonego nie zrealizowało znamion innego przestępstwa, w niniejszej sprawie przestępstwa oszustwa z art. 286 § 1 k.k., jednakże rozważania te nie okazały się dość wnikliwe. Rozstrzygnięcie zatem w przedmiocie uniewinnienia jest co najmniej przedwczesne, a tym samym podlega uchyleniu i w tym zakresie sprawa przekazaniu Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. 1.OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.
- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 1.ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.
- Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy 1.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.
- Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 1.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.
- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.
- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☒ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Krośnie z dnia 25 października 2023 r. sygn. akt II K 639/23, w pkt IV, w części uniewinniającej oskarżonego M. M.
(1)od zarzucanego mu czynu określonego w art. 284 § 2 k.k. wydany został przedwcześnie i jako taki podlega uchyleniu, zaś w tym zakresie sprawa przekazaniu Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Obowiązkiem bowiem sądu przed wydaniem wyroku uniewinniającego było rozważenie, czy w ramach skargi oskarżyciela, a więc w granicach zdarzenia faktycznego objętego zarzutem oskarżenia, nie można dokonać subsumpcji czynu objętego skargą pod inny przepis ustawy karnej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 września 2006 r. sygn. akt IV KK 194/06, publik. w OSNwSK 2006, poz. 1663), do czego uprawniał sąd art. 399 § 1 k.k. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli w toku rozprawy okaże się, że nie wychodząc poza granice oskarżenia można czyn zakwalifikować według innego przepisu prawnego, sąd uprzedza o tym obecne na rozprawie strony. Sąd Orzekający nie uprzedził strony o możliwości zmiany kwalifikacji prawnej czynu, lecz uniewinnił oskarżonego od zarzutu przestępstwa z art. 284 § 2 k.k. Wprawdzie w uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd Orzekający podjął rozważania pod kątem przypisania oskarżone mu przestępstwa z art. 286 § 1 k.k., lecz przedwcześnie i błędnie uznał, iż samo przyznanie oskarżonego, iż w chwili pożyczania pieniędzy nie miał zamiaru ich zwrócić, nie stanowi wystarczającej podstawy do przypisania mu przestępstwa oszustwa. Nie zostało bowiem wykazane, by oskarżony chciał uzyskać korzyść majątkową i chciał w tym celu użyć określonego sposobu działania. Stanowisko to wydaje się przedwczesne, w sytuacji gdy pobierając pożyczone mu pieniądze oskarżony niewątpliwie chciał uzyskać korzyść majątkową, pozwalająca mu zaspokoić bieżące wydatki życia codziennego, a jednocześnie nie miał zamiaru ich zwrotu, wprowadzając pokrzywdzoną tym samym w błąd i doprowadzając ją do niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji uprzedzi strony o możliwości zmiany kwalifikacji prawnej zarzucanego oskarżonemu przestępstwa, stosownie do art. 399 § 1 k.p.k., po czym rozważy czy w ramach tego samego zdarzenia faktycznego można oskarżonemu postawić zarzut popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 k.k., popełnionego w ramach czynu ciągłego z art. 12 § 1 k.k. 5.3.1.3.
- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.
- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 1.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 1.Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 1.PODPIS 0.1.1.
- Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Oskarżyciel publiczny Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Rozstrzygnięcie o winie 0.1.1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.1.1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.1.
- Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana