Sygn. akt II Ca 438/20 UZASADNIENIE Pozwem z 23 stycznia 2019 roku powódka (...) w R. domagała się od pozwanego P. Ż. zapłaty kwoty 3 506,93 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie oraz kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu pozwu wskazano, że dochodzone roszczenie dotyczy naliczanych przez (...) opłat z tytułu użytkowania lokalu mieszkalnego przy ul. (...) w okresie od 1 stycznia 2017 roku do 31 października 2018 roku. W dniu 8 kwietnia 2019 roku Sąd Rejonowy w Radomsku wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym uwzględniający powództwo w całości. Pozwany P. Ż. w dniu 29 maja 2019 roku złożył sprzeciw od nakazu zapłaty z 8 kwietnia 2019 roku zaskarżając przedmiotowy nakaz zapłaty w całości oraz wnosząc o oddalenie powództwa w całości. Ponadto wniósł o zasądzenie od powódki kosztów procesu wg norm przepisanych. W uzasadnieniu sprzeciwu podniósł zarzuty braku legitymacji czynnej po stronie powoda oraz biernej po stronie pozwanego, a ponadto wskazał, że zarządzanie nieruchomościami, które nie stanowią mienia (...) wymaga zawarcia z właścicielem nieruchomości umowy o zarządzanie, podczas gdy pozwany, jako właściciel nieruchomości przy ul. (...) w R., takiej umowy nie zawierał, wobec czego naliczanie przez powódkę opłat jest bezpodstawne. W toku dalszego postępowania strony podtrzymały dotychczasowe stanowiska. Wyrokiem z dnia 3 marca 2020 r. Sąd Rejonowy w Radomsku zasądził od pozwanego P. Ż. na rzecz powoda(...) w R. kwotę 3.506,93 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwot: - 160,74 złotych od dnia 1 lutego 2017 roku do dnia zapłaty, - 160,74 złotych od dnia 1 marca 2017 roku do dnia zapłaty, - 155,29 złotych od dnia 1 kwietnia 2017 roku do dnia zapłaty, - 155,29 złotych od dnia 1 maja 2017 roku do dnia zapłaty, - 157,50 złotych od dnia 1 czerwca 2017 roku do dnia zapłaty, - 157,50 złotych od dnia 1 lipca 2017 roku do dnia zapłaty, - 157,50 złotych od dnia 1 sierpnia 2017 roku do dnia zapłaty, - 157,50 złotych od dnia 1 września 2017 roku do dnia zapłaty, - 157,50 złotych od dnia 1 października 2017 roku do dnia zapłaty, - 157,50 złotych od dnia 1 listopada 2017 roku do dnia zapłaty, - 157,50 złotych od dnia 1 grudnia 2017 roku do dnia zapłaty, - 157,50 złotych od dnia 1 stycznia 2018 roku do dnia zapłaty, - 157,50 złotych od dnia 1 lutego 2018 roku do dnia zapłaty, - 161,93 złotych od dnia 1 marca 2018 roku do dnia zapłaty, - 161,93 złotych od dnia 1 kwietnia 2018 roku do dnia zapłaty, - 161,93 złotych od dnia 1 maja 2018 roku do dnia zapłaty, - 161,93 złotych od dnia 1 czerwca 2018 roku do dnia zapłaty, - 161,93 złotych od dnia 1 lipca 2018 roku do dnia zapłaty, - 161,93 złotych od dnia 1 sierpnia 2018 roku do dnia zapłaty, - 161,93 złotych od dnia 1 września 2018 roku do dnia zapłaty, - 161,93 złotych od dnia 1 października 2018 roku do dnia zapłaty, - 161,93 złotych od dnia 1 listopada 2018 roku do dnia zapłaty. Ponadto Sąd zasądził od pozwanego P. Ż. na rzecz powoda (...) w R. kwotę 1.017 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Podstawę powyższego wyroku stanowiły następujące ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego: Pozwany P. Ż. jest właścicielem samodzielnego lokalu mieszkalnego położonego w R., przy ul. (...) o powierzchni (...) m2, stanowiącego odrębną nieruchomość dla której Sąd Rejonowy w Radomsku Wydział V Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze (...). Lokal ten został wyodrębniony z budynku