Niniejsze pismo nie wymaga podpisu na podstawie § 100a ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2019 r. – Regulamin urzędowania sądów powszechnych jako właściwie zatwierdzone

k.c. i nast.). Zbadanie zasad, jakimi do kontraktu włączono wątek waluty obcej i jej kursu, stanowiło podstawowe zagadnienie pozwalające ustalić Sądowi orzekającemu, czy zawarta przez strony umowa jest ważna w świetle przepisów prawa i zasad współżycia społecznego, względnie czy wyeliminowanie jej nieważnych postanowień pozwoli na utrzymanie kontraktu w mocy (art. 58 k.c., dyrektywa 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich, wynikające z niej wprost art.

i nast. k.c.). W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia zaakcentowano, że w chwili zawarcia umowy kredytu przez powoda prawo bankowe nie przewidywało literalnie możliwości udzielania kredytów denominowanych i indeksowanych. Jednak w ocenie Sądu prawnie dopuszczalnym było zawarcie tego rodzaju umowy, w oparciu o zasadę swobody umów. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego pozwoliła na ustalenie, że umowa oparta jest na niedozwolonych postanowieniach umownych. Sąd doszedł do przekonania, że postanowienia te dotyczą istoty zobowiązania, bez istnienia tych postanowień kontrakt nie może zostać uznany za ważny. Istotne znaczenie ma tutaj zakaz uzupełniania przez sąd luk w umowie w sytuacji gdy brak jest pozwalających na to przepisów (wynikający z orzecznictwa TSUE). Sąd Okręgowy uwzględnił zatem zarówno żądanie ustalenia nieważności umowy oparte o art. 189 k.p.c., jak i w przeważającej części żądanie o zapłatę, które ma uzasadnienie w przepisach o nienależnym świadczeniu (art. 405 k.c. i art. 410 k.c.). Sąd ten zważył bowiem, że powód ma interes prawny w ustaleniu nieważności umowy. Ustalenie nieważności usunie wszelkie wątpliwości, jakie mogą towarzyszyć rozliczeniu się z drugą stroną umowy i uregulowaniu skutków, jakie zawarcie tej umowy wywarło, nie tylko o pieniężnym charakterze (np. co do ustanowionej hipoteki). Nie budziło wątpliwości Sądu Okręgowego, że powód był uprawniony do wystąpienia również z powództwem o zapłatę. Jednak takie powództwo mogło dotyczyć tylko zwrotu kwot wpłaconych w oparciu o nieważną umowę do dnia wydania wyroku. Tymczasem zapłata kolejnych rat kredytu zgodnie z umową powinna następować do 2036 r. Zauważono, że istnieją rozbieżności w orzecznictwie co do zakresu związania sądu i stron uzasadnieniem prawomocnego orzeczenia. Orzeczenie nie rozwiąże wątpliwości związanych z wykonywaniem umowy jeżeli dojdzie jedynie do zasądzenia kwoty a o nieważności umowy w całości będzie mowa tylko uzasadnieniu wyroku. Zgodnie z art. 189 k.p.c. powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Jak wskazuje się w piśmiennictwie przepis ten, choć zamieszczony Kodeksie postępowania cywilnego, a więc w ustawie procesowej, w istocie daje materialną podstawę żądania i jest traktowany jako przepis prawa materialnego. Jak wyjaśnia nauka prawa uwzględnienie powództwa opartego o art. 189 k.p.c. wymaga łącznego spełnienia dwóch podstawowych przesłanek: istnienia interesu prawnego w żądaniu udzielenia ochrony prawnej przez wydanie wyroku ustalającego i istnienia bądź nieistnienia danego stosunku prawnego bądź prawa (w zależności od rodzaju żądania udzielenia ochrony prawnej). (Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom I. Art. 1-477 16, wyd. IV, WKP 2021, komentarz do art. 189 k.p.c.). Sąd Najwyższy w wyroku z 18.06.2009 r., II CSK 33/09 wyjaśnił, że powód posiada interes prawny jeżeli sam skutek, jaki wywoła uprawomocnienie się wyroku ustalającego, zapewni powodowi ochronę jego prawnie chronionych interesów, czyli definitywnie zakończy spór istniejący lub prewencyjnie zapobiegnie powstaniu takiego sporu w przyszłości. Odnosząc powyżej powołane poglądy do ustalonego stanu faktycznego stwierdzić zdaniem Sądu I instancji należy, że umowa pomiędzy stronami została zawarta na 30 lat. Można zatem wyobrazić sobie tylko w uzasadnieniu wyroku zasądzającego zawarcie stwierdzenia, że w ocenie sądu umowa była nieważna i ta nieważność stanowiła podstawę do wydania wyroku, nakazującego zwrot kwot uiszczonych przez konsumentów bez podstawy prawnej. Nie usunie to jednak na przyszłość wątpliwości co do ważności umowy. Istnieje bowiem obawa, że dojdzie do kolejnych sporów sądowych z powołaniem argumentu, że ustalenia zawarte tylko w uzasadnieniu wyroku nie wiążą w dalszych procesach. Dodatkowo kredyt był zabezpieczony hipoteką. Orzeczenie ustalające nieważność umowy ma znaczenie dla możliwości wykreślenia hipoteki. Zgodnie z art. 365 § 1 k.p.c. wyrok wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej. Tak więc interes prawny powoda wynika wedle Sądu pierwszej instancji także z potrzeby usunięcia niepewności co do łączącego strony stosunku prawnego, zapewni ochronę prawnie chronionych interesów, to jest definitywnie zakończy spór istniejący pomiędzy stronami co do tego czy przedmiotowa umowa jest ważna i jednocześnie zapobiegnie powstaniu kolejnego takiego samego sporu. Za utrwalony w orzecznictwie sądów uznać należy pogląd, że w przypadku każdej umowy kredytu strony mają interes prawny w stwierdzeniu jej nieważności co najmniej do daty, w której spełnione zostały wszystkie świadczenia obu stron z tej umowy (np. Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 04.12.2019 r., I ACa 442/18; Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z 08.03.2018 r., I ACa 915/17; Sąd Apelacyjny w Rzeszowie w wyrokach z 14.07.2022 r., I ACa 91/22 i z 02.03.2023 r., I ACa 255/22). Istotne jest według Sądu Okręgowego uzyskanie przez kredytobiorcę jasności co do istniejącego sporu z bankiem w zakresie nieważności umowy (odpadnięcie podstawy prawnej dla ewentualnego żądania banku wobec powoda). Interes prawny powoda w rozumieniu art. 189 k.p.c. przejawia się w uzyskaniu stabilizacji sytuacji prawnej. Nieustalenie nieważności umowy pozostawiałby kredytobiorcę w stanie niepewności prawnej co do dalszego obowiązywania spornej umowy. Ten stan niepewności usunie orzeczenie stwierdzające nieważność umowy, które będzie wiązało wszystkie sądy rozpoznające dalsze ewentualne procesy pomiędzy stronami, w tym również procesy dotyczące rat wymagalnych w 2036 r. Biorąc pod uwagę cel przepisu art. 189 k.p.c. nie można zdaniem Sądu podzielić poglądu, że możliwość wydania w 2023r. wyroku zasądzającego raty wymagalne w okresie od zawarcia umowy do 2023 r. sprawia, że powód nie posiada interesu prawnego w uzyskaniu wyroku ustalającego nieważność umowy w całości, a więc rozstrzygającego również odnośnie rat należnych po dniu wydania wyroku, aż do 2036 r. Ustalające orzeczenie sądu znosi wątpliwości stron i zapobiega dalszemu sporowi o roszczenia banku wynikające z umowy. Na tym właśnie polega interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. Dalej zaakcentowano, że umowa kredytu została zawarta przez powoda działającego w charakterze konsumenta, na realizację potrzeb mieszkaniowych, bez związku z działalnością gospodarczą lub zawodową powoda (art. 22 1 k.c.). Lokal był przeznaczony na potrzeby powoda. Zgodnie z ogólnymi regułami wykładni oświadczeń woli stron, wynikającymi z art. 65 § 2 k.c. wykładnia umów w pierwszym rzędzie powinna uwzględniać rzeczywistą wolę stron zawierających