← Polska

VI GC 781/25

Sygn. akt VI GC 781/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 marca 2026 roku Sąd Rejonowy w Gdyni VI Wydział Gospodarczy, w składzie: Przewodniczący: Sędzia Sądu Rejonowego Justyna Supińsk

§ 2k.p.c.

dowodu z zeznań świadka F. T.. W związku z treścią sprzeciwu od nakazu zapłaty zarządzeniem z dnia 16 października 2025 roku (k. 79 akt) zobowiązano powódkę do wyjaśnienia podstawy prawnej dochodzonego roszczenia o zapłatę kwoty 1 370,23 złotych tytułem odszkodowania obejmującego pozostałe koszty naprawy pojazdu marki H. (...)

(2)o numerze rejestracyjnym (...) uszkodzonego w wyniku zdarzenia z dnia 07 czerwca 2023 roku wskazanej w pozwie („sprawca wypadku kierował pojazdem ubezpieczonym od odpowiedzialności cywilnej u pozwanego”) w kontekście zarzutów pozwanego i dokumentów znajdujących się w aktach szkody, z których wynika, że szkoda była likwidowana z dobrowolnego ubezpieczenia autocasco, w terminie tygodniowym od dnia doręczenia niniejszego zobowiązania, pod rygorem uznania, że powód wywodzi swoje roszczenie zgodnie z treścią pozwu. W odpowiedzi na powyższe powódka w piśmie z datą w nagłówku „dnia 29 października 2025 roku” (data prezentaty: 2025-11-05, k. 82 akt) oświadczyła, że swoje roszczenie wywodzi jednak z dobrowolnego ubezpieczenia majątkowego autocasco (k. 82 akt). Wobec powyższego postanowieniem z dnia 13 listopada 2025 roku (k. 84 akt) Sąd działając na podstawie art. 505 4 § 1 k.p.c. zmianę powództwa wskazaną w piśmie powódki z datą w nagłówku „dnia 29 października 2025 roku” polegającą na zmianie podstawy roszczenia uznał za niedopuszczalną. Sąd miał bowiem na uwadze, że zmiana powództwa w myśl art. 505 4 § 1 k.p.c. w postępowaniu uproszczonym jest niedopuszczalna. Wskazać przy tym należy, że powództwo identyfikowane jest przez żądanie i jego podstawę faktyczną. Przedmiotowa zmiana powództwa może polegać na przekształceniu obu tych elementów składowych bądź jednego z nich. Może zatem wyrażać się w zmianie ilościowej, polegającej na rozszerzeniu albo ograniczeniu pierwotnego żądania, bądź jakościowej prowadzącej do zmiany żądania – jego przedmiotu albo rodzaju żądanej ochrony prawnej – lub polegać na przekształceniu podstawy faktycznej powództwa (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 02 grudnia 2004 roku, sygn. akt II CK 144/04, podobnie w wyroku z dnia 20 października 2005 roku w sprawie o sygn. akt IV CK 298/05). Zmiana podstawy faktycznej żądania polega zaś na uzasadnieniu tego samego żądania innymi okolicznościami faktycznymi. O zastąpieniu podanej pierwotnie podstawy faktycznej nową podstawą w sprawie o świadczenie można mówić wtedy, gdy zmiana okoliczności faktycznych powoduje, że żądanie (choć tak samo sformułowane, np. dotyczące zapłaty takiej samej sumy pieniężnej) nie jest już tym samym, gdyż inne jest materialnoprawne źródło obowiązku, którego realizacji powód dochodzi (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 09 listopada 2004 roku, sygn. akt V CK 246/04, czy w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 listopada 1998 roku, sygn. akt III CKN 32/98). W niniejszej sprawie powódka początkowo swoje roszczenie wywodziła z odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego za szkodę wyrządzoną w związku z ruchem tego – bliżej przez nią nieokreślonego – pojazdu, by następnie dokonać zmiany podstawy swojego żądania i roszczenie swoje uzasadniać umową dobrowolnego ubezpieczenia majątkowego autocasco. Konsekwencją tejże niedopuszczalnej zmiany było zaś jej pominięcie i rozstrzygnięcie o żądaniu powódki na pierwotnej, wskazanej w pozwie, podstawie. Sąd nie miał bowiem możliwości czynić rozważań co do później określonego przez powódkę roszczenia wynikającego z dobrowolnego ubezpieczenia autocasco. Określenie żądania oraz przytoczenie okoliczności faktycznych je uzasadniających winno mieć bowiem miejsce w pozwie. Wskazać także wymaga, że z treści art. 321 § 1 k.p.c. wynika, że Sąd może orzekać wyłącznie o roszczeniach, które wynikają z faktów przytoczonych przez powoda. Związanie Sądu granicami żądania obejmuje nie tylko związanie, co do samej treści (wysokości) żądania zasadniczego, ale także co do uzasadniających je elementów motywacyjnych, czyli podstawy faktycznej. Podstawa ta musi być zatem jednoznacznie określona przez stronę dochodzącą roszczenia, a niedopuszczalne jest w postępowaniu uproszczonym, aby wbrew treści art. 505 4 § 1 k.p.c. Sąd samodzielnie aprobował zmianę podstawy dochodzonego w pozwie roszczenia rozstrzygając w tym zakresie. Jeżeli takie rozstrzygnięcie zapadłoby w zakresie niedopuszczalnie zmienionego powództwa, stanowiłoby to wyrokowanie co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem pozwu (art. 321 § 1 k.p.c., tak też Sąd Okręgowy w Gdańsku w uzasadnieniu wyroku z dnia 22 stycznia 2019 roku (sygn. akt XII Ga 498/18). Na przedmiotową decyzję Sądu żadna ze stron nie złożyła zastrzeżenia w trybie art. 162 k.p.c. W związku z powyższym – przedmiotem rozpoznania było wyłącznie żądanie oparte, jak wskazano w pozwie – na odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego za szkodę wyrządzoną F. T. w związku z ruchem pojazdu i tak określone żądanie w ocenie Sądu nie zasługiwało na uwzględnienie. W tym miejscu wskazać należy, że wydanym na rozprawie w dniu 20 marca 2026 roku postanowieniem Sąd na podstawie art.

