← Polska

III Ca 678/22

Sygn. akt III Ca 678/22 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 grudnia 2021 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi oddalił powództwo (...) Bank Spółki akcyjnej z siedzibą we W. przeciwko

§ 1

k.c., aby uznać dane postanowienie umowy za niewiążące, muszą zostać spełnione kumulatywnie następujące przesłanki: umowa musi zostać zawarta z konsumentem, kwestionowane postanowienie umowy nie było uzgodnione indywidualnie, postanowienie to kształtuje prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, zastrzeżenie umowne rażąco narusza interesy konsumenta, postanowienie nie dotyczy głównych świadczeń stron, takich jak cena czy wynagrodzenie, chyba że nie zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Stosownie do treści art.

§ 3k.c.

nieuzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu, a więc w szczególności będą to postanowienia umowy przejęte z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi przez kontrahenta (tzw. umowa adhezyjna). Należy również mieć na uwadze, że zgodnie z art.

§ 4k.c.

ciężar dowodu, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, spoczywa na tym, kto się na to powołuje, a zatem w rozpoznawanej sprawie – na powodzie. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że – zawierając z pozwaną sporną umowę pożyczki – powódka posłużyła się wzorcem umownym, na który pozwana jako konsument nie miała rzeczywistego wpływu. Powódka nie wykazała okoliczności przeciwnej. Wskazane postanowienie umowne z pewnością nie dotyczy głównych świadczeń stron. Niedopuszczalna jest sytuacja, gdy jedna ze stron, wykorzystując swoją pozycję profesjonalisty, kształtuje postanowienia umowne w taki sposób, że wprowadza do niego konstrukcję prawną, prowadzącą do pokrzywdzenia drugiej strony stosunku prawnego, w tym przypadku konsumenta. Wprowadzenie przez powódkę opłat w wysokości wskazanej w umowie godziło w dobre i uczciwe praktyki kupieckie oraz w sposób rażący naruszało interes pozwanej jako konsumenta. Należy bowiem wskazać, że obowiązkowi nałożonemu na pozwaną nie odpowiadało żadne świadczenie drugiej strony umowy. Ponadto, w opinii Sądu odwoławczego, działania, których koszty miała ponieść pozwana, stanowią element ogółu działalności powódki związanej z udzielaniem kredytów. Przenoszenie na konsumenta kosztów prowadzenia działalności profesjonalisty jawi się jako nieuzasadnione. Należy też wskazać, że w umowie przewidziano również prowizję za udzielenie kredytu w wysokości 816,09 zł, która winna obejmować całość kosztów związanych z obsługą kredytu, zatem również kosztów działań monitorująco – upominawczych. Wprowadzenie przez pożyczkodawcę opłat w wysokości wskazanej w umowie godziło w dobre i uczciwe praktyki kupieckie oraz w sposób rażący naruszało interes pozwanej jako konsumenta. Powyższe skutkuje stwierdzeniem bezskuteczności postanowień spornej umowy w zakresie opłat za czynności monitorująco – upominawcze. W konsekwencji, stronie powodowej przysługiwało roszczenie jedynie o zapłatę kwoty stanowiącej sumę niespłaconego kapitału i umownych odsetek za opóźnienie. Wobec powyższego na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że zasądził od E. C.

(2)na rzecz (...) Bank Spółki Akcyjnej z siedzibą we W. kwotę 2 973,94 zł, stanowiącą sumę niespłaconego kapitału i żądanych, niespłaconych odsetek (2.391,03 + 582,91 = 2.973,94 zł). W pozostałej części apelacja podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c. O odsetkach Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 481 § 1 k.c.. Ostateczny termin spłaty kredytu upłynął w dniu 6 lipca 2018 r. Pozwana nie dokonała spłaty w terminie, zatem od dnia 7 lipca 2018 r. pozostawała w opóźnieniu i od tej daty należało zasądzić od pozwanej na rzecz powódki żądane odsetki ustawowe za opóźnienie. Konsekwencją merytorycznej zmiany orzeczenia Sądu I instancji jest zmiana zawartego w nim rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów postępowania. Wobec uwzględnienia powództwa w części, o kosztach postępowania pierwszoinstancyjnego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 100 k.p.c., stosunkowo je rozdzielając. Na koszty procesu po stronie powodowej złożyła się opłata od pozwu w łącznej kwocie 100 zł, pozwana nie poniosła żadnych kosztów w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Mając na uwadze, iż łączne koszty postępowania przed Sądem I instancji wyniosły 100 zł, a powódka przegrała sprawę w 15,1%, zatem winna ponieść, z uwagi na wynik sprawy, koszty w wysokości 15,10 zł, podczas gdy poniosła 100 zł, zatem należało zwrócić jej od pozwanej różnicę pomiędzy kosztami należnymi a poniesionymi, wynoszącą 84,90 zł (100 zł – 15,10 zł). O kosztach postępowania apelacyjnego sąd orzekł na podstawie art. 100 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., stosunkowo je rozdzielając. Na koszty procesu po stronie powodowej złożyła się opłata od apelacji w kwocie 200 zł. Na koszty procesu po stronie pozwanej złożyły się koszty pełnomocnika w osobie radcy prawnego w kwocie 675 zł, ustalone na podstawie § 2 pkt 3 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Mając na uwadze, iż łączne koszty postępowania przed Sądem II instancji wyniosły 875 zł, a pozwana przegrała sprawę w 84,9%, zatem winna ponieść, z uwagi na wynik sprawy, koszty w wysokości 742,87 zł. Skoro pozwana poniosła koszty w wysokości 675 zł, należało od niej zasądzić na rzecz powódki kwotę 67,87 zł (742,87 zł – 675 zł), o czym orzeczono w punkcie II sentencji wyroku. O odsetkach ustawowych za opóźnienie od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu orzeczono na podstawie art. 98 § 1 1 k.p.c. Na koniec dodać należy, że wobec zasadności zarzutu nierozpoznania istoty sprawy i związanej z nim zmiany zaskarżonego orzeczenia, Sąd Odwoławczy odstąpił od oceny pozostałych zarzutów apelacji, gdyż nie miały wpływu na treść rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.