← Polska

III APa 8/23

Sygn. akt III APa 8/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 lutego 2024 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący:

§1pkt 4 k.p.c.

Sąd meriti pominął wniosek pozwanej o dopuszczenie dowodu z danych zawartych w kartach paliwowych powoda z okresu zatrudnienia w spółce (...), gdyż dokumenty takie nie były sporządzane w spółce (...) (k. 2032 verte). Na podstawie art.

§1pkt 3 i 5 k.p.c.

Sąd pominął wniosek pozwanej o dopuszczenie dowodu z zestawienia konferencji, szkoleń, spotkań, wyjazdów integracyjnych oraz zestawienia podwójnych wizyt, w których brał udział powód. W ocenie Sądu Okręgowego, zobowiązywanie spółki (...) do generowania żądanych przez pozwaną dokumentów nie byłoby uzasadnione, skoro okoliczność, że powód sporadycznie odbywał trwające dłużej niż jeden dzień podróże służbowe nie może obalić ustalenia, iż postawał on w gotowości do pracy. Ze złożonych do akt rozliczeń delegacji wynika, jakie podróże powód odbywał, o organizacji pracy powoda w spółce (...) zeznawali także wnioskowani przez pozwaną świadkowie. Zeznania świadków są w tym zakresie zgodne z zeznaniami powoda oraz rozliczeniami delegacji. Ponadto, w ocenie Sądu Okręgowego, w dobie dostępnych krajowych przewozów lotniczych nawet dalsze wyjazdy powoda nie wykluczałyby ustalenia, że możliwe było niezwłoczne podjęcie pracy na żądanie pozwanej. Sąd ten dodał, że także w trakcie szkolenia, wyjazdu służbowego, integracyjnego powód miał możliwość rozwiązania umowy za 3 dniowym uprzedzeniem. Fakt odbycia takich wyjazdów w żaden sposób nie przeszkadza ustaleniu, że powód był w gotowości do pracy, skoro także w momencie otrzymania oświadczenia pozwanej z dnia 30 stycznia 2017 r. o zamiarze wykonania wyroku sądu przywracającego do pracy powód był na dwudniowym wyjeździe służbowym w G. i nie przeszkodziło mu to w niezwłocznym podjęciu pracy w pozwanej. Na marginesie Sąd pierwszej instancji dodał, że zobowiązywał spółkę (...) do złożenia wszystkich żądanych przez pozwaną dokumentów, jednakże zobowiązanie to nie zostało przez spółkę wykonane (k. 1420, 1460). O kosztach procesu orzeczono, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz w zw. z § 2 pkt 7 w zw. z § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. Nr 1804 ze zm. w wersji obowiązującej w dniu wniesienia powództwa), zasądzając od pozwanej spółki na rzecz powoda kwotę 20.647,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. W kwocie tej uwzględniono uiszczoną przez powoda opłatę od pozwu w wysokości 12.547,00 zł. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się pozwany zaskarżając je w całości i zarzucając mu:

  1. błąd w ustaleniach faktycznych, mających wpływ na treść orzeczenia, tj. ustalenie, że powód pismem z 22 września 2014 r. oraz kolejnymi pismami z 22 października 2014 r., 21 listopada 2014 r., 22 grudnia 2014 r., 21 stycznia 2015 r., 21 lutego 2015 r., 23 marca 2015 r., 21 kwietnia 2015 r., 21 maja 2015 r., 22 czerwca 2015 r., 21 lipca 2015 r., 24 sierpnia 2015 r., 21 września 2015 r., 21 października 2015 r., 23 listopada 2015 r., 21 grudnia 2015 r., 20 stycznia 2016 r., 19 lutego 2016 r.,18 marca 2016 r., 20 kwietnia 2016 r., 19 maja 2016 r., 17 czerwca 2016 r., 20 lipca 2017 r., 17 sierpnia 2016 r., 16 września 2016 r., 19 października 2016 r., 16 listopada 2016 r., 16 grudnia 2016 r., 19 stycznia 2017 r. zgłosił pozwanej gotowość do pracy, podczas gdy z ww. pism wynika, że powód zwracał się jedynie do pozwanej z prośbą o „zajęcie stanowiska w stosunku do jego osoby” oraz że jego intencją było wyjaśnienie konsekwencji wynikających z wyroku z 19 września 2014 r.
  2. Błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na treść orzeczenia, tj. nieustalenie, że: (i) powodowi podlegało ok. 12 kierowników, (ii) powód co kwartał uczestniczył w spotkaniach integracyjnych dla kierowników, ( (...)) powód uczestniczył w spotkaniach z klientami, (iv) powód brał udział w telekonferencjach z podwładnymi, (v) powód przeprowadzał i brał udział w szkoleniach dla doradców klienta, (vi) powód uczestniczył w spotkaniach dot. oceny rocznej, (vii) powód brał udział w rekrutacjach pracowników i wypowiadaniu umów o pracę podwładnym.
  3. Naruszenie przepisu postępowania, tj. art. 233 § 1 k.p.c. poprzez:

