IV U 1285/25

sygn. akt IV U 1285/25 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Ł. decyzją z 24.11.2025 r. (znak: (...).603.(...).2025-(...)), wydaną na podstawie art. 17, art. 68 ustawy z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2025 r. poz. 501), odmówił D. E. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 09.09.2025 r. do 30.09.2025 r. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ rentowy powołał się na treść przepisów, na których oparł przedmiotową decyzję i wskazał, że z posiadanej dokumentacji wynika, iż od 01-10-2025 r. wnioskodawczyni podjęła zatrudnienie w spółce (...). Organ wskazał, iż zakład pracy w dniu 05.11.2025 r. poinformował o uczestniczeniu wnioskodawczyni w spotkaniu rekrutacyjnym w dniu 17.09.2025 r. W związku z tym organ uznał, iż ubezpieczona wykorzystywała zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy z powodu choroby seria ZE nr (...) w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia i dlatego nie ma prawa do zasiłku chorobowego za cały okres orzeczonej niezdolności do pracy od 09.09.2025 r. do 30.09.2025 r. D. E. w dniu 22.12.2025 r. (data prezentaty ZUS) odwołała się od powyższej decyzji, wnosząc o jej zmianę i przyznanie prawa do zasiłku chorobowego za sporny okres. W uzasadnieniu tego odwołania podniosła, że rekrutacja do pracy odbywała się zdalnie i trwała ok. 1 godziny. Podniosła też, iż przebywając na zwolnieniu lekarskim jej stan zdrowia umożliwiał jej odbycie spotkania rekrutacyjnego, a zwolnienie lekarskie pozwalało jej na normalne funkcjonowanie (k. 7). Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. w odpowiedzi na to odwołanie, złożonej w dniu 31.12.2025 r. (data prezentaty) wnosił o oddalenie odwołania jako niezasadnego, podtrzymując generalnie stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (k. 4). Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: D. E. była zatrudniona w (...) Sp. z o.o. w T. na podstawie umowy o pracę i z tego tytułu podlegała ubezpieczeniom społecznym, w tym ubezpieczeniu chorobowemu. U tego pracodawcy ubezpieczona świadczyła pracę jako księgowa. Stosunek pracy D. E. w (...) Sp. z o.o. w T. ustał z dniem 31.08.2025 r. D. E. przed ustaniem tego zatrudnienia była niezdolna do pracy od 26.08.2025 r. i za okres od 26.08.2025 r. do 31.08.2025 r. pracodawca wypłacił ubezpieczonej wynagrodzenie za okresy niezdolności do pracy na podstawie art. 92 k.p. Następnie po ustaniu stosunku pracy i w efekcie tego także tytułu ubezpieczenia, D. E. była nadal niezdolna do pracy i przebywała na zwolnieniach lekarskich najpierw od 01.09.2025 r. do 08.09.2025 r. i następnie od 09.09.2025 r. do 30.09.2025 r. z uwagi na bóle kręgosłupa w odcinku szyjnym i lędźwiowym. W zaleceniach lekarskich wnioskodawczyni nie miała wskazań leżenia, a lekarz wystawiający zaświadczenia o niezdolności do pracy z powodu choroby rekomendował jej rozciąganie, poruszanie i chodzenie. W trakcie drugiego zwolnienia lekarskiego D. E. w dniu 17.09.2025 r. uczestniczyła w spotkaniu rekrutacyjnym online do zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. w T.. Spotkanie to odbywało się w formie zdalnej i wnioskodawczyni uczestniczyła w nim z swojego domu, siedząc przed komputerem. To spotkanie trwało ok. 1 godziny. Wnioskodawczyni tego dnia nie wykonywała żadnej pracy zarobkowej, ani nie uzyskała z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. D. E. w okresie zwolnienia lekarskiego od 09.09.2025 r. do 30.09.2025 r. nie wykonywała żadnej rzeczywistej i faktycznej działalności zarobkowej. Po zakończeniu zwolnienia lekarskiego i ustąpieniu niezdolności do pracy, z dniem 01.10.2025 r. D. E. zawarła umowę o pracę z (...) Sp. z o.o. w T. i rozpoczęła świadczenie pracy na rzecz tej Spółki. