UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 30 lipca 2018 roku Sąd Rejonowy w S. w pkt I. nakazał pozwanemu S. F., aby opróżnił lokal mieszkalny położony w S. przy ulicy (...) i wydał go powódce Spółdzielni Mieszkaniowej w S. w stanie wolnym od osób i rzeczy; w pkt II. ustalił, że pozwanemu S. F. nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego; w pkt III. zasądził od pozwanego S. F. na rzecz powódki Spółdzielni Mieszkaniowej w S. kwotę 257 złotych tytułem zwrotu koszów procesu; Powyższe rozstrzygnięcie sąd rejonowy oparł o następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne: Spółdzielnia Mieszkaniowa w S. (zwana dalej Spółdzielnią lub powódką) zarejestrowana jest w Krajowym Rejestrze Sądowym pod nr (...), a jej organami są: 1. Zarząd i tak też dalej zwany w aktualnym składzie: R. W. jako Prezes Zarządu oraz T. K. i J. P. jako Członkowie Zarządu reprezentujący Spółdzielnie na zewnątrz w drodze oświadczeń woli składanych przez dwóch Członków Zarządu lub Członka Zarządu działającego łącznie z pełnomocnikiem, 2. Rada Nadzorcza i tak też dalej zwana, 3. Walne Zgromadzenie Członków i tak też dalej zwane. Do zasobu mieszkaniowego Spółdzielni należy m.in. stanowiący jej własność budynek mieszkalny położony w S. przy ulicy (...), dla którego to Sąd Rejonowy w Stargardzie V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr (...) wraz z usytuowanym w nim m.in. lokalem mieszkalnym oznaczonym adresem porządkowym S. ulica (...) (zwanym też dalej lokalem mieszkalnym). W Spółdzielni obowiązuje Statut uchwalony na Walnym Zgromadzeniu Członków Spółdzielni w dniu 30 czerwca 1995 r. (zwany dalej Statutem). Z dniem 12 listopada 2002 r. Spółdzielnia przyjęła S. F. (zwanego też dalej lokatorem lub członkiem) w poczet swoich członków i ustanowiła na jego rzecz spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego o dokładnie nieustalonej treści. Na podstawie Uchwały Rady Nadzorczej z dnia 19 grudnia 2009 r. nr (...) (zwanej dalej Uchwałą Nr (...)) S. F. został wykluczony z członkostwa w Spółdzielni z powodu uchylania się od wykonywania obowiązków na rzecz Spółdzielni, w tym niewnoszenia wymaganych opłat związanych z eksploatacją lokalu. Przed Sądem Okręgowym w Szczecinie pod sygn. akt I C 70/12 zarejestrowane było i toczyło się, zakończone w dokładnie nieustalony sposób, postępowanie wywołane pozwem S. F. o stwierdzenie nieważności Uchwały Nr (...). W dniu 31 lipca 2012 r. Spółdzielnia i S. F. zawarli ugodę, a w jej ramach pisemną umowę o ustanowienie na rzecz S. F. lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego położonego w S. przy ulicy (...) (zwaną dalej umową o ustanowienie, a prawo, które ustanowiła - spółdzielczym lokatorskim prawem), w której uzgodniły m.in., że: 1. wymagany wkład mieszkaniowy wynosi 118.478,36 złotych, 2. ciążące na lokalu zadłużenie z tytułu odsetek wykupionych przez Skarb Państwa wynosi 71.549,05 złotych, 3. nominalna kwota umorzenia kredytu w koszcie budowy mieszkania rozliczonym z bankiem wynosi 9.917,54 złotych, 4. koszt przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa w prawo odrębnej własności wynosi: 10.732,36 złotych tytułem 15 % jednorazowej spłaty odsetek wykupionych przez Skarb Państwa i 9.917,36 złotych tytułem zwrotu do budżetu państwa nominalnej kwoty umorzenia kredytu przez bank, 5. warunkiem ustanowienia spółdzielczego lokatorskiego prawa jest wpłacenie przez członka kwoty 98.478,36 złotych tytułem wpłaty części wkładu mieszkaniowego, 6. członek zobowiązuje się do: a. spłaty kwoty 20.000 złotych tytułem pozostałej części wkładu mieszkaniowego w ratach płatnych w terminie do 31 sierpnia 2012 r., 30 września 2012 r., 31 października 2012 r., 30 listopada 2012 r., 31 grudnia 2012 r. i 31 stycznia 2013 r., spośród których pierwsza w kwocie 3.500 złotych, zaś pozostałe - w kwocie po 