przedsiębiorca będący powodem jest obowiązany powołać wszystkie twierdzenia i dowody w pozwie, a będący pozwanym - w odpowiedzi na pozew. Z kolei § 4 powołanego przepisu stanowi, iż twierdzenia i dowody powołane z naruszeniem § 1 podlegają pominięciu, chyba że strona będąca przedsiębiorcą uprawdopodobni, że ich powołanie nie było możliwe albo że potrzeba ich powołania wynikła później. W takim przypadku dalsze twierdzenia i dowody na ich poparcie powinny być powołane w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym ich powołanie stało się możliwe lub wynikła potrzeba ich powołania. Brak możliwości powołania dowodu może zachodzić zarówno w sytuacji, gdy środek dowodowy nie istniał, strona nie miała wiedzy o jego istnieniu lub nie posiadała danych pozwalających na jego oznaczenie w sposób umożliwiający przeprowadzenie. Późniejsze zaistnienie potrzeby powołania twierdzeń lub dowodu może wynikać w szczególności z rozszerzenia powództwa, potrzeby ustosunkowania się do przytoczeń drugiej strony, a także w świetle wyników postępowania dowodowego – zwłaszcza w wyniku nałożenia takiego zobowiązania przez sąd rozpoznający sprawę. Zważyć należy, iż w niniejszej sprawie powódka domagała się od pozwanej zapłaty kwoty 8.007,05 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwoty 7.597,05 zł od 8 marca 2024 r. do dnia zapłaty. Materialnoprawną podstawę dochodzonego roszczenia stanowił zatem art. 659 § 1 k.c. Zgodnie z ww. przepisem przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz. Zgodnie zaś z art. 669 § 1 i 2 k.c., najemca obowiązany jest uiszczać czynsz w terminie umówionym. Jeżeli termin płatności czynszu nie jest w umowie określony, czynsz powinien być płacony z góry, a mianowicie: gdy najem ma trwać nie dłużej niż miesiąc - za cały czas najmu, a gdy najem ma trwać dłużej niż miesiąc albo gdy umowa była zawarta na czas nieoznaczony - miesięcznie, do dziesiątego dnia miesiąca. Z art. 672 k.c. wynika z kolei, że jeżeli najemca dopuszcza się zwłoki z zapłatą czynszu co najmniej za dwa pełne okresy płatności, wynajmujący może najem wypowiedzieć bez zachowania terminów wypowiedzenia. W świetle cytowanych wyżej przepisów umowa najmu jest umową dwustronnie zobowiązującą, konsensualną, odpłatną i wzajemną. Treścią tego typu umowy jest zobowiązanie wynajmującego do oddania najemcy do używania rzeczy przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a także odpowiadające mu zobowiązanie najemcy do płacenia wynajmującemu umówionego czynszu (zob. Z. Radwański (w:) System prawa cywilnego, t. III, cz. 2, s. 259). Do elementów istotnych ( essentialia negotii) umowy najmu należą zatem ustalenie jej przedmiotu oraz czynszu. Jak wynika z powołanych norm, podstawowym obowiązkiem najemcy jest płacenie czynszu jako świadczenia wzajemnego za oddanie przez wynajmującego rzeczy do używania. Korzystanie z rzeczy jest uprawnieniem najemcy pozostającym bez wpływu na obciążenie zapłatą czynszu, która powinna nastąpić ze względu na zrealizowany przez wynajmującego obowiązek wydania rzeczy najemcy do używania. Termin płatności czynszu ma znaczenie dla ustalenia wymagalności roszczenia wynajmującego o spełnienie świadczenia czynszowego i tym samym dla określenia początku biegu przedawnienia tego roszczenia. W razie nieterminowego uiszczania czynszu przez najemcę, wynajmujący może domagać się odsetek za opóźnienie. W niniejszej sprawie spór dotyczył w zasadzie wszystkich okoliczności związanych z faktem zawarcia Umowy. Pozwana zarzuciła przede wszystkim brak legitymacji biernej, wskazując, że nie zawierała umowy najmu z powodem i nie korzystała z telefonu komórkowego wskazanego w Umowie. Tym samym należało w pierwszej kolejności rozstrzygnąć, czy pozwana składała wobec powoda oświadczenie woli, które miało być składową umowy najmu, a nadto, czy w ogóle doszło do wydania pozwanej przedmiotowego telefonu komórkowego. Zdaniem Sądu powódka nie udowodniła tych faktów wbrew swojemu obowiązkowi wynikającemu z art. 6 k.c. oraz art. 232 k.p.c. w zw. z art.
