punktem 6 informacji o warunkach zatrudnienia i uprawnieniach pracowniczych każdy pracownik, w tym także i powód, miał obowiązek potwierdzić obecność w pracy poprzez podpisanie listy obecności. Lista obecności jest wprawdzie wydrukiem komputerowym, na którym zaznaczone są obowiązujące pracowników godziny pracy, jednakże pracownik podpisujący listę obecności, przychodzący do pracy w godzinach późniejszych, aniżeli godzina, w której rozpoczyna pracę, bądź kończący tę pracę później, aniżeli wydrukowana na liście godzina pracy, powinien przekreślić wydrukowaną godzinę i wpisać godzinę rzeczywistą. To obowiązkiem pracownika było złożenie zgodnego z prawdą oświadczenia o czasie pracy, to jest godzinie jej rozpoczęcia i zakończenia. Żaden z przełożonych powoda nie miał w zakresie swoich obowiązków kontrolowania godzin pracy wpisywanych przez powoda na liście obecności. Powód jako pracownik miał obowiązek kontroli swojego czasu pracy, albowiem tylko on miał wiedzę w tym zakresie. Wykazane przez powoda godziny pracy nigdy nie podlegały weryfikacji pozwanych, którzy działali w zaufaniu do swoich pracowników. Podkreślenia wymaga fakt, że powód nigdy nie występował w stosunku do pozwanej z roszczeniem o zapłatę za nadgodziny. Tym bardziej zaskakujące są żądania zgłoszone w niniejszej sprawie. Pozwani zarzucili, iż powód otrzymał wynagrodzenie za całość faktycznie wykonanej przez niego pracy,
obowiązującymi przepisami prawa pracy. W umowie o pracę przewidziano wynagrodzenie składające się z wynagrodzenia zasadniczego w kwocie 1.400,00 zł brutto miesięcznie oraz premii uznaniowej. Wynagrodzenie to nie było wypłacane w oparciu o stawkę godzinową, ale wyliczane było każdorazowo za przejechane przez kierowców trasy. Dane o trasach uzyskiwane były od kierowców. Zatem za każdą faktycznie wykonaną pracę kierowcy, w tym także i powód mieli zapłacone w ramach wynagrodzenia, na które składało się zarówno wynagrodzenie zasadnicze, jak i premia uznaniowa. Podkreślenia wymaga fakt, że w okresie zimowym, z racji specyfiki działalności prowadzonej przez pozwaną Spółkę, a to działalności w branży budowlanej, zdarzało się i tak, że powód pomimo, iż w istocie nie wykonywał żadnej pracy, a jedynie podpisywał listę obecności/otrzymywał od pozwanej wynagrodzenie w pełnej wysokości. Z daleko idącej ostrożności procesowej pozwani zarzucili, że nawet gdyby zdarzyło się, iż któryś z kierowców ukończył trasę po godzinach pracy, to w wypłacanej mu premii było zawarte wynagrodzenie za pracę w nadgodzinach. Prawo dopuszcza taki sposób rozliczania się z pracownikiem za wykonaną przez niego pracę. Ponadto, w orzecznictwie sądowym wskazuje się, że istnieje możliwość zastąpienia określonego świadczenia (dodatku za nadgodziny) innym świadczeniem, które winno odpowiadać przewidywanemu wymiarowi pracy w tych godzinach. Dopiero świadczenie znacznie odbiegające od świadczenia należnego na ogólnych zasadach uprawnia pracownika do występowania z roszczeniem i ewentualne wyrównanie należności. Zatem wbrew twierdzeniom powoda, przyjąć należy, że uzgodnienie z pracownikiem wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych w formie premii uznaniowej nie zwalnia pracodawcy z obowiązku zapłaty za pracę faktycznie wykonaną w tych godzinach wtedy, gdy wysokość tej premii jest niższa aniżeli wysokość wynagrodzenia, które