umowę, co wymaga zbadania jej całości. Wskazane jest przyjmowanie takiego sensu oświadczenia woli, które uwzględnia logikę całego tekstu, przy czym zasadniczo znaczenie winno się przypisać również kontekstowi sytuacyjnemu. Wątpliwości interpretacyjne, które nie dają się usunąć w drodze ogólnych dyrektyw wykładni oświadczeń woli, powinny być rozstrzygnięte na niekorzyść strony, która zredagowała tekst, je wywołujący - ryzyko nie dających się usunąć w drodze ogólnych dyrektyw wykładni oświadczeń woli niejasności tekstu umowy powinna ponieść ta strona, która tekst zredagowała (wyrok Sądu Najwyższego z 10.01.2018 r., I CSK 225/17). Przy umowach zawartych na piśmie, wykładnia nie może jednak pomijać jej zwerbalizowanej treści ani prowadzić do wyników z nią sprzecznych (wyrok Sądu Najwyższego z 09.02.2012 r., III CSK 179/11; wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 21.01.2014 r., VI ACa 1358/13). Sąd pierwszej instancji podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie do zawarcia umowy z konsumentem został wykorzystany wzorzec przygotowany przez bank, który regulował wszystkie sporne zagadnienia. Przy wykładni oświadczeń woli stron wszelkie wątpliwości i niejasności tekstu powinny obciążać autora tekstu umowy i być interpretowane na korzyść konsumenta. Zasada wyjaśniania wątpliwości zawartych w treści umowy na korzyść konsumenta została zawarta w art. 5 dyrektywy 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Wątpliwości Sądu budziła jednak problematyka pouczenia, co do ryzyka związanego z zaciągnięciem zobowiązania z walutą obcą, jako miernikiem wartości. Przypomniano w tym kontekście, że przy stwierdzeniu istnienia w umowie klauzul abuzywnych obowiązkiem sądu jest podejmowanie działań z urzędu. Pozwany wywodzi pełne zaznajomienie konsumenta z zagadnieniem ryzyka towarzyszącego zaciągnięciu wieloletniego zobowiązania odnoszącego się do kursu waluty obcej. Na etapie zaciągania kredytu kredytobiorcy doręczono dokument Informacja dla wnioskodawców ubiegających się o kredyt mieszkaniowy. W treści tego dokumentu podano, że wybierając zadłużenie w walucie obcej kredytobiorcy korzystają aktualnie z niższego oprocentowania i spłacają miesięcznie niższą ratę kredytu. Kredytobiorcy są narażeni na ryzyko zmiany kursów walutowych. Zmiana kursu waluty sprawia, że zarówno kursy raty kredytu jak i całość zadłużenia ulegają ciągłym zmianom, w zależności od zmiany aktualnego kursu waluty. Ryzyko zmiany kursu waluty jest znacznie mniejsze w przypadku osób, które zaciągają kredyt w tej samej walucie w której zarabiają. Końcowo podano, że w tej sytuacji warto rozważyć zaciągnięcie kredytu złotowego. Z uwagi na zmiany kursów walut kredyty walutowe mogą w dłuższym okresie czasu okazać się droższe od kredytu złotowego. Sąd zważył także, że informacje na temat ryzyka walutowego były również przekazywane przez pracowników banku. Ze względu na upływ czasu nie ma jednak możliwości ustalenia jaki dokładanie był zakres tych informacji. Powód zeznał, że pracownik banku niezależnie od udzielanych pouczeń stwierdził, że kurs CHF jest stabilny, bezpieczny. Przekazanie konsumentowi lakonicznej informacji na temat ryzyka kursowego nie może przesądzać o jego faktycznej świadomości znaczenie tego zjawiska. Sąd Apelacyjny w Szczecinie w wyroku z 30.12.2021r. (I ACa 632/21) wyjaśnił, że nie ma znaczenia oświadczenie kredytobiorców, że zostali poinformowani przez bank o ryzyku walutowym. Poprzestanie na odebraniu pisemnego oświadczenia o tym, że kredytobiorca jest świadomy ryzyka kursowego nie spełnia kryterium rzetelności ze strony przedsiębiorcy - tym bardziej, gdy to oświadczenie nie precyzje zakresu udzielonych informacji. Powodowi nie przedstawiono żadnej symulacji, że zwiększenie kursu CHF w stosunku do złotego może powodować zwiększenie zadłużenia względem pierwotnego, nawet w trakcie spłacania kredytu. Nie przekazano mu żadnej rzetelnej i zrozumiałej informacji o wahaniach kursowych waluty CHF, co w świetle zobowiązania zaciąganego na okres 30 lat uznać należy za nieuczciwe. Bank nie przedstawił żadnego dowodu pozwalającego ustalić jak faktycznie wyglądało pouczenie na temat ryzyka walutowego ani nawet czy w ogóle powodowie otrzymali jakieś pouczenie, poza treścią powyżej powołanej lakonicznej Informacji dla wnioskodawców ubiegających się o kredyt mieszkaniowy. Zaakcentowano następnie, że w silnie zbliżonym stanie faktycznym Sąd Apelacyjny w Rzeszowie w wyroku z 14.07.2022 r. (I ACa 91/22) wyjaśnił, że pozwany bank nie udzielił powodom prawidłowych informacji, które umożliwiłyby rozeznanie co do tego jak duże istniej ryzyko wzrostu kursu CHF, jak bardzo ten kurs może wzrosnąć. W stanie faktycznym będącym postawą rozważań przez Sąd Apelacyjny pozwany bank przedstawił konsumentowi zaciągającemu kredyt w CHF analizę historyczną kursu CHF, a kredytobiorca złożył standardowej treści oświadczenie o świadomości ryzyka walutowego. Z kolei Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 26.08.2020 r. (VI ACa 801/19) wyjaśnił, że świadomość ryzyka kursowego to taki stan, w którym kredytobiorca w chwili zawierania umowy kredytu ma wiedzę, jak kształtowałoby się jego zadłużenie oraz koszty obsługi spłaty kredytu w przypadku silnej deprecjacji złotówki względem danej waluty obcej, z której kursem dany kredyt został powiązany, ale w oparciu o treść umowy kredytu, która ma zostać zawarta, a nie przez bliżej niedookreślone symulacje, które mogą być powiązane z jej treścią. Sąd podzielił odnośnie kwestii pouczenia o ryzyku walutowym pogląd Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Pouczenie jakie powód otrzymał od pozwanego w sposób rażący odbiega od minimalnych wymogów wyjaśnionych przez Sąd Apelacyjny w Warszawie. W świetle dowodów zaoferowanych przez pozwanego brak jest podstaw do odmówienia wiarygodności zeznaniom powoda, który wyjaśnił, że nie poinformowano go o ryzyku zmiany wartości CHF. Nie jest bowiem pouczeniem o ryzyku walutowym najbardziej ogólna informacja, że kurs waluty może ulec zmianie i będzie to miało wpływ na wysokość kredytu. Pozwany nie zdołał wykazać, że postanowienia wprowadzające ryzyko walutowe zostały indywidualnie uzgodnione. W ocenie Sądu I instancji elementami uzgodnionymi indywidualnie były co najwyżej: oczekiwana przez powoda kwota kredytu wyrażona w złotych polskich i okres kredytowania. Sam produkt w postaci kredytu indeksowanego CHF został przygotowany przez pozwanego. Nie było żadnych możliwości negocjacji postanowień co do ryzyka walutowego, w szczególności przez wprowadzenie górnego pułapu tego ryzyka w kredycie indeksowanym lub zastosowanie innych mechanizmów zabezpieczających usprawiedliwione interesy konsumenta. Pozwany nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających dokonywanie przez strony indywidualnych uzgodnień dotyczących warunków umowy, w szczególności zasad indeksacji czy też ograniczenia ryzyka walutowego nakładanego na konsumenta. Powodowi zaoferowano produkt typowy, przygotowany w całości przez bank i adresowany do klientów zainteresowanych umową kredytu hipotecznego. Umowa kredytowa opierała się o wzorzec stosowany w banku. Jak wyjaśnił Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 20.05.2015r., VI ACa 995/14 postanowieniem indywidualnie uzgodnionym w myśl przepisu art. 385

