← Polska

III AUa 771/22

Sygn. akt: III AUa 771/22 UZASADNIENIE Wyrokiem z 30 marca 2022r. Sąd Okręgowy w Gliwicach w punkcie 1 i 2 zmienił zaskarżone decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z 6 sierpnia 2021r. i stwierdził, że - ubezpieczony E. G. jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek (...). spółki z o.o. w Z. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu od 1 grudnia 2020r. do 31 grudnia 2020r. i od 1 kwietnia 2021r.; - ubezpieczona M. W.

(1)jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek (...). spółki z o.o. w Z. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu od 1 października 2019r. do 31 października 2019r.; od 1 stycznia 2020r. do 31 lipca 2020r.; od 1 października 2020r. do 31 października 2020r.; od 1 grudnia 2020r. do 31 grudnia 2020r.; od 1 kwietnia 2021r. do 31 maja 2021r.. W punkcie 3 wyroku Sąd Okręgowy orzekł o kosztach postępowania. Sąd Okręgowy ustalił, że odwołująca (...) spółka z o.o. w Z. istnieje od 2018r. i prowadzi działalność w branży zabezpieczania i ochrony imprez masowych. Spółka zatrudnia dwie osoby na podstawie umowy o pracę, tj. M. R. na stanowisku prezesa zarządu oraz osobę zajmującą się obsługą biura. Z osobami, które pracują dla odwołującej w charakterze pracowników ochrony, zawierane są umowy zlecenia. Kontrahentami odwołującej są w znacznej części kluby sportowe, w szczególności piłkarskie i żużlowe, ponieważ spółka świadczy usługi zabezpieczenia masowych imprez sportowych, takich jak mecze piłkarskie, czy mecze żużlowe. Oprócz masowych imprez sportowych odwołująca spółka zajmuje się zabezpieczaniem imprez masowych artystyczno-rozrywkowych, takich jak koncerty muzyczne organizowane na stadionach i terenach otwartych, a także ochroną imprez eventowych - np. dużych spotkań firmowych. Odwołująca spółka, przystępując do przetargu lub konkursu posiada informacje jakie warunki muszą być spełnione do zabezpieczenia imprezy, w szczególności jaką liczbą pracowników ochrony (wyrażoną w „widełkach”) musi dysponować. Może się jednak zdarzyć, że przed realizacją usługi zmieni się kwalifikacja wydarzenia - na imprezę masową podwyższonego ryzyka, która wymaga większej liczby pracowników ochrony. Bez posiadania bazy pracowników ochrony odwołująca nie mogłaby w ogóle brać udziału w przetargach i konkursach na świadczenie usług zabezpieczania i ochrony imprez masowych. Z kolei, w sytuacji gdyby spółka nie wywiązała się z zapewnienia odpowiedniej liczby pracowników ochrony do zabezpieczenia imprezy masowej, zobowiązana jest do zapłaty kary umownej. W przypadku umów zawieranych przez odwołującą spółkę z klubami piłkarskimi, są one zawierane z reguły na cały sezon piłkarski lub na kilka sezonów. Zdarza się, że odwołująca jest podwykonawcą w zakresie zabezpieczania imprez masowych np. posiada umowę z Klubem Sportowym (...) na zabezpieczenie sektora stadionu dla kibiców przyjezdnych. W przypadku innych imprez masowych, np. artystyczno-rozrywkowych, przetargi odbywają się na bieżąco. Odwołująca spółka, jako podmiot świadczący usługi zabezpieczania i ochrony imprez masowych, tj. w obszarze podlegającym ścisłym regulacjom, musi dysponować bazą pracowników ochrony, spełniających określone przepisami wymagania m.in. w zakresie: niekaralności, odpowiednich kwalifikacji (ukończonych kursów i zdanych egzaminów), uprawnień (np. członka służby informacyjnej, do posiadania broni). W przypadku pracowników ochrony, którzy zabezpieczają mecze piłkarskie, muszą oni dodatkowo spełniać warunki określone przez federacje piłkarskie, m.in. posiadać certyfikat Stewarda PZPN. Odwołująca musi również dysponować bazą tzw. kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej wpisanych do rejestru KPOF prowadzonego przez Wojewódzką Komendę Policji, ponieważ umowy o świadczenie usług ochrony, które zawiera odwołująca, niejednokrotnie narzucają obowiązek posiadania odpowiedniej ilości (np. 20%) pracowników ochrony o statusie KPOF. W celu budowania bazy pracowników ochrony – potrzebnej już podczas przystępowania do przetargu – odwołująca spółka zawiera z nimi umowy