pracownik otrzymywałby za pracę w godzinach nadliczbowych, gdyby nie obowiązywała go zasada uwzględnienia w premii wynagrodzenia za godziny nadliczbowe. Takie zasady przyjęto w pozwanej Spółce w sytuacji, gdyby któryś z pracowników świadczył pracę w godzinach nadliczbowych. Pracownik taki mógł otrzymać zatem wynagrodzenie z tytułu przepracowanych godzin nadliczbowych pod postacią wypłaconej mu premii. Odnosząc się do twierdzeń dotyczących rozkładu ciężaru dowodu w niniejszym postępowaniu sądowym wskazać należy, że wbrew twierdzeniu powoda, stosownie do art. 6 k.c. w zw. z art. 300 k.p. to pracownik, a nie pracodawca obowiązany jest wykazać, że pracował ponad podstawową dobową i przeciętną tygodniową normę czasu pracy, a jedynie niemożność ścisłego ustalenia wysokości wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych nie uzasadnia oddalenia powództwa. O tym zatem, na której ze stron spoczywa ciężar udowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sporu sądowego rozstrzyga prawo materialne. Zatem dopiero wtedy, gdy pracownik udowodni, że wykonywał pracę w godzinach nadliczbowych na pracodawcę przerzucony zostaje ciężar udowodnienia okoliczności, iż pracownik rzeczywiście nie pracował w godzinach nadliczbowych, bądź jeżeli nawet pracował, to uzyskał zapłatę za przepracowane godziny nadliczbowe. Powód wystąpił z powództwem o zapłatę wynagrodzenia z tytułu godzin nadliczbowych i ani regulacja art. 6 k.c., ani spoczywający na pracodawcy obowiązek prowadzenia ewidencji czasu pracy, nie uwalniają go od przedstawienia dowodów na poparcie twierdzeń zawartych w pozwie dotyczących pracy w godzinach nadliczbowych. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: Powód P. P. był zatrudniony przez S. Fabryka (...), (...) spółka jawna z siedzibą w K., na stanowisku kierowca-mechanik, operator żurawia przenośnego na (...) na podstawie umowy o pracę zawartej początkowo na okres próbny od 01 kwietnia 2008 r. do 30 czerwca 2008 r., a następnie na czas określony od 01 lipca 2008 r. do 31 grudnia 2014 r. Powód był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy, za wynagrodzeniem wynoszącym 1.400,00 zł brutto miesięcznie.
umowami o pracę, poza wynagrodzeniem zasadniczym powodowi przysługiwać miała premia uznaniowa. Miejscem wykonywania pracy była siedziba spółki położona w Ś. przy ul. (...), teren całego kraju. Powoda obowiązywała 8-godzinna norma dobowa i przeciętnie 40-godzinna norma tygodniowa pracy w okresie rozliczeniowym wynoszącym 1 miesiąc. Wynagrodzenie za pracę wypłacane miało być raz w miesiącu do 10 dnia następnego miesiąca. Stosunek pracy między stronami uległ rozwiązaniu z dniem 02 lipca 2011 r. wskutek wypowiedzenia umowy dokonanego przez pracodawcę. Średnie miesięczne wynagrodzenie powoda z trzech miesięcy liczone jak ekwiwalent za urlop wynosiło 6 083,67 zł brutto. Dowody: umowa o pracę z 01.04.2008 r. k. 8, umowa o pracę z 01.07.2008 r. k. 6, informacja o warunkach zatrudnienia z 0-1.04.2008, 01.07.2008 r. k. 7, k. 9, pismo rozwiązujące umowę o pracę za wypowiedzeniem z 2.12.2010 r. k. 10, świadectwo pracy z 02.07.2011 r. akta osobowe, zaświadczenie o wynagrodzeniu k. 47. (...) spółki (...) betonu spółka jawna z siedzibą w K., miejscowość Ś. są W. P. oraz S. P., okoliczność bezsporna. W firmie (...), S. P. Sp. j. obowiązywał Regulamin Pracy.