§ 1k.c.

należy rozumieć pozaprawne reguły postępowania niesprzeczne z etyką, moralnością i aprobowanymi społecznie obyczajami. Pojęcie sprzeczności z dobrymi obyczajami stanowi przeniesienie na grunt kodeksu cywilnego użytego w art. 3 ust. 1 dyrektywy pojęcia sprzeczności z wymogami dobrej wiary. W preambule do dyrektywy 93/13 zdefiniowano z kolei ocenę działania w dobrej wierze, gdzie winna być brana pod uwagę zwłaszcza siła pozycji przetargowej stron umowy, a w szczególności, czy konsument był zachęcany do wyrażenia zgody na warunki umowy i czy towary lub usługi były sprzedane lub dostarczone na specjalne zamówienie konsumenta. Sprzedawca lub dostawca spełnia wymóg działania w dobrej wierze, jeżeli traktuje drugą stronę umowy w sposób sprawiedliwy i słuszny, należycie uwzględniając jej prawnie uzasadnione roszczenia. Odnośnie pojęcia rażącego naruszenia interesu konsumenta, odwołano się do treści przepisów dyrektywy z 05.04.1993 r., 93/13/EWG. W świetle art. 3 ust. 1 w pełni znajdują uzasadnienia twierdzenia, że rażące naruszenie interesów konsumenta ma miejsce, jeżeli postanowienia umowy poważnie i znacząco odbiegają od sprawiedliwego wyważenia praw i obowiązków stron, wprowadzając nieusprawiedliwioną dysproporcję praw i obowiązków na niekorzyść konsumenta. W tej sytuacji nie sposób wykładać użytego w art.

