jeżeli w terminie trzech miesięcy od dnia wydania postanowienia o umorzeniu elektronicznego postępowania upominawczego powód wniesie pozew przeciwko pozwanemu o to samo roszczenie w postępowaniu innym niż elektroniczne postępowanie upominawcze, skutki prawne, które ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa, następują z dniem wniesienia pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym. Na żądanie stron sąd, rozpoznając sprawę, uwzględni koszty poniesione przez strony w elektronicznym postępowaniu upominawczym. W ocenie Sądu przepis ten nie stanowi podstawy do zasądzenia na rzecz strony powodowej zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w elektronicznym postępowaniu upominawczym jako odrębnej kwoty względem kosztów zastępstwa procesowego zasądzanych następnie za postępowanie prowadzone po ponownym wniesieniu pozwu w terminie 3 miesięcy. Po pierwsze, możliwość taka nie wynika z literalnej treści wskazanego przepisu, jak również jakiegokolwiek innego przepisu prawa. W pierwszej kolejności wskazać trzeba na korelację treści tego przepisu z art. 19 ust. 2 pkt 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, co jako oczywiste pozwala na uwzględnienie opłaty poniesionej w elektronicznym postępowaniu upominawczym. W ocenie Sądu praktyczne znaczenie samego tylko art.
objawiać się będzie natomiast w sytuacji, gdy nie zachodzi pełna zbieżność przedmiotów postępowania w ramach tych dwóch postępowań, czyli w sytuacji gdy po wszczęciu elektronicznego postępowania upominawczego dojdzie do częściowego wygaśnięcia roszczenia strony powodowej wskutek dokonania częściowej zapłaty. W tym stanie rzeczy racjonalnym, a przy tym zgodnym z literalną treścią omawianego przepisu będzie uwzględnienie w „ponownym” postępowaniu pierwotnej (określonej w elektronicznym postępowaniu upominawczym) wartości przedmiotu sporu przy ustalaniu kosztów zastępstwa procesowego. Nie sposób bowiem odbierać powodowi należnego mu zwrotu kosztów procesu w pełnej pierwotnej wysokości tylko z uwagi na dokonanie zapłaty po wniesieniu pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym. W takim przypadku art.
nie pozostaje normą prawną pozbawioną zakresu zastosowania, a więc nie zachodzi potrzeba poszukiwania dodatkowego uzasadnienia dla obowiązywania tego przepisu. Jeżeli natomiast chodzi o interpretowanie go przez pryzmat przyznania stronie powodowej de facto podwójnych kosztów zastępstwa procesowego (odrębnie za elektroniczne postępowanie upominawcze i odrębnie za postępowanie po ponownym wniesieniu pozwu), to w ocenie Sądu interpretacja taka nie tylko nie znajduje uzasadnienia w treści tego przepisu (nie wskazuje on na konieczność zwiększenia wysokości zwrotu kosztów zastępstwa procesowego), ale też nie znajduje innych usprawiedliwionych podstaw. Otóż zważyć należy, że wskazany przepis w swojej treści jest kategoryczny (poprzez sformułowanie „sąd uwzględni”) i nie odnosi się do przesłanki celowości. Wymaga to zatem tworzenia sztywnych reguł dla jego stosowania w praktyce i nie pozwala na jego uwzględnienie lub nie w zakresie kosztów zastępstwa procesowego tylko z uwagi na to, czy sprzeciw wniesiony w tym postępowaniu byłby efektem realnego przekonania pozwanego o swojej racji, czy też dążeniem do przewleczenia postępowania, albo odroczenia płatności. W tym stanie rzeczy uwzględnić bowiem trzeba, że pozwany otrzymując nakaz zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym nie otrzymuje dowodów, a uzasadnienia pozwów w praktyce bardzo często bywają lakoniczne. Nie można zatem wykluczyć sytuacji, że strona pozwana będzie wnosić sprzeciw po prostu nie wiedząc o co w sprawie chodzi i na czym swoje żądanie opiera strona powodowa. Nie sposób zatem w tym aspekcie podzielić spotykanego w praktyce orzeczniczej argumentu, że dodatkowe zasądzanie kosztów zastępstwa procesowego za elektroniczne postępowanie upominawcze ma służyć zniechęceniu pozwanych do składania sprzeciwów, jeżeli sprawa zdaje się być jednoznaczna. Jak wskazano wyżej, interpretacja art.
nie może być uzależniana od oceny celowości wnoszonego sprzeciwu, a „karanie” strony pozwanej za wniesienie sprzeciwu oraz wolę podjęcia obrony podwójnymi kosztami zastępstwa procesowego, w sytuacji gdy w ogóle nie zna ona dowodów, a argumentacja strony powodowej może być lakoniczna, jawi się jako naruszające prawo do obrony strony pozwanej – zmusza pozwanego do mniej kosztownego podporządkowania się żądaniu powoda albo istotnie droższego poznania podstawy faktycznej i dowodowej powództwa. Nie można też pominąć, że art.
stosuje się zarówno do przypadków w których wydano nakaz zapłaty, jak i tych, gdzie stwierdzono brak podstaw do wydania takiego nakazu. Nie ma podstaw prawnych do różnicowania jego zakresu zastosowania w tych dwóch wypadkach. Przyjęcie tezy, że przepis ten pozwala na zasądzanie zdublowanych kosztów zastępstwa procesowego prowadziłoby do nieuzasadnianego generowania kosztów procesu, a przy tym „wynagradzania” strony powodowej także za wnoszenie w ramach elektronicznego postępowania upominawczego pozwów nie spełniających wymogów do wydania w tym trybie nakazu zapłaty. Niewątpliwie możliwość taka stanowiłaby pole do potencjalnych nadużyć. Wreszcie zauważyć trzeba, że ustawodawca nie wprowadził możliwości dublowania kosztów zastępstwa procesowego w sytuacji wniesienia sprzeciwu w postępowaniu upominawczym lub zarzutów w postępowaniu nakazowym, w których pozwany od razu dysponuje pełnym pozwem i dowodami. Zakładając racjonalność ustawodawcy nie sposób byłoby zatem wywodzić z art.
normy niewynikającej bezpośrednio z jego treści, a wywodzonej głównie w oparciu o celowość, która nie występuje w podobnych, a jednak zapewniających stronie pozwanej większy wgląd w przedmiot procesu, rodzajach postępowań. Na koniec wskazać też trzeba, że Sąd nie dostrzegł również potrzeby odmiennego interpretowania art.
także z uwagi na samą treść przepisów regulujących koszty zastępstwa procesowego. Otóż przepisy te różnicują koszty zastępstwa procesowego w przypadkach procedowania w ramach postępowania upominawczego i postępowania zwyczajnego, a więc stronie ponoszącej te koszty wynagradzany jest zwiększony zakres pracy związany z podjęciem przez drugą stronę obrony. W ocenie Sądu odpada zatem podstawa dublowania kosztów w oparciu o art.
oparta na wynagrodzeniu stronie dodatkowego wysiłku. Stąd też nie było podstaw do dodatkowego zasądzenia na rzecz powoda kosztów zastępstwa procesowego w elektronicznym postępowaniu upominawczym, skoro, w ocenie Sądu, koszty objęte tamtym postępowaniem mieściły się już w kosztach zastępstwa procesowego przyznanych za postępowanie przed Sądem Rejonowym w Zambrowie. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji. ZARZĄDZENIE odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi pozwanej.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.