§ Regulaminu Pracy, czas pracy pracowników wynosił 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy w miesięcznym okresie rozliczeniowym. Godziny pracy były ustalone od 7:00 – 15:
Regulaminu Pracy, czas pracy dłuższy ponad normę określoną w § 6 był pracą w godzinach nadliczbowych. Według § 10 Regulaminu Pracy potwierdzeniem przybycia, obecności i przepracowania przez pracownika obowiązującego czasu pracy była lista obecności.
Regulaminu Pracy, za wzorowe wypełnienie obowiązków zawodowych, wysoką jakość i wydajność pracy pracodawca przyznawał pracownikowi nagrody i wyróżnienia w formie: nagród pieniężnych, nagród rzeczowych, pochwał na piśmie, awansów zawodowych. Powód został zapoznany z Regulaminem Pracy. Dowody: Regulamin Pracy k. 32-40, oświadczenie powoda z dn. 01.04.2008 k. 413. W firmie (...), S. P. Sp. j. z siedzibą w Ś. obowiązywał Regulamin Wynagradzania.
1 Regulaminu Wynagradzania, wypłacane były następujące składniki wynagrodzenia: - wynagrodzenie zasadnicze, - dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych, - dodatek za pracę w porze nocnej, - premia uznaniowa, - wynagrodzenie za czas przestoju niezawinionego przez pracownika.
2 Regulaminu Wynagradzania, pracownikowi przysługiwały następujące świadczenia związane z pracą: - wynagrodzenie albo zasiłek za czas choroby, - diety i inne należności z tytułu podróży służbowej, - odprawa pieniężna w związku z przejściem na emeryturę lub rentę.
1 Regulaminu Wynagradzania, pracownikom mogła być przyznawana miesięcznie premia uznaniowa. Decyzję w tej sprawie podejmował właściciel na wniosek bezpośredniego przełożonego pracownika (§ 8 ust. 2). Na wysokość przyznawanej premii wpływały możliwości finansowe pracodawcy, staranność pracy wykonywanej przez pracownika i przestrzeganie dyscypliny pracy. Premia może obejmować także świadczenie należne pracownikowi z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych (§ 8 ust. 3).
4 Regulaminu Wynagradzania, za okresy nieobecności w pracy spowodowanej chorobą pracownika lub osoby pozostającej pod jego opieką, składnik wynagrodzenia określony w ust. 1 (premia uznaniowa) nie będzie przyznawany.
1 Regulaminu Wynagradzania, za pracę w godzinach nadliczbowych oraz pracę w porze nocnej, oprócz normalnego wynagrodzenia przysługuje pracownikowi dodatek w wysokości określonej przepisami kodeksu pracy.
2 Regulaminu Wynagradzania, wynagrodzenie stanowiące podstawę obliczania dodatków za pracę nadliczbową obejmuje wynagrodzenie pracownika wynikające z jego osobistego zaszeregowania, określonego stawką miesięczną.
3 Regulaminu Wynagradzania, dodatek nie przysługiwał, jeżeli pracownikowi udzielono czasu wolnego od pracy w zamian za tą pracę. Powód został zapoznany z Regulaminem Wynagradzania. Dowody: Regulamin Wynagradzania k. 41-44, oświadczenie powoda z dn. 01.04.2008 k. 413.