zlecenia na czas nieokreślony. Brak wskazania okresu obowiązywania umowy zlecenia jest również podyktowany charakterem działalności odwołującej – w sytuacji, gdy zajdzie potrzeba zabezpieczenia danej imprezy masowej, spółka zwraca się telefonicznie (sms) do pracowników będących w jej bazie, czy są zainteresowani jej zabezpieczeniem. Po otrzymaniu informacji zwrotnej od pracowników, odwołująca wybiera spośród zainteresowanych pracowników tych, którzy w jej ocenie posiadają najlepsze kwalifikacje do zabezpieczenia danej imprezy. Pracownicy ochrony zatrudnieni na podstawie umów zlecenia nie wykonują swoich obowiązków stale, ponieważ imprezy masowe odbywają się w określonych terminach, a nadto są różnego rodzaju i w związku z tym potrzebni są różni pracownicy ochrony, posiadający odpowiednie kompetencje. Nie wiedzą również kiedy i jaką konkretnie imprezę będą zabezpieczać – odwołująca za każdym razem dokonuje selekcji pracowników zgodnie z ich dyspozycyjnością i własnymi kryteriami. Ponadto pracownicy ochrony często są zatrudnieni w kilku podmiotach zajmujących się zabezpieczaniem imprez masowych. Przed przystąpieniem do pracy każdy pracownik ochrony ma wydawany imienny identyfikator ze zdjęciem, podpisuje listę obecności. Na koniec miesiąca listy obecności są sumowane. Wynagrodzenie jest wypłacane w gotówce lub na konto w zależności od porozumienia z pracownikiem. E. G., emeryt, zawarł z odwołującą spółką umowę zlecenia 13 października 2020r. na okres od tej daty do nadal, a przedmiotem umowy było świadczenie usług ochrony na terenie kraju, wykonywał też prace porządkowe w magazynie w Z., gdzie zajmował się sprzętem dla pracowników ochrony. Aneksem z 1 stycznia 2021r. zmieniono wynagrodzenie za godzinę brutto ze stawki 17zł na 18,30zł. Na podstawie umowy zlecenia zainteresowany miał zajmować się ochroną imprez masowych, meczy. Wystawił pięć rachunków za świadczona pracę: w październiku, listopadzie 2020r., styczniu, lutym marcu 2021r. w okresach kiedy nie pracował, nie mógł wykonywać zleconych mu w umowie czynności z uwagi na pandemię i odwoływane mecze. M. W.
(1)zawarła z odwołującą spółką umowę zlecenia 1 października 2019r. na okres od tej daty do nadal. Przedmiotem zawartej było świadczenie usług ochrony na terenie kraju, wykonywała też pace porządkowe w magazynie koło P., gdzie zajmowała się sprzętem dla pracowników ochrony, przeglądała kamizelki, identyfikatory. Aneksem z 1 stycznia 2020r. i 1 stycznia 2021r. zmieniono wynagrodzenie za godzinę brutto ze stawki 14,70 na 17zł a następnie na 18,30zł. Na podstawie umowy zlecenia zainteresowana miał zajmować się ochroną imprez masowych, meczy. Wystawiła osiem rachunków za świadczona pracę: w listopadzie i grudniu 2019r., sierpniu, wrześniu, listopada 2020r., styczniu, lutym, marcu 2021r. W okresach kiedy nie pracowała jako ochroniarz, nie mogła wykonywać zleconych jej w umowie czynności z uwagi na pandemię i odwoływane mecze. Organizacja pracy ochroniarza wyglądała w ten sposób, że przełożony przysyła zainteresowanemu sms, na podstawie którego zainteresowany musi stawić się do pracy ochroniarza imprez masowych. Przed imprezą organizowana jest zbiórka, na której zainteresowani otrzymuje identyfikator, kamizelkę oraz podpisuje listę obecności. Przed wprowadzeniem stanu pandemii imprez do ochrony, głównie meczy, było 6-7. W okresach spornych zainteresowani nie świadczyli usług na rzecz odwołującej spółki, gdyż wprowadzone zostały ograniczenia w związku z pandemią, imprezy zostały odwołane. Zainteresowani wykonywali pracę w magazynie - były to prace porządkowe związane z układaniem kamizelek, kontrolą identyfikatorów. W oparciu o dokonane ustalenia Sąd Okręgowy uznał, że odwołania zasługują na uwzględnienie. Sąd Okręgowy odwołał się do art. 6 ust. 1 pkt 4, art. 12, art. 13 pkt 2 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych, statuujących zasady i okresy podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom: emerytalnemu i rentowym oraz wypadkowemu zleceniobiorców. Sąd Okręgowy wskazał, że w rozpoznawanej sprawie sporna była okoliczność, czy E. G. i M. W.