(1)niewszechstronne rozważenie materiału dowodowego, tj. z pominięciem: a. zeznań świadków J. M., I. A., M. K., D. P., T. N., A. Ś., K. S., A. G. w części, w jakiej wskazali, że: (
  1. i)powodowi podlegało ok. 12 kierowników, (
  2. ii)powód co kwartał uczestniczył w spotkaniach integracyjnych dla kierowników, ( (...)) powód uczestniczył w spotkaniach z klientami, (
  3. iv)powód brał udział w telekonferencjach z podwładnymi, (
  4. v)powód przeprowadzał i brał udział w szkoleniach dla doradców klienta, (
  5. vi)powód uczestniczył w spotkaniach dot. oceny rocznej, (vii) powód brał udział w rekrutacjach pracowników i wypowiadaniu umów o pracę podwładnym; b. formularzy rozliczeń delegacji w zakresie, w jakim wynika z nich, że powód regularnie przebywał w podróży służbowej, co doprowadziło do błędnego ustalenia, że powód pozostawał w gotowości do pracy u pozwanej; c. pism z okresu wrzesień 2014 r. - styczeń 2017 r. oraz pisma z 27 września 2022 r., co doprowadziło do błędnego ustalenia, że powód skutecznie zgłosił gotowość do pracy u pozwanej; 4. Naruszenie przepisu postępowania, tj. art.

§ 1pkt 3 i 5 k.p.c.

poprzez pominięcie dowodu z zestawienia konferencji, szkoleń, spotkań, wyjazdów integracyjnych oraz podwójnych wizyt, podczas gdy ww. powód był przydatny dla rozstrzygnięcia sprawy;