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Ł. decyzją z 24.11.2025 r. (znak: (...).603.(...).2025-(...)) odmówił D. E. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 09.09.2025 r. do 30.09.2025 r. Od powyższej decyzji D. E. odwołała się w niniejszej sprawie. Dowody: akta administracyjne ZUS i zeznania wnioskodawczyni (ubezpieczonej) D. E. (k. 16v). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wyżej wymienionych dokumentów. W ocenie Sądu dowody te, w zakresie w jakim stanowiły podstawę poczynionych w niniejszej sprawie ustaleń faktycznych, tworzą spójny i niebudzący wątpliwości w świetle wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, a przez to zasługujący na wiarę, obraz stanu faktycznego. Zauważyć przy tym należy, że żadna ze stron nie podważyła skutecznie ich wiarygodności i mocy dowodowej, a Sąd również nie dopatrzył się w nich niczego, co uzasadniałoby powzięcie wątpliwości w tym zakresie. Wskazać również należy, iż zgodnie z treścią art. 229 i 230 k.p.c., okoliczności bezsporne w ogóle nie wymagały wykazywania ich prawdziwości za pomocą dowodów, albowiem zostały przez strony wprost przyznane, bądź też nie zostały zaprzeczone, co zostało przez Sąd ocenione zgodnie z regułami wskazanymi w powołanych przepisach. Sąd ustalając stan faktyczny oparł się także na zeznaniach wnioskodawczyni D. E.. Sąd dał wiarę jej zeznaniom w całości, albowiem są one jasne, stanowcze, logicznie przekonywujące i wewnętrznie spójne, a przez to wiarygodne. Nie ujawniły się również w toku postępowania żadne okoliczności mogące świadczyć o tym, że zeznaje ona nieprawdę. Dlatego też Sąd dał w pełni wiarę zeznaniom wnioskodawczyni D. E.. Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Odwołanie D. E. jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie. Spór między stronami w niniejszej sprawie dotyczył tego, czy wnioskodawczyni D. E. w czasie niezdolności do pracy wykonywała pracę zarobkową, bądź podejmowała czynności niezarobkowe mogące negatywnie wpłynąć na jej niezdolność do pracy i czy, jak zarzucał organ rentowy, w związku z tym wykorzystywała ona zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego celem, co skutkuje odmowa prawa do zasiłku chorobowego za sporny okres. W związku z tym na wstępie rozważań wskazać należy, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego. Stosownie zaś do art. 17 tej ustawy ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia (ust. 1), a ponadto zasiłek chorobowy nie przysługuje w przypadku, gdy zaświadczenie lekarskie zostało sfałszowane (ust. 2), zaś okoliczności, o których mowa w ust. 1 i 2, ustala się w trybie określonym w art. 68 (ust. 3). W tym miejscu zauważyć należy, że przepis art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa formułuje dwie odrębne przesłanki utraty prawa do zasiłku, tj. wykonywanie pracy zarobkowej w okresie orzeczonej niezdolności do pracy i wykorzystywanie zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z jego celem. Na gruncie ubezpieczeń społecznych nie ma przyjętej definicji legalnej podjęcia działalności zarobkowej, jednakże już chociażby wykładnia literalna prowadzi do wniosków, iż dotyczy ona podjęcia pracy, a zatem faktycznego, aktywnego i rzeczywistego wykonywania obowiązków służbowych związanych z rodzajem określonej działalności zarobkowej. To oznacza, że w sensie rodzajowym wchodzi tu więc w grę każda praca (działalność) zarobkowa, mogąca stanowić źródło dochodów. Co