(1)jako osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek (...) spółki z o.o. w Z. podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu w okresach objętych sporem wynikających z decyzji zaskarżonych. Organ rentowy nie objął zainteresowanych w tych okresach obowiązkowymi ubezpieczeniami z tytułu umowy zlecenia, gdy nie wykonywali pracy określonej przedmiotem zawartych z odwołującą umów. Sąd Okręgowy, odwołując się do orzecznictwa, zwrócił uwagę, że tylko faktyczne realizowanie czynności wynikających z umowy zlecenia (umowy o pracę, wykonywania pracy w ramach prowadzenia działalności gospodarczej) uzasadnia objęcie ubezpieczeniem społecznym, podkreślił jednak, że orzecznictwo takie zostało ukształtowane na tle odmiennych stanów faktycznych, gdzie umowa zlecenia została zawarta np. dla obejścia przepisów, gdzie celem nie był zamiar realizacji czynności z zawartej umowy, lecz chęć uzyskania świadczeń z systemu ubezpieczeń społecznych (zasiłków chorobowych, zasiłków macierzyńskich itp.). Sąd Okręgowy wskazał, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi taka sytuacja. Oceniając kwestię podlegania przez zainteresowanych obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w spornych okresach Sąd Okręgowy wskazał na faktyczny zamiar stron umowy zlecenia, przedmiot umowy zlecenia, charakter prowadzonej przez odwołującą spółkę działalności gospodarczej i wreszcie okoliczności wpływające na brak świadczenia pracy przez zainteresowanych w spornych okresach. Sąd Okręgowy ustalił, że w rozpoznawanej sprawie wolą stron umowy zlecenia było nie tylko świadczenie przez zainteresowanych na rzecz odwołującej spółki pracy w charakterze pracownika ochrony, w szczególności przy zabezpieczaniu imprez masowych, ale również - z uwagi na specyfikę działalności odwołującej - gotowość do świadczenia takiej pracy w przypadku zgłoszenia zapotrzebowania przez odwołującą. Sąd Okręgowy podkreślił, że odwołująca spółka działająca w branży ochroniarskiej i zajmująca się głównie zabezpieczaniem imprez masowych, których organizacja jest uregulowana ustawowo już na etapie przystępowania do przetargów na świadczenie usług zabezpieczania imprez masowych musiała spełniać pewne wymogi, w szczególności dysponować odpowiednią liczbą pracowników ochrony, posiadających określone kwalifikacje i uprawnienia. W tym celu odwołująca zawierała z ochroniarzami umowy zlecenia na czas nieokreślony, budując w ten sposób bazę swoich pracowników ochrony. Specyfika działalności gospodarczej odwołującej wymagała zatem, by posiadała ona bazę „czynnych” pracowników ochrony, którzy wykonają - również w trybie pilnym, w przypadku nagłej informacji o konieczności zabezpieczenia imprezy masowej - zakontraktowane prace, co wyklucza zawieranie umów zlecenia z takimi osobami w dniu wykonania zlecenia. Zatem z uwagi na charakter działalności gospodarczej odwołującej zainteresowani nie świadczyli pracy stale, lecz musieli pozostawać w gotowości do dyspozycji zleceniodawcy w przypadku, gdy spółka zgłaszała zapotrzebowanie na udział w zabezpieczeniu imprezy masowej. Sąd Okręgowy ustalił, że w spornych okresach zainteresowani faktycznie nie wykonywali pracy przy ochronie imprez masowych, czego nie kwestionowała odwołująca. W tym czasie, z uwagi na pandemię COVID-19 i liczne ograniczenia w organizowaniu imprez masowych, wydarzenia sportowe i artystyczno-rozrywkowe praktycznie nie odbywały się lub odbywały bez udziału publiczności. Działalność odwołującej została zatem znacznie zredukowana i była to okoliczność niezależna tak od odwołującej spółki jak i samych zainteresowanych. Wiązało się to przede wszystkim z tym, że zleceniobiorcy odwołującej - w tym zainteresowani - nie mogli fizycznie wykonywać umów zlecenia, tj. pracować przy zabezpieczaniu imprez masowych. Nie oznacza to jednak, że byli oni zwolnieni od obowiązków wynikających z zawartych umów zleceń. Wręcz przeciwnie - zainteresowani musieli być cały czas w gotowości do świadczenia pracy wynikającej z umowy, albowiem mogło się zdarzyć, że odwołująca zorganizuje ochronę imprezy masowej w trybie pilnym i będzie potrzebować pracowników ochrony. Z wyjaśnień słuchanego za spółkę (...) wynika, że pomimo braku