paskami wynagrodzeń oraz poleceniami przelewów, powód za okresy sporne otrzymał wynagrodzenie w następujących wysokościach: - za lipiec 2008 r. – 1 339,13 zł wynagrodzenie zasadnicze + 239,49 zł wynagrodzenie urlopowe + 3 648,00 zł premia uznaniowa – do wypłaty netto 3 667,15 zł, - za sierpień 2008 r. - 1 059,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 1 257,70 zł wynagrodzenie urlopowe+ 3 514,00zł premia uznaniowa – do wypłaty netto 4 076,42, - za wrzesień 2008 r. - 1 272,72 zł wynagrodzenie zasadnicze + 270,55 i 270,55 zł wynagrodzenie urlopowe + 4 141,00 zł premia uznaniowa, – do wypłaty netto 4 167,96 zł - za październik 2008 r. - 1 278,26 zł wynagrodzenie zasadnicze + 518,34 zł wynagrodzenie urlopowe + 4 449,00 zł premia uznaniowa, – do wypłaty netto 4 3 68,29 zł - za listopad 2008 r. - 1 400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 2 469,00 zł premia uznaniowa, – do wypłaty netto 2 733,09 zł, - za kwiecień 2009 r. - 1.400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 4 321,00 zł premia uznaniowa, – do wypłaty netto 3 891,35 zł - za maj 2009 r. - 1 400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 2 967,00 zł premia uznaniowa, – do wypłaty netto 3 109,13 zł - za czerwiec 2009 r. – 1 400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + wynagrodzenie urlopowe 1 008,07 zł, 1 801,00 zł premia uznaniowa, – do wypłaty netto 2 813,72 zł - za lipiec 2009 r. - 1 400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 4 703,00 zł premia uznaniowa, – do wypłaty netto 4 319,31 zł, - za sierpień 2009 r. - 1 190,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 683,55 zł wynagrodzenie urlopowe, 5 225,00 zł premia uznaniowa, – do wypłaty netto 5 013,06 zł, - za wrzesień 2009 r. - 1 400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 4 464,00 zł premia uznaniowa, – do wypłaty netto 4 152,64 zł, - za październik 2009 r. - 1 336, 36 zł wynagrodzenie zasadnicze + 295,77 zł wynagrodzenie urlopowe + 3 739,00 zł premia uznaniowa, – do wypłaty netto 3 728,62 zł, - za listopad 2009 r. – 1 033,33 zł wynagrodzenie zasadnicze + dodatek urlopowy 293,80 zł + 2 507,98 zł premia uznaniowa, 48,00 zł polisa, wynagrodzenie chorobowe 818,96 zł – do wypłaty netto 2 814,78 zł, - za kwiecień 2010 r. – 1.400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 3 923,00 zł premia uznaniowa + 48,00 zł polisa - do wypłaty netto 3 760,51 zł, - za maj 2010 r. - 1 178,95 zł wynagrodzenie zasadnicze + 2 869,00 zł premia uznaniowa + 716,67 zł, 48,00 zł polisa -do wypłaty netto 3 372,06 zł, - za czerwiec 2010 r. - 1 266,67 zł wynagrodzenie zasadnicze + dodatek urlopowy 571,04 zł i 4 158,00 zł premia uznaniowa + 48,00 zł polisa - do wypłaty netto 4 229,75 zł, - za lipiec 2010 r. - 1 272,73 zł wynagrodzenie zasadnicze + 518,34 zł wynagrodzenie urlopowe + 5 032,00 zł premia uznaniowa + 48,00 zł polisa , - do wypłaty netto 4 806,43 zł, - za sierpień 2010 r. - 1 400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 48,00 zł polisa, - do wypłaty netto 4 181,02 zł, - za wrzesień 2010 r. - 11 336,36 zł wynagrodzenie zasadnicze + 4 928,00 zł premia uznaniowa, 288,49 zł wynagrodzenie zasadnicze + 48,00 zł polisa , do wypłaty netto 4 617,25 zł, - za październik 2010 r. - 1 400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 4 185,00 zł premia uznaniowa + 48,00 zł polisa, -do wypłaty netto 3 943,25 zł, - za listopad 2010 r. – 1 400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 3 406,00 zł premia uznaniowa + 48,00 zł polisa, - do wypłaty netto 3 400,55 zł, - za kwiecień 2011 r. – 1.400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 4 771,00 zł premia uznaniowa, + 48,00 zł polisa – do wypłaty netto 4 351,40 zł, - za maj 2011 r. – 1 400,00 zł wynagrodzenie zasadnicze + 4 998,00 zł premia uznaniowa, + 48,00 zł polisa , – do wypłaty netto 4 509,65 zł, - za czerwiec 2011 r. – 733,33 zł wynagrodzenie zasadnicze + 2 862,14 zł premia uznaniowa– do wypłaty netto 2 571,30 zł. Dowód: paski wypłaty 279,281, 283,285, 287, 289,291, 293, 295, 297, 299, 301, 303, 305, 307, 309, 311, 313, 315, Potwierdzenie przelewu k. 280,282, 284, 286,288, 290,292, 294, 296, 298, 300, 302, 304, 306, 308, 310, 312,
