Przywołany przepis stanowi, że organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Tymczasem okoliczności sprawy jasno wskazują, że waga naruszenia była większa niż znikoma. Brak prawidłowej odpowiedzi ze strony Spółki na skierowane do niej Wystąpienie sparaliżował bowiem tok postępowania wyjaśniającego o sygn. akt (...) na okres 2 lat. Należy zaznaczyć, że w ramach postępowania wyjaśniającego o sygn. akt (...) Prezes Urzędu czterokrotnie przesłał do Spółki wezwanie z dnia 21 maja 2020 r., 12 sierpnia 2021 r., 6 października 2021 r. i 8 grudnia 2021 r., żądając przekazania wymienionych w pismach informacji i dokumentów na podstawie art. 50 ust. 1 uokik. Skierowane do Spółki wezwania odpowiadały wymogom określonym w art. 50 ust. 2 uokik. Za chybione należy uznać stanowisko powoda Powoda, jakoby dla spełnienia celów, dla których została nałożona kara pieniężna, wystarczającym było wezwanie Spółki do usunięcia naruszenia prawa w myśl art.
Należy ponownie podkreślić, że Wezwania do Spółki wysyłane były czterokrotnie na przestrzeni kilkunastu miesięcy, a prawidłowe wypełnienie zobowiązania nałożonego ww. Wezwaniami nastąpiło dopiero po uzyskaniu przez Powoda informacji o wszczęciu wobec niego przedmiotowego postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Równie chybioną jest argumentacja Spółki dążąca do wyjaśnienia opóźnienia w udzieleniu odpowiedzi na Wezwanie okolicznościami pandemii (...)19 oraz wprowadzonymi wówczas ograniczeniami w prowadzonej działalności przedsiębiorców i pracowników. Należy wskazać, że Powód nie wykazał, w jaki sposób ww. ograniczenia miały spowodować niemożność terminowego udzielenia odpowiedzi na Wezwanie Prezesa UOKiK. Jak już wskazano, Spółka nie udzielała odpowiedzi na Wezwanie przez 2 lata, a tak długie opóźnienie trudno usprawiedliwić ograniczeniami związanymi ze stanem pandemii. Natomiast powołany przez Powoda art. 15zzs ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...)19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 568) dotyczący zawieszenia terminów w postępowaniach m.in. prowadzonych na podstawie ustaw, obowiązywał od dnia 31.03.2020 r. do 16.05.2020 r. Zgodnie z art. 68 ust. 1-3 ustawy o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa Sars-COV- 2 z dnia 14 maja 2020 r., która uchyliła ww. przepis, terminy zawieszone rozpoczynały bieg lub biegły dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie tej ustawy (16.05.2020 r.), czyli od dnia 23.05.2020 r. Pierwsze z Wezwań skierowanych do Spółki (datowane na 21.05.2020 r.) zostało odebrane przez Spółkę w dniu 26.02.2022 r., a więc już po okresie obowiązywania powołanego przez Powoda przepisu. Należy ponadto wskazać, że pełnomocnik Spółki w piśmie z dnia 6.04.2022 r. złożonym w postępowaniu sygn. (...), wskazał, iż ostatnie Wezwanie z dn. 18.03.2022 r. zostało przez Spółkę zignorowane - „uznane jako niebyłe”, gdyż błędnie przyjęto, że stosowne pełnomocnictwo zostało wcześniej załączone. Argumentacja podnoszona w odwołaniu od Decyzji jest zgoła odmienna, co wskazuje na jej konstruowanie tylko jako strategii procesowej Powoda w sytuacji nałożenia kary pieniężnej, w oderwaniu od materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Za bezpodstawny należy uznać także zarzut naruszenia art. 106 ust. 2 pkt 2 uokik w zw. z art. 111 ust. 1 pkt 3 uokik. Materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania administracyjnego jednoznacznie przemawia za tym, że nałożenie kary pieniężnej na Powoda było uzasadnione w świetle powołanych przepisów, bowiem czas trwania naruszenia był znaczny, wynosił bowiem 2 lata. Zakres naruszenia był znaczny, dotyczył bowiem nieudzielenia informacji o kapitalnym znaczeniu dla toczącego się postępowania wyjaśniającego, których organ nie mógł uzyskać innymi kanałami dostępu. Skutki naruszenia były poważne, gdyż zaniechanie Powoda utrudniło i opóźniało w istotnym stopniu dokonanie ustaleń faktycznych pozwalających na osiągnięcie celu, w jakim wszczęte zostało postępowanie wyjaśniające, a w konsekwencji sprawny i efektywny jego przebieg. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że powód umyślnie nie odpowiedział na wezwania, zmierzając w ten sposób do nieujawniania żądanych danych. Profesjonalista, jakim jest Spółka, musiała bowiem zdawać sobie sprawę z tego, że zobowiązana jest do reagowania na kierowane do niej na podstawie obowiązujących przepisów prawa wezwania organów administracji państwowej, jakim jest m.in. Prezes UOKiK. Tym bardziej, że korespondencja była wysyłana na adres Powoda widniejący w KRS-ie oraz adresowana zarówno do niej, jak i radcy prawnego - pełnomocnika ustanowionego przez Spółkę. W związku z powyższym prawidłowym było nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 106 ust. 2 pkt 2 uokik. Również wysokość nałożonej kary została ustalona w odpowiedniej wysokości zgodnie z art. 111 ust. 1 pkt 3 uokik, tj. kwota jest uzasadniona okolicznościami naruszenia art. 50 uokik oraz adekwatna do wpływu naruszenia na przebieg i termin zakończenia postępowania (...). Biorąc powyższe względy pod uwagę Sąd Okręgowy w Warszawie - Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, nie znajdując podstaw do jego uwzględnienia, oddalił wniesione przez Powoda odwołanie na podstawie art. 479 31a § 1 k.p.c. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 k.p.c., zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Z uwagi na oddalenie odwołania, Powoda należało uznać za stronę, która przegrała proces i zasądzić od niego na rzecz Pozwanego zwrot kosztów procesu, na które złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 720,00 zł ustalone w oparciu o § 14 ust. 2 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 265). W tym stanie faktycznym Sąd Ochrony konkurencji i Konsumentów zważył, co następuje: Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie Bezzasadny jest zarzut naruszenia art.106 ust.2 pkt 2 w związku z art. 111 ust.1 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów poprzez nałożenie na powoda kary pieniężnej w sytuacji gdy zaprzestał on zaruszania prawa i udzielił odpowiedzi na wezwanie, a za nałożeniem nie przemawiały czas trwania, zakres ani skutki naruszenia. Zgodnie z art. 50 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przedsiębiorcy, niebędące przedsiębiorcami osoby fizyczne i osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niebędące osobami prawnymi, którym przepisy odrębne przyznają zdolność prawną, są obowiązani do udzielania wszelkich koniecznych informacji, w tym przekazywania dokumentów na żądanie Prezesa Urzędu. Skutkiem niewywiązania się z powyższego obowiązku jest sankcja przewidziana w art.106 ust.2 pkt 2 powyższej ustawy dająca Prezesowi Urzędu uprawnienie do nałożenia na przedsiębiorcę, w drodze decyzji, kary pieniężnej w wysokości nie większej niż 3% obrotu osiągniętego w roku obrotowym poprzedzającym rok nałożenia kary, jeżeli przedsiębiorca ten choćby nieumyślnie nie udzielił informacji żądanych przez Prezesa Urzędu na podstawie art. 10 ust. 9, art. 12 ust. 3, art. 19 ust. 3, art. 23c ust. 3, art. 28 ust. 3 lub art. 50 bądź udzielił nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd informacji. Przepis art. 106 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów może stanowić podstawę do nałożenia na przedsiębiorcę kary pieniężnej za nieudzielenie informacji, których Prezes Urzędu zażądał w trybie art. 50 ust. 1 i 2 u.o.k.k., także wówczas, gdy przedsiębiorca uchybił obowiązkowi udzielenia informacji w zakreślonym terminie, jednakże udzielił ich jeszcze przed wszczęciem postępowania w sprawie nałożenia kary. Późniejsze podporządkowanie się poleceniu nie chroni przed nałożeniem lub wykonaniem nałożonej