← Polska

I ACa 843/13

Sygn. akt I ACa 843/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 marca 2014 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku – I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Arina Perkowska Sędziowie: SA Zbigni

§ 2k.c.).

W rozpoznawanej sprawie mieliśmy jednak do czynienia z decyzją z roku 2001 zatwierdzającą projekt podziału działki (...), a którą to decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. decyzją z dnia 29 sierpnia 2011 r. w sprawie 239/GN/11 uznało za wydaną z naruszeniem prawa. Jak już wspomniano z mocy art.

§ 2k.c.

jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodności z prawem, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Artykuł ten został dodany do Kodeksu cywilnego dopiero ustawą z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks Cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 19 lipca 2004 r.), a więc przed wydaniem kwestionowanej decyzji, więc nie mógł znaleźć zastosowania wstanie tej sprawy. Jednakże ustawa z 17 czerwca 2004r. na mocy jej art.5 do zdarzeń i stanów prawnych powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy nakazywała stosowanie przepisów art. 417, art. 419, art. 420, art. 420 1, art. 420 2 i art. 421 ustawy, o której mowa w art. 1, oraz art. 153, art. 160 i art. 161 § 5 ustawy, o której mowa w art. 2, w brzmieniu obowiązującym do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Wykładnia art. 5 ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. o zmianie ustawy kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 162, poz. 1692), uwzględniająca założone przez jego twórców zasady lex retro non agit i tempous regit actum, prowadzi do wniosku, że zdarzeniem w rozumieniu tego przepisu jest wydanie ostatecznej wadliwej decyzji. W konsekwencji do takich decyzji, podjętych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej, powinno się stosować art. 160 k.p.a., chociażby decyzje nadzorcze zapadły później, tj. po dniu 1 września 2004 r. (patrz też wyrok SN 2011.07.08, sygn. akt IV CSK 567/10, lex nr 1001331). Dopiero ostateczna decyzja nadzorcza, stwierdzająca nieważność lub niezgodność z prawem, pozwala na dochodzenie roszczeń odszkodowawczych i wszczęcie odpowiedniego postępowania sądowego i dlatego jest tym zdarzeniem prawnym, o którym mowa w art. 5 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 162, poz. 1692). Wraz z decyzją nadzorczą powstaje wymagany przez ustawę "stan prawny" złożony z kilku zdarzeń. W skład tego "stanu prawnego" wchodzi wydanie ostatecznej decyzji administracyjnej nieważnej lub niezgodnej z prawem, wystąpienie szkody w wyniku jej wydania oraz wydanie ostatecznej decyzji nadzorczej stwierdzającej niezgodność z prawem lub nieważność decyzji wyrządzającej szkodę. Zgodnie z poglądem wyrażonym w uchwale pełnego składu Sądu Najwyższego z dnia 31 marca 2011 r., sygn. akt II CZP 112/10 (OSNC 2011)7-8/75) do roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej ostateczną decyzją administracyjną wydaną przed dniem 1 września 2004 r., której nieważność lub wydanie z naruszeniem art. 156 k.p.a. stwierdzono po tym dniu ma zastosowanie art. 160 § 1,2,3 i 6 k.p.a. Tak więc w oparciu o ten ostatnio przywołany przepis prawa należało oceniać zgłoszone żądania powoda względem pozwanej. Przesłanką skutecznego dochodzenia roszczenia odszkodowawczego w każdym przypadku, zarówno na gruncie art. 160 k.p.a. jak i obecnie na podstawie art.

§ 2k.c.

była i jest decyzja nadzorcza (patrz. wyrok SN z 2010.03.05, sygn. akt IV CSK 375/09, LEX nr 898269). Zgodnie z art. 160 § 1 k.p.a. stronie, która poniosła szkodę na skutek wydania decyzji z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 k.p.a. albo stwierdzenia nieważności takiej decyzji, służy roszczenie o odszkodowanie za poniesioną rzeczywistą szkodę, chyba że ponosi ona winę za powstanie okoliczności wymienionych w tym przepisie. Z mocy § 2 art. 160 k.p.a. do odszkodowania stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego, z wyłączeniem art. 418 tego kodeksu. Zgodnie z § 3 tegoż artykułu odszkodowanie przysługuje od organu, który wydał decyzję z naruszeniem przepisu art. 156 § 1, chyba że winę za powstanie okoliczności wymienionych w tym przepisie ponosi inna strona postępowania dotyczącego tej decyzji. W tym ostatnim przypadku roszczenie o odszkodowanie służy w stosunku do strony winnej powstania tych okoliczności. To na powodzie spoczywał ciężar wykazania na zasadach ogólnych (art. 6 k.c.): 1) niezgodnego z prawem działania lub zaniechania przy wykonywaniu władzy publicznej, 2) szkody, 3) normalnego związku przyczynowego. Jak już wskazano powód wykazał pierwszą ze wskazanych przesłanek. Stwierdzenie bowiem przez uprawniony organ administracyjny niezgodności decyzji administracyjnej z prawem wiąże sąd w zakresie wypełnienia podstawowej przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej przewidzianej w art. 160 k.p.a. Nie przesądza to jeszcze o istnieniu pozostałych przesłanek tej odpowiedzialności wynikających z k.c., tj. szkody i wystąpienia normalnego związku przyczynowego. Wykazanie tego normalnego związku przyczynowego między wydaniem decyzji z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 k.p.a., a szkodą jak już powiedziano należało do powoda. Zdaniem sądu II instancji powód temu obowiązkowi nie sprostał zgodnie z art. 6 k.c. Nawet jednak, gdyby przyjąć, że związek o którym mowa wyżej występował i został wykazany, to zasadnie przyjął sąd I instancji, że powód nie udowodnił szkody w rozmiarze dochodzonym pozwem. W tym zakresie sąd II instancji podziela ustalenia i rozważania Sądu Okręgowego. Słusznie sąd I instancji wskazał, że rozstrzygając o przesłankach odpowiedzialności odszkodowawczej nie sposób oprzeć się jedynie na ogólnikowych stwierdzeniach powoda, a dowód z przesłuchania powoda stanowi zbyt skąpy materiał dowodowych dla poczynienia wiążących i bezsprzecznych ustaleń sądu. Należy zauważyć również, że ogólnikowe twierdzenia powoda powodują że w istocie nie można poczynić, żadnych konkretnych ustaleń dotyczących ewentualnego związku przyczynowego między ewentualną szkodą a wydaniem decyzji Burmistrza (...) z dnia 27 kwietnia 2001 r. nr GK/RG (...). Powód nie udowodnił więc poza niezgodnym z prawem działaniem przy wykonywaniu władzy publicznej pozostałych przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej. Odnośnie podniesionego przez powoda twierdzenia, że zostały naruszone jego dobra osobiste, należy wskazać, że w istocie nie wiadomo w jaki sposób decyzja Burmistrza (...) z dnia 27 kwietnia 2001 r. nr GK/RG (...) miałaby naruszać dobra osobiste powoda. Ponadto twierdzenia powoda o naruszeniu dóbr osobistych są również bardzo ogólne, w szczególności nie przestawiają żadnych faktów, zdarzeń, okresów czasu, osób itp.. Reasumując stwierdzić należy, że mimo że wydane orzeczenie sądu I instancji dotknięte było wadami w sferze przytoczonej argumentacji prawnej na jego poparcie, to w istocie rozstrzygnięcie to odpowiadało prawu. W tej sytuacji apelacja powoda jako niezasadna na mocy art. 385 k.p.c. została oddalona, a strona powodowa została obciążona kosztami postępowania apelacyjnego na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z § 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.