3.300 złotych, b. spłaty na zasadach określonych w ustawie z dnia 30 listopada 1995 r. o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych ciążącego na lokalu mieszkalnym zadłużenia z tytułu odsetek wykupionych przez budżet państwa w miesięcznych ratach w wysokości ustalonej przez Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w drodze obwieszczenia wedle normatywu, który na dzień zawierania umowy wynosi 3,20 zł/m 2, tj. 240 złotych miesięcznie, płatnej do 15. dnia każdego miesiąca na wskazany rachunek bankowy w banku (...) SA w W. c. wnoszenia co miesiąc z góry do 15. dnia każdego miesiąca z odsetkami za zwłokę opłat na pokrycie ponoszonych przez Spółdzielnię opłat związanych z utrzymaniem lokalu i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na jego lokal, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie Spółdzielni oraz zobowiązań Spółdzielni z innych tytułów zgodnie z postanowieniami Statutu z zastrzeżeniem, że za ich zapłatę odpowiada solidarnie z pełnoletnimi osobami z nim współzamieszkałymi, a o zmianie ich wysokości Spółdzielnia zobowiązana jest go zawiadomić najpóźniej na trzy miesiące przed upływem terminu wnoszenia opłat, 7. spółdzielcze lokatorskie prawo wygasa z chwilą ustania członkostwa oraz w innych przypadkach określonych w Statucie, 8. członek może być wykluczony ze Spółdzielni w przypadku, gdy z jego winy dalsze pozostawanie w Spółdzielni nie da się pogodzić z postanowieniami Statutu lub z zasadami współżycia społecznego, w szczególności, gdy członek: a. świadomie szkodzi Spółdzielni lub działa wbrew jej interesom, b. narusza zasady współżycia społecznego, c. uporczywie narusza postanowienia Statutu, Regulaminów lub innych uchwał organów Spółdzielni, d. uporczywie uchyla się od wykonywania istotnych zobowiązań względem Spółdzielni, e. świadomie wprowadza Spółdzielnię w błąd w celu nabycia określonych uprawnień, 9. wykluczenia członka z rejestru Spółdzielni dokonuje Rada Nadzorcza po uprzednim wysłuchaniu wyjaśnień zainteresowanego członka, z zastrzeżeniem, że: a. staje się ono skuteczne z chwilą doręczenia bezpośrednio członkowi za pokwitowaniem lub przez pocztę listem poleconym w terminie 14 dni od podjęcia uchwały zawiadomienia o wykluczeniu wraz z pisemnym uzasadnieniem i pouczeniem o trybie odwołania, b. w terminie 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia o wykluczeniu zainteresowanemu członkowi przysługuje odwołanie od uchwały o wykluczeniu do Walnego Zgromadzenia Członków z prawem uczestnictwa w jego obradach, o których terminie członek powinien być zawiadomiony pod wskazanym przez niego adresem najpóźniej na 7 dni przed tym terminem, c. odwołanie od uchwały o wykluczeniu złożone w terminie podlega rozpatrzeniu na najbliższym Walnym Zgromadzeniu Członków, 10. po wygaśnięciu lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego: a. członek oraz zamieszkujące w tym lokalu osoby, które od niego swoje prawa wywodzą, są obowiązani do opróżnienia lokalu w terminie trzech miesięcy od dnia wygaśnięcia tytułu prawnego do lokalu, a na Spółdzielni nie ciąży obowiązek dostarczenia lokalu zastępczego, b. Spółdzielnia zwraca zgodnie z postanowieniami Statutu osobie uprawnionej wkład mieszkaniowy albo jego część zwaloryzowaną według wartości rynkowej lokalu ustalonej przez rzeczoznawcę majątkowego na koszt osoby wnioskującej o zwrot wkładu mieszkaniowego pod warunkiem niewystąpienia przez zamieszkującego z członkiem małżonka, dzieci lub innych osób bliskich z roszczeniem o przyjęcie ich do Spółdzielni i ustanowienie nowego prawa do lokalu mieszkalnego i z zastrzeżeniem, że: kwota podlegająca zwrotowi tytułem zwrotu wkładu mieszkaniowego lub jego zwaloryzowanej części nie może być wyższa niż kwota, jaką Spółdzielnia może uzyskać od członka obejmującego dany lokal w trybie przetargu przeprowadzonego