Sygn. akt III Ca 948/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 marca 2024 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący – Sędzia Sądu Okręgowego Andrzej Dyrda po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 marca 2024 r. w G. sprawy z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. przeciwko Towarzystwu (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 22 czerwca 2023 r., sygn. akt I C 463/22 1. oddala apelację; 2. zasądza od pozwanej na rzecz powódki 135 (sto trzydzieści pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego od dnia uprawomocnienia się rozstrzygnięcia zasądzającego tę należność. SSO Andrzej Dyrda Sygn. akt III Ca 948/23 UZASADNIENIE Powódka (...) Sp. z o.o. z siedzibą w G. wniosła o zasądzenie od pozwanej Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą w W. kwoty 3.416,40 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 28 kwietnia 2018 roku do dnia zapłaty. Nadto powódka wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazała, że 9 lutego 2018 roku zawarła umowę najmu pojazdu zastępczego z S. S., ustalając stawkę dobową na kwotę 120 zł netto (147,60 zł brutto). Dnia 9 lutego 2018 roku powódka zawarła z poszkodowanym również umowę cesji wierzytelności w zakresie zwrotu kosztów wynajęcia pojazdu zastępczego. Poszkodowany dokonał zwrotu pojazdu 19 marca 2018 roku, zatem koszt użytkowania pojazdu przez 39 dni wyniósł 5.756,40 zł brutto. Pozwana – jako ubezpieczyciel sprawcy szkody w pojeździe poszkodowanego – uznała roszczenie w części wypłacając kwotę 2.340 zł jako stanowiącą odszkodowanie za 26 dni najmu pojazdu zastępczego, redukując stawkę najmu do kwoty 132 zł brutto za 5 dni oraz 80 zł brutto za pozostałe 21 dni. Powódka dochodzi dalszej części należności. 17 stycznia 2022 roku referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym w Gliwicach wydał nakaz zapłaty uwzględniający powództwo w całości. Sprzeciw od tego orzeczenia wniósł pozwany Towarzystwo (...) S.A. z siedzibą w W., żądając oddalenia powództwa w całości oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Podniosła, że uzasadniony okres najmu nie powinien przekraczać 26 dni uwzględniających czas od dnia 9 lutego 2018 roku do dnia 6 marca 2018 roku. Zdaniem pozwanej przy wykonaniu naprawy zgodnie z technologią przewidzianą przez producenta pojazdu naprawa powinna zakończyć się 5 marca 2018 roku, a naprawiony pojazd winien zostać wydany poszkodowanemu 6 marca 2018 roku. Pozwana/ dokonała weryfikacji dobowej stawki czynszu najmu do kwoty 80 zł za okres, w którym możliwa była organizacja pojazdu zastępczego w wypożyczalni współpracującej z ubezpieczycielem. Zgłaszający szkodę został poinformowany o możliwości najmu pojazdu zastępczego za pośrednictwem pozwanej. Zignorowanie przedstawionej propozycji i zawarcie umowy najmu w innej firmie po wyższej stawce, stoi w oczywistej sprzeczności z ciążącym na poszkodowanym obowiązkiem minimalizacji szkody i współpracy z likwidatorem. Sąd Rejonowy w Gliwicach wyrokiem z dnia 22 czerwca 2023 zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 1.497,60 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 28 kwietnia 2019 roku do dnia zapłaty oraz oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Sąd nadto rozdzielił stosunkowo koszty postepowania stosunkowo rozdziela obciążając nimi powódkę w 57% a pozwaną w 43%, pozostawiając ich szczegółowe wyliczenie referendarzowi sądowemu. Orzeczenie to poprzedził ustaleniem, że 5 lutego 2018 roku doszło do kolizji drogowej, w wyniku której uszkodzeniu uległ samochód marki V. (...) o numerze rejestracyjnym (...), którego właścicielem był S. S.. Poszkodowany korzystał z tego samochodu celem dojazdów do pracy, posiadał tylko