VIII Ca 62/26

VIII Ca 62/26 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 14 listopada 2025 r., w sprawie z powództwaJ. B. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W.o zapłatę, Sąd Rejonowy w Chełmnie: - w pkt I. – zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3.379,24 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 9 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty; - w pkt II. – zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2.083 zł tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty (wyrok k. 153 akt). W uzasadnieniu Sąd I instancji, w pierwszej kolejności uznał, iż pozwany nie wykazał aby przedłożona w przedmiotowej sprawie umowa cesji okazała się nieważna. Strona pozwana nie zawnioskowała o dopuszczenie dowodu z zeznań cedentów, celem ustalenia czy w rzeczywistości naruszone zostały interesy konsumenta, czy też z pełną świadomością doszło do cesji wierzytelności. Zebrany materiał dowodowy nie pozwalał zatem na ustalenie, że doszło do rażącego naruszenia interesu konsumenta, tym bardziej, że nie była znana cena sprzedaży wierzytelności. Ponadto Sąd powołując się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej podkreślił, iż sąd krajowy nie jest zobowiązany do badania z urzędu nieuczciwego charakteru postanowienia umowy cesji, jeżeli przedmiotem sporu przed tym sądem jest sama wierzytelność konsumenta wobec przedsiębiorcy, a nie umowa cesji, tj. sąd nie ma obowiązku ex officio kontrolować ważności umowy, gdy ta umowa nie jest przedmiotem sporu. W niniejszej sprawie kontrola w powyższym zakresie nie została podjęta z urzędu, a na zarzut strony pozwanej, jednakże w uzasadnieniu orzeczenia Trybunału poruszone zostały kwestie istotne również z punktu widzenia niniejszej sprawy. Trybunał podkreślił bowiem, że w przypadku gdyby umowa cesji nie mogła dalej obowiązywać bez warunków objętych sankcją abuzywności, mogłoby się to przekładać na pogorszenie sytuacji konsumenta, który mógłby nie otrzymać skutecznej ochrony. Brak legitymacji czynnej mógłby bowiem doprowadzić do braku nawet częściowego odszkodowania po stronie konsumenta (nieważność umowy prowadziłaby bowiem do konieczności zwrotu świadczenia otrzymanego w ramach wynagrodzenia za sprzedaż wierzytelności). W dalszej kolejności, Sąd meriti wskazał, iż uwzględnił powództwo strony powodowej w całości, opierając się na sporządzonej w niniejszej sprawie opinii biegłego, która nie została zakwestionowana przez żadną ze stron. Biegły ustalając wysokość kosztów naprawy uszkodzonego pojazdu oparł się na §17 ust. 1 oraz ust. 3 OWU, które nie budziły wątpliwości interpretacyjnych. We wskazanych postanowieniach określono sposoby ustalania wysokości odszkodowania w przypadku szkody częściowej. Z opinii biegłego, który przeprowadził kalkulację naprawy uszkodzonego pojazdu wynikało, że wysokość uzasadnionych i koniecznych kosztów naprawy uszkodzeń pojazdu powstałych w wyniku zdarzenia z dnia 9 marca 2022 r. ustalonych zgodnie z postanowieniami §17 OWU AC opiewa na kwotę 16.842,19zł brutto, przy użyciu średniej arytmetycznej stawek roboczogodziny stosowanych w lokalnych warsztatach w roku 2022, obowiązujących na terenie województwa kujawsko-pomorskiego, obliczonych zgodnie z warunkami umowy autocasco łączącej poszkodowanego z pozwanym. Sąd wskazał, iż różnica pomiędzy kwotą ustaloną przez biegłego, a tą wypłaconą przez pozwanego wynosiła 3.895,63 zł. Powód żądał w ramach niniejszego postępowania zasądzenia kwoty niższej - 3.379,24 zł, którą sąd na podstawie art. 805 § 1 i 2 k.c. zasądził w punkcie I wyroku. Odsetki zostały zasądzone zgodnie z żądaniem od dnia 9 kwietnia 2022 roku, przy uwzględnieniu okoliczności, że pozwany otrzymał zgłoszenie o powstałej szkodzie w dniu 9 marca 2022 roku (uzasadnienie k. 160-162v. akt). Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany, zaskarżając go w całości oraz zarzucając mu: - naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz błędną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, a także sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z zebranym materiałem dowodowym poprzez uznanie, że powód posiada i wykazał swoją legitymację procesową, podczas gdy mając na uwadze zgromadzony materiał dowodowy należało uznać, że umowa cesji była nieważna, jako że zawarta została z pokrzywdzeniem interesu poszkodowanego jako konsumenta, - naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 6 k.c. poprzez błędną wykładnię i na skutek tego niewłaściwe zastosowanie i w efekcie błędne rozłożenie ciężaru dowodu w sprawie i w efekcie uznanie, że to pozwany winien dowodzić, że umowa cesji była nieważna, podczas gdy pozwany wskazał konkretny argument przemawiający za uznaniem umowy cesji za nieważną tj. niewykazanie ceny cesji, wobec którego to zarzutu to powód winien powołać wszelkie dowody, w tym osobowe w celu potwierdzenia ważności umowy cesji. W oparciu o powyższe zarzuty pozwany wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości oraz odpowiednio do wyniku postępowania zmianę postanowienia o kosztach i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu w całości, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych, wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, a ponadto obciążenie kosztami poniesionymi tymczasowo przez Skarb Państwa jedynie powoda. Dodatkowo pozwany wniósł o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania w II instancji, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm prawem przepisanych, wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty (apelacja k. 166-168 akt). W odpowiedzi na apelację powód wniósł o oddalenie apelacji w całości oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym według norm przepisanych (odpowiedź na apelację -k.180-181akt). Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie. W ocenie Sądu Okręgowego, ustalenia faktyczne Sądu I instancji były prawidłowe, znajdowały wsparcie w zgromadzonym materiale dowodowym, ocenionym należycie, bez naruszenia granic swobody sędziowskiej, zaś zarzuty podnoszone w apelacji koncentrujące się na kwestii braku legitymacji procesowej powoda były nieuzasadnione. W konsekwencji Sąd Okręgowy podzielił ustalenia Sądu I instancji w całości i przyjął za własne. W związku z tym nie istniała już potrzeba ich szczegółowego powtarzania. Stosownie do art. 509 § 1 k.c., wierzyciel może bez zgody dłużnika, przenieść wierzytelność na osobę trzecią, chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Poza wynikającym z art. 449 k.c. ograniczeniem zbywania roszczeń o odszkodowanie z tytułu majątkowych i niemajątkowych szkód na osobie nie ma innych ustawowych ograniczeń możliwości przelewu roszczeń odszkodowawczych, w szczególności przelewu przez poszkodowanego roszczeń wobec ubezpieczyciela z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za wyrządzone w wypadkach komunikacyjnych osobom trzecim szkody w mieniu, w tym także za zniszczenie lub uszkodzenie pojazdu. Zbywalności tych roszczeń nie sprzeciwia się też właściwość zobowiązania (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 6 kwietnia 2018 r., III CZP 114/17, OSNC 2019, Nr 3, poz. 26), przy czym do każdej umowy przelewu wierzytelności mają zastosowanie ogólne reguły prawa cywilnego, w tym dotyczące ważności czynności prawnych (art. 58 k.c.) oraz wykładni oświadczenia woli (art. 65 k.c.), np. odnośnie zakresu przelanej wierzytelności (zob. uchwała SN