przez Spółdzielnię, warunkiem wypłaty wkładu mieszkaniowego lub jego zwaloryzowanej części jest opróżnienie lokalu mieszkalnego, z kwoty należnej osobie uprawnionej tytułem zwrotu wkładu mieszkaniowego lub jego zwaloryzowanej części Spółdzielnia potrąca roszczenia wzajemne wobec członka któremu przysługiwało spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, w szczególności z tytułu zaległości w opłatach za używanie lokalu, 11. na pisemne żądanie członka Spółdzielnia zobowiązana jest zawrzeć z nim umowę o przekształcenie przysługującego mu spółdzielczego lokatorskiego prawa w prawo odrębnej własności po przygotowaniu majątku Spółdzielni do przekształceń, dokonaniu przez członka wpłat i spłat, o których mowa w ustawie z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych i w Statucie. Na wniosek S. F. w dniu 31 lipca 2012 r. Spółdzielnia zawarła z nim ugodę w sprawie ratalnej spłaty zadłużenia z tytułu wkładu mieszkaniowego, mocą której wskazane w umowie o ustanowienie terminy płatności poszczególnych rat zostały prolongowane każdorazowo o miesiąc. Łącznie na poczet wymaganego wkładu mieszkaniowego S. F. wpłacił na rzecz Spółdzielni kwotę 103.478,36 złotych w ten sposób, że kwotę 98.478,36 złotych wpłacił w dniu 31 lipca 2012 r., kwotę 3.500 złotych – w dniu 15 września 2012 r. i kwotę 1.500 złotych – w dniu 15 października 2012 r. S. F. ani wskazany przez niego w umowie o ustanowienie jako współzamieszkały z nim J. F. nie mieszkali w lokalu mieszkalnym. Od momentu zawarcia umowy o ustanowienie członek nie uiścił żadnej kwoty na poczet ponoszonych przez Spółdzielnię opłat związanych z utrzymaniem lokalu i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na jego lokal, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie Spółdzielni oraz zobowiązań Spółdzielni z innych tytułów zgodnie z postanowieniami Statutu. Na dzień 10 października 2016 r. zaległość członka względem Spółdzielni wynosiła 54.645,27 złotych w tym: 25.716,18 złotych tytułem opłat za lokal, 2.587,50 złotych tytułem wpłat na fundusz remontowy za okres od października 2014 r. do września 2016 r., 15.000 złotych tytułem wkładu mieszkaniowego, 980 złotych tytułem opłat za garaż za okres od sierpnia 2012 r. do września 2016 r. oraz 10.361,59 złotych tytułem odsetek. Uchwałą z dnia 30 listopada 2016 r. Nr (...) (zwaną dalej Uchwałą Nr (...)) podjętą na zebraniu przeprowadzonym w dniu 30 listopada 2016 r., o którego terminie S. F. został zawiadomiony w piśmie z dnia 25 października 2016 r., Rada Nadzorcza, działając na wniosek Zarządu z dnia 10 października 2016 r. o wykluczenie S. F. z członkostwa w Spółdzielni, na podstawie § 12 ust. 1 Statutu postanowiła wykluczyć S. F. z Rejestru Członków Spółdzielni. W dniu 31 maja 2017 r. do Sądu Okręgowego w Szczecinie wpłynął pozew S. F. z dnia 31 maja 2017 r. o stwierdzenie nieważności Uchwały nr (...) i został tam zarejestrowany pod sygn. akt I C 632/17. W okresie od czerwca 2017 r. do sierpnia 2017 r. poprzez bezpośrednie rozmowy przedstawicieli Spółdzielni ze S. F. lub jego pełnomocnikiem i wymianę korespondencji za pośrednictwem poczty elektronicznej, Spółdzielnia podjęła z członkiem rozmowy ugodowe w sprawie przywrócenia mu członkostwa i spółdzielczego lokatorskiego prawa, a następnie przekształcenia go w prawo odrębnej własności pod warunkiem spełnienia ciążących na nim zobowiązań względem Spółdzielni, które zatrzymały się na etapie opracowania pisemnego projektu ugody i niespełnienia przez członka zastrzeżonych w nim obowiązków względem Spółdzielni. W dniu 28 lipca 2017 r. w budynku siedziby Spółdzielni odbyło się wysłuchanie S. F. w sprawie z wniosku Zarządu o wszczęcie procedury o wykluczenie go z członkostwa w Spółdzielni w związku z zadłużeniem ciążącym na lokalu mieszkalnym i zasadami jego uregulowania, podczas którego wyraził on