jedno auto. Sprawcą zdarzenia był inny uczestnik ruchu, który w dniu zdarzenia poruszał się pojazdem ubezpieczonym w zakresie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w Towarzystwie (...) S.A. z siedzibą w W.. Poszkodowany S. S. zawarł w dniu 9 lutego 2018 roku z (...) Sp. z o.o. w G., umowę najmu pojazdu zastępczego samochodu V. (...) o numerze rejestracyjnym (...). Jego samochód nie nadawał się do jazdy, został zabrany na lawecie po zdarzeniu. Ofertę najmu pojazdu zastępczego od powódki poszkodowany znalazł w Internecie. Poszkodowany poszukiwał również ofert najmu pojazdu zastępczego w innych wypożyczalniach, jednak najkorzystniejsze warunki zaproponowała mu powódka. Ubezpieczyciel oferował poszkodowanemu pojazd zastępczy, gdzie po kontakcie z wypożyczalnią okazało się, że istnieje obowiązek wpłaty kaucji i dopłaty do stawki dobowej. Pozostałe wypożyczalnie również oczekiwały zapłaty kaucji oraz proponowały najem za wyższą stawkę dobową. W dniu zawarcia umowy najmu pojazdu S. S. zawarł jednocześnie umowę cesji wierzytelności wynikającej z kosztów udostępnienia pojazdu zastępczego na rzecz (...) sp. z o.o. w G.. Pojazd V. (...) o numerze rejestracyjnym (...) został zwrócony 19 marca 2018 roku. Z tytułu najmu pojazdu (...) sp. z o.o. w G. w dniu 26 marca 2018 roku wystawiła S. S. fakturę na kwotę 5.756,40 zł brutto. Na kwotę tę złożył się najem pojazdu ustalony jako iloczyn 39 dni i stawki 120 zł netto. Na skutek zgłoszenia żądania przez (...) sp. z o.o. w G. zapłaty kwoty wynikającej z faktury za najem pojazdu zastępczego, (...) S.A. dokonała wypłaty kwoty 2.340 zł uznając za uzasadniony czas najmu pojazdu przez 26 dni. Pozwana zweryfikowała dobową stawkę najmu i uznała, że zasadnym jest ustalenie stawki 132 zł brutto za 5 dni najmu pojazdu, tj. do dnia 13 lutego 2018 roku w oparciu o ceny rynkowe, natomiast pozostałe 21 dni rozliczyła po stawce 80 zł brutto, uznając, że stawka taka obowiązuje w firmach współpracujących z pozwaną. Nie zgadzając się ze stanowiskiem (...) S.A. powódka pismem z dnia 10 grudnia 2019 roku wezwała pozwaną ponownie do zapłaty. W odpowiedzi na wezwanie pozwana podtrzymała swoje wcześniejsze stanowisko. Na zlecenie powódki dnia 12 marca 2018 roku wykonano kosztorys naprawy, który pozwana otrzymała 21 marca 2018 roku. Weryfikacja kosztorysu przez pozwaną miała miejsce 5 kwietnia 2018 roku. Zasadny okres najmu pojazdu zastępczego obejmował okres od 9 lutego 2018 roku do 7 marca 2018 roku i kształtował się następująco: 1) od 9 do 26 lutego 2018 roku – od rozpoczęcia wynajmu do dnia wysłania przez pozwaną kosztorysu naprawy – 18 dni; 2) 27 lutego 2018 roku – organizacja naprawy, znalezienie części zamiennych – 1 dzień; 3) 28 lutego do 1 marca 2018 roku – oczekiwania na części zamienne – 2 dni; 4) 2 marca 2018 roku – naprawa pojazdu – 1 dzień; 5) od 3 do 4 marca 2018 roku – weekend – 2 dni; 6) od 5 do 6 marca 2018 roku – naprawa pojazdu – 2 dni; 7) 7 marca 2018 roku – odbiór pojazdu – 1 dzień. Zasadny okres wynajmu obejmował 27 dni, co odpowiada 26 dobom wynajmu. W tak ustalonym stanie faktycznym, Sąd wskazał, że zasada odpowiedzialności pozwanej za skutki zdarzenia z 5 lutego 2018 roku i zawarcie umowy cesji wierzytelności stanowiły okoliczności bezsporne. Podstawą faktyczną odpowiedzialności odszkodowawczej strony pozwanej było zaistnienie zdarzenia, w czasie którego uszkodzony został pojazd S. S., za które to zdarzenie odpowiedzialność pierwotnie ponosił sprawca zdarzenia, który zawarł umowę ubezpieczenia pojazdu od odpowiedzialności cywilnej z pozwaną. Następnie Sąd przytaczając treść art. 822 § 1, 2 i 4 k.c., podkreślił, że odpowiedzialność posiadacza pojazdu oparta jest na art. 415 k.c. w zw. z art. 436 k.c. Nadto