zmienił decyzję w tej części, w pozostałym zakresie na podstawie art.
odwołanie, jako nie zasługujące na uwzględnienie, oddalił. Apelację od powyższego wyroku złożył wnioskodawca D. K., zaskarżając go w części dotyczącej punktu II i zarzucając mu: - błąd w ustaleniach faktycznych, który miał istotny wpływ na wynik sprawy, a polegający na przyjęciu, iż wnioskodawca był prawidłowo pouczony o braku prawa do pobierania świadczenia rehabilitacyjnego, podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, iż do prawidłowego pouczenia ubezpieczonego nie doszło, - błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na wynik sprawy, poprzez przyjęcie, iż wnioskodawca podlegał ubezpieczeniu z tytułu bycia osobą duchowną, bez względu na tryb, sposób i termin ustalenia tego tytułu oraz realną możliwość zapoznania się ze zmianami na swoim koncie ubezpieczeniowym, przy jednoczesnym ustaleniu, że nie zgłosił się do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, tym samym pobrane świadczenia są nienależne, podczas gdy całość zgromadzonego materiału dowodowego wskazuje, iż wnioskodawca nie miał możliwości dowiedzenia się wcześniej o zmianie tytułu i przystąpieniu do dodatkowych ubezpieczeń, nie został odpowiednio poinformowany o przyczynach wstrzymania wypłaty świadczenia oraz konieczności przystąpienia do dodatkowego ubezpieczenia chorobowego w celu uzyskania świadczenia rehabilitacyjnego; - naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów: art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1, art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 22 oraz art. 66 ust. 1 ustawy zasiłkowej oraz art. 84 ust. 1 i 2 ustawy systemowej i przyjęcie, że skarżący nie był uprawniony do pobieranych świadczeń; błąd polegający na przyjęciu, iż sam tytuł do objęcia ubezpieczeniem jako osoba duchowna, jest tożsamy z podjęciem/kontynuowaniem działalności zarobkowej (mimo braku zdolności do pracy, która powstała jeszcze podczas podlegania ubezpieczeniom z tytułu zatrudnienia w obu placówkach, mimo niepodjęcia przez wnioskodawcę jakiejkolwiek pracy w trakcie trwania choroby), oraz nieprawidłowe przyjęcie, że świadczenia pobrane były nienależne; - naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, przez naruszenie art. 233 k.p.c. poprzez nierozważnie całości materiału dowodowego zgromadzonego i zgłoszonego w sprawie, jego błędną i dowolną ocenę - wewnętrzna sprzeczność istotnych ustaleń Sądu I instancji; naruszenie norm procesu przez błędną ocenę materiału dowodowego, z pominięciem zasad doświadczenia życiowego i zasad logicznego wnioskowania, m.in. poprzez pominięcie ewidentnych związków przyczynowo - skutkowych zaniedbań organu na sytuację prawną skarżącego. W rezultacie wnioskodawca wniósł o uchylenie wyroku Sądu I instancji w części, tzn. punktu II wyroku oraz jego zmianę poprzez ustalenie, iż wnioskodawca nie jest zobowiązany do zwrotu pobranego świadczenia rehabilitacyjnego oraz ma prawo do uzyskania wypłaty pozostałej części świadczenia rehabilitacyjnego. W uzasadnieniu apelujący podniósł, że Sąd I instancji dokonał wewnętrznie sprzecznych ustaleń. Wielokrotnie w uzasadnieniu wyroku powoływał się na niespełnienie przesłanki prawidłowego pouczenia ubezpieczonego w zakresie zwrotu zasiłku chorobowego, co skutkowało zmianą treści decyzji w pierwszej części. Analizując jednak zakres żądania odnośnie świadczenia rehabilitacyjnego, Sąd zupełnie pominął kwestię spełnienia tych kryteriów. Zasady logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego wskazują natomiast naturalny związek przyczynowo - skutkowy pomiędzy tymi świadczeniami i wypłatami. Skoro bowiem zakład dopuścił się zaniedbań już w zakresie prawidłowego pouczenia odnośnie braku prawa do pobierania zasiłku chorobowego i tym samym doprowadził do błędnego utwierdzenia ubezpieczonego co do przysługujących praw, to nie mógł prawidłowo pouczyć o braku podstaw do dalszych świadczeń, równocześnie je przyznając. Nie można zatem zgodzić się z ustaleniem Sądu, iż podczas składania wniosków o przyznanie świadczenia czy jego przedłużenie, wnioskodawca był prawidłowo pouczony. Dokonanie przez Sąd ustaleń, iż prawidłowe pouczenie polegało na wskazaniu na druku wniosku o przyznanie świadczenia adnotacji ogólnej, że świadczenie nie przysługuje w razie podjęcia lub kontynuowania działalności zarobkowej stanowiącej tytuł do objęcia obowiązkowo lub dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym, tym bardziej jest nieprawidłowe. Po