Fakty te nie mogły zostać uznana za wykazane z kilku zasadniczych powodów. Tytułem wstępu należy przypomnieć, że zgodnie z treścią przepisu art. 6 k.c., ciężar udowodnienia twierdzenia faktycznego spoczywa na tej stronie, która z tego twierdzenia wywodzi skutki prawne. W konsekwencji w przedmiotowej sprawie to na powodzie spoczywał obowiązek udowodnienia, że zawarł z pozwaną umowę najmu, a następnie wydał jej telefon będący przedmiotem Umowy, a także, że skutecznie ją wypowiedział na skutek powstałych zaległości. Stosownie bowiem do treści art. 232 k.p.c., strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Oznacza to, że obecnie Sąd nie jest odpowiedzialny za wynik postępowania dowodowego, a ryzyko nieudowodnienia podstawy faktycznej żądania ponosi strona. Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela stanowisko Sądu Najwyższego, wyrażone w wyroku z dnia 17 grudnia 1996 r. (I CKU 45/96, Legalis nr 30454), że rzeczą sądu nie jest zarządzenie dochodzeń w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron i wykrycia środków dowodowych pozwalających na ich udowodnienie ani też sąd nie jest zobowiązany do przeprowadzenia z urzędu dowodów zmierzających do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 232 k.p.c.). Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach (art. 3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (art. 6 k.c.). Sam fakt przedstawienia twierdzeń o zawarciu umowy najmu nie przesądza jeszcze o jej zawarciu. Podobnie rzecz się ma, gdy idzie o wydanie najemcy przedmiotu najmu czy doręczenie stronie jakiegokolwiek oświadczenia woli lub wiedzy (wypowiedzenie Umowy, wezwanie do zapłaty). Z przedłożonych przez stronę powodową dokumentów w żadnej mierze nie wynika, aby A. C. złożyła oświadczenie woli, którego celem miałoby być związanie pozwanej Umową. W omawianym kontekście podkreślić warto, że oświadczenie woli stanowi ujawniony, uzewnętrzniony zamiar wywołania określonych skutków prawnych (tak Sąd Najwyższy w orzeczeniu z 01.06.1964 roku, III CR 27/64, OSN 1965, poz. 45). Zgodzić się należy z poglądem, że u podstaw oświadczenia woli leży realnie przeżywany przez człowieka akt woli (wewnętrzne postanowienie, powzięcie decyzji - jako czynność o charakterze psychicznym) ukierunkowany na wywołanie określonych skutków prawnych (tzw. wola wewnętrzna, zamiar). Z oświadczeniem woli mamy do czynienia wówczas, gdy ta wewnętrzna wola zostanie przez podmiot prawa cywilnego wyrażona, czyli ujawniona na zewnątrz (uzewnętrzniona). W świetle art. 60 k.c., przy uwzględnieniu treści art. 56 k.c., oświadczenie woli można również określić jako zachowanie podmiotu prawa cywilnego, z którego wynika - w kontekście towarzyszących mu okoliczności, zasad współżycia społecznego oraz ustalonych zwyczajów - wola (zamiar) dokonania określonej czynności prawnej (wyrok SA w Szczecinie z 27.10.2023 r., I ACa 151/23, Lex nr 3761515). Jak już wskazano we wcześniejszej części uzasadnienia, powódka przedłożyła wyłącznie wydruk Umowy, nieopatrzony jakimkolwiek podpisem. Powódka jednocześnie nie wyjaśniła w jaki sposób rzekomo miało dość do zawarcia Umowy (przez Internet, telefonicznie, w siedzibie powódki), a jeżeli już doszło do jej zawarcia – w jakiej formie zweryfikowano tożsamość najemcy. Wbrew twierdzeniom strony powodowej – sama konstrukcja Umowy, w powiązaniu z treścią zeznań świadka oraz pozwanej – dowodzi faktu przeciwnego. W wydruku Umowy wskazano bowiem adres zamieszkania, adres poczty elektronicznej i numer telefonu najemcy inne niż te, którymi posługuje się pozwana. Jednocześnie fakt zgłoszenia przez pozwaną organom ścigania podejrzenia popełnienia przestępstwa polegającego na posłużeniu się jej danymi przez nieokreślonego sprawcę uprawdopodabnia tezę, że to nie pozwana zawarła jakąkolwiek umowę z powódką. Należy jednak z całą mocą podkreślić, że to nie na pozwanej ciąży obowiązek udowodnienia tego, że umowy nie zawierała, a stosownie do przywołanego wyżej art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c. – to powódka winna była wykazać, że do zawarcia przedmiotowej umowy z pozwaną w ogóle doszło. Ciężar dowodu w tym zakresie wzmocniony został treścią art.
