Sygn. akt II AKa 63/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 maja 2025 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku w II Wydziale Karnym w składzie Przewodniczący Halina Czaban (spr.) Sędziowie Brandeta Hryniewicka Sławomir Wołosik Protokolant Marek Bychowski przy udziale prokuratora Edyty Bartoszuk po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2025 r. sprawy M. P. oskarżonego z art. 286§1 kk w zw. z art. 294§1 kk w zw. z art. 12§1 kk z powodu apelacji obrońcy od wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 11 grudnia 2024 r., sygn. akt II K 5/23 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, II. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 2180 złotych opłaty za II instancję i obciąża go pozostałymi kosztami procesu za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 63/25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1
- CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 11 grudnia 2024 roku w sprawie sygn. akt II K 5/23 1.
- Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
- Granice zaskarżenia 1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana
- Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.
- Ustalenie faktów 2.1.
- Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.
- Ocena dowodów 2.2.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.2.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
- STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut
- obraza przepisów postępowania mogąca mieć wpływ na treść orzeczenia polegającą na naruszeniu: a) art. 4 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.. w zw. z art. 424 § 1 pkt. 1 i 2 k.p.k. poprzez nieoparcie orzeczenia na podstawie całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego i pominięcie zeznań świadka R. S.
(1)złożonych na rozprawie 27 lutego 2024r., nierozważenie w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia zeznań świadków w osobach D. S., D. S., K. Ł., J. J., J P., D. J., S. K. w taki sposób, aby można było zrozumieć, które dowody stały się podstawą do ustalenia faktów, a które nie zostały uwzględnione przy ustaleniu faktów, a nadto pominięcia oceny innych dowodów przeprowadzonych w sprawie, które zostały zawnioskowane w akcie oskarżenia do ujawnienia bez odczytywania, pominięcia okoliczności jednoznacznie korzystnych dla oskarżonego w postaci częściowych wyjaśnień K. Ł., R. S., J. P. i ocenę materiału dowodowego niezgodnie z zasadami doświadczenia życiowego i prawidłowego rozumowania w części dotyczącej faktycznej wiedzy oskarżonego w momencie podjęcia przez niego działań reklamowych na rzecz opisanych w zarzucie serwisów, b) art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 167 § 1 k.p.k. poprzez niezapewnienie przez Sąd pierwszej instancji prawidłowego przebiegu niniejszego postępowania i niebaczenie, aby zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy wynikające z nieprzeprowadzenia dowodów mających istotne znaczenie dla ustalenia czy został popełniony czyn zabroniony przez oskarżonego i zaniechanie przesłuchania w charakterze świadków: P. K.
(1), K. B., J. G., M. K.
(1), K. K., G. S., A. P., P. W., M. B., P. M., K. S., A. K., M. S., P. O., Ł. G., R. M., Ł. T., B. M., A. M., A. N., D. P., P. K.
(2), M. K.
(2), B. B., T. O.,
- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mogący mieć wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, iż oskarżony M. P. podjął działania mając z góry powzięty zamiar doprowadzenia pokrzywdzonych do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, działał wspólnie w porozumieniu z innymi ustalonymi i nieustalonymi osobami, zakładał fałszywe linki, gdy w rzeczywistości prawidłowa ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym wyjaśnień oskarżonego prowadzi do odmiennego wniosku. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Podniesiony zarzut błędu w ustaleniach faktycznych jak w punkcie
