← Polska

VIII U 362/14

Sygn. akt VIII U 362/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 lipca 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR del. Joann

§ 2

umowy o pracę ubezpieczonego w celu przygotowania zawodowego z dnia 1.09.1988r w okresie nauki zawodu uczeń będzie pobierał wynagrodzenie:

  1. w pierwszym roku nauki 5.500 zł miesięcznie,
  2. w drugim roku nauki 5.950 zł miesięcznie,
  3. w trzecim roku nauki 6.750 zł miesięcznie, które podlegało waloryzacji. Powyższy stan faktyczny ustalił Sąd na podstawie akt Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. dotyczących ustalenia kapitału początkowego A. S. oraz pisma ZUS z 18.07.2014r wyliczającego podstawy wymiaru składek za lata 1989-1991(k.17)

w/w przepisami przy czym za okres do 1 października 1989 kiedy to obowiązywało rozp. Rady Ministrów z dnia 20 września 1974r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania Sąd uwzględnił faktycznie otrzymywane wynagrodzenie ubezpieczonego z umowy j.w. tj. do sierpnia 1989r I rok nauki 5500zł i za wrzesień 1989r- 5950 zł a nie jak błędnie podał ZUS 5300zł i 5650zł stąd łączna kwota jest 118 350 zł . Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego, A. S. zasługuje na częściowe uwzględnienie. Należy stwierdzić, że

treścią art. 174 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2009r., Nr 153, poz. 1227):

  1. Kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-
  2. Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonych w art. 15, 16, 17 ust. 1 i 3 oraz art. 18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala się z okresu od dnia 1 stycznia 1980 r. do dnia 31 grudnia 1998 r. Natomiast

normą art. 15 postawę wymiaru emerytury i renty stanowi ustalona w sposób określony w ust. 4 i 5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub na ubezpieczenie społeczne na podstawie przepisów prawa polskiego w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych, wybranych przez zainteresowanego z ostatnich 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę lub rentę, z uwzględnieniem ust. 6 i art. 176.

treścią art. 15 ust. 4 ustawy w celu ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty: 1)oblicza się sumę kwot podstaw wymiaru składek i kwot, o których mowa w ust. 3, w okresie każdego roku z wybranych przez zainteresowanego lat kalendarzowych; 2)oblicza się stosunek każdej z tych sum kwot do rocznej kwoty przeciętnego wynagrodzenia ogłoszonej za dany rok kalendarzowy, wyrażając go w procentach, z zaokrągleniem do setnych części procentu; 3)oblicza się średnią arytmetyczną tych procentów, która, z zastrzeżeniem ust. 5, stanowi wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury lub renty, oraz 4)mnoży się przez ten wskaźnik kwotę bazową, o której mowa w art. 19. Z kolei w myśl art. 15 ust. 6 na wniosek ubezpieczonego podstawę wymiaru emerytury lub renty może stanowić ustalona w sposób określony w ust. 4 i 5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe w okresie 20 lat kalendarzowych przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku, wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu. Nadto

art. 15 ust. 2a jeżeli nie można ustalić podstawy wymiaru składek w okresie pozostawania w stosunku pracy wskazanym do ustalenia podstawy wymiaru emerytury i renty, za podstawę wymiaru składek przyjmuje się kwotę obowiązującego w tym okresie minimalnego wynagrodzenia pracowników, proporcjonalnie do okresu podlegania ubezpieczeniu i wymiaru czasu pracy. Zaś po myśli § 21 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz. U. z dnia 8 listopada 2011 r. Nr 237, poz. 1412) środkiem dowodowym stwierdzającym wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu oraz uposażenia przyjmowanego do ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty są zaświadczenia pracodawcy lub innego płatnika składek, legitymacja ubezpieczeniowa lub inny dokument, na podstawie którego można ustalić wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu lub uposażenia. Kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy mając na uwadze ustalony stan faktyczny i obowiązujące przepisy należy uznać odwołanie ubezpieczonego za uzasadnione, a tym samym uwzględnić mu na wysokość kapitału początkowego wynagrodzenie osiągnięte w latach 1988 - 1991 na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego w (...) Przedsiębiorstwie (...) w K. w kwotach minimalnego wynagrodzenia, czy też nie i jakie są tego przyczyny. Warunkiem uwzględnienia konkretnego wynagrodzenia do ustalenia podstawy wymiaru jest wykazanie, że było ono faktycznie wypłacone w konkretnej wysokości oraz, że zostało wykazane w sposób nie budzący wątpliwości. Przy czym obowiązujące organ rentowy, w zakresie ustalania świadczeń emerytalno – rentowych, a także kapitału początkowego, przepisy cytowanego wyżej rozporządzenia wymagają, aby środkiem dowodowym było stosowne zaświadczenie wystawione według wzoru ustalonego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych . Trzeba jednak podkreślić, iż w myśl z ugruntowanego już stanowiskiem judykatury i doktryny „sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpoznając sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dokonują kontroli zgodności decyzji administracyjnych wydanych w tych sprawach z prawem w trybie odrębnym określonym w kodeksie postępowania cywilnego, w którym to trybie nie obowiązują ograniczenia dowodowe obowiązujące w postępowaniu administracyjnym toczącym się przed organami rentowymi” (vide – wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 1996r., sygn. akt III AUr 235/96, Orzecznictwo Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 1997r., nr 1, poz. 2). Z kolei w wyroku z dnia 25 lipca 1997r. sygn. akt II UKN 186/97 Sąd Najwyższy stwierdził, że: „W postępowaniu sądowym nie obowiązują ograniczenia, co do środków dowodowych stwierdzających wysokość zarobków lub dochodów stanowiących podstawę wymiaru emerytury lub renty określone w § 20 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1984r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń (Dz. U. Nr 10, poz. 49 ze zm.)”( OSNP z 1998r, (...), poz. 342 ). Tak więc w postępowaniu przed sądem ubezpieczeń społecznych mogą być przeprowadzane wszelkie dowody zmierzające do prawidłowego rozstrzygnięcia. Po myśli art. 191 § 2 i 3 k.p. młodociany nie posiadający kwalifikacji zawodowych może być zatrudniony tylko w celu przygotowania zawodowego. Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia zasady i warunki odbywania przygotowania zawodowego oraz zasady wynagradzania młodocianych w tym okresie.