stronie organu rentowego ujawniły się liczne zaniedbania. Mimo, że po ustaniu zatrudnienia w szkole podstawowej pojawiła się możliwość zmiany tytułu ubezpieczeń, której zakład rentowy mógł sam dokonać, wnioskodawca nie został o tym nigdy poinformowany. Sam zakład takich zmian dokonał dopiero prawie po roku od zaistnienia wątpliwości co do właściwego tytułu. Tym samym wnioskodawca nie mógł w odpowiednim czasie reagować, udowadniając faktyczne odejście z kapłaństwa, ani uregulować w tym zakresie składek z nowego tytułu. ZUS wstrzymując wypłatę świadczenia w kwietniu 2012 r. nie skierował do wnioskodawcy żadnego pisma informującego o przyczynach takiego wstrzymania. Wstrzymanie wypłaty świadczenia wcześniej przyznanego prawomocną decyzją winno być potwierdzone pismem skierowanym do ubezpieczonego z podaniem informacji o przyczynach takiego zachowania, co więcej decyzja o przyznaniu świadczenia powinna być uchylona, a wnioskodawca powinien mieć prawo nie tylko do zapoznania się z jej treścią, ale też przedstawienia swojego stanowiska w sprawie wyjaśnień odnośnie statusu pracownika /osoby duchownej/, wyboru zakresu ubezpieczenia. Tym samym na żadnym etapie prowadzenia konta ubezpieczonego od czasu wypadku wnioskodawca nie był prawidłowo informowany o zaistniałych zmianach, prawach, obowiązkach. Sąd zupełnie pominął te okoliczności badając sprawę. Mając na uwadze skomplikowaną wykładnię przepisów odnoszących się do ubezpieczeń osób duchownych, kwestii zarejestrowania/wyrejestrowania ich z tytułu ubezpieczenia, kolejności podlegania odpowiednim ubezpieczeniom w razie kolizji tytułów, nie sposób zgodzić się z Sądem I instancji, iż organ rentowy zawarł pouczenie w składanych przez wnioskodawcę wnioskach o świadczenie rehabilitacyjne oraz w decyzjach je przyznających. W tych bowiem dokumentach były wskazane jedynie ogólne zasady przyznawania świadczenia odnoszące się do szerokiego grona ubezpieczonych, w żadnej mierze nieadekwatne do sytuacji wnioskodawcy. Sąd dokonał błędnych ustaleń faktycznych, powołując się m.in. na okoliczność posiadanego statusu duchownego, w głównej mierze opierając te ustalenia na treści akt innego postępowania sądowego. Błędne jest powielanie ustaleń Sądu rozstrzygającego kwestie tytułu, odnośnie uznania statusu duchownego jedynie na gruncie prawa kanonicznego, z zupełnym pominięciem unormowań cywilnych, Konstytucji RP i Konkordatu. Ponadto przedmiotowy wyrok wskazywał jedynie możliwość istnienia takiego tytułu i to tylko w okresie wnioskowanych świadczeń, nie rozstrzygał do kiedy taki tytuł wnioskodawca posiada i pod jakimi warunkami. Nie przesądzał o prawidłowości dokonanych zmian na koncie ubezpieczonego, dokonanych przez sam zakład, bez wiedzy i zgody ubezpieczonego, w okresie znacznie późniejszym niż przyznawane świadczenie, które to warunki są konieczne do uznania, że tytuł został prawidłowo zarejestrowany. Sąd I instancji jest związany wyrokiem jedynie w zakresie rozstrzygnięcia, tj. oddalenia odwołania wnioskodawcy od decyzji ZUS. Inne ustalenia dotyczące jego statusu zawodowego, społecznego oraz sięgające w relacje z władzami kościelnymi są zbyt daleko idące i nie powinny rzutować na to postępowanie. W ocenie wnioskodawcy nieprawidłowe jest powołanie przez Sąd I instancji Gimnazjum, jako jednostki zainteresowanej w sprawie. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja wnioskodawcy D. K. od wyroku Sądu Rejonowego w P. okazała się częściowo uzasadniona. W ocenie Sądu Okręgowego rozstrzygnięcie Sądu I instancji zawarte w punkcie II wyroku, a więc w zakresie, w którym oddalono odwołanie wnioskodawcy w części dotyczącej zwrotu nienależnie pobranego świadczenia rehabilitacyjnego jest nieprawidłowe. Sąd Rejonowy w punkcie I wyroku zmienił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 sierpnia 2012 r. ustalając, iż wnioskodawca nie jest zobowiązany do zwrotu nienależnie pobranego po ustaniu tytułu ubezpieczenia zasiłku chorobowego za okres od 1 września 2011 r. do 23 grudnia 2011 r. z tego powodu, że nie był on prawidłowo pouczony o braku prawa do zasiłku chorobowego. Odnośnie natomiast prawa do świadczenia rehabilitacyjnego Sąd Rejonowy uznał, że organ rentowy pouczył wnioskodawcę co do okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczenia rehabilitacyjnego, a pouczenie takie zawarte zostało w składanych przez wnioskodawcę wnioskach o świadczenie rehabilitacyjne, jak również w decyzjach przyznających prawo do świadczenia rehabilitacyjnego