§ 2k.p.c.

pominął dowód z zeznań świadka S. T.. Sąd miał bowiem na uwadze, że powódka zarządzeniem z dnia 08 sierpnia 2025 roku (k. 58 akt) została zobowiązana do złożenia pisma przygotowawczego, w treści którego ustosunkuje się do twierdzeń, zarzutów i dowodów wskazanych w sprzeciwie od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym (pod rygorem uznania, że nie są kwestionowane) oraz wskaże wszelkie zarzuty, twierdzenia i dowody istotne dla rozstrzygnięcia sprawy (pod rygorem utraty prawa ich powoływania w toku dalszego postępowania). Powódka w odpowiedzi zajęła stanowisko w sprawie, w tym złożyła m. in. wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka F. T.. W tej zaś sytuacji wystąpienie z wnioskiem dotyczącym przeprowadzenia dowodu z zeznań kolejnego świadka – S. T. – dopiero na rozprawie w dniu 20 marca 2026 roku uznać należy za spóźnione, tym bardziej, że powódka nie powołała się na jakiekolwiek okoliczności mające uzasadniać powołanie tego dowodu na tak późnym etapie postępowania i co do okoliczności, które były sporne w sprawie i jej wiadome najpóźniej od otrzymania przez nią odpisu sprzeciwu od nakazu zapłaty. Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 20 marca 2026 roku Sąd na podstawie art.

§ 2k.p.c.

pominął także dowód z zeznań stron mając na uwadze, że fakt w postaci: przebiegu likwidacji szkody, przebiegu naprawy uszkodzonego pojazdu, okresu najmu pojazdu zastępczego na rzeczywisty czas naprawy pojazdu uszkodzonego, stawek za dzień najmu pojazdu przy uwzględnieniu rynku lokalnego, czasu oddania pojazdu zastępczego i przedłużania likwidacji szkody dotyczyły albo okoliczności niespornych albo nie mających znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, która dotyczyła wyłącznie odszkodowania obejmującego pozostałą część kosztów naprawy pojazdu uszkodzonego, a nie najmu pojazdu zastępczego. Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 20 marca 2026 roku Sąd na podstawie art.

§ 2k.p.c.