wskazanego przepisu liczba godzin nadliczbowych przepracowanych w związku z szczególnymi potrzebami pracodawcy nie może przekroczyć dla poszczególnego pracownika 150 godzin w roku kalendarzowym. Odnosząc się do pracy w godzinach nadliczbowych należy wskazać, na obowiązujące na gruncie przepisów prawa pracy normy czasu pracy, które przewidują 8 godzinny dzień pracy i 40 godzinny tydzień pracy z tym zastrzeżeniem że mogą wynosić tyle ile przewidują systemy czasu pracy uregulowane w art. 129 § 2, art. 135–138 oraz 143 i 144 k.p. I tak w przypadku pracowników zatrudnionych przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób, a także pracowników zakładowych straży pożarnych i zakładowych służb ratowniczych może być stosowany system równoważnego czasu pracy, w którym jest dopuszczalne przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy do 24 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca (art. 137 k.p.). Regulacja godzin nadliczbowych osób zatrudnionych w niepełnym wymiarze znajduje odzwierciedlenie w § 5 art. 151 k.p., który wskazuje, że strony ustalają w umowie o pracę dopuszczalną liczbę godzin pracy ponad określony w umowie wymiar czasu pracy pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy, których przekroczenie uprawnia pracownika, oprócz normalnego wynagrodzenia, do dodatku do wynagrodzenia, o którym mowa w art. 151 1 §
którym premia mogła obejmować także świadczenie należne pracownikowi z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych. Powód podejmując zatrudnienie złożył oświadczenia o zapoznaniu się z Regulaminem Wynagradzania i Regulaminem Pracy. Argumentacja powoda, iż w rzeczywistości nie zapoznał się z jego treścią jest chybiona, gdyż powoda obciążają konsekwencje złożenia oświadczenia, tym działanie powoda nie może usprawiedliwiać nieznajomości treści regulaminu i pozbawiać go wiarygodności. Należy wskazać, iż powód otrzymywał premię uznaniową w wysokości znacznie przekraczającej wysokość wynagrodzenia zasadniczego. Z opinii biegłego sądowego wynika, że przy przyjęciu, że część premii uznaniowej stanowiła faktycznie wynagrodzenie za godziny nadliczbowe, to należna z tego tytułu powodowi kwota, która nie została zapłacona powodowi wynosi 336,35 zł (11 841,27 – 11 504,92). Należy ponadto zauważyć, że Sąd uwzględnił żądanie powoda, w postaci doliczenia do czasu pracy czas poświęcony na czynności przed włączeniem tachografu i po jego wyłączeniu. Biegły uwzględnił z tego tytułu w opinii uzupełniającej pracę przez 20 minut dziennie. Powyższy czas uzasadniony jest brakiem dowodów wskazujących na większą ilość czasu wymaganej na przygotowanie pojazdu i jego zdanie. W tym miejscu należy wskazać, że w sprawach z powództwa pracownika o wynagrodzenie za godziny nadliczbowe ciężar udowodnienia faktów spoczywa