  1. Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 48 § 2 k.p. poprzez jego zastosowanie i przyjęcie, że powód mógł rozwiązać umowę o pracę ze spółką (...) za 3-dniowym uprzedzeniem, podczas gdy powoda obowiązywał okres wypowiedzenia;
  2. Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 81 § 1 k.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że powód pozostawał w gotowości do pracy u pozwanej, podczas gdy powód nie mógł niezwłocznie podjąć pracy u pozwanej, a także że pismami z okresu wrzesień 2014 r. - styczeń 2017 r. powód skutecznie zgłosił gotowość do pracy u pozwanej, podczas gdy powód nie zadeklarował w ww. pismach gotowości do podjęcia pracy oraz nie wskazał danych do kontaktu. W związku z powyższym apelująca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej zwrotu kosztów procesu, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według maksymalnych stawek wynikających z norm przepisanych za pierwszą instancję wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty; zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej zwrotu kosztów procesu, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, według maksymalnych stawek wynikających z norm przepisanych za instancję odwoławczą wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. Ponadto, na podstawie art. 380 k.p.c. wniosła o rozpoznanie przez Sąd II. instancji postanowienia Sądu Okręgowego z rozprawy z 16 marca 2023 r. oddalającego wniosek pozwanej o dopuszczenie dowodu z zestawienia konferencji, szkoleń, spotkań, wyjazdów integracyjnych oraz zestawienia podwójnych wizyt, w których brał udział powód celem wykazania braku gotowości powoda do świadczenia pracy na rzecz pozwanej w okresie od września 2014 r. do stycznia 2017 r., a w szczególności braku możliwości niezwłocznego podjęcia przez powoda pracy na rzecz pozwanej, rodzaju i charakteru pracy wykonywanej przez powoda w (...) sp. z o.o., czynności służbowych zrealizowanych przez powoda, odbywania przez powoda podróży oraz spotkań służbowych, miejsca i częstotliwości odbywania ww. podróży i spotkań, udziału przez powoda w wyjazdach integracyjnych oraz miejsc ich odbywania. Powód wniósł o oddalenie apelacji w całości oraz o zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym według norm przepisanych nadto o oddalenie zawartych w apelacji wniosków dowodowych strony pozwanej i pominięcie sporządzonego zestawiania delegacji na etapie apelacji jako spóźnionych. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności, w nawiązaniu do zarzutów apelacyjnych, Sąd odwoławczy podkreśla, że podziela pogląd prawny wyrażony przez Sąd Najwyższy, iż sąd drugiej instancji jest obowiązany zamieścić w swoim uzasadnieniu takie elementy, które ze względu na treść apelacji i zakres rozpoznania są potrzebne do rozstrzygnięcia sprawy, ale nie ma zarazem obowiązku wyrażania szczegółowego stanowiska odnośnie wszystkich poglądów prezentowanych przez strony, jeżeli nie mają one istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienie SN z 16 marca 2012 r., IV CSK 373/11, Lex nr 1169841, wyrok SN z 29 października 1998 r., II UKN 282/98, OSNP 1999/23/758, Lex nr 38240). Z tego względu, mimo rozbudowanej i zawierającej szereg powtarzających się kilkukrotnie tych samych zarzutów (podnoszonych już w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji, do których Sąd ten szczegółowo się już ustosunkował), Sąd Apelacyjny odniesie się jedynie do tych istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia. Analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie przy uwzględnieniu zarzutów podniesionych w apelacji doprowadziła do wniosku, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe w żaden sposób nie uchybiając przepisom prawa procesowego oraz dokonał wszechstronnej oceny całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, w konsekwencji prawidłowo ustalając stan faktyczny sprawy. Sąd Okręgowy w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku wskazał, jaki stan faktyczny stał się jego podstawą oraz podał na jakich dowodach oparł się przy jego ustalaniu. Stąd też, Sąd Apelacyjny ustalenia sądu pierwszej instancji w całości uznał i przyjął jako własne, rezygnując jednocześnie z ich ponownego szczegółowego przytaczania w tej części uzasadnienia (art. 387 § 2 1 pkt. 1 k.p.c.). Sąd odwoławczy nie dostrzegł przy tym naruszenia przez sąd pierwszej instancji prawa materialnego, w związku z czym podzielił także w całości rozważania tego sądu również w zakresie przyjętych przez niego podstaw prawnych orzeczenia (art. 387 § 2 1 pkt. 2 k.p.c.). Należy wskazać, że pozwana zaprzeczając twierdzeniom powoda oraz ustaleniom Sądu Okręgowego, powinna nie tylko podważyć trafność poczynionych ustaleń, ale również wskazać na okoliczności oraz fakty, znajdujące oparcie w miarodajnym materiale dowodowym, z których możliwe byłoby wyprowadzenie wniosków i twierdzeń zgodnych ze stanowiskiem strony. Taka sytuacja jednak nie miała miejsca, zaś zaprzeczanie zasadniczo ograniczyło się do polemiki z ustaleniami Sądu pierwszej instancji. Skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sąd art. 233 § 1 k.p.c. wymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego, to bowiem jedynie może być przeciwstawione uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie strony o innej niż przyjął sąd wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie niż ocena sądu. Konstruując zarzut dotyczący błędnej oceny dowodu, należy wskazać oparte na realiach sprawy przyczyny, dla których apelujący uważa, że ocena dowodu dokonana przez sąd pierwszej instancji jest wadliwa. Trzeba wskazać dowód, np. zeznania konkretnego świadka, i określić aspekty, co do których ocena tych zeznań była błędna. W praktyce z punktu widzenia efektywności i sprawności postępowania jest korzystne, gdy apelujący (czy nawet w niektórych sytuacjach skarżący) wskazuje konkretny fragment zapisu dźwięku albo obrazu i dźwięku bądź konkretne karty akt sprawy (protokołu) utrwalające przeprowadzony dowód, którego ocenę kwestionuje, mimo że przepisy Kodeksu postępowania cywilnego nie nakładają takiej powinności. Jako nieuzasadniony należy traktować także zarzut naruszenia art.

k.p.c., bowiem oczywistym dla Sądu Apelacyjnego jest, że pominięcie dowodu jest fakultatywne – ustawodawca posłużył się sformułowaniem „sąd może”, a systematyzacja przypadków, w których sąd może pominąć dowód, nie jest wyczerpująca, czym ustawodawca nie ogranicza sądu orzekającego (A. Turczyn [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Postępowanie procesowe. Komentarz aktualizowany, O. M. Piaskowska, LEX/el. 2022, art. 235