k.c. pojęcia rażącego naruszenia interesów konsumenta w kierunku ograniczenia zakresu przepisu do przypadków skrajnej nierównowagi interesów stron. Sprzeciwia się to regule nakazującej dokonywanie wykładani przepisów w sposób umożliwiający skuteczne wprowadzanie do porządku prawnego norm o źródle wspólnotowym. Kolejną przesłanką podlegającą badaniu przez Sąd pierwszej instancji w sprawie była zgodność postanowień umowy z dobrymi obyczajami. Zgodnie z art. 385 2 k.c. takiej oceny dokonuje się według stanu z chwili zawarcia umowy, biorąc pod uwagę jej treść, okoliczności zawarcia oraz uwzględniając umowy pozostające w związku z umową obejmującą postanowienie będące przedmiotem oceny. Również zgodnie z brzmieniem art. 4 dyrektywy z 05.04.1993 r., 93/13/EWG nieuczciwy charakter warunków umowy jest określany z uwzględnieniem rodzaju towarów lub usług, których umowa dotyczy i z odniesieniem, w momencie zawarcia umowy, do wszelkich okoliczności związanych z zawarciem umowy oraz do innych warunków tej umowy lub innej umowy, od której ta jest zależna. Ocena obu przesłanek niedozwolonego charakteru postanowień następuje przy uwzględnieniu stanu istniejącego w chwili zawarcia umowy (uchwała Sądu Najwyższego z 20.06.2018 r., III CZP 29/17). W oparciu o powyższe zdaniem Sądu należy stwierdzić, że przy dokonywaniu oceny niedozwolonego charakteru postanowienia umowy nie ma żadnego znaczenia w jaki sposób była ona wykonywana przez strony, co stanowi odstępstwo od ogólnych reguł wykładni oświadczeń woli stron wywodzonych z art. 65 k.c. (wyrok Sądu Najwyższego z 23.01.2008 r., V CSK 474/07). W szczególności pozbawione jest znaczenia, czy przedsiębiorca rzeczywiście korzystał z możliwości, jakie wynikają dla niego z określonego brzmienia postanowień umownych. Istotne jest jedynie, że nie było żadnych przeszkód aby z takich uprawnień, mogących naruszać interesy konsumenta, skorzystał. Postanowienie umowne ma niedozwolony charakter nie dlatego, że jest w niewłaściwy sposób wykorzystywane przez przedsiębiorcę - tym bardziej, że jest to okoliczność, która w toku wykonywania umowy może się zmieniać. To samo postanowienie nie może zaś być abuzywne bądź tracić takiego charakteru jedynie w wyniku przyjęcia przez jedną ze stron umowy określonego sposobu jej wykonania. Jak bowiem wskazał TSUE: w celu zagwarantowania skutku odstraszającego art. 7 dyrektywy 93/13 - kompetencje sądu krajowego, który stwierdza istnienie nieuczciwego warunku w rozumieniu art. 3 ust. 1 tej dyrektywy, nie mogą zależeć od faktycznego stosowania lub niestosowania tego warunku. Trybunał orzekł już bowiem, że dyrektywę 93/13 należy interpretować w ten sposób, że jeżeli sąd krajowy stwierdzi „nieuczciwy” charakter - w rozumieniu art. 3 ust. 1 dyrektywy 93/13 - warunku umowy uzgodnionego z konsumentem przez przedsiębiorcę, okoliczność, że warunek ten nie został wykonany, nie stoi na przeszkodzie temu, by sąd krajowy wyciągnął wszelkie konsekwencje wynikające z „nieuczciwego” charakteru tego warunku” (postanowienie z 11.06.2015 r., C-602/13, pkt 50, 54). Dlatego też nie ma żadnego znaczenia dla stwierdzenia niedozwolonego charakteru określonych postanowień umownych to, w jaki sposób bank rzeczywiście ustalał kurs waluty, do której kredyt był indeksowany. Nie ma też znaczenia w jaki sposób bank finansował udzielanie kredytów indeksowanych, również to stanowi okoliczność leżącą poza łączącym strony stosunkiem prawnym, a równocześnie związaną z wykonywaniem umowy a nie chwilą jej zawarcia (na początku z momentem ustalenia wysokości zobowiązania konsumenta, później przez lata w trakcie comiesięcznej spłaty rat kredytu). W związku z powyższym wnioski dowodowe zmierzające do ustalenia tych okoliczności zostały pominięte. Mając na względzie powyższe rozważania Sąd I instancji stwierdził, że ocena postanowień zawartej przez strony umowy dotyczących indeksowania kwoty kredytu musi doprowadzić do wniosku, że postanowienia wprowadzające i opisujące mechanizm indeksacji/przeliczenia kwoty kredytu stanowią niedozwolone postanowienia umowne, przez co są bezskuteczne. W orzecznictwie nie budzi bowiem wątpliwości, że klauzule umowne umożliwiające stosowanie przez bank na potrzeby przeliczeń wymaganych umową kredytu tabel kursów walut obowiązujących w danym dniu w banku, ustalonych przez bank, stanowią niedozwolone postanowienia umowne. Uznaje się bowiem, że określenie wysokości należności obciążającej konsumenta z odwołaniem do tabel kursów ustalanych jednostronnie przez bank, bez wskazania obiektywnych kryteriów, jest nietransparentne, pozostawia pole do arbitralnego działania banku i w ten sposób obarcza kredytobiorcę nieprzewidywalnym ryzykiem oraz narusza równorzędność stron (wyroki Sądu Najwyższego: z 11.12.2019 r., V CSK 382/18; z 22.01.2016 r., I CSK 1049/14; z 01.03.2017 r., IV CSK 285/16). W konsekwencji Sąd Okręgowy przyjął, że postanowienia § 2 ust. 2 i § 7 ust. 1 umowy kredytu oraz § 8 ust. 3, § 9 ust. 4, § 10 ust. 4 i 5, § 11 ust. 4 i 5 i 11, § 12 ust. 3 oraz § 13 ust. 4 Regulaminu dotyczące indeksacji oraz zasad wypłaty i spłaty stanowią niedozwolone postanowienia umowne. Z uwagi na okoliczność, że zakwestionowaniu podlegał cały mechanizm przeliczania CHF w kształcie przyjętym w umowie, nie jest możliwym poszukiwanie innego, „sprawiedliwego” kursu dla dokonania rozliczeń między stronami, przy zachowaniu mechanizmu indeksacji. Działanie to stanowiłoby próbę uzupełnienia luki w umowie. Do takiego uzupełniania luki nie ma podstaw w braku wyraźnej woli konsumenta. Pogląd o niedopuszczalności tego rodzaju uzupełnienia umowy wyraził (...) w wyroku z 08.09.2022 r., połączone sprawy C-80/21, C-81/21 i C-82/21. Sąd podkreślił, że nie powinno przy tym ulegać wątpliwości, że mechanizm rozliczania kredytu, wypłaconego i spłacanego w złotówkach, indeksowanego do CHF był istotnym postanowieniem umowy, ją charakteryzującym. Świadczy o tym brzmienie postanowień umowy. Skoro bowiem istota stosunku kredytu polega na udostępnieniu kredytobiorcy kapitału, a świadczenie kredytobiorcy polega na rozłożonym w czasie zwrocie kapitału powiększonego o umówione odsetki, to zasady spłaty należy uznać za istotne z punktu widzenia umowy tego typu. Tym samym niedozwolone postanowienia wprowadzające do umowy indeksację oraz ustalające zasady spłaty określają główne świadczenia stron (art.