i 4 k.p.c., w którym nałożono na powoda będącego przedsiębiorcą obowiązek przedstawienia wszystkich dowodów już w pozwie, a wyjątkowo później – przy jednoczesnym uprawdopodobnieniu, że ich powołanie nie było możliwe albo że potrzeba ich powołania wynikła później. W niniejszej sprawie powódka miała dodatkową szansę na powołanie dowodów na fakty sporne w terminie 14 dni pod rygorem prekluzji, a to z uwagi na zobowiązanie nałożone mocą zarządzenia przewodniczącego z 20 czerwca 2025 r. (k. 65). Powódka znając treść odpowiedzi na pozew, a tym samym znając zakres faktów spornych, nie zaoferowała żadnych nowych dowodów. Powódka w toku całego postępowania była przy tym reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Z tych samych względów Sąd uznał za niewykazany fakt wydania telefonu komórkowego pozwanej. Jak wynikało z treści wydruku Umowy oraz OWN, przekazanie telefonu najemcy miało być potwierdzone Protokołem rozumianym jako dokument lub dokument elektroniczny potwierdzający dzień wydania Klientowi przedmiotu najmu (art. 1 ust. 3, art. 2 ust. 3 oraz art. 1 ust. 4 pkt 14 OWN). Takiego dokumentu powódka nie przedłożyła. Wobec tego nie można było uznać, aby pozwana była zobowiązana do zapłaty czynszu najmu, stanowiącego w istocie świadczenie ekwiwalentne wobec zobowiązania wynajmującego do wydania przedmiotu najmu najemcy. Z okoliczności braku potwierdzenia przekazania telefonu pozwanej na podstawie Protokołu wynika również i to, że powódka nie wykazała wymagalności dochodzonego roszczenia. Umowa najmu obowiązywać bowiem miała od dnia jej zawarcia, a pierwszym dniem okresu rozliczeniowego miał być potwierdzony Protokołem przekazania dzień wydania Klientowi przedmiotu najmu (art. 1 ust. 2-3 OWN). Skoro zatem powódka nie wykazała, aby przekazano pozwanej telefon komórkowy i że sporządzono na tę okoliczność Protokół, to nie można również ustalić pierwszego dnia okresu rozliczeniowego w rozumieniu ww. postanowienia umownego. Co więcej, strona powodowa nie podołała również obowiązkowi wykazania, że doszło do skutecznego wypowiedzenia Umowy. Sama kserokopia sporządzonego wypowiedzenia nie stanowi bowiem dowodu na to, że stosowne oświadczenie woli zostało skutecznie złożone pozwanej, tj. złożone w taki sposób, aby pozwana mogła zapoznać się z jego treścią (art. 61 k.c.). Powódka nie tylko nie załączyła żadnego potwierdzenia nadania czy zwrotnego potwierdzenia odbioru, z których wynikałoby, że przesyłka ta została nadana w taki sposób, aby mogła dotrzeć do A. C., ale również z samej treści tego dokumentu wynika, że oświadczenie to w ogóle dojść do pozwanej nie mogło. Z przedłożonej kserokopii wypowiedzenia wprost wynika, że adres pozwanej oznaczono jako ul. (...) w S.. Pozwana pod takim adresem nie zamieszkiwała, bowiem w dacie, w której Umowa miała być zawarta zamieszkiwała w K. przy ul. (...). Z tych samych względów powódka nie wykazała, aby dochowała procedury wypowiadania Umowy przewidzianej w art. 8 ust. 1 pkt 2 OWN. Wypowiedzenie w takim przypadku musiało zostać poprzedzone wezwaniem do zapłaty w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania z informacją, że brak zapłaty spowoduje wypowiedzenie umowy. Analogicznie jak w przypadku wypowiedzenia Umowy – tak i w tym przypadku powódka przedłożyła wyłącznie kserokopię dokumentu obejmującego wezwanie do zapłaty, przy czym jako adres A. C. ponownie wskazano ul. (...) w S.. Powódka również i w tym zakresie nie wykazała, aby takie oświadczenie kiedykolwiek zostało pozwanej skutecznie złożone. W