świadczenia pracy objętej przedmiotem zawartych z odwołującą spółką umów zlecenia, wykonywali w niektórych miesiącach spornych inne prace na jej rzecz, a to prace magazynowe, porządkowe. Należy przy tym podkreślić, że sporne okresy dotyczą sytuacji nadzwyczajnej - zwłaszcza dla przedsiębiorców działających w branży sportowej, czy artystyczno-rozrywkowej - w której ograniczenia epidemiczne, jak również ich znoszenie, odbywało się często nagle, bez wcześniejszych zapowiedzi. Odwołująca w takiej sytuacji - nawet w przypadku odwołania w danym czasie wszystkich imprez masowych, które miała zabezpieczać - nie mogła sobie pozwolić na rozwiązanie umowy zlecenia z zainteresowanymi, czy z innymi pracownikami ochrony. Należy również mieć na względzie, że umowy odwołującej z kontrahentami przewidywały zazwyczaj kary umowne w przypadku, gdyby nie była w stanie zapewnić odpowiedniej liczby pracowników ochrony do zabezpieczenia imprezy masowej. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, Sąd Okręgowy nie miał wątpliwości, że w spornych okresach zainteresowani, jako osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia u odwołującej spółki, podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym jak w decyzjach zaskarżonych. W konsekwencji Sąd Okręgowy, w oparciu o art. 477 14 § 2 k.p.c., zmienił zaskarżone decyzje w zaskarżonej części, orzekając jak w sentencji. O kosztach zastępstwa procesowego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. oraz § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Apelację od wyroku wniósł organ rentowy zarzucając: 1/ naruszenie przepisu postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, art. 233 k.p.c. poprzez ocenę dowodów sprzeczną z zasadami doświadczenia życiowego i zasadami logicznego rozumowania, a to dowodów z zeznań zainteresowanego, odwołującej oraz dowodów z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy i wyjaśnień, co skutkowało błędnymi ustaleniami faktycznymi w zakresie ustalenia braku faktycznej potrzeby płatnika składek w zakresie zgłoszenia ubezpieczonych z tytułu umowy zlecenia w spornym okresie, 2/ naruszenie prawa materialnego art. 6 ust. 1 pkt 4, art. 12 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w zw. z art. 83 oraz 58 § 1 k.c., poprzez uznanie, że ubezpieczeni w spornym okresie podlegali ubezpieczeniom społecznym jako zleceniobiorcy, podczas gdy z zebranego materiału dowodowego wynika, że pracy tej ubezpieczeni jako zleceniobiorcy faktycznie nie świadczyli. W oparciu o podniesione zarzuty apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie odwołań oraz orzeczenia o kosztach postępowania poprzez zasądzenie od odwołującej na rzecz organu rentowego zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego oraz kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych względnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji i pozostawienie temu Sądowi orzeczenia o kosztach postępowania apelacyjnego. W odpowiedzi na apelację odwołująca wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja organu rentowego nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu Apelacyjnego Sąd Okręgowy wydał trafne rozstrzygnięcie, które znajduje uzasadnienie w całokształcie okoliczności faktycznych sprawy oraz w treści obowiązujących przepisów prawa. Sąd odwoławczy, oceniając jako prawidłowe ustalenia faktyczne i rozważania prawne dokonane przez Sąd pierwszej instancji, uznał je za własne, co oznacza, iż zbędnym jest ich szczegółowe, powtórne powtarzanie. W ocenie Sądu Apelacyjnego podnoszone zarzuty dotyczące naruszenia prawa procesowego jak i prawa materialne były nieuzasadnione. W ocenie Sądu Apelacyjnego, Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i poczynił właściwe ustalenia w zakresie istotnym dla przedmiotu sprawy. Sąd pierwszej instancji dokonał oceny dowodów z zachowaniem zasad logiki i doświadczenia życiowego po dokonaniu wszechstronnego rozważenia okoliczności sprawy, a skarżący nie wykazał aby ta ocena była dowolna i dokonana z naruszeniem art. 233 § 1 k.p.c. Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia prawa materialnego są oparte na twierdzeniu, że skoro w spornych okresach E. G. i M. W.
