Sygn. akt VI ACa 1686/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 czerwca 2014 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie VI Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący - Sędzia SA– Małgorzata Manowska Sędzia SA– Małgorzata Kuracka (spr.) Sędzia SO (del.) – Agnieszka Owczarewicz Protokolant: – st. sekr. sąd. Ewelina Murawska po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2014 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa Z. N. przeciwko J. C. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 1 sierpnia 2013 r. sygn. akt XXV C 1366/11 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Sygn. akt VI A Ca 1686/13 UZASADNIENIE Powód Z. N. wniósł o zasądzenie od pozwanej J. C. kwoty 88.662,84 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od kwoty 57.416,03 zł od dnia 26 lipca 2010 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego w podwójnej wysokości. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa prawnego w podwójnej wysokości. Wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił powództwo oraz zasądził od powoda na rzecz pozwanej J. C. kwotę 3 600zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Okręgowy ustalił, że w dniu 24 kwietnia 2008 roku strony zawarły umowę o dzieło o numerze (...), w której ustalono, że pozwana wykona na rzecz powoda podłogi w domu jednorodzinnym przy ul. (...) w W. zgodnie z Polskimi Normami, wiedzą i sztuką budowlana oraz warunkami technicznymi odbioru z zachowaniem jakości i estetyki. Powód zlecił wykonanie usługi z materiałów parkieciarskich w całości zakupionych od pozwanej przy czym termin rozpoczęcia robót ustalono na 09.06.2008 r., a ich zakończenie na 25.07.2008 r. Określono również warunki wejścia na budowę, a mianowicie: wymagana wilgotność podłoża nie mogła przekraczać 2%, temperatura powietrza 18-25 stopni C, wilgotność powietrza w granicach 45-65%. Strony ustaliły wstępne wynagrodzenie pozwanej na kwotę 97.000 zł netto (za podłogę i schody). W ramach zawartej umowy pozwana zobowiązała się do naprawy podłoża w zakresie umożliwiającym trwałe zamontowanie deski podłogowej. Następnie strony rozszerzyły przedmiotową umowę o wykonanie także podłóg na strychu i na pierwszym piętrze. Powód zapłacił pozwanej z tytułu współpracy łącznie kwotę 71.000 zł i pozwana przystąpiła do realizacji robót. Już na początku pozwana sygnalizowała powodowi nieprawidłowość podłoża, że jest „fatalne”. Jednak z uwagi na fakt, że pozwana uwzględniała w umowie także koszty naprawy podłoża, które zawsze dawały rezultat pozytywny, a polegały na dokonaniu wylewki i gruntu, roboty były kontynuowane. Przed przystąpieniem do prac została też sprawdzana wilgotność podłoża za pomocą przyrządów CM. Firma pozwanej miała wątpliwości co do prawidłowości wykonanego podłoża dlatego też wykonała prace wzmacniające podłoże polegające na zagruntowaniu wylewek, które już były oraz wylaniu masy samopoziomującej. W dniu 26 lipca 2008 roku powód i pozwana w obecności architekta C. B. weszli na polakierowane podłogi i dokonali ich oględzin. W dwóch miejscach, na parterze w gabinecie na środku pokoju, dały słyszeć się trzaski podłogi charakterystyczne dla odspojenia od podłoża. Podobna sytuacja miała miejsce na piętrze w garderobie. Pozwana stwierdziła, że zdarza się to w tego typu podłogach i trzeba te miejsca nawiercić i wtłoczyć specjalny rozprężający się klej. Uzgodniono wówczas, że pracownicy pozwanej przyjdą i dokonają stosownych poprawek. Po dokonanym wstrzyknięciu kleju pod podłogę (na piętrze i w części salonu na parterze) okazało się to niewystarczające. Natomiast w gabinecie postanowiono o zerwaniu podłogi. Nie było bowiem możliwe jego naprawienie. Dla ułożenia podłogi z desek koniecznym było dokonanie nowej wylewki betonowej albo zrobienie podłogi z paneli. Powód zdecydował się na położenie paneli, co też zostało przez pozwaną wykonane. Z kolei na piętrze pozwana nie dokonała wymiany podłogi z uwagi na fakt, iż doszło do wycieku wody z peszli, co jej zdaniem doprowadziło do spęcznienia drewna. Powód dokonał wykonania zastępczego zlecając to innej