3.1 umowy Bank udzielił powodowi kredytu w kwocie 139.298,90 zł. W § 1 ust. 3.5 umowy wskazano, że walutą indeksacji jest (...). W § 1 ust. 4 umowy wskazano, że umowa kredytu wyrażona w walucie obcej według kursu kupna waluty określonego w Tabeli obowiązującej w Banku na dzień sporządzenia umowy wynosi 70.706,51 CHF. Zastrzeżono, że kwota ta ma charakter informacyjny i nie stanowi zobowiązania Banku. Wartość kredytu wyrażona w walucie obcej w dniu uruchomienia kredytu lub pierwszej transzy może być różna od podanej w umowie.
1 zdanie drugie Regulaminu udzielania kredytów i pożyczek przez (...) Bank S.A. (dalej: regulamin), wysokość zadłużenia z tytułu udzielonego kredytu indeksowanego do waluty obcej wyrażona jest w walucie obcej, po przeliczeniu uruchomionych środków po kursie kupna danej waluty
Tabelą obowiązującą w dniu ich uruchomienia. Celem zabezpieczenia spłaty kredytu ustanowiona została hipoteka na rzecz Banku na nieruchomości położonej w S. przy ul. (...) (§ 3 ust. 1 umowy). Zabezpieczeniem spłaty kredytu było również ubezpieczenie nieruchomości od ognia i innych zdarzeń losowych, pełnomocnictwo do dysponowania rachunkiem bankowym przeznaczonym do obsługi kredytu, pełnomocnictwo do zawarcia umowy ubezpieczenia nieruchomości, pełnomocnictwo do zawarcia umowy ubezpieczenie na życie oraz cesji praw na bank (§ 3 ust. 2-4). Dodatkowym zabezpieczeniem spłaty kredytu było ubezpieczenie kredytu, ubezpieczenie brakującego własnego, ubezpieczenie na życie (§ 4 ust. 1-3 umowy). Wypłata kredytu nastąpić miała jednorazowo w dniu 30.09.2008 r. po złożeniu przez powoda wniosku o wypłatę i po spełnieniu warunków wypłaty określonych w § 5 ust. 2 umowy (§ 5 ust. 2 umowy).
umową prowizja przygotowawcza została ustalona w wysokości 1,50 % kwoty kredytu tj. 2.046,90 zł (§ 6 ust. 1 umowy). Kredyt był oprocentowany według zmiennej stopy procentowej, składającej się ze stałej w okresie kredytowania Marży Banku w wysokości 1,55% oraz aktualnej w danym kwartale Stopy bazowej, ogłaszanej w Tabeli obowiązującej w Banku. Oprocentowanie kredytu w stosunku rocznym w dniu zawarcia umowy wynosiło 4,36 %. Zmiana wysokości oprocentowania mogła następować w przypadku zmiany Stopy bazowej określonej dla danej waluty lub zmiany parametrów finansowych rynku pieniężnego i kapitałowego w kraju lub krajów zrzeszonych w UE, którego waluta jest podstawą indeksacji. O każdej zmianie oprocentowania Bank miał zawiadamiać kredytobiorcę i poręczycieli na piśmie. Informacja na temat obowiązującego oprocentowania podawana miała być do wiadomości również w placówkach Banku, na stronach internetowych Banku oraz pod numerem telefonu infolinii telefonicznej. Zmiana wysokości oprocentowania dokonana
wyżej wskazanymi zasadami nie stanowiła zmiany umowy. Kredytobiorca ponosił ryzyko związane ze zmianą wysokości stopy bazowej mającej bezpośredni wpływ na wysokość miesięcznych rat spłaty. W powyższym postanowieniu umownych, wskazano również że kredytobiorca zaciągający kredyt indeksowany do waluty obcej ponosi dodatkowo ryzyko kursowe tj. ryzyko wynikające z wahań ceny danej waluty w okresie spłaty kredytu co może mieć również wpływ na wysokość innych opłat np. z tytułu ubezpieczenia (§ 6 ust. 2, § 1 ust. 3.13 umowy).
pkt 13 regulaminu została zdefiniowana stopa bazowa – ustalana jest 25 dnia ostatniego miesiąca poprzedniego kwartału kalendarzowego i obowiązuje na kwartał następny na podstawie notowań:
Tabelą obowiązującą w dniu poprzedzającym dzień spłaty raty określonym w umowie.