(2)nie świadczyli pracy to umowy zlecenia wygasły, a skoro tak - to nie istniał tytuł do podlegania obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym z tytułu umowy zlecenia. W stanie faktycznym niniejszej sprawy powyższe stanowisko jest błędne. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 i art. 12 ust. 1 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j.: Dz.U. z 2024r., poz. 497) – dalej jako ustawa systemowa, obowiązkowym ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu podlegają, osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, zwanymi dalej "zleceniobiorcami", oraz osobami z nimi współpracującymi, z zastrzeżeniem ust.
  1. Z kolei stosownie do art. 13 pkt 2 ustawy systemowej, zleceniobiorcy podlegają obowiązkowo wymienionym powyżej ubezpieczeniom od dnia oznaczonego w umowie jako dzień rozpoczęcia jej wykonywania do dnia rozwiązania lub wygaśnięcia tej umowy. W ocenie Sądu Apelacyjnego możliwe jest istnienie ważnej umowy zlecenia pomimo jej niewykonywania w pewnych okresach, podobnie jak może istnieć stosunek pracy pomimo faktycznego niewykonywania pracy przez pracownika - por. wyrok Sądu Najwyższego z 8 listopada 2012r., II UK 84/
  2. W odniesieniu do stosunku pracy dotyczy to nie tylko przewidzianych prawem przerw w wykonywaniu pracy (np. urlopu wypoczynkowego), przerw w wykonywaniu pracy i zapłacie wynagrodzenia za pracę (np. urlop bezpłatny, okres pobierania zasiłku chorobowego, macierzyńskiego lub opiekuńczego), lecz także okresu niewykonywania pracy z powodu przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy. W tym ostatnim wypadku stosunek pracy istnieje do czasu ustania w sposób przewidziany prawem także wtedy, gdy pracownik nie wykazuje gotowości do jej wykonywania. W przypadku umowy zlecenia nie przewidziano urlopu wypoczynkowego, urlopu bezpłatnego, przestoju - czyli instytucji regulowanych przepisami Kodeksu pracy. Inaczej jest już jednak w odniesieniu do zasiłku chorobowego - art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j.: Dz.U. z 2023r., poz. 2780) - dalej jako ustawa zasiłkowa - czy zasiłku macierzyńskiego - art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy zasiłkowej lub zasiłku opiekuńczego - art. 32 ust. 1 ustawy zasiłkowej. Powyższe świadczenia przysługują zleceniobiorcy zgłoszonemu do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Zatem co do zasady występują okresy niewykonywania pracy w czasie trwania umowy zlecenia, które nie skutkują wygaśnięciem czy rozwiązaniem tej umowy. W przedmiotowej sprawie M. W.
(1)zawarła z odwołującą umowę zlecenia od 1 października 2019r. do nadal. Zainteresowana wykonywała pracę polegającą na usługach ochrony. Z ustaleń Sądu pierwszej instancji wynika, że umowa była wykonywana w następujących miesiącach: listopadzie 2019r., grudniu 2019r., sierpniu 2020r., wrześniu 2020r., listopadzie 2020r., styczniu 2021r., lutym 2021r., marcu 2021r. E. G. zawarł z odwołującą umowę zlecenia od 13 października 2020r. do nadal. Zainteresowany wykonywał pracę polegającą na usługach ochrony i obsłudze sprzętu. Umowa była wykonywana w następujących miesiącach: październiku 2020r., listopadzie 2020r., styczniu 2021r., lutym 2021r., marcu 2021r. Sąd pierwszej instancji szczegółowo opisał specyfikę działalności odwołującej, która zajmuje się zabezpieczaniem i ochroną imprez masowych. Związana z tym jest konieczność posiadania stałej bazy pracowników ochrony (w tym kwalifikowanych pracowników ochrony - spełniających określone wymagania), których można zatrudnić do pracy przy konkretnych wydarzeniach. Dlatego też spółka zawiera z pracownikami umowy zlecenia na czas nieokreślony, pomimo, iż może zdarzyć się, ze w pewnych okresach nie będą oni faktycznie świadczyć pracy - związane jest to jednak, jak wskazano powyżej - z wymogiem dysponowania stałą bazą pracowników ochrony. Dodatkowo w związku z lockdownem z powodu Covid-19 imprezy masowe, w czasie których zainteresowani wykonywali pracę zostały ograniczone i odwoływane. Nikt nie wiedział jak rozwinie się sytuacja związana z pandemią Covid-19, jakie będą ograniczenia w organizacji imprez masowych i jak długo będą trwały. Jednak biorąc pod uwagę uregulowania z kolejnych rozporządzeń Rady Ministrów w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii strony umowy zlecenia mogły uznać, że ograniczenia są czasowe, sytuacja jest dynamiczna. Z materiału dowodowego wynika jednak, że zgodną wolą stron było kontynuowanie umowy zlecenia i oczekiwanie przez zainteresowanych na wezwanie w razie potrzeby. Zatem należy przyjąć, że strony umowy zlecenia wprowadziły do niej postanowienie o braku świadczenia pracy przez zainteresowanych w opisanych powyżej sytuacjach i oczekiwaniu przez nich na wezwanie. Zatem było to postanowienie zbliżone do instytucji przestoju uregulowanej w art. 81 k.p. W ocenie Sądu Apelacyjnego takie postanowienie w umowie zlecenia nie jest sprzeczne z ustawą, ani nie ma na celu obejścia ustawy, nie jest też nie jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, o czym mowa w art. 58 § 1 i 2 k.c. Oświadczenia woli stron nie były także złożone dla pozoru - art. 83 § 1 k.c. Zatem umowy zlecenia zawarte z M. W.