- jest „pochodną” postawionych zarzutów procesowych, które dotyczą oceny zebranego materiału dowodowego z uwzględnieniem regulacji z art. 7 k.p.k. i kwestii podstawy dowodowej rozstrzygnięcia, czyli regulacji z art. 410 k.p.k. W zakresie oceny dowodów Sąd nie dopuścił się obrazy przepisu z art. 7 k.p.k. Z kwestią prawidłowości zastosowania art. 410 k.p.k. wiąże się zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 167 § 1 k.p.k. Brak aktywności przewodniczącego rozprawy w sferze dowodowej, zarówno w kierunku niekorzystnym, jak i korzystnym dla oskarżonego, może być przedmiotem zarzutu odwoławczego naruszenia art. 366 § 1kpk, ale zaistnienie tej sytuacji jako mającej wpływ na teść wyroku skarżący winien wykazać. Z całą pewnością wskazywanie, że świadkowie nie działali ze z góry powziętym zamiarem popełnienia przestępstwa im zarzucanego/przypisanego nie ma wpływu na ocenę strony podmiotowej działania oskarżonego w tej sprawie. Jak wynika z akt sprawy Sąd wezwał strony do wypowiedzenia się o zakresie wnioskowanego postepowania dowodowego w sprawie (k. 127 v akt). Prokurator wypowiedział się w tym względzie, a obrona pomimo wyrażenia zdania, że co do zakresu postępowania dowodowego do przeprowadzenia przed Sądem wypowie się po nadesłaniu stanowiska prokuratury (k.127 v akt) nie wykazała aktywności w tym zakresie, czego wyrazem jest stanowisko na poszczególnych terminach rozpraw 14.09.2023r. (k.246v), 19.12.2023r. (k. 264v), 27.02.2024r. ( (k. 270), 08.04.2024r. ( k. 275), 21.06.2024r. ( k. 297), 16.09.2024r. ( k. 313) i 03.12.2024r. (k. 315), w tym i na terminie rozprawy 27.02.2024r. (k.270). Nie może być skuteczny zarzut zaniechania inicjatywy dowodowej i zaniechanie przesłuchania świadków wymienionych w podpunkcie 1) b) z tezą dowodową jak w apelacji, czyli dla ceny strony podmiotowej zachowania oskarżonego. Uzasadnienie sądu meriti zawiera tok rozumowania Sądu i pozwala Sądowi odwoławczemu dokonać jego kontroli instancyjnej i stwierdzić, że był on poprawny. Warunkiem prawidłowej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie jest wzięcie pod uwagę i dokonanie oceny wszystkich przeprowadzonych dowodów. Użyte tu określenie "wszystkie dowody" odnosi się tylko do dowodów istotnych w sprawie. Rolą sądu w ramach art. 366 § 1 k.p.k. jest wyjaśnienie "istotnych okoliczności sprawy", ocenianych przez pryzmat realizacji zasady prawdy materialnej, a więc poprzez ocenę dokonanych ustaleń faktycznych. Artykuł 167 k.p.k. musi być ujmowany jako statuujący uprawnienie do przeprowadzenia przez organy procesowe dowodu, ale z perspektywy zasady prawdy materialnej (art. 2 § 2), czyli gdy może mieć on znaczenie dla realizacji tej zasady. Tym samym nie oznacza obowiązku przesłuchania osób, które prezentują „własną” linię obrony w związku z zarzutami im postawionymi, co nie przekłada się na ustalenie strony podmiotowo - przedmiotowej zachowania oskarżonego. Linia obrony oskarżonego polegająca na twierdzeniu, że nie miał zamiaru dorowadzenia do niekorzystnego rozporządzenia mieniem pokrzywdzonych została rozważona przez Sąd I instancji w odniesieniu do tego oskarżonego i nie ma znaczenia dla ustalenia o odpowiedzialności oskarżonego M. P. to czy też inni nie przyznali się do winy, czy wiedzieli o prawdziwości/nieprawdziwości ogłaszanych konkursów. Również nie ma znaczenia dla ustalenia o odpowiedzialności oskarżonego M. P. w tej sprawie to, czy wobec innych serwisów z którymi współpracował oskarżony w okresie objętym zarzutem toczyły się postępowania karne nawet w sytuacji „podobnego sposobu funkcjonowania innych serwisów”. Fakt niepodpisania umowy o świadczenie usług czy co do warunków współpracy nie wpływa na ocenę świadomości oskarżonego - zawinienia. Całkowicie niezasadnie skarżący podważa zastosowanie przez Sąd regulacji z art. 391 § 2 k.p.k. w sytuacji, gdy przesłuchiwane osoby pouczone o treści art. 182 § 3 k.p.k. skorzystały z prawa do odmowy składnia zeznań. Linia orzecznicza na tle tej regulacji jest jednolita od lat i ma odbicie w stanowisku wyrażonym w postanowieniu Sądu Najwyższego z 20.04.2005r. w sprawie I KZP 8/5, które Sąd w tym składzie też podziela. W tej sprawie znalazło to praktyczne odbicie w toku przesłuchania świadków: D. S.