§ 1k.c.) - główny przedmiot umowy (art.

4 ust. 2 dyrektywy). Stwierdzenie abuzywności takich postanowień nie może pozostawać bez wpływu na kwestię oceny czy zawarta umowa była ważna. Przyczyną wadliwości umowy, prowadzącej do jej nieważności, był narzucony przez bank sposób ustalania wysokości kwoty podlegającej zwrotowi, a w konsekwencji i wysokości odsetek - głównych świadczeń kredytobiorcy. Ustalenie ich wysokości wiązało się z koniecznością odwołania do kursów walut ustalanych przez bank w tabeli kursów. Tymczasem umowa nie określała prawidłowo zasad ustalania tych kursów. Wymaganie dokładnego określenia w umowie kwoty kredytu podlegającej zwrotowi mieści się w szerszym kontekście prawa zobowiązań, które wymaga dla powstania zobowiązania oznaczenia świadczenia. W uchwale z 22.05.1991 r. (III CZP 15/91), Sąd Najwyższy stwierdził, że umieszczenie w regulaminie bankowym, dotyczącym warunków prowadzenia rachunku bankowego, postanowień uprawniających bank do jednostronnej zmiany treści tego regulaminu, a tym samym warunków umów rachunku bankowego - nie jest prawnie skuteczne. Uzasadniając to stanowisko stwierdzono m.in., że „Nie do pogodzenia z wszystkimi powyższymi cechami banku i stosunku bankowego byłoby stałe pozostawanie każdego klienta banku w stanie braku pewności co do treści stosunku łączącego go z bankiem”. W wyroku Sądu Najwyższego z 22.05.2014 r. (IV CSK 597/13), wskazano, że „nie zasługuje na aprobatę pogląd uznający dopuszczalność przyznania wyłącznie jednej stronie stosunku zobowiązaniowego możliwości zmiany warunków umowy”. Orzeczenie dotyczyło dowolności ustalania przez jedną ze stron umowy cennika stanowiącego podstawę określenia wysokości odpłatności za świadczenia drugiej strony. Sąd podkreślił, że sytuacja jest więc analogiczna do będącego przedmiotem sporu w niniejszej sprawie przypadku ustalania przez bank tabeli kursów, stanowiącej podstawę ustalenia wysokości świadczenia ze strony przedsiębiorcy na rzecz konsumenta. W wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 10.10.2017 r. (VI ACa 726/16), wyjaśniono, że „umowa, w której jedna ze stron może dowolnie wpływać na zakres własnego zobowiązania, nie mieści się w granicach swobody umów, zaprzeczając istocie (naturze) stosunku obligacyjnego, w rozumieniu art. 353 1 k.c.”. Sąd Okręgowy odwołał się następnie do orzecznictwa Sądu Najwyższego w którym wykluczono w stosunku do umów zawieranych przez banki, możliwość jednostronnego, swobodnego i nieskrępowanego kształtowania wysokości zmiennego oprocentowania. Przywołano tu uchwałę składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z 06.03.1992 r., III CZP 141/91 oraz uchwałę Sądu Najwyższego z 19.05.1992 r., III CZP 50/92, w których stwierdza się m.in., że: „Okoliczności, od zaistnienia których ma być uzależniona w regulaminie bankowym zmiana wysokości oprocentowania wkładów i kredytów, powinny być skonkretyzowane w taki sposób, aby w przyszłości mogła być dokonana należyta ocena, czy rzeczywiście one wystąpiły i czy w związku z tym zmiana oprocentowania jest obiektywnie usprawiedliwiona”. Również na gruncie sporów dotyczących kredytów indeksowanych lub denominowanych nie są odosobnione orzeczenia przyjmujące nieważność umowy ze względu na naruszenie granic swobody umów (wyroki Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 23.10.2019 r., V ACa 567/18; z 30.12.2019 r., VI ACa 361/18). Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotu procesu Sąd Okręgowy zauważył, że kwota kredytu będąca podstawą ustalenia jego wartości oraz podlegająca zwrotowi nie jest ściśle oznaczona. Nie są również wskazane jakiekolwiek szczegółowe, obiektywne zasady jej określenia. Podkreślono przy tym, co zostało powyżej omówione, że nie ma znaczenia w jaki sposób bank w rzeczywistości ustalał kursy walut. Analizie w świetle przepisów regulujących granice swobody umów w obrocie konsumenckim podlega treść czynności prawnej, a nie sposób wykonywania umowy. Wszystko to oznacza według Sądu I instancji, że w świetle analizowanego kontraktu pozwanemu pozostawiono swobodne określenie kwoty podlegającej zwrotowi przez kredytobiorców. Umowa nie precyzowała sposobu, w jaki bank wyznacza kursy walut w sporządzanej przez siebie Tabeli kursów. W tej sytuacji pozwany mógł w zasadzie dowolnie określić kursy walut w tabeli kursów, a następnie przy ich wykorzystaniu jednostronnie określić kwotę, którą kredytobiorca ma zwrócić i która stanowić będzie podstawę naliczania odsetek. Później w trakcie określania wysokości świadczenia spełnianego przez kredytobiorcę pozwany mógł przeprowadzić zbliżoną operację - bank w oparciu o ustalony przez siebie kurs określi wysokość świadczenia kredytobiorcy wyrażonego w złotych polskich. Nie ma przy tym znaczenia czy ustalając tabelę kursów bank posługuje się wewnętrznymi procedurami, i jaki jest ich kształt, gdyż, nie stanowią one elementu stosunku prawnego łączącego strony. Takie wewnętrzne procedury są zależne od woli banku i mogą w każdym momencie ulec zmianie. Pozwany nie przedstawił żadnego dokumentu na poparcie twierdzeń, że tabele kursowe były ustalane w sposób obiektywny. (...) S.A. składał wnioski dowodowe na okoliczność ustalenia, że kursy wskazane w tabeli kursów były obiektywne i zbliżone do rynkowych. Ma znaczenie dla rozstrzygnięcia tylko to czy bank miał możliwość ustalenia kursu CHF w sposób nieuczciwy i rażąco niekorzystny dla konsumentów. Bez znaczenia jest natomiast czy pozwany z tej możliwości skorzystał. Przyznanie sobie we wzorcu umownym przez bank prawa do jednostronnego ustalenia sposobu obliczenia salda kredytu oraz rat kredytu, wyrażonych w złotych