7 zdanie pierwsze umowy o aktualnej wysokości raty spłaty, składki ubezpieczeniowej, opłaty refinansującej oraz aktualnym oprocentowaniu Bank informował wysyłając listem zwykłym harmonogram spłat na kolejny kwartał lub jego część, przy czym nie wykluczało to innych form komunikowania kredytobiorcy wysokości najbliższej Raty spłaty. Kredytobiorca upoważnił Bank do pobierania środków pieniężnych na spłatę rat oraz innych należności z tytułu Umowy z rachunku o numerze (...). Upoważnienie to było nieodwoływalne i wygasa wyłącznie po całkowitym rozliczeniu kredytu (§ 7 ust. 8, § 1 ust. 3.19 umowy). W § 10 ust. 3 umowy zostało zawarte oświadczenie, że powód: - został poinformowany o ponoszeniu ryzyka zmiany kursów walutowych (ryzyko walutowe) oraz ryzyka zmiany stopy procentowej, - został poinformowany, iż zmiana kursu walutowego oraz zmiana stopy procentowej będzie miała wpływ na wysokość zadłużenia z tytułu kredytu oraz wysokość rat spłaty, - poniesie ryzyko z ww. tytułów.
5 umowy w przypadku kredytu indeksowanego do waluty obcej, bank w następnym dniu po upływie terminu wypowiedzenia umowy dokonuje przewalutowania całego wymagalnego zadłużenia na PLN, z zastosowaniem aktualnego na dzień przewalutowania kursu sprzedaży waluty, określonego w Tabeli.
3 umowy zmiana warunków umowy, miała następować w formie pisemnej pod rygorem nieważności, za wyjątkiem zmian w Tabeli, o których bank informuje kredytobiorcę w sposób określony w Regulaminie. W przypadku zmiany Regulaminu lub Tabeli, Bank wysyła zmienione dokumenty
zasadami określonymi w Regulaminie. W § 14 ust. 5 umowy oraz § 18 ust. 6 regulaminu bank zastrzegł sobie prawo do zmiany stawek procentowych i kwotowych ujętych w tabeli w okresie obowiązywania umowy, wyłącznie z ważnych przyczyn, w szczególności, gdy nastąpi zmiana parametrów rynkowych, środowiska konkurencji, przepisów prawa, zmiana stopy inflacji bądź innych warunków makroekonomicznych, zmiana zakresu i/lub formy realizacji określonych czynności i usług lub zmiana wysokości kosztów operacji i usług ponoszonych przez bank. Zasady wyliczenia danych zawartych w Tabeli według której nastąpiło przeliczenie kwoty udzielonego kredytu oraz następowało przeliczenie rat spłat, nie zostały w sposób precyzyjny określone, ani w umowie ani w regulaminie. W regulaminie, w § 2 ust. 14 Tabela została zdefiniowana jako Tabela oprocentowania, Tabela kursów walut oraz Tabela opłat i prowizji Banku dla Kredytów i P. hipotecznych, obowiązuje w Banku, dostępne w placówkach, na stronie internetowej oraz pod numerami infolinii telefonicznej, stanowiące integralną część umowy. W zakresie ubezpieczenia niskiego wkładu umowa przewidywała: - kwota kredytowanego brakującego wkładu własnego podlegającego ubezpieczeniu to 26.400 zł (§ 1 ust. 3 pkt 10), - ubezpieczenie brakującego wkładu 792,00 zł kredytowane (§ 1 ust. 3 pkt 10 i 15), - umowa ubezpieczenia niskiego wkładu miała zostać zawarta z (...) (...) S.A. z okresem ochrony 3 lata, stawka opłaty wynosić miała 3% kwoty kredytowanego brakującego wkładu własnego (§ 4 ust. 2.1-2.3 umowy), - wysokość opłaty refinansującej w kolejnych okresach ochrony miała zostać ustalona
Tabelą, obliczona od aktualnej kwoty brakującego wkładu własnego (§ 4 ust. 2.4 umowy). W regulaminie w zakresie ubezpieczenia niskiego wkładu zostały zawarte następujące postanowienia: - dodatkową, obligatoryjną formą zabezpieczenia stanowi również zawarta przez Bank umowa ubezpieczenia niskiego wkładu własnego jeżeli
4 regulaminu), - w razie przystąpienia przez kredytobiorcę do ubezpieczenia grupowego w T.U. składka za okres ubezpieczenia nieruchomości płatna jest z góry w dniu przystąpienia do tego ubezpieczenia w wysokości określonej procentowo w Tabeli aktualnej w tym dniu. Bank pobiera ją poprzez automatyczne obciążenie rachunku kredytobiorcy lub pobranie jej z kwoty kredytu. Składka za kolejne okresy płatna jest nie później niż w 10 dniu nowego okresu ubezpieczeniowego. Jeżeli składka płatna jest ze środków własnych kredytobiorca ma obowiązek każdorazowo zapewnić środki na rachunku kredytobiorcy w banku wystarczające do pokrycia należnej składki. Brak wezwania do zapłaty ze strony banku nie zwalnia Kredytobiorcy z obowiązku uiszczenia składki