wolę spłaty ciążących na nim zobowiązań finansowych względem Spółdzielni z tytułu przysługującego mu spółdzielczego lokatorskiego prawa tylko pod warunkiem zawarcia z nim przez Spółdzielnię umowy przedwstępnej o przekształcenie tego prawa w prawo odrębnej własności, której zawarcie Spółdzielnia uzależniła od uprzedniej spłaty przez członka zadłużenia wobec Spółdzielni. Uchwałą z dnia 8 sierpnia 2017 r. Nr (...) (zwaną dalej Uchwałą Nr (...)) podjętą na zebraniu przeprowadzonym w dniu 8 sierpnia 2017 r., Rada Nadzorcza, działając na wniosek Zarządu o wykluczenie S. F. z członkostwa w Spółdzielni, na podstawie § 12 ust. 1 Statutu postanowiła: 1. wykluczyć S. F. z Rejestru Członków Spółdzielni z powodu niewykonywania przez niego obowiązków wynikających z § 7 ust. 4 i 6 Statutu z zastrzeżeniem, że na wypadek: a. uregulowania przez członka do dnia 28 sierpnia 2017 r. zadłużenia względem Spółdzielni w kwocie 61.600 złotych oraz należności bieżących postanowienie nie wejdzie ona w życie, a S. F. pozostanie członkiem Spółdzielni wpisanym do jej Rejestru pod nr 303 z prawem do spółdzielczego lokatorskiego prawa ustanowionego na podstawie umowy o ustanowienie z dnia 31 lipca 2012 r., b. nieuregulowania zadłużenia jej postanowienia zachowają moc obowiązującą od dnia 8 sierpnia 2017 r. 2. uchylić Uchwałę Nr (...), Członek nie zaskarżył Uchwały Nr (...) w postępowaniu wewnątrzspółdzielczym, jak też nie wystąpił do sądu o stwierdzenie jej nieważność tak, że uprawomocniła się ona w dniu 13 października 2017 r. Wyrokiem z dnia 25 stycznia 2018 r. wydanym w sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt I C 632/17 i prawomocnym w dniu 24 lutego 2018 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie oddalił powództwo S. F. o stwierdzenie nieważności Uchwały Nr (...). Na dzień 28 sierpnia 2017 r. nieuregulowane przez członka zadłużenie względem Spółdzielni z tytułu umowy o ustanowienie opiewało na kwotę 62.227,76 złotych. Co najmniej do dnia 25 lipca 2018 r. S. F. nie uregulował zobowiązań finansowych ciążących na nim względem Spółdzielni z tytułu umowy o ustanowienie. Przy tak ustalonym stanie faktycznym sąd rejonowy uznał, że powództwo zasługiwało na uwzględnienie. Wskazał, że podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (zwanej dalej u.s.m.) i ustawy z 1982 r. Prawo spółdzielcze (zwanej dalej Pr. spół.), które przytoczył. Sąd rejonowy wskazał, że: 1. Uchwała Nr (...) nie funkcjonuje w obrocie prawnym, 2. Uchwała Nr (...) została podjęta na gruncie art. 11 ust. 1 u.s.m. w brzmieniu sprzed zmiany wprowadzonej ustawą z dnia 20 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, 3. wskazana w uzasadnieniu Uchwały Nr (...) podstawa wykluczenia S. F. z członkostwa w Spółdzielni obejmuje, poza nieuiszczaniem przez niego zgodnie z postanowieniami Statutu przez okres co najmniej od sierpnia 2012 r. opłat na pokrycie kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na jego lokal mieszkalny, eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni, także zaleganie przez niego na kwotę: a. 15.000 złotych tytułem należności głównej na poczet wynikającego z umowy o ustanowienie i u.s.m. obowiązku wniesienia wkładu mieszkaniowego z terminem płatności przypadającym odpowiednio na dzień 30 listopada 2012 r., 31 grudnia 2012 r., 31 stycznia 2013 r. i 28 lutego 2013 r., b. 742,50 złotych i 2.334,25 złotych tytułem należności głównej na poczet wynikającego z umowy o ustanowienie, u.s.m. i ustawy o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych obowiązku spłaty odsetek od ciążącego na lokalu zadłużenia z tytułu odsetek wykupionych przez Skarb Państwa odpowiednio za IV kwartał 2016 r. oraz I i II kwartał 2017 r., c. 720 złotych tytułem należności głównej na poczet realizacji wynikającego z umowy o ustanowienie obowiązku ponoszenia opłat za korzystanie