(1)na okres od 1 października 2019r. i z E. G. na okres od 13 października 2020r. były ważne w całości i stanowiły tytuł do podlegania obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym. W apelacji organ rentowy wskazał na przepis art. 475 § 1 k.c. Zgodnie z tym przepisem jeżeli świadczenie stało się niemożliwe skutkiem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi, zobowiązanie wygasa. W ocenie Sądu przepis ten nie ma zastosowania w sprawie ponieważ świadczenie objęte umową zlecenia nie stało się świadczeniem niemożliwym. Za takie świadczenie (niemożliwe) uznaje się świadczenie niemożliwe do spełnienia obiektywnie i trwale. O trwałości niemożliwości świadczenia można mówić wtedy, gdy zaistniały stan faktyczny lub prawny znamionuje pewna stabilność, nieprzemijalność, w stosunku do której doświadczenie życiowe nie pozwala, przy wyeliminowaniu zdarzeń nadzwyczajnych, na racjonalne przekonanie, że stan ten może ulec zmianie na tyle, że dłużnik mógłby dopełnić ciążącego na nim obowiązku świadczenia - tak R. Tanajewska w Kodeks cywilny. Komentarz, (red.) J. Ciszewski, P. Nazaruk. Ograniczenia w organizacji imprez masowych z powodu Covid-19 nie miały przymiotu trwałości w wyżej podanym znaczeniu, również nie miał takiego charakteru sytuacja w której pracownik ochrony nie zostaje wybrany do ochrony imprez masowych i nie świadczy w danym miesiącu pracy pozostając jednak cały czas w bazie pracowników ochrony spółki. Należy ponadto dodać, że umowa zlecenia nie wymaga, jak stosunek pracy, aby czynności były świadczone stale i periodycznie. Może być przyjęte, że umowa zlecenia została zawarta na oznaczony okres, podczas którego zleceniobiorca zobowiązał się do wykonania usługi w oznaczonych terminach (terminie). Wówczas przez cały okres trwania umowy zlecenia, zleceniobiorca podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym (za wyjątkiem kolizji tytułów do ubezpieczenia społecznego), natomiast podstawa wymiaru składek będzie wynosiła 0zł za czas, w którym nie świadczono usług i zleceniobiorca nie otrzymał zapłaty. Sąd Apelacyjny podziela także rozważania Sądu Okręgowego dotyczące braku możliwości uwzględnienia orzecznictwa Sądu Najwyższego i sądów powszechnych, które zapadły w stanach faktycznych, gdzie nie wykonywano umowy i była ona nieważna. Sąd Apelacyjny nie podzielił stanowiska organu rentowego, że działania spółki zostały podyktowane potrzebą utrzymania fikcyjnego stanu zatrudnienia w celu uzyskania subwencji z Polskiego Funduszu Rozwoju. Zawieranie umów ze zleceniobiorcami na czas nieokreślony było uzasadnione specyfiką działalności odwołującej na runku usług ochrony i zabezpieczenia imprez masowych. Apelacja została oddalona, na podstawie art. 385 k.p.c., jako bezzasadna. O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono po myśli art. 98 § 1, 1 1 i 3 k.p.c. przy zastosowaniu § 10 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023r. poz. 1964). /-/ SSA Małgorzata Andrzejewska

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.