firmie, która po jakimś czasie od zaistniałego już wycieku dokonała zdjęcia podłogi i ułożenia jej na nowo. Sąd Okręgowy ustalił również, że 26 lipca 2010 roku powód złożył w Sądzie Rejonowym dla Warszawy Żoliborza wniosek o zawezwanie do próby ugodowej wzywając pozwaną do zapłaty na jego rzecz kwoty 69.751,50 zł tytułem odszkodowania za nienależyte wykonanie parkietu, zwrotu części uiszczonego wynagrodzenia za źle wykonane elementy, zwrotu kosztów zastępczego wykonania pozostałej części dzieła. Natomiast 30 września 2010 roku powód sprzedał przedmiotową nieruchomość. Na posiedzeniu w dniu 19 października 2010 r. przed Sądem Rejonowym dla Warszawy Żoliborza w Warszawie nie doszło do zawarcia ugody. Powód nie dopłacił pozwanej ok. 12.400 zł. Mając na względzie powyższe ustaleni faktyczne Sąd Okręgowy uznał, że powództwo jako nieudowodnione nie zasługiwało na uwzględnienie. Wskazując, że na gruncie niniejszej sprawy powód dochodził odszkodowania na które składała się kwota stanowiąca różnicę pomiędzy poniesionymi zaliczkami (71.000 zł), a otrzymanym świadczeniem w wysokości 13.583,97 zł oraz kwota 31.246,81 zł jakie powód poniósł w związku z likwidacją skutków wadliwego wykonania dzieła przez pozwaną, Sąd I instancji, wyjaśnił, że wystąpienie wad rzeczy, a w przypadku rozpoznawanej sprawy wad wykonanych robót, nie eliminuje możliwości skorzystania przez inwestora z dochodzenia naprawienia poniesionej szkody na zasadach ogólnych. W tym zakresie Sąd Okręgowy powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, a także poglądy doktryny, wskazał, że z mocy art. 638 k.c. zamawiającemu służy odrębne roszczenie o odszkodowanie w związku z wystąpieniem wad dzieła na podstawie odpowiednio stosowanego art. 566 k.c. oraz, że art. 566 § 1 k.c. jest w istocie przepisem kolizyjnym, dopuszczającym w razie odstąpienia od umowy lub żądania obniżenia ceny z tytułu rękojmi za wady fizyczne odpowiedzialność odszkodowawczą na zasadach ogólnych, przewidzianych w art. 471 k.c. Sąd Okręgowy wskazał też, że w myśl art. 6 k.c. niezależnie od ogólnych przesłanek tej odpowiedzialności, to powód dla skutecznego dochodzenia roszczenia o naprawienie szkody był obowiązany również wykazać, że wykonane parkiety miały wady, że poniósł szkodę oraz, że istnieje normalny związek przyczynowy między wadą a szkodą (art. 361 § 1 k.c.). Zdaniem Sądu I instancji zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwolił jednak na ustalenie, że prace wykonane przez firmę pozwanej zostały wykonane wadliwie. Powód nie wykazał tym samym podstawowej przesłanki odpowiedzialności kontraktowej czyli faktu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania. Ponadto wskazując, że niniejszy spór dotyczył m. in. skomplikowanych okoliczności faktycznych z dziedzin budownictwa i usług remontowych, które są dziedzinami wymagającymi wiedzy specjalistycznej, Sąd Okręgowy zaznaczył, że powód winien w związku z tym zaproponować dowód z opinii biegłego na okoliczność niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania. Za niewystarczającą Sąd I instancji uznał opinię prywatną, która jako sporządzona na polecenie strony nie może być traktowana jako dowód w procesie. Powód zgłosił natomiast jedynie wniosek o powołanie biegłego w zakresie wyliczenia wartości szkody. Taki wniosek z góry przyjmował jednak, że dzieło wykonane przez pozwaną posiadało wady, abstrahując przy tym od innych okoliczności, niezależnych od działań i zaniechań pozwanej, które mogły wpłynąć na wykonane dzieło, szczególnie w sytuacji, gdy pozwana konsekwentnie podnosiła, iż odspojenie drewna od podłoża było następstwem złej wykonanej wylewki betonowej. Nie bez znaczenia również w ocenie Sądu I instancji pozostawała też okoliczność, iż powód od samego początku zataił, iż już przed wniesieniem niniejszego pozwu sprzedał przedmiotowa nieruchomość. Dopiero w chwili zgłoszenia przez stronę pozwaną wniosku o powołanie biegłego z zakresu budownictwa na okoliczność wykazania czy pierwotny stan podłoża mógł być przyczyną odspojenia drewna od podłoża oraz w jakim stopniu prawidłowość podłoża ma wpływ na prawidłowość