mieszkalnego (bloku), dla którego prowadzona jest księga wieczysta nr (...). Przedmiotowy lokal pozwany zakupił od Syndyka Masy Upadłości (...) z siedzibą w R. na podstawie umowy kupna-sprzedaży z 28 kwietnia 2015 roku. P. Ż. w akcie notarialnym oświadczył, że przejmuje wszystkie prawa i obowiązki, nabywa także udziały we współwłasności nieruchomości, na której znajduje się jego lokal. Przed nabyciem ww. lokalu pozwany był jego najemcą jako członek kadry kierowniczej (...). Pozwany nie mieszka w przedmiotowej nieruchomości. Zarząd nad nieruchomością przy ul. (...) sprawuje (...) Zgodnie z § (...)ust. (...) Statutu (...) w R. Członkowie (...) będący właścicielami lokali obowiązani są uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją ich lokali, nieruchomości wspólnych i nieruchomości stanowiących mienie (...) przez uiszczanie opłat zgodnie z przepisami prawa spółdzielczego i postanowieniami Statutu. Ust. (...) tego paragrafu stanowi natomiast, że właściciele lokali nie będący członkami (...) są obowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją oraz utrzymaniem ich lokali i nieruchomości wspólnych. Są również obowiązani uczestniczyć w wydatkach związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie (...), które są przeznaczone do wspólnego korzystania przez osoby zamieszkujące w określonych budynkach lub osiedlu. Zgodnie z § (...) ust. (...) opłaty za używanie lokali winny być uiszczane co miesiąc w terminie do ostatniego dnia bieżącego miesiąca. Obowiązek uiszczania opłat powstaje z dniem uzyskania tytułu prawnego do lokalu i otrzymania lokalu, a ustaje z dniem wygaśnięcia tego tytułu (...) W okresie od 1 stycznia 2017 roku do 31 października 2018 roku pozwany nie uiszczał (...) w R. opłat związanych z eksploatacją lokalu (w tym funduszu remontowego) oraz opłat za media (CO, kanalizacja, koszty dostawy), a należność pozwanego z tego tytułu wynosi łącznie 3 506,93 zł. Pozwany był informowany przez powódkę o wysokości należności. Wielokrotne wezwania pozwanego do wywiązania się z obowiązków płatniczych nie odnosiły rezultatu. Sąd meritii wyjaśnił, że stan faktyczny w sprawie ustalił na podstawie wskazanych dowodów, których autentyczność i wiarygodność nie budziła wątpliwości. W następstwie powyższych ustaleń Sąd Rejonowy uznał powództwo za uzasadnione. Zważył, że w sprawie bezspornym pozostawało nabycie przez pozwanego prawa własności lokalu przy ul. (...) o powierzchni (...) m2 , stanowiącego odrębną nieruchomość dla której Sąd Rejonowy w Radomsku Wydział V Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze (...). Zgodnie z ustawą o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.) zarządzenie nieruchomością polega na podejmowaniu decyzji i dokonywaniu czynności mających na celu zapewnienie właściwej gospodarki ekonomiczno - finansowej nieruchomości oraz zapewnienie bezpieczeństwa użytkowania i właściwej eksploatacji nieruchomości w tym bieżącego administrowania nieruchomością, jak również czynności zmierzających do utrzymania nieruchomości w stanie niepogorszonym, zgodnie z jej przeznaczeniem oraz do uzasadnionego inwestowania w tę nieruchomość. Zarządca nieruchomości odpowiada więc za decyzje oraz czynności związane ze sferą finansową i ekonomiczną, musi zapewnić bezpieczeństwo mieszkańcom poprzez zapewnienie właściwej eksploatacji nieruchomości, przeprowadzenie koniecznych remontów oraz najróżniejszej kontrole stanu technicznego nieruchomości. Zarządca reprezentuje także