(2)), a zgodnie z art. 227 k.p.c., przedmiotem dowodu są fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie. Pominięte przez Sąd pierwszej instancji wnioski dowodowe zmierzały bowiem do wykazywania faktów nieistotnych dla sprawy. Zasadnie zatem dowody takie zostały pominięte. Należy podkreślić, że nawet gdyby Sąd Okręgowy nie pominął wniosków dowodowych złożonych przez pozwaną i pozwana wykazałaby, że powód, pracując w spółce (...), uczestniczył w licznych konferencjach, szkoleniach i delegacjach, nie zdołałoby to zniweczyć ustalenia, że powód był gotowy do pracy u pozwanego. Jak słusznie wskazał bowiem Sąd meriti, oświadczenia powoda o gotowości do pracy znalazły realne potwierdzenie po złożeniu przez pozwaną w dniu 30 stycznia 2017 r. oświadczenia o zamiarze wykonania prawomocnego wyroku nakazującego dopuszczenie powoda do pracy. W reakcji na to oświadczenie pozwanej powód niezwłocznie rozwiązał stosunek pracy ze spółką (...) i nastąpiło to jeszcze zanim pozwana wydała mu skierowanie na wstępne badania lekarskie. Okoliczność ta jednoznacznie dowodzi, że powód w spornym okresie pozostawał w gotowości do pracy, a podjęcie pracy bez żadnego usprawiedliwienia uniemożliwiała jedynie pozwana. Również sam fakt skierowania przez powoda 29 pism do pozwanej wyrażających gotowość do pracy została przez Sąd Okręgowy oceniona prawidłowo. Nie budzi żadnych wątpliwości Sądu drugiej instancji, że powód taką gotowość zgłaszał a gdyby pozwana miała wątpliwości co do treści pism mogłaby je wyjaśnić, a nie – całkowicie ignorować. Pozwana jest dużą firmą działającą od 1997 roku i jest liderem na rynku pożyczek gotówkowych. Ze strony internetowej wynika, że z usług skorzystało już 4 miliony Klientów. Trudno zatem przypuszczać, że taki podmiot nie korzysta z porad prawników dzięki którym mógłby prawidłowo ocenić pisma powoda. Jak słusznie podkreślił powód w odpowiedzi na apelację, pozorna „niewiedza” pozwanej została wykreowana przez nią samą na potrzeby przedmiotowego postępowania, tylko i wyłącznie w celu uchylenia się od konsekwencji za wieloletnie, bezprawne działanie pozwanej w stosunku do powoda i uniknięcia odpowiedzialności, wynikającej z przepisów prawa pracy, dotyczących zgłaszania i pozostawania powoda w gotowości do pracy. Prawidłowo wskazał Sąd Okręgowy, iż w okolicznościach sprawy mając na uwadze zgłoszone w apelacji złożonej w sprawie VI Pa 33/14, we wniosku o zawezwanie do próby ugodowej z dnia 30 grudnia 2013 r. oraz w powództwie złożonym w sprawie IXP 1067/14 żądania dopuszczenia do pracy w pozwanej spółce oraz tożsame żądanie wynikające z pism składanych przez powoda pozwanej w okresie od września 2014 r. do stycznia 2017 r. nie może budzić żadnych wątpliwości że powód w sposób wyraźny i bezwarunkowy zgłaszał pozwanej gotowość do pracy. Powód wykazał również pozostawanie w dyspozycji pracodawcy, a więc faktyczną możliwość niezwłocznego podjęcia pracy na wezwanie. Sąd Okręgowy słusznie również podkreślił, iż orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że wykonywanie pracy u innego pracodawcy nie wyklucza skutecznego zgłoszenia przez pracownika gotowości niezwłocznego podjęcia pracy w rozumieniu art. 48 § 1 k.p. ani pozostawania w gotowości do wykonywania pracy w rozumieniu art. 81 § 1 k. p. Ze świadectwa pracy z dnia 2 lutego 2017 r. wystawionego przez spółkę (...) wynika, że w spornym okresie powód był zdolny do wykonywania pracy. Także z pisma ZUS wynika, że w latach 2014 - 2017 powód nie korzystał ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego na wypadek choroby. Tożsame wnioski można oprzeć na ewidencji czasu pracy przedłożonej przez spółkę (...). Powód w wielu postępowaniach między stronami konsekwentnie wskazywał, że domaga się dopuszczenia do pracy w pozwanej, gdyż praca na stanowisku regionalnego kierownika ds. kontroli wewnętrznej odpowiada mu bardziej niż praca dyrektora regionalnego jaką wykonywał w spółce (...). Powód miał również świadomość, że na podstawie art. 48 k.p. będzie mógł rozwiązać umowę o pracę ze spółką (...) za 3 dniowym uprzedzeniem co też w istocie uczynił. Z powyższych względów na podstawie art. 385 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. O kosztach procesu orzeczono, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz w zw. z § 2 pkt 7 w zw. z § 9 ust. 1 pkt 2 i § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. Nr 1804 ze zm.). Gabriela Horodnicka-Stelmaszczuk

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.