funkcjonowania podłogi drewnianej, pełnomocnik powoda zasygnalizował, iż takowy dowód jest niemożliwy do przeprowadzenia z uwagi na zbycie przedmiotowego domu. W ocenie Sądu wnioski dowodowe zawnioskowane przez powoda należało zatem oddalić, albowiem dopiero po przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego z zakresu budownictwa na okoliczność czy pierwotny stan podłoża mógł być przyczyną odspojenia, co przesądzałoby o odpowiedzialności pozwanej, mógłby być podstawą do dopuszczenia dowodu z opinii biegłych na okoliczność wyceny szkody. Sąd Okręgowy uznał również, że powód nie wykazał jednoznacznie wadliwego wykonania dzieła wskutek niezachowania przez pozwaną staranności wymaganej od specjalisty. Nie ulegało natomiast zdaniem Sądu wątpliwości, że wykonane przez pozwaną podłogi, w części nie nadawały się do użytku i wymagały napraw. Powyższe jak zauważył Sąd Okręgowy nie było kwestionowane. Nie było już jednak oczywiste czy nastąpiło to z powodu zaniedbań pozwanej czy też może z innych przyczyn, a mianowicie złej wylewki betonowej wykonanej podczas prac budowlanych i wycieku wody z peszli na piętrze. Zawarcie w umowie zapisu, iż pozwana zobowiązuje się naprawy podłoża w zakresie umożliwiającym trwałe zamontowanie deski podłogowej w ocenie Sądu I instancji nie oznaczało, iż to pozwana była zobowiązana do badania podłoża i sposobu wykonania wylewki dokonanej na etapie budowy domu w stanie surowym. Zarówno natomiast z zeznań pozwanej jak i świadka J. M. wynikało, iż istniały wątpliwości, co do jakości wykonanej wylewki i tym samym pozwana dokonała wzmocnienia oraz wylania masy samopoziomującej. Przed wykonaniem podłóg należy badać parametry wilgotności podłoża, deski i powietrza. Wprawdzie do akt nie dołączono takowych notatek z tych pomiarów jednakże z zeznań pozwanej jak i świadka J. M. wynikało, iż tego rodzaju procedury są standardowe i stosowane w każdym przypadku przed położeniem desek. Wprawdzie pozwana w licznej korespondencji z powodem wskazywała, iż zamierza naprawić wykonane dzieło i w pewnym też zakresie to uczyniła poprzez zerwanie desek i ułożenie paneli. Sąd Okręgowy w pełni dał wiarę zeznaniom pozwanej, która twierdziła, iż zamierzała właściwie wywiązać się ze swych obowiązków, a okoliczność źle wykonanej wylewki betonowej nie mogła stanowić podstawy do dalszych napraw. Pozwana początkowo zgodziła się również na naprawę podłogi na pierwszym piętrze, jednakże po uzyskaniu informacji, iż doszło do wycieku wody z peszli pod wykonaną podłogą takiej naprawy odmówiła widząc przyczynę wypaczenia podłogi na skutek zawilgocenia z zaistniałego wycieku. Wobec braku wykazania przesłanek odpowiedzialności kontraktowej tj. faktu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania powództwo zostało oddalone w całości. O kosztach postępowania Sąd Okręgowy orzekł w trybie art. 98 k.p.c. uznając jednocześnie, iż w sprawie nie zachodziły okoliczności uzasadniające przyznanie pozwanej kosztów zastępstwa prawnego w podwójnej wysokości. Apelację od powyższego wyroku złożył powód, który zaskarżając orzeczenie w całości, zarzucił Sądowi I instancji I. w zakresie podstawy faktycznej wyroku: 1. naruszenie art. 368 § 2 k.p.c., poprzez pogwałcenie zasad sporządzania uzasadnienia wyroku, a, w konsekwencji, brak możliwości skontrolowania poprawności rozumowania Sądu I instancji z uwagi na niewskazanie w uzasadnieniu orzeczenia faktów, które sąd uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. 2. sprzeczność ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego poprzez naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, tj. art. 233 k.p.c. i przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów przez ustalenie, wbrew zebranym w sprawie dowodom, że powód nie udowodnił, aby to pozwana odpowiadała za niewykonanie umowy, pomimo że materiał dowodowy zawiera oświadczenie pozwanej o uznaniu błędnego wykonania dzieła i rozpoczęcia przez pozwaną robót poprawkowych. 3. niewyjaśnienie przez sąd wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez naruszenie:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.