e stawką określoną w Tabeli obowiązującej w Banku w dniu płatności składki. W przypadku gdy pomiędzy dniem dokonania przez kredytobiorcę płatności, a pierwszym dniem wymagalności składki nastąpił wzrost stawki określonej w Tabeli, Kredytobiorca obowiązany jest do niezwłocznego uiszczenia różnicy wynikającej ze wzrostu sławki (§ 10 ust. 13 regulaminu), - w sytuacji niskiego wkładu własnego kredytobiorcy, bank zawiera umowę ubezpieczenia wkładu własnego kredytobiorcy. W przypadku kontynuacji ubezpieczenia uwzględnia się dotychczas spłacony kapitał kredytu (§ 10 ust. 14 regulaminu), - kredytobiorca zobowiązany jest do refinansowania bankowi ponoszonych kosztów tego ubezpieczenia (§ 10 ust. 15 regulaminu), - ubezpieczenie zawierane jest na 36-miesięczny okres, z obowiązkiem przedłużenia na kolejne okresy w sytuacji gdy wartość kapitału pozostałego do spłaty na koniec okresu ubezpieczenia wartości równej lub niższej niż wymagana przez bank i określona w umowie (§ 10 ust. 16 regulaminu). (dowód: umowa kredytu k. 34-39, regulamin k. 40-50 oraz k. 244-247, zaświadczenie o kredycie hipotecznym – k. 52, informacja o zastosowanym oprocentowaniu – k. 53-54, harmonogram spłaty kredytu – k. 55-57, zestawienie spłat kredytu – k. 58-59, wniosek o wypłatę kredytu – k. 188-189, harmonogram spłaty kredytu – k. 267-269 oraz k. 333-336, historia rachunku – k. 337, informacja o zastosowanym oprocentowaniu – k. 270-271, zestawienie spłat – k. 272-273) Kredyt został wypłacony powodowi w kwocie 139.298,90 zł. (dowód: zaświadczenie o kredycie hipotecznym – k. 52) W dniu 1 marca 2016 r. strony zawarły aneks nr (...) do umowy kredytu, którym dokonali zmiany § 1 ust. 3 pkt 3.21 który dotyczył dnia spłaty – na 15 każdego miesiąca. (dowód: aneks nr (...) – k. 51) Następnie w dniu 20.04.2016 r. strony zawarły aneks nr (...) do umowy kredytu, którym dokonali zmiany § 1 ust. 3 pkt 3.17, § 4 ust. 3 umowy, które dotyczyły ubezpieczenia na życie oraz ryzyka trwałej całkowitej niezdolności do pracy. (dowód: aneks nr (...)- k. 603) Powód spłacał kredyt w PLN. W okresie od 05.11.2008 r. do 15.07.2019 r. powód dokonał wpłat na rzecz pozwanego w łącznej wysokości 119.649,60 zł. Ponadto, powód od dnia 02.10.2008 r. do 31.10.2018 r. zapłacił łącznie kwotę 2.640 zł tytułem składki w związku z ubezpieczeniem brakującego wkładu własnego. (dowód: zestawienie wpłat – k. 58-58v, zaświadczenie o kredycie hipotecznym – k. 52) Powód pismem z dnia 17.09.2019 r. złożył pozwanemu reklamację jednocześnie wzywając do zwrotu nienależnie pobranych kwot. Pozwany nie uznał roszczeń powoda. (dowód: wezwanie do zapłaty z dnia 17.09.2019 r. – k. 60-64, pismo pozwanego – k. 65-66) Powód skierował do Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu wniosek o zawezwanie do próby ugodowej. Pomiędzy stronami nie doszło do zawarcia ugody. (dowód: wniosek o zawezwanie do próby ugodowej – k. 67-70, pismo uczestnika – k. 71, protokół rozprawy przed SR dla Wrocławia-Śródmieścia – k.72) Sąd zważył, co następuje: Prawomocnym wyrokiem wstępnym z dnia 12.01.2023 r., a następnie wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 11.09.2024 r. przesądzono ostatecznie o tym, że umowa kredytu zawiera klauzule abuzywne, które nie wiążą powoda. W ocenie Sądu, eliminacja niedozwolonych postanowień umownych skutkuje obiektywnym brakiem możliwości jej wykonania przez obie strony