z garażu, 4. uporczywości członka w nierealizowaniu obowiązku, o którym mowa w pkt. 2 przejawiającej się: a. nieuiszczaniem wymaganych należności już od dnia ponownego nabycia członkostwa w Spółdzielni i związanego z nim spółdzielczego lokatorskiego prawa w sytuacji, gdy przysługujące mu pierwotnie prawo o tej samej treści zostało przez niego utracone w 2009 r. na skutek Uchwały z dnia 19 grudnia 2009 r. o wykluczeniu go z członkostwa w Spółdzielni z przyczyn rodzajowo identycznych jak te będące podstawą Uchwały Nr (...), b. jawnie prezentowaną motywacją członka uzależniającego uregulowanie zaległych zobowiązań względem Spółdzielni wprost od uprzedniego zawarcia z nim przez Spółdzielnię umowy o przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa w prawo odrębnej własności, c. nierealizowaniem przez członka dobrowolnie, jak też w drodze przymusu państwowego, sądowych tytułów wykonawczych opiewających na kwoty składające się na zaległe opłaty na rzecz Spółdzielni, d. nieskorzystaniem przez członka ze składanych mu przez Spółdzielnię propozycji ugodowego zakończenia sporu w kwestii przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa w prawo odrębnej własności jedynie pod warunkiem uprzedniego uregulowania przez niego zaległości względem Spółdzielni i to przy deklarowanej przez nią woli rezygnacji z domagania się zapłaty odsetek za zwłokę z tego tytułu, 5. przepisy u.s.m. w brzmieniu nadanym ustawą o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych weszły w życie z dniem 9 września 2017 r. i mają zastosowanie jedynie w przypadku spraw sądowych, ale już nie do postępowań wewnątrzspółdzielczych, wszczętych a niezakończonych prawomocnie do tego dnia, 6. bezskutecznego upływu terminu do: a. wniesienia przez członka lub inne uprawnione podmioty odwołania od Uchwały Nr (...) do Walnego Zgromadzenia, b. zaskarżenia Uchwały Nr (...) do sądu, 7. lokal nie należy do gminnego zasobu mieszkaniowego, 8. S. F. przysługuje tytuł prawny do innego lokalu mieszkalnego, w którym zaspokaja swoje potrzeby mieszkaniowe, 9. sporny tytuł prawny do lokalu mieszkalnego S. F. nabył w 2012 r. - sąd rejonowy stwierdził, że w sprawie nie znajdował zastosowania przepis art. 11 ust. 11 u.s.m. w brzmieniu nadanym ustawą o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, opisane zachowanie członka wypełnia znamiona wskazanego w § 10 ust. 2 pkt 4 Statutu oraz w art. 24 Pr. spół., jako podstawa do wykluczenia z członkostwa, uporczywego uchylania się od wykonywania istotnych zobowiązań wobec Spółdzielni czyniącego niemożliwym do pogodzenia z postanowieniami Statutu i dobrymi obyczajami dalsze jego pozostawanie w Spółdzielni, uchwała Nr (...) stała się prawomocna i skuteczna najpóźniej z dniem 13 października 2017 r., kiedy to bezskutecznie upłynął sześciotygodniowy termin do jej zaskarżenia do Walnego Zgromadzenia lub do sądu przez S. F. liczony od dnia 1 września 2017 r., tj. od dnia następnego po dniu doręczenia mu uchwały wraz z uzasadnieniem po dwukrotnej bezskutecznej prawidłowej awizacji ze skutkiem prawnym na dzień 31 sierpnia 2017 r., najpóźniej dnia 13 października 2017 r. wygasło przysługujące S. F. spółdzielcze lokatorskie prawo, najpóźniej z dniem 13 stycznia 2018 r. S. F. zobowiązany był opuścić i wydać Spółdzielni lokal mieszkalny, S. F. nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego. Apelację od powyższego orzeczenia wywiódł pozwany, zaskarżając je w całości i wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez oddalenie powództwa i zasądzenie od powódki na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania zgodnie ze złożonym spisem kosztów; zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego wg norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi apelujący zarzucił: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.