właścicieli na zewnątrz oraz pomiędzy właścicielem lokalu w sprawach związanych z zarządzaniem nieruchomością. Obowiązkiem zarządcy jest także zapewnienie eksploatacyjnej obsługi nieruchomości. W skład tego obszaru działań należy wyszukiwanie usługodawców, którzy zapewnią stały dopływ wody, ciepła, energii elektrycznej, gazu a także odprowadzanie ścieków i wywóz nieczystości. Obowiązkiem zarządcy jest również bieżąca konserwacja nieruchomości i utrzymanie czystości oraz ubezpieczenie bloku czy kamienicy od ognia, innych zdarzeń losowych oraz odpowiedzialności cywilnej. Pozwany stając się właścicielem przedmiotowego lokalu uznał, że zarząd nad jego nieruchomością sprawuje powódka. Nie jest przy tym koniecznym, aby pozwany wstępował w poczet członków powódki. Sąd Rejonowy wyjaśnił również, że w skład dochodzonych należności wchodzą obciążające pozwanego opłaty konieczne związane z koniecznością utrzymania lokalu w stanie niepogorszonym oraz wynikających z obowiązku partycypowania w kosztach wspólnych, tj. opłat związanych z eksploatacją lokalu (w tym funduszu remontowego) oraz opłaty za media (CO, kanalizacja, koszty dostawy). Wyjaśnił, że sprawie poza sporem pozostawało, iż pozwany nie uiszczał na rzecz powódki jakichkolwiek należności z tytułu utrzymania swojego lokalu w spornym lokalu. Wskazując na podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał, że w myśl art. 207 k.c. pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów; w takim samym stosunku współwłaściciele ponoszą wydatki i ciężary związane z rzeczą wspólną. Także zgodnie z treścią ustawy z dnia 24 czerwca 1994 roku o własności lokali (Dz. U. 1994 Nr 85 poz. 388 ze zm.) właściciele lokali mają obowiązek ponoszenia wydatków i ciężarów związanych z utrzymywaniem nieruchomości wspólnej. W myśl art. 13 właściciel ponosi wydatki związane z utrzymaniem jego lokalu, jest obowiązany utrzymywać swój lokal w należytym stanie, przestrzegać porządku domowego, uczestniczyć w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej, korzystać z niej w sposób nie utrudniający korzystania przez innych współwłaścicieli oraz współdziałać z nimi w ochronie wspólnego dobra. Zgodnie natomiast z art. 14 na koszty zarządu nieruchomością wspólną składają się w szczególności: wydatki na remonty i bieżącą konserwację; opłaty za dostawę energii elektrycznej i cieplnej, gazu i wody, w części dotyczącej nieruchomości wspólnej, oraz opłaty za antenę zbiorczą i windę; ubezpieczenia, podatki i inne opłaty publicznoprawne, chyba że są pokrywane bezpośrednio przez właścicieli poszczególnych lokali; wydatki na utrzymanie porządku i czystości; wynagrodzenie członków zarządu lub zarządcy. Nie można więc na gruncie obowiązującego prawa uznać, że właściciele lokali nie ponoszą żadnych opłat. Oprócz opłat związanych z ich lokalami (prąd, gaz, woda itd.) muszą ponosić koszty utrzymania nieruchomości wspólnej, np. bieżącej konserwacji oraz utrzymania czystości i porządku w budynku, opłaty za energię elektryczną w nieruchomości wspólnej, za antenę zbiorczą, wynagrodzenie zarządu lub zarządcy, a także ubezpieczenie i podatki. Właściciele lokali pokrywają te koszty w ułamkowych częściach, odpowiednio do wielkości swoich udziałów we współwłasności nieruchomości wspólnej. Pożytki i inne przychody z rzeczy przypadają bowiem współwłaścicielom w stosunku do ich udziałów. Także w Statucie (...)wprost wskazano w § (...) ust.