ocenie Sądu wysoce prawdopodobną jest teza, że w momencie, kiedy pozwana utraciła dostęp do swojego konta na portalu społecznościowym oraz e-mail (przy czym dokładnej chwili tej utraty nie sposób przesądzić w niniejszym postępowaniu), inna osoba uzyskała dostęp do jej danych wrażliwych, a następnie – posługując się częściowo tymi danymi, a częściowo danymi fikcyjnymi – zawarła umowę najmu bez jakiegokolwiek udziału pozwanej. Należy jednak ponownie podkreślić, że to nie pozwana powinna dowodzić prawdziwości tej tezy w niniejszym postępowaniu, a to powódka winna wykazać, że pozwana skutecznie zawarła z nią umowę najmu – ze wszystkimi tego konsekwencjami. W świetle poczynionych uwag należało zatem uznać, iż zarzut braku legitymacji biernej pozwanej okazał się zasadny, a powódka tej legitymacji w żadnej mierze nie wykazała. Niezależnie od tego Sąd nie podziela poglądów powódki zaprezentowanych w piśmie pełnomocnika powódki z 2 lipca 2025 r. (k. 75-76) a odnoszących się do wniosków dowodowych zgłoszonych przez stronę pozwaną. W istocie, pozwana wykazała inicjatywę dowodową, domagając się przesłuchania w charakterze świadka M. C. oraz jej samej w charakterze strony. Dodatkowo pozwana wniosła o zwrócenie się do KPP w K. celem pozyskania stosownych akt postępowania przygotowawczego. W ocenie Sądu wnioski te zostały zgłoszone w celu wykazania faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, zaś zwrócenie się przez Sąd do KPP w K. w żaden sposób nie przełamało zasady kontradyktoryjności, a wręcz przeciwnie – świadczy o zachowaniu tej zasady w niniejszym postępowaniu, skoro czynność ta stanowiła w istocie realizację wniosku strony. Prawdą jest, że pozwana jako pokrzywdzona mogła uzyskać zaświadczenie z art. 304b k.p.k., jednak z zaświadczenia tego nie wynika przebieg tego postępowania, a zwłaszcza sposób jego zakończenia. Dodatkowo należy pamiętać, że akta postępowania przygotowawczego z zasady są tajne (art. 156 § 5 k.p.k.), zaś udostępnienie tych akt Sądowi wiązało się również ze zgodą do wykorzystania ich w prowadzonym postępowaniu (pismo prokuratora – k. 95). Po drugie, Sąd dopuścił dowód z przesłuchania strony z ograniczeniem do pozwanej (art. 299 k.p.c.) właśnie z uwagi na pozostające w sprawie niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia oraz po wyczerpaniu środków dowodowych. Taki stan rzeczy został w istocie spowodowany przez samą powódkę, która nie wykazała w procesie wystarczającej inicjatywy dowodowej, a zatem konieczne stało się skorzystanie z tego subsydiarnego środka dowodowego. W tym stanie sprawy, w oparciu o przywołane wyżej przepisy powództwo podlegało oddaleniu – o czym orzeczono w punkcie 1. sentencji. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w punkcie 2. na zasadzie art. 98 § 1 k.p.c. zgodnie z regułą odpowiedzialności za wynik procesu. Powódka przegrała sprawę w całości, a co za tym idzie – została obciążona kosztami procesu w całości. Pozwana poniosła koszty wynagrodzenia pełnomocnika (radcy prawnego) w wysokości 1.800,00 zł (§ 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych – t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.). W związku z powyższym Sąd zasądził od powódki na rzecz pozwanej wyżej wskazaną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pienionego za czas od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, zgodnie z art. 98 § 1 1 k.p.c. Z tych względów orzeczono jak w sentencji. asesor sądowy Radosław Schulz
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.