jej istotą. Wobec tego roszczenie powoda o ustalenie nieistnienia pomiędzy stronami stosunku prawnego kredytu w związku z nieważnością umowy kredytu nr (...) (...) z dnia 26.08.2008 r. uznano za zasadne. Natomiast oddaleniu podlegało żądania zapłaty z uwagi na to, że powód mógł żądać jedynie zwrotu uzyskanej przez pozwanego korzyści, a jak niniejsze postępowanie wykazało udostępniony powodowi kapitał kredytu nie został przez niego jeszcze spłacony. W pierwszej kolejności odnieść należy się do dokonanej przez powoda modyfikacji powództwa. Przed wydaniem wyroku wstępnego powód jako żądanie główne zgłosił roszczenie o zapłatę w związku ze stosowaniem w kwestionowanej umowie klauzul abuzywnych. Tytułem żądania ewentualnego żądał ustalenia nieistnienia stosunku prawnego wynikającego z umowy kredytu oraz zapłaty z tego tytułu. Sąd Apelacyjny w Białymstoku rozpoznając apelację pozwanego w uzasadnieniu wskazał, że w wyniku wyeliminowania postanowień indeksacyjnych oraz pozostałych postanowień abuzywnych dotyczących zmiennego oprocentowania i ubezpieczenia niskiego wkładu istniały przesłanki do ustalenia nieistnienia stosunku prawnego (k. 771). Powód po wydaniu wyroku przez Sąd Apelacyjny w Białymstoku, w którym została oddalona wniesiona apelacja, dokonał modyfikacji powództwa. Zmiana polegała na tym, że jako żądanie główne wskazał dotychczasowe żądanie ewentualne czyli żądał ustalenia nieistnienia stosunku prawnego wynikającego z umowy kredytu i zapłaty z tego tytułu. W ocenie Sądu powyższa modyfikacja jest możliwa z tego względu, że pierwotnie powód żądał wyłącznie zapłaty w związku z stosowaniem w umowie kredytu klauzul abuzywnych. I przesądzona została prawomocnie kwestia zawarcia takich postanowień w umowie kredytu. Nie zostało oddalone prawomocnie żądanie ewentualne, a więc w dalszym ciągu powód może jego dochodzić – w szczególności, że kwestia ta sprowadza się do oceny jaki skutek wywiera eliminacja z umowy kredytu klauzul abuzywnych. Jak zostało to już wcześniej wskazane, umowa kredytu zawarta pomiędzy powodem, a poprzednikiem prawnym pozwanego zawiera klauzule abuzywne w zakresie indeksacji jak również ubezpieczenia niskiego wkładu. Wobec tego konieczne było ustalenie czy umowa w takim kształcie tj. pozbawiona kwestionowanych przez powoda postanowień może dalej obowiązywać czy jest nieważna w całości. Istotne znacznie ma również to, czy istnieje możliwość zastąpienia klauzul abuzywnych innymi postanowieniami. Brak możliwości stosowania norm o charakterze ogólnym nie pozwala na sięgnięcie do domniemanej woli stron lub utrwalonych zwyczajów (art. 65 k.c. i art. 56 k.c.), które w odniesieniu do innych stosunków prawnych pozwalałyby na ustalenie wartości świadczenia określonego w walucie obcej np. przez odniesienie się do tej waluty według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski lub innych kursów wskazywanych przez strony w umowie. Nie ma zwłaszcza możliwości sięgnięcia po przepis art. 358 § 2 k.c., który posługuje się takim właśnie kursem w przypadku możliwości spełnienia świadczenia wyrażonego w walucie obcej. Po pierwsze, świadczenie obu stron było wyrażone w walucie polskiej (wypłata kredytu i jego spłata następowały bowiem w PLN, a (...) był tylko walutą indeksacyjną). Po drugie, wspomniany przepis nie obowiązywał w dacie zawarcia umowy (wszedł w życie z dniem 24 stycznia 2009 r.), zaś uznanie pewnych postanowień umownych za niedozwolone skutkuje ich wyeliminowaniem z umowy już od daty jej zawarcia, co czyni niemożliwym zastosowanie przepisu, który wówczas nie obowiązywał. Nawet gdyby uznać, że art. 358 § 2 k.c. mógłby być stosowany do skutków, które nastąpiły po dacie jego wejścia w życie, to nadal brak byłoby możliwości ustalenia kursu, według którego należałoby przeliczać zobowiązania stron sprzed tej daty, czyli przede wszystkim ustalić wysokości zadłużenia w (...) po wypłacie kredytu. Wskazać należy, że w dniu 25.04.2024 r. została wydana przez skład całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego uchwała w sprawie o sygn. akt III CZP 25/22. Podjęta przez Sąd Najwyższy uchwała ma moc zasady prawnej.