polskich, niczym nie różniłoby się od zawarcia w umowie kredytu postanowienia pozwalającego bankowi na jednostronne ustalenie wysokości oprocentowania, do zapłaty którego zobowiązany byłby kredytobiorca, bez sformułowania żadnych kryteriów wyznaczania wysokości stopy procentowej. W świetle powołanego wyżej orzecznictwa, wcześniejszego od umowy kredytu o kilkanaście lat, nie może budzić żadnej wątpliwości, że byłoby to niedopuszczalne. Natomiast pozwany nie tylko poświęcił zasadom ustalania wysokości oprocentowania szereg postanowień umowy, ale co do zasady odnosił jego wysokość do obiektywnego wskaźnika, jakim jest stopa LIBOR. Tak więc pozwany dostrzegał potrzebę takiego ukształtowania regulacji dotyczących zmiennego oprocentowania. Równocześnie pozwany całkowicie odmiennie uregulował postanowienia dotyczące sposobu ustalania kursu CHF. A przecież są to postanowienia na równi określające istotę i wysokość głównego świadczenia kredytobiorcy. Sąd zaakcentował następnie, że wskazane wyżej postanowienia umowne przyznają bankowi uprawnienie do wiążącego określania wysokości kursu sprzedaży i kupna franka szwajcarskiego bez precyzyjnych wytycznych, ram czy ograniczeń. Daje to pozwanemu dowolność w zakresie wyboru kryteriów i ich proporcji przy ustalaniu kursu CHF w tabeli kursów walut banku, a co za tym idzie, kształtowania wysokości zobowiązań powoda. Sąd Najwyższy w wyrokach z 03.02.2022 r., II CSKP 415/22 oraz z 03.02.2022 r., II CSKP 459/22 wyjaśnił, że ustalenia umowy pozwalające bankowi swobodnie kształtować kurs waluty obcej, mają charakter niedozwolonych postanowień umownych i ostatecznie prowadzą do nieważności umowy. Skonstruowanie klauzuli waloryzacyjnej w ten sposób nie było zrozumiałe, dezorientowało powoda, który miał tylko możliwość sprawdzenia matematycznej poprawności przeliczenia dokonanego przez bank - przeliczenia przy użyciu narzuconego przez bank kursu. Powyższe godzi w równowagę stron. Konsument, jako strona umowy ekonomicznie słabsza i mniej fachowa, powinien mieć zagwarantowaną możliwość skontrolowania postanowień umowy przez precyzyjne określenie mechanizmu waloryzacji oraz możliwość dokonania własnych obliczeń. W ocenie Sądu, pozwany bank w znany tylko sobie sposób i w oparciu o znane jedynie sobie wskaźniki, przeliczniki i algorytmy obliczał wysokość raty kredytu w CHF, a następnie narzucał ten wynik powodowi. Postanowienia umowy, na które wskazywała strona powodowa, były całkowicie nieprzejrzyste pod względem konsekwencji ekonomicznych, jakie wiązały się z jej zawarciem. W podsumowaniu wskazano, że postanowienia wprowadzające do spornej umowy ryzyko walutowe są niezrozumiałe dla konsumenta pod względem ekonomicznym przede wszystkim z tego powodu, że konsument, jako słabsza i zdecydowanie gorzej poinformowana strona umowy, nie był w stanie samodzielnie rozpoznać rzeczywistych skutków ekonomicznych takiej umowy (zakresu ryzyka walutowego i jego wpływu na wysokość ostatecznego obciążenia). Pozwany jako profesjonalista zaniechał udzielenia właściwych informacji. Dodatkowym uchybieniem pozwanego było zaniechanie jasnego przedstawienia konsumentowi zasad wyznaczania kursu, tak aby konsument mógł zorientować się przed podpisaniem umowy, jak bardzo kursy stosowane przez bank odbiegać będą od kursów kantorowych, na niekorzyść kredytobiorcy. Umowa kredytu w tych okolicznościach musi być uznana zdaniem Sądu za nieważną, skoro abuzywne okazały się postanowienia określające główny przedmiot umowy. W świetle przepisów Kodeksu cywilnego nie może zaś zostać uznany za ważny kontrakt, w którym nie osiągnięto konsensusu co do elementów przedmiotowo istotnych umowy. Taką samą wadą obarczona jest umowa, której essentialia negotii zostały określone w postanowieniach, które Sąd uznaje za niedozwolone postanowienia umowne, niewyrażone jasnym i zrozumiałym językiem (nie zostały sformułowane w sposób jednoznaczny). Opisane wyżej ukształtowanie stosunku zobowiązaniowego narusza zdaniem Sądu pierwszej instancji jego istotę, gdyż wprowadza do niego element nadrzędności jednej ze stron i podporządkowania drugiej strony. Nastąpiło to bez odwołania do jakichkolwiek obiektywnych kryteriów, zakreślających granice swobody jednej ze stron. Naruszenie istoty stosunku zobowiązaniowego oznacza przekroczenie granic swobody umów określonych w art. 353 1 k.c. i prowadzi do nieważności czynności prawnej jako sprzecznej z ustawą (art. 58 k.c.). Dotknięte nieważnością postanowienia dotyczyły bowiem głównego świadczenia kredytobiorcy, tj. zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu i zapłaty odsetek, co należy do essentialia negotii umowy kredytu. Uznaniu określonej konstrukcji za nieważną, bo przekraczającą granice swobody umów, nie stoją na przeszkodzie wedle Sądu regulacje dotyczące niedozwolonych postanowień umownych. Stanowiąca ich pierwotne źródło dyrektywa nr 93/13/EWG z 5 kwietnia 1993 r. o nieuczciwych warunkach w umowach konsumenckich przewiduje w art. 8 możliwość przyjęcia lub utrzymania bardziej rygorystycznych przepisów prawnych. Obowiązkiem organu stosującego prawo jest zapewnienie skuteczności ochrony przyznanej konsumentowi w normach zawartych w dyrektywie. Zapewnienie tej skuteczności nie polega jednak jedynie na zastosowaniu tych przepisów, które zgodnie z zamiarem ustawodawcy stanowić miały implementację dyrektywy. Przeciwnie - obowiązek stosowania i odpowiedniej, zgodnej z regulacjami prawa europejskiego, wykładni przepisów dotyczy całego systemu prawa. Dlatego nie ma przeszkód, aby w sytuacji, w której naruszenie praw konsumenta chronionych dyrektywą prowadzi do innej niż przewidziana jako zasadnicza w art.