(3), D. J.
(2), R. S.
(1). Wbrew stanowisku skarżącego protokoły rozpraw odzwierciedlają ustosunkowanie się przesłuchiwanych do treści odczytanych protokołów przesłuchań w stwierdzeniu świadków: R. S.
(1), który na rozprawie 27.02.2024r. (k. 269v-270) podał po odczytaniu protokołów – „Tak wyjaśniałem”. Tożsama sytuacja dotyczy świadka D. S.
(4)– rozprawa z 27.07.2023r. (k.242) czy D. J.
(2)- rozprawa z 23.10.2023r. (k.257v-258). Niezrozumiałe jest twierdzenie skarżącego, że Sąd nie wskazał w jakiej części odczytał wyjaśnienia, skoro są powołane karty w protokole rozprawy. Twierdzenie skarżącego, że Sąd I instancji pominął zeznania R. S.
(1)- przez pryzmat twierdzenia, że ww zeznał, że nie znał M. P. i że ww nie wiedział czy oskarżony orientował się, że organizowane promocje nie były prawdziwe to nie sytuacja „pominięcia zeznań” świadka, ale efekt rozważenia, zgodnie z zasadą z art. 7 k.p.k., które dowody mogą stać się podstawą do ustalenia faktów, a które nie zostają uwzględnione przy ustaleniu faktów, co nie oznacza, że Sąd błędnie wyrokował, gdyż „pominął” okoliczności korzystne dla oskarżonego. Ocena materiału dowodowego jest zgodna z zasadami doświadczenia życiowego i prawidłowego rozumowania co do wiedzy oskarżonego o mechanizmie działania serwisów w momencie podjęcia przez niego „działań reklamowych” na rzecz tychże, opisanych w zarzucie. Uzasadnienie Sądu I instancji zawiera opis faktów uznanych za udowodnione w szerszym spectrum, poczynając od ustaleń odnoszących się do „działalności” zapoczątkowanej przez S. K.
(2)i D. S.
(3)i na tym tle zostały przedstawione ustalenia faktyczne odnoszące się od oskarżonego M. P., o czym Sąd I instancji na stronie 12 i 13 uzasadnienia. Sąd rozważył szeroko wyjaśnienia oskarżonego M. P. dokonując oceny jego wyjaśnień pod kątem znamion strony podmiotowej ocenianego zachowania, o czym na stronie 15 i 16 uzasadnienia, co Sąd odwoławczy podziela, a tym samym rozważania skarżącego - w części teoretyczne poprzez odwołanie się do tez orzeczeń sadów co do znamion czynu z art. 286 § 1 k.k. – nie podważają toku rozumowania Sądu I instancji, w tym przez pryzmat dokonanej analizy zeznań świadków: - D. S.
(5), D. S.
(3), K. Ł.
(2), J. J.
(2), J. P., D. J.
(2), S. K.
(2). Wniosek - o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego II Wydziału Karnego w O. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadne Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. - powody nie podzielenia wniosków apelacyjnych wynikają z nie podzielania zarzutów apelacyjnych i braku podstaw do wzruszenia orzeczenia z przyczyn podlegających uwzględnieniu z urzędu;
- OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu I instancji utrzymany w mocy. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy - wynika powyższe z treści rozważań co do zarzutów apelacyjnych; 5.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 5.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.
- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.
- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.
- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.
- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 5.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności
- Koszty Procesu P unkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II Sąd obciążył oskarżonego opłatą za II instancję w kwocie 2180 zł oraz pozostałymi kosztami postępowania, kierując się jego dobrą sytuacją majątkową. Oskarżony jest kawalerem, nie posiada osób na utrzymaniu, a jako prezes i współwłaściciel spółki osiągał stałe dochody. Nie ma podstaw do zastosowania zwolnienia od kosztów sądowych (art. 627 k.p.k. w zw. z art. 636 § 1 k.p.k.).
- PODPIS