istotne, powyższy pogląd jest również utrwalony w orzecznictwie Sądu Najwyższego, z którego wynika, że pracą zarobkową, której wykonywanie w okresie orzeczonej niezdolności do pracy powoduje utratę prawa do zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (jednolity tekst: Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 267) jest każda aktywność ludzka zmierzająca do osiągnięcia zarobku, w tym pozarolnicza działalność gospodarcza, choćby nawet polegająca na czynnościach nieobciążających w istotny sposób organizmu przedsiębiorcy i zarazem pracownika pozostającego na zwolnieniu lekarskim (zob. wyrok SN z 5.04.2005 r., I UK 370/04, OSNP 2005, nr 21, poz. 342). Wskazać należy, iż jedynie sporadyczna, incydentalna, wymuszona okolicznościami aktywność zawodowa (np. udział w posiedzeniach rady nadzorczej spółdzielni mieszkaniowej) może usprawiedliwiać zachowanie prawa do zasiłku chorobowego, a w innych przypadkach za okres orzeczonej niezdolności do pracy, w czasie której ubezpieczony faktycznie wykonuje pracę zarobkową, nie przysługuje mu zasiłek, lecz wynagrodzenie (por. wyrok SN z 25.04.2013 r., I UK 606/12, LEX nr 1391152). Należy podkreślić, iż przez wykorzystywanie zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem należy rozumieć wykonywanie czynności mogących przedłużyć okres niezdolności do pracy. O ile praca zarobkowa odnosi się do ekonomicznej strony życia człowieka, to wykorzystywanie zwolnienia niezgodnie z jego celem może dotyczyć każdej działalności ubezpieczonego. Przesłanka ta koncentruje się na relacji między sposobem zachowania ubezpieczonego, a celem zwolnienia od pracy. Celem zwolnienia lekarskiego jest odzyskanie przez ubezpieczonego zdolności do pracy. W osiągnięciu tego celu przeszkodą może być zatem zarówno wykonywanie pracy zarobkowej (co przesądził ustawodawca), jak i inne zachowania ubezpieczonego utrudniające proces leczenia i rekonwalescencję, w tym wykonywanie pracy niezarobkowej. Treścią analizowanej przesłanki mogą być także takie zachowania, które zaprzeczają celowi zwolnienia i wskazują, że zwolnienie zostało uzyskane dla innych celów. Za zachowania niezgodne z celem zwolnienia uznać należy nadużywanie alkoholu, podejmowanie działań, których chory powinien unikać, wzięcie udziału w wycieczce zagranicznej, wzięcie udziału w imprezie towarzyskiej czy rozrywkowej, nieprzestrzeganie wskazań lekarskich, np. nakazu leżenia w łóżku, zakazu wykonywania różnych prac domowych, prac w ogrodzie lub gospodarstwie rolnym, jak się wydaje za wyjątkiem prac i czynności życiowo uzasadnionych. Dlatego też nie można uznać za sprzeczne z celem zwolnienia lekarskiego wykonywanie przez obłożnie chorego, czy samotnie mieszkającego ubezpieczonego, który zgodnie z zaleceniami lekarza powinien leżeć, czynności niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Ujęcie analizowanej przesłanki nie jako nakazu podejmowania zachowań zgodnych z celem zwolnienia, ale jako zakazu podejmowania zachowań niezgodnych z celem zwolnienia pozwala przyjąć, że celowi zwolnienia sprzeciwia się nieprzestrzeganie przez ubezpieczonego wskazówek lekarza (np. nieprzyjmowanie wszystkich leków lub odmowa poddania się zabiegowi operacyjnemu, niezaprzestanie palenia papierosów, które doprowadziły do schorzenia będącego przyczyną niezdolności do pracy, opuszczenie szpitala na własne żądanie itd.). Poza tym ogólnie respektowaną zasadą jest to, że nie można nikomu narzucić ani metod, ani samego leczenia nabytej choroby. Adnotacja na zwolnieniu lekarskim „pacjent może chodzić” upoważnia natomiast do wykonywania zwykłych czynności życia