wadliwości czynności prawnej, zastosowania nie mogła znaleźć inna sankcja, w tym sankcja nieważności czynności prawnej. Nie chodzi tu o wyprowadzenie sankcji nieważności z postanowień samej dyrektywy, lecz o swoisty skutek zastosowania jej przepisów. Dotknięte bowiem bezskutecznością postanowienia umowne o istotnym charakterze, wobec braku legalnego mechanizmu pozwalającego wypełnić luki w umowie, w ramach krajowego systemu prawa prywatnego muszą prowadzić do konkluzji o upadku umowy. W tym sensie należy w ocenie Sądu odczytywać art. 8 dyrektywy - posługiwanie się wzorcem zawierającym niedozwolone postanowienia o istotnym charakterze nie stanowi przeszkody dla uznania, że umowa jest nieważna, co zasadniczo może wiązać się ze skutkiem odstraszającym dla przedsiębiorcy oferującego swoje usługi konsumentom (art. 8b). Stwierdzenie, że umowa bezwzględnie wiąże w pozostałym zakresie, stanowi zdaniem Sądu daleko idące uproszczenie. Dyrektywa 93/13 jednoznacznie przewiduje w art. 6 ust. 1, że Państwa Członkowskie stanowią, że na mocy prawa krajowego nieuczciwe warunki w umowach zawieranych przez sprzedawców lub dostawców z konsumentami nie będą wiążące dla konsumenta, a umowa w pozostałej części będzie nadal obowiązywała strony, jeżeli jest to możliwe po wyłączeniu z niej nieuczciwych warunków. Zgodnie z wykładnią tego przepisu dokonaną w orzecznictwie TSUE, umowa zawierająca nieuczciwe warunki powinna w zasadzie nadal obowiązywać, bez jakiejkolwiek zmiany innej niż wynikająca z uchylenia nieuczciwych warunków, o ile takie dalsze obowiązywanie umowy jest prawnie możliwe zgodnie z zasadami prawa wewnętrznego (m.in. wyroki w sprawach C-618/10 i C-488/11). Dokonuje się przy tym prawnej oceny możliwości dalszego obowiązywania umowy, a nie oceny faktycznej (czy postanowienia umowne są wykonalne). Ustawodawca krajowy nie wprowadził wprost do przepisów zastrzeżenia dotyczącego możliwości dalszego obowiązywania umowy po wyłączeniu z niej nieuczciwych warunków. Jednak taka konstrukcja nie stanowi, dopuszczalnego na gruncie dyrektywy przyznania konsumentowi wyższego stopnia ochrony (art. 8). Dalsze funkcjonowanie umowy bez postanowień abuzywnych niekoniecznie będzie korzystne dla konsumenta. Dlatego też oceniając skutki wyeliminowania z umowy niedozwolonych postanowień dla jej dalszego funkcjonowania konieczne jest odwołanie się do ogólnych zasad dotyczących czynności prawnych i stosunków zobowiązaniowych. Oczywistym jest, że nie jest możliwym dalsze funkcjonowanie umowy, której po wyłączeniu z niej postanowień niedozwolonych nie da się wykonać - określić sposobu i wysokości świadczenia stron. Nie jest również możliwym dalsze funkcjonowanie umowy, która bez wyeliminowanych z niej postanowień, tworzyć będzie stosunek prawny, którego cel lub treść sprzeciwiałyby się właściwości (naturze) stosunku, ustawie lub zasadom współżycia społecznego. Taki stosunek prawny musi zostać uznany za nieważny z racji sprzeczności z ustawą, polegającą na naruszeniu granic swobody umów (art. 58 § 1 k.c. w zw. z art. 353

§ 1i 2 k.c.

ma pierwszeństwo zastosowania - co przesądził Sąd Najwyższy w uchwale z 28 kwietnia 2022 r. (III CZP 40/22);

1. b)art. 69 ust. 1 i 2 Prawa bankowego w zw. z art. 111 ust. 1 pkt 4 Prawa bankowego, art. 353 1 k.c., art. 358 1 § 2 k.c., art. 65 § 1 i 2 k.c. i art. 58 § 1 k.c. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące uznaniem, że umowa kredytu jest nieważna, podczas gdy: - świadczenia pozwanego oraz powoda wynikające z umowy kredytu były jasno i precyzyjnie określone w umowie kredytu - w PLN, a nadto strony uzgodniły jasne zasady przeliczenia tej wartości na CHF, - kwestia wysokości salda zadłużenia powoda w CHF nigdy nie była między stronami wątpliwa, strony umowy znały wysokość świadczeń wzajemnych oraz zasady ich ustalenia, - pozwany nie miał nawet teoretycznej możliwości arbitralnego ustalania kursów w publikowanych przez siebie tabelach kursowych, zaś kurs z tabeli kursów, który został zastosowany do indeksacji kredytu powoda, jak również kursy z tabeli kursów zastosowane do przeliczenia rat kredytu z CHF na PLN, miały zawsze charakter rynkowy (czyli nie godziły w interes konsumenta) i obiektywny, tj. nie mogły być i nie były dowolnie kreowane przez bank; dodatkowo stosowanie kursów z tabel publikowanych przez bank znajduje ustawowe umocowanie, a także nie jest sprzeczne z Dyrektywą 93/13, co Sąd I instancji pominął (art. 111 ust. 1 pkt 4 Prawa bankowego), - zastosowanie do indeksacji kwoty kredytu kursu kupna z tabeli kursów z dnia uruchomienia kredytu było rozwiązaniem ekonomicznie uzasadnionym, odpowiadającym naturze zobowiązania i akceptowanym przez powoda - zarówno przed indeksacją, jak również po jej wykonaniu, - zastosowanie do przeliczenia rat kredytu na PLN kursu sprzedaży z tabeli kursów z dnia płatności poszczególnych rat było rozwiązaniem nie tylko uzasadnionym ekonomicznie i prawnie, ale również świadomie wybranym przez powoda, który w każdej chwili mógł rozpocząć spłatę kredytu bezpośrednio w walucie obcej, zatem to powód, a nie pozwany posiadał swobodę w zakresie wyboru sposobu spłaty rat kredytu;
2. c)art.