Sąd wskazał, że zgodnie z art. 509 § 1 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania; § 2 przepisu przewiduje, że wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. Sąd stwierdził, że wobec zawarcia umowy cesji powód wstąpił w prawa poszkodowanego. Sąd wskazał, że zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń co do zasady jest identyczny jak zakres odpowiedzialności posiadacza pojazdu mechanicznego, który spowodował szkodę. Zgodnie z art. 361 k.c. zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła (§ 1), a w tych granicach naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono (§ 2). Naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej (art. 363 § 1 k.c.). Przy tym świadczenie ubezpieczyciela ma umożliwić poszkodowanemu usunięcie szkody jaka powstała w jego majątku na skutek zdarzenia szkodzącego. Odszkodowanie powinno ściśle odpowiadać szkodzie, przy czym, obejmuje także wydatki za najem pojazdu zastępczego. Sąd stwierdził niezbędność najmu pojazdu zastępczego przez poszkodowanego, jednak nie uznał, aby wskazana przez powoda wysokość kosztów najmu pojazdu zastępczego była w pełni uzasadniona. Ustalenia w tym zakresie Sąd oparł na podstawie dowodu z opinii biegłego który to wyliczył uzasadniony przebiegiem likwidacji szkody i względami technologicznymi okres koniecznego i obiektywnie uzasadnionego naprawy pojazdu. Sąd uznał, że prawidłowo zorganizowany proces naprawy, nawet z uwzględnieniem trzech dni zwłoki w zgłoszeniu szkody, obejmował 26 dób. Dokonując analizy wszystkich zgromadzonych dowodów, Sąd uznał, że powódka może żądać od pozwanej kosztów najmu pojazdu zastępczego za okres od 9 lutego 2018 roku do 7 marca 2018 roku, czyli 27 dni, co według zasadnego sposobu rozliczania okresu najmu odpowiada 26 dobom wynajmu. Sąd uznał, że poszkodowany był uprawniony do najmu pojazdu zastępczego od dnia 9 lutego 2018 roku (data zawarcia umowy najmu) do dnia 7 marca 2018 roku. Sąd przyjął dobową stawkę za najem w wysokości 120 zł netto (147,6 zł brutto), a więc wskazaną przez powoda, argumentując przy tym, że pozwana, pomimo kwestionowania tej wartości, w toku procesu nie złożyła wniosku dowodowego celem wykazania, iż stawka ta wykracza znacząco ponad stawki obowiązujące na rynku lokalnym dla poszkodowanego. Wobec powyższego Sąd uznał, że pozwana jako podmiot likwidujący szkodę jest odpowiedzialna za szkodę stanowiącą iloczyn dobowej stawki najmu w wysokości 147,60 zł brutto i okresu 26 dni, tj. co do kwoty 3.837,60 zł. Uwzględniając fakt wypłaty kwoty 2.340 zł, za zasadne należało uznać roszczenie powódki co do kwoty 1.497,60 zł. O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 817 § 1 k.p.c. oraz art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, uznając, że odsetki należne po upływie 30 dni od dnia zgłoszenia szkody, które nastąpiło 12 lutego 2018 roku. W pozostałym zakresie Sąd oddalił powództwo. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 zd. 1 k.p.c. w związku z art. 108 § 1 k.p.c. uznając, że stronę pozwaną powinno obciążać 43% kosztów, a powódkę 57%. Apelację od tego orzeczenia wniósł pozwany zaskarżając wyrok w części, tj. w zakresie zasądzającej od pozwanego na rzecz powódki kwotę 1.497,60 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 28 kwietnia 2019 r. do dnia zapłaty (pkt 1 wyroku) oraz rozstrzygającej co do kosztów postępowania (pkt 3 wyroku). Zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, powodujące sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, a to art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 232 k.p.c. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego, w szczególności dowodu z:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.