codziennego, takich jak wstawanie z łóżka, poruszanie się po mieszkaniu, udanie się na ewentualne zabiegi, czy kontrolę lekarską (por. K. Stopka [w:] Świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Komentarz, Warszawa 2022, art. 17). Mając na uwadze powyższe rozważania, zdaniem Sądu, analiza całokształtu materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, a w szczególności zeznań wnioskodawczyni D. E., którym jak już wyżej wskazano Sąd dał w pełni wiarę, uzasadnia jednoznacznie stwierdzenie, że przebywając na zwolnieniu lekarskim wystawionym na okres od 09.09.2025 r. do 30.09.2025 r., wnioskodawczyni D. E. nie wykonywała żadnej faktycznej działalności zmierzającej do osiągnięcia zarobku. Podkreślić przy tym należy, iż samo wzięcie udziału w rozmowie kwalifikacyjnej lub spotkaniu rekrutacyjnym przez wnioskodawczynię w dniu 17.09.2025 r. nie stanowiło działalności zarobkowej, bądź czynności niezgodnych z celem zwolnienia. Podkreślić bowiem należy, iż przedmiotowe spotkanie rekrutacyjne w dniu 17.09.2025 r. zostało przeprowadzone w formie zdalnej online i ubezpieczona brała w nim udział siedząc przed komputerem w swoim domu, nie musiała w żaden sposób aktywnie poruszać się lub przemieszczać celem odbycia tego spotkania. Ponadto godzi się podkreślić, iż to spotkanie rekrutacyjne trwało jedynie około 1 godziny i w tym dniu wnioskodawczyni nie podejmowała żadnych czynności o charakterze zarobkowym, ani też nie otrzymała z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Nie może budzić żadnych wątpliwości i jest w istocie bezsporne, że wnioskodawczyni nawiązała stosunek pracy z (...) Sp. z o.o. w T. dopiero po zakończeniu zwolnienia lekarskiego z dniem 01.10.2025 r. W ocenie Sądu, wzięcie udziału w krótkotrwałym spotkaniu rekrutacyjnym w formie zdalnej z domu ubezpieczonej nie stanowi rzeczywistego i aktywnego prowadzenia działalności zmierzającej do osiągnięcia zysku. Wskazać także należy, iż takiego postępowania nie można zakwalifikować również jako wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego celem, albowiem organ rentowy nie wykazał, ażeby ww. czynności wpływały negatywnie na jej okres niezdolności do pracy. Nielogicznym byłoby również stanowisko, biorąc pod uwagę schorzenia wnioskodawczyni, ażeby wykonywanie tejże aktywności w formie zdalnej przy komputerze, tj. udział w spotkaniu rekrutacyjnym, stanowiło okoliczności pogarszające rokowania powrotu do pracy w porównaniu do korzystania z komputera, bądź telewizora w celach rozrywkowych, co niewątpliwie nie jest działaniem niedozwolonym w trakcie zaistnienia niezdolności do pracy i przebywania na zwolnieniu lekarskim. Zdaniem Sądu, nie istnieją zatem podstawy faktyczne i prawne, które pozwalałyby uznać odmowę przyznania D. E. prawa do zasiłku chorobowego za sporny okres, za działanie uzasadnione i przekonujące. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż wnioskodawczyni w spornym okresie nie wykonywała działalności zarobkowej oraz nie wykorzystywała zwolnienia lekarskiego w sposób niezgodny z jego celem. Mając to na uwadze, należy uznać, iż D. E. przysługuje prawo do zasiłku chorobowego za sporny okres, a wobec tego decyzja organu rentowego jawi się jako wadliwa (nieprawidłowa), natomiast odwołanie ubezpieczonej jest uzasadnione i zasługuje na uwzględnienie. Mając na uwadze powyższe, Sąd zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał D. E. prawo do zasiłku chorobowego za okres od 09.09.2025 r. do 30.09.2025 r., orzekając jak w sentencji wyroku na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. Sędzia SR Ryszard Karczewski