– Kodeks postępowania administracyjnego można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. Art.
wskazuje, że w sytuacji określonej w art.
skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Należy, również, zauważyć, iż zgodnie z art. 190 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. nr 76 poz. 483 ze zmianami), orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, jednak Trybunał Konstytucyjny może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego. Termin ten nie może przekroczyć osiemnastu miesięcy, gdy chodzi o ustawę, a gdy chodzi o inny akt normatywny – dwunastu miesięcy. W przypadku orzeczeń, które wiążą się z nakładami finansowymi nie przewidzianymi w ustawie budżetowej, Trybunał Konstytucyjny określa termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego po zapoznaniu się z opinią Rady Ministrów. Zgodnie zaś z art. 9 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego dotyczące aktów normatywnych ogłoszonych w Dzienniku Ustaw ogłasza się w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Natomiast zgodnie z art. 21 powyższej ustawy z 2000 r., Dziennik Ustaw wydaje Prezes Rady Ministrów przy pomocy Rządowego Centrum Legislacji, przy czym Rządowe Centrum Legislacji może zlecić wyspecjalizowanym podmiotom niektóre czynności związane z wydawaniem tych dzienników w sposób, o którym mowa w art. 2a ust. 2. Tymczasem, na dzień wydania decyzji przez organ rentowy, a nawet na dzień wydania wyroku, przez Sąd, wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Przy czym, mając na względzie powyższe przepisy ustawy z 2000 r., trzeba zaznaczyć, że publikacja wyroku TK na stronie internetowej TK czy w publikatorze „Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego Zbiór (...) nie jest ogłoszeniem w rozumieniu art. 190 Konstytucji. Co jednak najistotniejsze, powyższy wyrok nie znajduje zastosowania do ubezpieczonej, ponieważ jej emerytura w wieku powszechnym nie została pomniejszona o wcześniej wypłacone emerytury . Odwołująca powszechny wiek emerytalny osiągnęła w dniu 23 czerwca 2012 r., zaś decyzją przyznająca jej emeryturę została wydana w dniu 10 lipca 2012 r. Ubezpieczonej zatem w ogóle nie objęły niekorzystne skutki nowelizacji z 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, która wprowadziła do ustawy emerytalnej przepis art. 25 ust. 1b, gdyż przepis ten wszedł w życie dopiero od 1 stycznia 2013 r., natomiast ubezpieczona już w 2012 r. zrealizowała swoje prawo do emerytury z wieku powszechnego na starych zasadach – czyli bez potrąceń o jakich mowa w art. 25 ust. 1b. Wysokość jej emerytury z wieku powszechnego została obliczona zgodnie z zasadami określonymi w art. 26 ustawy emerytalnej w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji: (35090,55 zł + (...),23) / 254,80 = 1548,10 zł. Z niniejszego działania matematycznego zawartego w treści decyzji z 10 lipca 2012 r. wynika zatem wyraźnie, że od kwoty zwaloryzowanych składek oraz kwoty zwaloryzowanego kapitału początkowego nie odjęto kwoty emerytury pobranej w wieku wcześniejszym. Tym samym organ rentowy, obliczając wysokość emerytury ubezpieczonej w wieku powszechnym nie zastosował przepisu art. 24 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z FUS, który był przedmiotem kontroli konstytucyjności TK w sprawie SK 140/20, bo przepis ten w dacie wydania decyzji z 10 lipca 2012 r. jeszcze nie wszedł w życie (wszedł on bowiem w życie dopiero z dniem 1 stycznia 2013 r.) i nie pomniejszył podstawy obliczenia jej emerytury o kwotę stanowiącą sumę kwot pobranej dotychczas emerytury. Na marginesie – pomijając już kwestie przeanalizowane powyżej, można, także, wskazać, iż żądanie wznowienia postępowania, zgłoszone przez wnioskodawczynię do ZUS zostało w dniu 24 października 2024 r., a zatem po upływie terminu określonego w art. 146 k.p.a. Zgodnie bowiem z treścią art. 146 § 1 k.p.a., uchylenie decyzji z przyczyny określonej w art.
k.p.a. (a więc z uwagi na niezgodność aktu normatywnego stanowiącego podstawę wydania decyzji z Konstytucją) nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Skoro zatem decyzja o przyznaniu emerytury w wieku powszechnym została wnioskodawczyni doręczona w 2012 r., zgłoszenie przez skarżącą żądania wznowienia postępowania w 2024 r. bez wątpienia nastąpiło po upływie powyższego pięcioletniego terminu. Z podobnych przyczyn decyzja z 10 lipca 2012 r. nie mogłaby być również zmieniona na podstawie artykułu 114 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r. poz. 1631 ze zm.). Zgodnie bowiem z art. 114 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, w sprawie zakończonej prawomocną decyzją organ rentowy, na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, uchyla lub zmienia decyzję i ponownie ustala prawo do świadczeń lub ich wysokość, jeżeli: 1) po uprawomocnieniu się decyzji zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono nowe okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość; 2) decyzja została wydana w wyniku przestępstwa; 3) dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe; 4) decyzja została wydana na skutek świadomego wprowadzenia w błąd organu rentowego przez osobę pobierającą świadczenie; 5) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone, zmienione albo stwierdzono jego nieważność; 6) przyznanie świadczeń lub nieprawidłowe obliczenie ich wysokości nastąpiło na skutek błędu organu rentowego. Jednakże jak stanowi ustęp 1e artykułu 114 ustawy emerytalnej, uchylenie lub zmiana decyzji, o której mowa w ust. 1, nie może nastąpić, jeżeli od dnia jej wydania upłynął okres: 1) 10 lat - w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2-4; 2) 5 lat - w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 1 i 5; 3) 3 lat - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 6. W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie, jako bezzasadne, o czym orzekł w punkcie 1. sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów Sąd orzekł w punkcie 2. sentencji wyroku – na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z § 9 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2023 poz. 1935 ze zmianami). Zgodnie zaś z art. 98 § 1 1 k.p.c. od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty. O obowiązku zapłaty odsetek sąd orzeka z urzędu.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.