powyższą uchwałą:
jej istotą, tj. jako umowy kredytu bankowego. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 189 k.p.c. przy zastosowaniu art. 385 1 k.c., powództwo o ustalenie nieistnienia pomiędzy stronami stosunku prawnego wynikającego z umowy kredytu nr (...) (...) z dnia 26.08.2008 r. pomiędzy powodem, a poprzednikiem prawnym pozwanego należało uwzględnić, o czym Sąd orzekł jak w punkcie II sentencji wyroku. Ostatecznie powód wniósł o zasądzenie od pozwanego na swoją rzecz: - kwoty 85.102,46 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 15.10.2019 r. do dnia zapłaty - tytułem zwrotu nienależnych świadczeń spełnionych przez powoda na rzecz pozwanego w okresie 05.05.2011 r. do dnia 15.07.2019 r. w związku z nieważnością umowy kredytowej nr (...) z dnia 26.08.2008r., - kwoty 1.848,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dniu doręczenia pozwanemu odpisu pozwu do dnia zapłaty, tytułem zwrotu nienależnie pobranych świadczeń przez pozwanego - składek na ubezpieczenie niskiego wkładu własnego - w okresie od dnia 01.11.2011 r. do dnia 31.10.2018 r. Z uwagi na powyższe w wobec treści art. 410 § 2 k.c. w zw. z art. 405 k.c. Sąd oddalił żądanie zapłaty jako nieuwodnione, o czym orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. Dotychczas w sprawach rozpoznanych w tym składzie Sądu do rozliczeń między stronami miała zastosowanie uchwała Sądu Najwyższego z dnia 7.05.2021 r. w sprawie III CZP 6/21, w której stwierdzono, że w przypadku następczej nieważności umowy kredytowej po obu jej stronach powstają odrębne roszczenia o zwrot świadczeń nienależnie spełnionych. Ostatecznie zatem świadczenia te podlegają zwrotowi niezależnie od siebie, bez konieczności badania z urzędu, czy ich wzajemna wysokość prowadzi do powstania stanu wzbogacenia, który byłby miarą zwrotu różnicy między tymi świadczeniami. Jednak w dniu 19.06.2025 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok w sprawie I C 396-24 zgodnie, z którym „Artykuł 7 ust. 1 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich należy interpretować w ten sposób, że: stoi on na przeszkodzie orzecznictwu krajowemu,
którym w przypadku gdy warunek umowy kredytu uznany za nieuczciwy prowadzi do nieważności tej umowy, przedsiębiorca ma prawo żądać od konsumenta zwrotu całej nominalnej kwoty udzielonego kredytu, niezależnie od kwoty spłat dokonanych przez konsumenta w wykonaniu tej umowy i niezależnie od pozostałej do spłaty kwoty.” Sąd, mając na względzie fakt, że jedynie (...) jest uprawnionym do wiążącej wykładni dyrektywy konsumenckiej i tym samym ma on pierwszeństwo przed orzeczeniami Sądu Najwyższego, doszedł do przekonania, że zasadny będzie zwrot kredytobiorcom dopiero kwoty uzyskanej przez bank ponad wypłacony kapitał, a więc realnie uzyskaną korzyść. Należy mieć tu na względzie treść przepisu art. 405 k.c. który stanowi, że kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości. Wprost w tym przepisie wskazano, że ustawodawca usankcjonował zwrot korzyści, a więc to co druga strona uzyskała ponad to co zobowiązana była świadczyć . Podkreślić należy, że w tym przepisie nie zostało użyte sformułowanie „zwrot świadczenia” czy też „zwrócić drugiej stronie wszystko, co otrzymała od niej na mocy umowy” tak jak ma to miejsce w przypadku odstąpienia od umowy w przepisach art. 494 k.c. czy 496 k.c. Jeżeli zamiarem ustawodawcy byłoby również w przypadku zastosowaniu art. 405 k.c. w zw. z art. 410 k.c. zwrot wszystkich należności wówczas w przepisie wskazano by na zwrot świadczenia, a nie zwrot korzyści. W przypadku bezpodstawnego wzbogacenia należy mieć na uwadze, że strona powołująca się na te przepisy może żądać korzyści, a więc tego co druga strona uzyskała ponad to co jej przysługiwało. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, powód otrzymał od pozwanego kredyt w kwocie 139.298,90 zł. W okresie 05.11.2008 r. do 15.07.2019 r. uiścił łącznie na rzecz pozwanego kwotę 119.649,60 zł tytułem rat kapitałowo-odsetkowych oraz 2.640 zł tytułem opłaty z tytułu refinansowania kosztów ubezpieczenia niskiego wkładu – łącznie 122.289,60 zł. Sąd pominął wniosek powoda o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu finansów i rachunkowości, jako nieistotny dla rozstrzygnięcia. Kwoty, których wysokość podlegała porównaniu wynikały wprost z zaświadczenia wystawionego przez pozwanego, a tym samym nie było potrzeby badania tych kwestii. Porównanie powyższych wartości wskazuje, że pozwany nie uzyskał jeszcze zaspokojenia swojej wierzytelności, a tym samym nie uzyskał korzyści w związku z udostępnionym kapitałem. Korzyścią byłaby należność stanowiąca różnicę pomiędzy wypłaconym kapitałem, a otrzymanymi od powoda wpłatami. W okolicznościach niniejszej sprawy taka sytuacja nie zachodzi. Powód nie udowodnił, że pozwany uzyskał korzyść względem niego i powinien dokonać na jego rzecz zwrotu jakiejkolwiek kwoty w złotych. Z tego względu Sąd oddalił żądanie powoda o zapłatę kwoty 119.649,60 zł i 1.848 zł. Bezzasadne byłoby przy tym powoływanie się na przez Bank na brak obowiązku zwrotu świadczenia z uwagi na przepisy art. 411 k.c., gdyż w pkt 1 tej regulacji wyraźnie wskazano, że nie dotyczy on sytuacji, w której zwrot ma dotyczyć świadczenia spełnionego m.in. w wykonaniu nieważnej czynności prawnej – jak w sprawie niniejszej. Strona powodowa spłacając kredyt nie spełniała również świadczeń z tytułu umowy przed nadejściem terminu ich wymagalności (art. 411 pkt 4 k.c.), skoro z uwagi na nieważność umowy nie była zobowiązana do takich spłat, a co najwyżej do zwrotu świadczenia nienależnego, jakim stała się wypłacona im kwota kredytu. Ponadto, wskazać należy że dochodzone przez powoda roszczenie nie jest przedawnione. Zastosowanie zatem znajdzie co do zasady w niniejszej sprawie dziesięcioletni termin przedawnienia, albowiem roszczenie powodów powstało przed zmianą przepisów wprowadzonych ustawą z 13 kwietnia 2018 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 poz. 1104). Bieg terminu przedawnienia takich roszczeń nie może się skończyć przed datą powzięcia przez konsumenta wiedzy o niedozwolonym charakterze takiego postanowienia, względnie przed dniem, w którym przy zachowaniu przeciętnej staranności wiedzę taka mógł obiektywnie rzecz biorąc powziąć. „ Należy zauważyć, że termin przedawnienia może być zgodny z zasadą skuteczności tylko wtedy, gdy konsument miał możliwość poznania swoich praw przed rozpoczęciem biegu lub upływem tego terminu.” (teza 46 do wyroku (...) C 776/19). Stanowisko takie zostało wyrażone w wyrokach (...) z dnia 22.04.2021 r. w sprawie C-485/19 i z dnia 10.06.2021 r. w sprawie C-6-9/19 oraz w połączonych sprawach od C-776/19 do C-782/
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.