(...), że właściciele lokali nie będący członkami (...), a więc tacy jak pozwany są zobowiązani uczestniczyć w pokrywaniu kosztów związanych z eksploatacją oraz utrzymaniem ich lokali i nieruchomości wspólnych. Obowiązki te wykonują na takich samych zasadach jak członkowie (...). Na ten poczet uiszczane są zaliczki. Te właśnie koszty zobowiązany był ponosić pozwany jako właściciel nieruchomości przy ul. (...). Przepisy ten odnoszą się do wszystkich wydatków, zarówno koniecznych jak i innych, oraz do ciężarów, np. podatki, opłaty, ubezpieczenia. Pod użytym w art. 207 k.c. pojęciem „wydatków” w orzecznictwie SN rozumie się różnego rodzaju nakłady poniesione na rzecz wspólną (por. m.in. uchw. SN z 19.12.1973r., III CZP 78/73, OSNCP 1974, Nr 10, poz. 165 oraz uzasadnienie post. SN z 5.12.1997r., I CKN 558/97). Pozwany nie płacił i nie płaci nadal za swoją nieruchomość żadnych środków finansowych, jeśli ciężary i wydatki uiścili inni współwłaściciele, w razie potrzeby współwłaścicielowi, który je pokrył przysługują roszczenia zwrotne. W skład dochodzonych należności wchodzą opłaty konieczne, w tym opłaty eksploatacyjne, w tym głównie za ogrzewanie, wodę i fundusz remontowy. Pozwany nie mieszka w przedmiotowej nieruchomości. Okoliczność, że właściciel rzeczy nie posiada ani nie realizuje w drodze roszczenia swojego uprawnienia do współposiadania rzeczy lub posiadania wyodrębnionej części rzeczy, nie stanowi przeszkody do domagania się przez tego współwłaściciela partycypowania w przychodach z rzeczy, jeżeli przynosi ona dochody (post. SN z 21.9.2006r., I CSK 128/06, Legalis; wyr. SN z 21.2.2008r., III CSK 274/07, Legalis; post. SN z 17.11.2011r., IV CSK 93/11, Legalis). To samo odnosi się do obowiązku ponoszenia wydatków i ciężarów. Pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej, przypadające nieznanemu z miejsca pobytu współwłaścicielowi w stosunku do wielkości jego udziału, nie powiększają pożytków i przychodów przypadających pozostałym współwłaścicielom (por. wyr. SN z 11.10.2000r., III CKN 264/00, OSNC 2001, Nr 3, poz. 47). Roszczenie o zwrot wartości nakładów poniesionych przez jednego ze współwłaścicieli na rzecz wspólną przysługuje przeciwko osobom, które były współwłaścicielami w czasie dokonywania tych nakładów (uchw. SN z 10.5.2006r., III CZP 11/06, OSNC 2007, Nr 3, poz. 38), również wtedy, gdy osoby te zbyły swoje udziały nieodpłatnie (uchw. SN z 21.2.2008r., III CZP 144/07, OSNC 2009, Nr 2, poz. 22). Pojęcie wydatków powinno być rozumiane szeroko, a zatem w jego zakresie mieszczą się zarówno wydatki poczynione w ramach zwykłego zarządu, jak też z przekroczeniem jego granic. Przepis art. 207 KC może stanowić podstawę roszczeń zwrotnych współwłaściciela, w przypadku poczynienia przez niego nakładów inwestycyjnych (wyr. SA w Gdańsku z 28.6.2016r., V ACa 835/15, Legalis). Sąd Apelacyjny w Gdańsku słusznie zauważył, że „współwłaściciel, który dokonał nakładów koniecznych na nieruchomość będącą przedmiotem współwłasności, nie może żądać zwrotu wartości tych nakładów, odpowiadających udziałowi pozostałych współwłaścicieli w całej nieruchomości, jeżeli w drodze podziału quoad usum nie korzystają oni z tej części nieruchomości, na którą zostały te nakłady dokonane” (wyr. SA w Gdańsku z 28.6.2016r., V ACa 835/15, Legalis). Odnosząc się do zarzutu pozwanego, że roszczenie powódki jest nieudowodnione, Sąd wyjaśnił, że trudno zgodzić się z takim argumentem, mając na uwadze, iż z dołączonych dokumentów wprost wynika wysokość świadczeń i ich tytuł. Sąd wyjaśnił również, że o odsetkach orzekł na podstawie art. 481 § 1 k.c. zgodnie z którym jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Zgodnie z treścią art. 481 § 2 k.c. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2016 roku, jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. oraz Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2015 r. poz. 1804) obowiązującej w dniu wniesienia pozwu. Uznając, że powód wygrał sprawę w 100% na podstawie § 2 pkt 3) treści przytoczonego Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości stawka wynagrodzenia w ramach zastępstwa procesowego przy roszczeniu wskazanym w pozwie wynosi 900 złotych. Sąd zasądził więc od powoda kwotę 1017 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, na które składają się: koszty zastępstwa procesowego w kwocie 900 złotych, opłata od pozwu w kwocie 100 złotych, opłata od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 złotych (art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 roku o opłacie skarbowej - Dz. U.06.225.1635). Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany P. Ż. który zaskarżył go w całości. Zarzucił Sądowi pierwszej instancji, że przy jego wydaniu dopuścił się rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego, które miały wpływ na treść wydanego wyroku. Wskazał również na błędne ustalenie stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia i naruszenie przepisów prawa materialnego. Jego zdaniem dokonywanie przez Sąd I instancji ustalenia mają gołosłowny charakter. Wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa w całości, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Obszernie motywując swoje stanowisko w uzasadnieniu apelacji oraz złożonym w jej uzupełnieniu piśmie procesowym pozwany wyjaśnił, że bezzasadności powództwa wynika z faktu, że nie zalega względem powoda z żadnymi opłatami. Jego zdaniem powodowa (...) nie wykazała w żaden, sposób istnienia związku cywilno-prawnego, w tym umowy o zarządzanie, ze Wspólnotą Mieszkaniową przy ul. (...) w R., której członkiem jest pozwany. Podniósł, że powodowa(...) w pozwie nie żąda zwrotu ani wydatków, ani też nakładów, lecz nalicza składniki czynszu i żąda ich zapłaty bezpodstawnie, gdyż w pozwie nie przedłożyła ani zawartych umów, ani też podjętych uchwał dotyczących nieruchomości przy ul. (...) w R.. W swych wywodach odniósł się do wydanego w tożsamym stanie prawnym i faktycznym wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Tryb sygn. akt II Ca 732/19 wskazując ocena ostateczna przez Sąd Okręgowy, że powód ma prawo domagania się zapłaty dochodzonej pozwem od pozwanego kwoty na podstawie przepisów o prowadzeniu cudzych spraw bez zlecenia (art. 752 k.c., art. 753 k.c.) jest nieprawidłowa. Powołał na potwierdzenie swojego stanowiska pogląd Sądu Najwyższego zawarty w wyroku z dnia 21 grudnia 1967 r., zgodnie z którym przepisy Kodeksu cywilnego o prowadzeniu cudzych spraw bez zlecenia nie mają zastosowania, jeżeli prowadzący sprawę nie sądził, że zajmuje się cudzą sprawą, a był przekonany (w rzeczywistości bezpodstawnie), iż załatwia ją dla siebie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił również : 1 błąd w ustaleniach faktycznych, które miały wpływ na jego treść polegający na przyjęciu, że zarząd nad nieruchomością przy ul 11 listopada 12 sprawuje (...) bez przedłożenia umowy o zarządzanie zawartej z właścicielem (współwłaścicielami) nieruchomości
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.