regułą art. 6 k.c. na powodzie. Jednocześnie niewywiązywanie się przez pracodawcę z obowiązku rzetelnego prowadzenia ewidencji czasu pracy, skutkuje tym że pracownik może udowadniać swoje twierdzenia przy pomocy innych środków dowodowych takich jak dowody osobowe, czy innej dokumentacji dotyczącej pracy (vide wyroku Sądu Najwyższego z dnia 4 października 2000 r., I PKN 71/00, OSNAPiUS 2002 nr 10, poz. 231). Tym samym podnoszone przez powoda twierdzenia, iż świadczył pracę w większym zakresie niż ujętym w dokumentach spoczywało na powodzie, a co za tym nie wpisywanie rzeczywistych godzin może nieść negatywne skutkami tylko dla powoda jako osoby niesumiennie prowadzącej dokumentację. Wobec okoliczności, że strona pozwana nie dopilnowała wpisywania przez kierowców rzeczywistego czasu pracy na liście obecności i nie zachowała zeszytów stanowiących podstawę naliczania premii obejmującej nadgodziny, podstawą ustalenia rozmiaru nadgodzin była wyłącznie przedstawiona dokumentacja. Spójne zeznania świadków i stron w przedmiocie sposobu faktycznego wyliczania premii prowadziły do wniosków, że w skład wynagrodzenia wchodziła zapłata za pracę w godzinach nadliczbowych. Zupełnie sprzecznym z zasadami logiki i doświadczenia życiowego byłoby przyjęcie stanowiska, że powód nie otrzymał wynagrodzenia za nadgodziny zważywszy na okres zatrudnienia powoda i nie występowanie przez powoda z takim żądaniem w okresie zatrudnienia. Tym samym w ocenie Sądu należało przyjąć, iż powód posiadał wiedzę, co do faktu, że premia uznaniowa obejmowała zapłatę za pracę w godzinach nadliczbowych. Sąd dokonując ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie oparł się o zebrane w sprawie dowody z dokumentów, którym przyznał pełen walor wiarygodności. Dokumenty zostały sporządzone w przepisanej formie, a ich treść nie była kwestionowane przez żadną ze stron. Sąd odmówił wiarygodności liście obecności oraz zestawieniu czasu pracy powoda przedstawionych przez pozwaną jako pozostającej w sprzeczności ze spójnymi zeznaniami świadków potwierdzających fakt pracy powoda w godzinach nadliczbowych. Ponadto zauważyć należy, że pozwana przyznała, iż powód faktycznie pracował w godzinach nadliczbowych. Dokonując oceny opinii biegłego sądowego zakresu rachunkowości i finansów Sąd uznał ją za w pełni wiarygodną, rzetelną i logiczną. Przedmiotowa opinia wraz z opiniami uzupełniającymi były jasne, rzetelne, razem tworzyły całość oraz były rzeczowo uzasadnione. Sąd wziął pod uwagę przede wszystkim szczegółowo rozpisany przez biegłego czas pracy powoda w rozbiciu na poszczególne dni tygodnia danego miesiąca uwypuklony przez biegłego w sporządzonych tabelach. Biegły dokonał wyliczenia rzeczywistego czasu pracy powoda na podstawie analizy wydruków z tachografu oraz dokumentów WZ. Oceny zeznań świadków oraz stron Sąd dokonał w kontekście całego zebranego w sprawie materiału dowodowego. Przy ustalaniu stanu faktycznego Sąd przede wszystkim oparł się na zeznaniach świadka K. B.
z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), wynosiły 1.800,00 zł + 17,00 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, co łącznie dawało kwotę 1.817,00 zł.
art. 96 ust. 1 pkt 4 i art. 35 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tj. Dz. U. z 2010 r., Nr 90, poz. 594 ze zm.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych pracownik wnoszący powództwo lub strona wnosząca odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, z zastrzeżeniem art. 35 i 36. Natomiast w myśl art. 113 ust. 1 w/w ustawy, kosztami sądowymi, których strona nie miała obowiązku uiścić lub których nie miał obowiązku uiścić kurator albo prokurator, sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji obciąży przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu. Zważywszy, iż powództwo podlegało w znacznej części oddaleniu Sąd obciążył powoda wydatkami w postaci opinii biegłego sądowego – punkt III sentencji wyroku. Jednocześnie opłatę od pozwu od której powód był zwolniony z mocy prawa Sąd zaliczył na rachunek Skarbu Państwa, o czym orzeczono jak w punkcie IV sentencji wyroku.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.