§ 13ust.

1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 września 1974r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz.U. z 1974r., Nr 37, poz. 219 ze zm.) – obowiązującego do 30 września 1989r. - młodocianym w okresie nauki zawodu przysługuje wynagrodzenie miesięczne w wysokości: 1)5.300 zł do 5.500 zł w pierwszym roku nauki, 2)5.650 zł do 5.950 zł w drugim roku nauki, 3)6.450 zł do 6.750 zł w trzecim roku nauki. Od 1 października 1989r. obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 12 października 1989r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych w uspołecznionych zakładach pracy i ich wynagradzania (Dz.U. z 1989r., Nr 56, poz. 332 ze zm.) według, którego - § 12 - młodocianym w okresie nauki zawodu przysługuje wynagrodzenie obliczane w stosunku procentowym do przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego, bez wypłat z zysku i nadwyżki bilansowej w spółdzielniach, w pięciu podstawowych działach gospodarki uspołecznionej za ostatni miesiąc poprzedniego kwartału, publikowanego przez Główny Urząd Statystyczny w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski". Ustala się następujący stosunek procentowy wynagrodzenia, o którym mowa w ust. 1: 1) w pierwszym roku nauki - od 4 do 9%, 2) w drugim roku nauki - od 5 do 12%, 3) w trzecim roku nauki - od 6 do 15%. Młodociani w trzecim roku nauki zawodu mogą być wynagradzani według stawek płac zasadniczych obowiązujących w zakładzie na stanowiskach pracy, na których będą wykonywali pracę. Następnie rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 25 sierpnia 1990r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych w uspołecznionych zakładach pracy i ich wynagradzania (Dz.U. z 1990r.n Nr 60, poz. 346 ze zm.) zmieniono treść § 12 rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 12 października 1989r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych w uspołecznionych zakładach pracy i ich wynagradzania.

§ 12w brzmieniu obowiązującym od 1 września 1990r.

młodocianym w okresie nauki zawodu przysługuje wynagrodzenie obliczane w stosunku procentowym do przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego, bez wypłat z zysku i nadwyżki bilansowej w spółdzielniach, w pięciu podstawowych działach gospodarki uspołecznionej za ostatni miesiąc poprzedniego kwartału, publikowanego przez Główny Urząd Statystyczny w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski". Ustala się następujący stosunek procentowy wynagrodzenia, o którym mowa w ust. 1: 1) w pierwszym roku nauki - 9%, 2) w drugim roku nauki - 12%, 3) w trzecim roku nauki - 15%. Młodociani w trzecim roku nauki zawodu mogą być wynagradzani według stawek płac zasadniczych obowiązujących w zakładzie na stanowiskach pracy, na których będą wykonywali pracę. Zdaniem Sądu, mając na uwadze powyższe uregulowania prawne należy przyjąć, że kwoty wynagrodzenia ubezpieczonego w spornym okresie wynosiły odpowiednio: - 1988 rok 22.000,00 zł, tj. 4 x 5.500,00 zł, - 1989 rok 118.350,00 zł, tj. 8 x 5.500,00 zł + 5.950,00 zł + 3 x 22.800 zł ; - 1990 rok 1.199.753,00 zł., tj. 8 x 72.000,00 zł + 127.004,00 zł + 3 x 165.583,00 zł; - 1 stycznia 1991r. – 23 czerwca 1991r. 1.291.837 zł, tj. 3 x 218.158,00 + 2 x 230.372,00 + 176.619,00 zł. Reasumując: w ocenie Sądu należy ubezpieczonemu zaliczyć wynagrodzenie w spornych latach 1989, 1990 i w okresie od 1 stycznia 1991r. – 23 czerwca 1991r. w kwotach: 118.350,00 zł, 1.199.753,00 zł i 1.291.837 zł, co zostało potwierdzone w toku przeprowadzonego postępowania. Biorąc wszystkie powyższe względy pod uwagę, Sąd na mocy art. 477 14 § 2 k.p.c. orzekł, jak w sentencji. SSR (del.) Joanna Smycz

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.