§ 1i 2 k.c.

i art. 385 2 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich oraz § 8 ust. 4 Regulaminu Kredytowania poprzez ich niewłaściwą wykładnię skutkującą uznaniem, że postanowienia zawarte w § 2 ust. 2 i § 7 ust. 1 umowy kredytu są abuzywne, podczas gdy: - uwzględniając wyłączenie stosowania przepisów zgodnie z art. 1 ust. 2 Dyrektywy 93/13 należy uznać, iż sporne pomiędzy stronami postanowienia jako postanowienia umowne odzwierciedlające przepisy obowiązującego prawa w ogóle nie powinny podlegać badaniu pod kątem ich niedozwolonego charakteru, - nie wystąpiły przesłanki umożliwiające taką kwalifikację tych klauzul, albowiem klauzule te zostały indywidualnie uzgodnione z konsumentem, a także nie naruszają jego interesów (w żadnym stopniu - tym bardziej nie naruszają ich w sposób rażący) oraz nie godzą w dobre obyczaje, a nadto jako postanowienie określające główne świadczenie były sformułowane jasnym i przejrzystym językiem oraz w sposób jednoznaczny, - nie sposób uznać ich za abuzywne zważywszy na zagwarantowane powodowi uprawnienie do spłaty kredytu bezpośrednio w CHF (§ 8 ust. 4 Regulaminu kredytowania, zgodnie z którym powód mógł od samego początku kredyt spłacać bezpośrednio w walucie obcej), które to uprawnienie „równoważyło” potencjalnie abuzywne uprawnienie pozwanego do ustalenia wartość CHF wg Tabeli Kursowych Banku; d) art.

§ 2k.c.

w zw. z art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13 poprzez ich błędną wykładnię oraz o art. 56 k.c., art. 65 k.c. i art. 354 § 1 k.c. poprzez ich błędne niezastosowanie skutkujące zaniechaniem ustalenia przez Sąd I instancji treści stosunku zobowiązaniowego obowiązującego między stronami po wyeliminowaniu z umowy kredytu postanowień niedozwolonych (przy założeniu niekorzystnej dla pozwanego interpretacji, zgodnie z którą takie postanowienia znajdują się w umowie kredytu) i ograniczeniu się przez Sąd I instancji jedynie do ustaleń negatywnych (tj. jakie postanowienia nie obowiązują), bez dokonania wykładni treści umowy kredytu w części pozostałej w mocy, co ostatecznie doprowadziło Sąd do konstatacji o konieczności unieważnienia całej umowy, podczas gdy właściwym rozwiązaniem powinno być ustalenie, według jakich kursów mają zostać zrealizowane rozliczenia pomiędzy stronami lub ustalenie, że w takim wypadku powód jest zobowiązany spłacać kredyt bezpośrednio we franku szwajcarskim; i w związku z tym art.

§ 2k.c.

w zw. z art. 65 § 1 i 2 k.c., art. 358 § 2 i § 3 k.c. i art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13 poprzez ich błędną wykładnię skutkującą zaniechaniem zastosowania przez Sąd do rozliczeń z tytułu umowy kredytu (przy założeniu niekorzystnej dla pozwanego interpretacji, zgodnie z którą odesłanie do tabeli kursów zostanie uznane za bezskuteczne) kursu średniego NBP i to również w odniesieniu do zobowiązań, które powstały przed wejściem w życie art. 358 § 2 k.c. w jego aktualnym brzmieniu (zgodnie z motywem 59 wyroku TSUE z 26.03.2019 w połączonych sprawach C-70/17 i C-179/17, jak i wyrokiem C-932/19); a ewentualnie art.

§ 2k.c.

w zw. z art. 65 § 1 i 2 k.c., art. 24 i 32 ustawy o Narodowym Banku Polskim, uchwałą nr 47/2007 Zarządu NBP z dnia 18.12.2007 r. zmieniającą uchwałę 51/2002 Zarządu NBP z dnia 23.09.2002 r. (Dz. Urz. NBP Nr 14, poz. 39 i Nr 20, poz. 51, z 2004 r. Nr 2, poz. 3 oraz z 2007 r. Nr 1, poz. 2 i Dz.Urz.NBP.2007.18.35) w zw. z art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13 poprzez ich błędną wykładnię skutkującą zaniechaniem zastosowania przez Sąd I instancji do rozliczeń z tytułu umowy kredytu (przy założeniu niekorzystnej dla pozwanego interpretacji, zgodnie z którą odesłanie do tabeli kursów zostanie uznane za bezskuteczne) kursu średniego NBP, w sytuacji gdy w polskim porządku prawnym obowiązywała norma dyspozytywna wskazująca właściwy kurs do przeliczeń zobowiązań przy wypłacie kredytu przez pozwanego i przy spłacie kredytu przez powoda;

1. e)art. 4 w zw. z art. 1 ust. 1 lit.
2. a)i
3. b)ustawy z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw w zw. z art. 316 § 1 k.p.c. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na zignorowaniu wniosków płynących ze skutków wprowadzenia ustawy antyspreadowej w zakresie w jakim prawidłowym powinno być uznanie, iż w ten sposób, bez względu na § 8 ust. 4 Regulaminu, ostatecznie wyeliminowana została jakakolwiek abuzywność postanowień umowy kredytu;
4. f)art. 189 k.p.c. przez jego nieprawidłowe zastosowanie i błędne uznanie, że powód posiada interes prawny do wytoczenia powództwa o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego w sytuacji, gdy orzeczenie w tym zakresie nie kończy sporu stron opartego na konieczności dokonania wzajemnych rozliczeń;
5. g)art. 5 k.c. poprzez zaniechanie rozpoznania przez Sąd I instancji zarzutu sprzeczności roszczenia powoda z zasadami współżycia społecznego, podniesionym w odpowiedzi na pozew;
6. h)art. 405 k.c. w zw. z art. 410 § 2 k.c. i art. 411 pkt. 1 i 4 k.c. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na zakwalifikowaniu świadczeń spełnionych przez powoda z tytułu spłaty rat kredytu jako nienależnych, pomimo tego, iż