pominął również zawnioskowany przez pozwanego dowód z opinii biegłego sądowego. Sąd miał bowiem na uwadze, że skoro powódka domagała się odszkodowania obejmującego pozostałą część kosztów naprawy od ubezpieczyciela sprawcy szkody (roszczenie z OC sprawcy szkody), to bez znaczenia pozostawała dla rozstrzygnięcia o tak sformułowanym żądaniu pozwu kwestia odszkodowania obejmującego pozostałą część kosztów naprawy ustalonych na podstawie umowy między poszkodowanym właścicielem pojazdu a ubezpieczycielem, w tym w oparciu o zasady określone w § 20 „Ogólnych Warunków Ubezpieczenia Autocasco o symbolu (...)”. Posiadanie przez strony legitymacji w procesie jest przesłanką zasadniczą, od której istnienia uzależniona jest możliwość uwzględnienia powództwa, a jej brak, zarówno w postaci czynnej, jak i biernej, prowadzi do wydania wyroku oddalającego powództwo. Sąd bierze ją zaś pod uwagę z urzędu na każdym etapie postępowania. Jest ona instytucją prawa materialnego i oznacza uprawnienie do poszukiwania ochrony prawnej w konkretnej sprawie, przy czym literatura przedmiotu rozróżnia legitymację procesową czynną i bierną. Pierwsza z nich dotyczy strony powodowej i oznacza uprawnienie do wszczęcia i prowadzenia procesu, druga zaś dotyczy strony pozwanej i uzasadnia występowanie w procesie w charakterze pozwanego. Legitymacja procesowa jest więc uprawnieniem konkretnego podmiotu (legitymacja czynna) do występowania z konkretnym roszczeniem przeciwko innemu oznaczonemu podmiotowi (legitymacja bierna), które znajduje oparcie bądź w określonym stosunku materialnoprawnym łączącym owe strony bądź w ustawie (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 stycznia 2010 roku, sygn. akt II CSK 323/09 oraz Sąd Apelacyjny w Gdańsku w uzasadnieniu wyroku z dnia 23 stycznia 2013 roku, sygn. akt V ACa 1009/12). W ocenie Sądu powódka Z. T. nie wykazała, że przysługuje jej roszczenie o naprawie szkody wyrządzonej F. T. przez sprawcę – posiadacza pojazdu mechanicznego, za którego odpowiedzialność gwarancyjną przyjął pozwany ubezpieczyciel. Powódka nie wykazała bowiem nie tylko tego, kto miał być sprawcą szkody zaistniałej w pojeździe marki H. (...)

(1)o numerze rejestracyjnym (...) w dniu 07 czerwca 2023 roku, jakim pojazdem sprawca ją spowodował, ale również tego, że był on (ów sprawca) ubezpieczony w zakresie odpowiedzialności cywilnej u pozwanego. Pozwany zaś okoliczności takiej nie potwierdzał podnosząc, że poszkodowanego F. T. jako poprzednika prawnego powódki oraz pozwanego łączyła umowa dobrowolnego ubezpieczenia majątkowego autocasco, na podstawie której wypłacono odszkodowanie za uszkodzenie pojazdu marki H. (...)
(1)o numerze rejestracyjnym (...). Sąd zważył jednakże, że umowa ta (dobrowolnego ubezpieczenia majątkowego autocasco) stanowiła zupełnie inne materialnoprawne źródło odpowiedzialności pozwanego, zaś – jak już obszernie wyjaśniono powyżej – zmiana w tym zakresie nie była dopuszczalna. Tymczasem przedmiotem ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej (art. 822 k.c.), w tym posiadacza pojazdu mechanicznego, na której powódka oparła swoje roszczenie skierowane wobec pozwanego wskazując to wprost w treści żądania i jego uzasadnieniu, jest odpowiedzialność ubezpieczającego za szkody wyrządzone osobom trzecim na zasadzie winy lub na zasadzie ryzyka. Mając powyższe na uwadze i uznając, że powódka z wyżej wskazanych względów nie udowodniła, że wobec pozwanego ubezpieczyciela przysługuje jej roszczenie o zapłatę odszkodowania obejmującego pozostałą część kosztów naprawy pojazdu marki H. (...)
(1)o numerze rejestracyjnym (...) po jego uszkodzeniu w dniu 07 czerwca 2023 roku i że owa odpowiedzialność pozwanego ubezpieczyciela wynika z wyrządzenia szkody F. T. przez sprawcę – osobę ubezpieczoną u pozwanego w tym zakresie, powództwo jako niezasadne należało oddalić, o czym Sąd orzekł w punkcie pierwszym wyroku na podstawie art. 436 § 1 k.c. w zw. z art. 822 k.c. zw. z art. 1 i art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 22 marca 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjny i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2025 roku, poz. 367 ze zmianami) w zw. z art. 6 k.c. a contrario. O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie drugim wyroku na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z art. 98 § 1 1 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. i zasądził od powódki na rzecz pozwanego jako strony wygrywającej niniejszy proces kwotę 287 złotych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie liczonymi za okres od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów procesu, na którą składały się kwoty: 270 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (na podstawie § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2025 roku, poz. 1935 ze zmianami) oraz 17 złotych tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Natomiast na podstawie powyższych przepisów w zw. z art. 113 ust.1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2025 roku, poz. 1228 ze zmianami) Sąd pozostałymi kosztami procesu, w tym opłatą sądową od pozwu, obciążył powódkę uznając je za uiszczone. ZARZĄDZENIE 1. (...) 2. (...) 3. (...) 4. (...). SSR Justyna Supińska Gdynia, dnia 30 marca 2026 roku

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.