i świadczenia rehabilitacyjnego na dalszy okres. Sąd Rejonowy stwierdził, że to pouczenie jest już na tyle skonkretyzowane, że w oparciu o takie pouczenie, wnioskodawca winien powziąć informacje o tym, że to świadczenie jest mu nienależne. W tym zakresie słuszny okazał się zarzut apelującego, iż Sąd I instancji dopuścił się naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c. zgodnie, z którym Sąd ocenia wiarogodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Sąd Okręgowy w pełni podziela stanowisko Sądu I instancji, iż pobrane przez wnioskodawcę świadczenia były nienależne. Z prawidłowo poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń wynika bowiem, że po ustaniu zatrudnienia w Publicznej Szkole Podstawowej w K., tj. od dnia 1 września 2011 r. wnioskodawca posiadał inny tytuł do objęcia obowiązkowo ubezpieczeniem społecznym oraz dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, a w związku z tym, że nie przystąpił do ubezpieczenia chorobowego jako osoba duchowna, nie był uprawniony do zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego z tego tytułu. Jako osoba duchowna wnioskodawca podlegał ubezpieczeniom społecznym, ubezpieczeniu zdrowotnemu, co zostało przesądzone w sprawie toczącej się przed Sądem Okręgowym w P. pod sygn. III U 2121/12 i zakończone prawomocnym wyrokiem z dnia 14 marca 2013 r., bowiem Sąd Apelacyjny w Rzeszowie stanowisko to podzielił, o czym orzekł w wyroku z dnia 21 sierpnia 2013 r. sygn. akt III AUa 468/13. W rezultacie należy powtórzyć za Sądem I instancji, że skoro wnioskodawca nie złożył wniosku o objęcie go dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, to zgodnie art. 14 ust. 2 pkt 2 ustawy systemowej, jego ubezpieczenie chorobowe ustało z mocy prawa z dniem 31 sierpnia 2011 r., a zatem zgodnie z art. 6 ustawy zasiłkowej nie przysługiwało mu uprawnienie do zasiłku chorobowego za wskazany w decyzji okres tj. od 1 września 2011 r. do 23 grudnia 2011 r. D. K. nie był także uprawniony do świadczenia rehabilitacyjnego wypłaconego po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jakim było zatrudnienie w Szkole Podstawowej w K. do dnia 31 sierpnia 2011 r., albowiem na podstawie art. 22 ustawy zasiłkowej do świadczenia rehabilitacyjnego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zasiłku chorobowego. W tym zakresie więc niesłuszny okazał się zarzut apelacyjny dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1, art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 22 oraz art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz art. 84 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Nie mniej jednak Sąd II instancji doszedł do przekonania, że wnioskodawca nie ma obowiązku zwrotu pobranego już świadczenia rehabilitacyjnego, bowiem pouczenia zawarte w decyzjach o przyznaniu prawa do świadczenia rehabilitacyjnego były niekonkretne, niezindywidualizowane. Należy uznać, iż gdyby sprawa dotyczyła pracownika, który traci zatrudnienie i rozpoczyna na przykład prowadzenie działalności gospodarczej, albo tą działalność gospodarczą prowadzi i dalej ją kontynuuje, wtedy pouczenie jest jasne, precyzyjne, zindywidualizowane w stosunku do każdego z takich osób. We wnioskach o świadczenie rehabilitacyjne podpisanych przez wnioskodawcę z dnia 18 listopada 2011 r. i z dnia 2 kwietnia 2012 r. zawarte było pouczenie, z którego wynikało, że za okres po usraniu tytułu ubezpieczenia świadczenie rehabilitacyjne nie przysługuje także w razie podjęcia lub kontynuowania działalności zarobkowej stanowiącej tytuł do objęcia obowiązkowo lub dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym albo zapewniającej prawo do świadczeń za okres niezdolności do pracy z powodu choroby oraz w razie podlegania obowiązkowo ubezpieczeniu społecznemu rolników określonego w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników. Natomiast w decyzjach z dnia 21 grudnia 2011 r. i z dnia 27 kwietnia 2012 r. zawarte było pouczenie, z którego wynikało, że świadczenie rehabilitacyjne nie przysługuje za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli osoba niezdolna do pracy kontynuuje działalność zarobkową lub podjęła działalność zarobkową. Sytuacja wnioskodawcy była jednak inna niż sytuacja pracownika kończącego zatrudnienie, którego stosunek pracy ustał, gdyż wnioskodawca nie podejmował nowej działalności zarobkowej, ani jej nie kontynuował. W ocenie Sądu z tego pouczenia wnioskodawca nie mógł powziąć informacji odnośnie tego, że fakt bycia osobą duchowną powoduje, że musi się zgłosić do ubezpieczenia społecznego, musi obowiązkowo temu ubezpieczeniu podlegać, musi opłacić należne składki, ewentualnie zgłosić się do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Zatem pouczenie nie było dostosowane do sytuacji, w jakiej wnioskodawca znalazł się po ustaniu ubezpieczenia w Publicznej w Szkole Podstawowej w K.. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 84 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm.) osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu, wraz z odsetkami, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego, z uwzględnieniem ust. 11. Za kwoty nienależnie pobranych świadczeń uważa się: świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczeń albo wstrzymanie ich wypłaty w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenie była pouczona o braku prawa do ich pobierania (art. 84 ust. 2 pkt 1). Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 22 lutego 2000 r., (III AUa 845/99, OSA 2000/10/43, Pr. Pracy 2000/10/46) stwierdził, że o właściwym pouczeniu skarżącej w sprawie braku prawa do pobierania świadczenia, w myśl art. 84 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.) można mówić dopiero wówczas, gdy organ rentowy poprawił i doprecyzował treść pouczenia w taki sposób, że stało się ono czytelne, jasne i zrozumiałe dla ubezpieczonego. W związku z powyższym Sąd uznał, że wnioskodawca nie jest zobowiązany do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 24 grudnia 2011 r. do 21 kwietnia 2012 r. w kwocie 1.580,10 zł. Mając na uwadze powyższe, zgodnie z art. 386 § 1 k.p.c. w związku z art.
orzeczono, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. W pozostałej części, a więc w zakresie, w którym wnioskodawca domagał się przyznania świadczenia rehabilitacyjnego na dalszy okres, apelacja podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 159) świadczenia pieniężne na warunkach i w wysokości określonych ustawą przysługują osobom objętym ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1442, z późn. zm.), zwanym dalej "ubezpieczonymi". W myśl art. 18 ust. 1 powołanej wyżej ustawy świadczenie rehabilitacyjne przysługuje ubezpieczonemu, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy. Świadczenie rehabilitacyjne przysługuje przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy (art. 18 ust. 2). Na podstawie art. 22 powołanej wyżej ustawy do świadczenia rehabilitacyjnego stosuje się odpowiednio przepisy art. 11 ust. 4 i 5, art. 12, art. 13 ust. 1, art. 15 i 17. Zgodnie zaś z art. 13 ust. 1 powołanej wyżej ustawy zasiłek chorobowy z tytułu niezdolności do pracy powstałej w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego, jak i z tytułu niezdolności do pracy powstałej po ustaniu tytułu ubezpieczenia nie przysługuje za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli osoba niezdolna do pracy: 1) ma ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy; 2) kontynuuje działalność zarobkową lub podjęła działalność zarobkową stanowiącą tytuł do objęcia obowiązkowo lub dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym albo zapewniającą prawo do świadczeń za okres niezdolności do pracy z powodu choroby; 3) nie nabyła prawa do zasiłku w czasie ubezpieczenia, w przypadkach określonych w art. 4 ust. 1; 4) jest uprawniona do zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego; 5) podlega obowiązkowo ubezpieczeniu społecznemu rolników określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników. Jak już wyżej wskazano świadczenie rehabilitacyjne wnioskodawcy w ogóle nie przysługiwało w okresie od 24 grudnia 2011 r. do 21 kwietnia 2012 r., ale z uwagi na to, że wnioskodawca to świadczenie już pobrał, nie będąc prawidłowo pouczony o tym, że nie ma do niego prawa, stąd decyzja w tym zakresie podlegała zmianie. Ponadto jednak świadczenie rehabilitacyjne nie przysługiwało również na dalszy okres. Stwierdzić należy, iż gdy ZUS prowadził już postępowanie wyjaśniające, to w tym zakresie decyzja ZUS była prawidłowa co do stwierdzenia, że wnioskodawca nie ma prawa do dalszej części świadczenia rehabilitacyjnego, mimo, że lekarz orzecznik uznał, że jest on nadal niezdolny do pracy i mimo że taka decyzja o przyznaniu prawa do tego świadczenia była wydana. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 385 k.p.c. orzeczono, jak w punkcie drugim sentencji wyroku.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.