kary. Kara jest w pewnym sensie odpłatą za naruszenie normy prawa i w stosunku do osoby ukaranej pełni przede wszystkim funkcję represyjną (por. P. Przybysz, w: Prawo administracyjne pod red. M. Wierzbowskiego, Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2017, s. 115-116). Kara pieniężna nakładana przez Prezesa Urzędu na przedsiębiorcę, który nie udzielił żądanych informacji, jest rodzajem kary administracyjnej, która powinna zostać wymierzona również w wypadku późniejszego podporządkowania się poleceniu organu administracji. Ponadto, wprawdzie kary pieniężne - obok funkcji represyjnej - pełnią także funkcje prewencyjną i dyscyplinującą, to jednak ich funkcja represyjna ma znaczenie wiodące. (vide Wyrok SN z 20.04.2017 r., III SK 29/16, OSNP 2018, nr 6, poz. 86). Użyte w treści przytoczonego przepisu słowo „może” oznacza, że nałożenie kary pieniężnej należy do sfery tzw. „uznania administracyjnego”. Sąd Najwyższy obszernie wyjaśnił kwestię decyzji uznaniowych wskazując m.in., że przepisy określające kompetencje organów regulacyjnych powinny być interpretowane z uwzględnieniem konstytucyjnej zasady sprawności i rzetelności działania instytucji publicznych (uchwała Sądu Najwyższego z 9 lipca 2019 r., I NSZP 1/19; wyrok Sądu Najwyższego z 27 listopada 2019 r., I NSK 95/18). Sens zasady sprawności i rzetelności działania instytucji publicznych polega na obowiązku formułowania oraz interpretowania przepisów prawa określających pozycję, skład, kompetencje i zasady działania organu władzy publicznej w taki sposób, aby mógł on efektywnie wywiązać się ze wszystkich powierzonych mu przez ustawodawcę zadań (por. wyroki pełnego składu TK z 7 stycznia 2004 r., K 14/03 i z 22 września 2006 r., U 4/06 oraz wyrok TK z 9 marca 2016 r. K 47/15). Jak zaznaczał Sąd Najwyższy, zasada sprawności i rzetelności działania instytucji publicznych koresponduje z zasadą podziału i równowagi władzy, która do wypełnienia różnych funkcji (ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej) wymaga utworzenia odrębnych organów. Określając kompetencje organów państwa ustawodawca wyraźnie rozróżnia pomiędzy decyzjami związanymi a decyzjami uznaniowymi. Trzymając się domniemania racjonalności ustawodawcy należy przyjąć, że racją związania decyzji jest ograniczenie swobody organu, a celem umieszczenia decyzji w sferze uznania administracyjnego jest poszerzenie swobody organu. Konsekwentnie, kontrola sądowa powinna sięgać głębiej w przypadku decyzji związanych, a płycej w przypadku decyzji uznaniowych. W innym przypadku instytucja uznania administracyjnego stałaby się konstrukcją iluzoryczną (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 27 listopada 2019 r., I NSK 95/18). Uwzględniając zatem z jednej strony fakultatywność kar pieniężnych i uznaniowość decyzji z art. 106 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, a jednocześnie mając na względzie konieczność zapewnienia wysokiego standardu ochrony praw przedsiębiorców na których nakładana jest kara, zasadne jest uznanie, że na Prezesie UOKiK spoczywa obowiązek wykazania przesłanek ujętych w przepisach, na podstawie których nałożono karę pieniężną, natomiast sąd zobligowany jest do weryfikacji prawidłowości ich zastosowania (zob. podobnie wyroki Sądu Najwyższego z 10 listopada 2010 r., III SK 18/08 oraz III SK 27/08). Ponadto w judykaturze Sądu Najwyższego rozstrzygnięto, że w ramach zarzutu naruszenia art. 106 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów ( co odnosi się również do naruszenia art. 106 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów) nie podlega kognicji Sądu Najwyższego samo skorzystanie przez Prezesa UOKiK z uznaniowej kompetencji do nałożenia na przedsiębiorcę kary pieniężnej, a jedynie zastosowane w sprawie kryteria wymiaru kary pieniężnej (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 21 czerwca 2013 r., III SK 56/13; wyrok Sądu Najwyższego z 16 kwietnia 2015 r., III SK 24/14,). Sąd Najwyższy wyjaśnił również, że sąd orzekający w pierwszej i drugiej instancji w sprawie z odwołania od decyzji Prezesa UOKiK, sprawuje pełną merytoryczną kontrolę nad wymiarem kary pieniężnej. Kontroluje nie tylko to, czy kara pieniężna została wymierzona przez Prezesa Urzędu zgodnie z ustawowymi wytycznymi wymiaru kary, bądź w sposób odpowiadający zasadom wynikającym z pragmatyki organu ujawnionej w postaci różnego rodzaju wyjaśnień. Sąd jest także władny samodzielnie dostosować poziom ostatecznie wymierzanej kary pieniężnej do ustalonych w sprawie okoliczności, z uwzględnieniem funkcji kar pieniężnych oraz przesłanek wymiaru kary określonych w ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, bądź wynikających z ogólnych zasad prawa, regulacji konstytucyjnych, czy zobowiązań prawnomiędzynarodowych (zob. uzasadnienie wyroku z 15 maja 2014 r., III SK 54/13). (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 maja 2023 r. II NSKP 8/23). W niniejszej sprawie jest bezsporne, że w ramach postępowania wyjaśniającego o sygn. akt (...) Prezes Urzędu czterokrotnie przesłał do Spółki wezwanie z dnia 21 maja 2020 r., 12 sierpnia 2021 r., 6 października 2021 r. i 8 grudnia 2021 r., żądając przekazania wymienionych w pismach informacji i dokumentów na podstawie art. 50 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wskazując: zakres wymaganych informacji, cel żądania i termin udzielenia informacji. Pisma te zawierały każdorazowo pouczenie o sankcjach za nieudzielanie informacji lub za udzielenie informacji nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd. Bezsporne jest również, że powód nie przekazał informacji żądanych przez Prezesa Urzędu w wyznaczonym terminie. Dopiero w dniu 18 lutego 2022 r. poprzez platformę e-puap wpłynęły w formie elektronicznej wyjaśnienia które to stanowiły przedmiot żadania w prowadzonym postępowaniu wyjaśniającym (...). Pismo przewodnie wraz z załącznikami przesłał w imieniu Spółki radca prawny, nie przedkładając jednak oryginału pełnomocnictwa. Ponieważ powyższe ustalenia dotyczące istotnych w sprawie faktów są bezsporne brak jest podstaw do uznania, że pozwany naruszył art.7, art. 10, art.77 § 1, art.80, art.107 § 3 oraz art.7 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że w odwołaniu powód nie wskazuje żadnych innych faktów, które nie byłyby ustalone w toku postępowania administracyjnego. Zarzuty sprowadzają się zatem do oceny skutków prawnych a zatem wykładni operatywnej prawa. W ocenie sądu, spełnione zostały przesłanki ustawowe do zastosowania art. 106 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, gdyż powodowy przedsiębiorca nie udzielił na wezwanie Prezesa UOKiK żądanych informacji w wyznaczonym terminie. Brak jest też podstaw, że nakładając kare pozwany przekroczył granice uznania administracyjnego. Zarzuty powoda, że Prezes UOKiK powinien zastosować art.
pkt 1 lub art.
oparte są wyłącznie na własnej subiektywnej ocenie, że waga naruszenia była znikoma oraz kontestacji oceny Prezesa UOKiK, że spełnienie celów kary pieniężnej nie byłoby możliwe przez wezwanie do „usunięcia naruszenia”. Tego rodzaju ogólnikowe zarzuty nie mogą stanowić podstawy do uznania, że nałożenie kary nastąpiło z przekroczeniem granic uznania administracyjnego. Zważyć ponadto należało, że powód nie wykazał żadnego związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem przez niego obowiązkowi udzielenia informacji, a epidemią (...)19. Z przedstawionych wyżej względów odwołanie należało oddalić na podstawi art. 47931a § 1 k.p.c. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku sporu zasądzając na rzecz pozwanego koszty zastępstwa procesowego według norm przepisanych (art. 98 k.p.c.).
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.