VIII Ca 663/14

Sygn. akt VIII Ca 646/14 Sygn. akt VIII Ca 647/14 Sygn. akt VIII Ca 648/14 Sygn. akt VIII Ca 663/14 POSTANOWIENIE Dnia 31 października 2014 roku Sąd Okręgowy w Toruniu VIII Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia : SSO Włodzimierz Jasiński Sędziowie: SSO Małgorzata Kończal ; SSO Marek Lewandowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 września 2014 roku sprawy z wniosku B. Z.i A. Z. o wydzielenie z księgi wieczystej Kw (...) lokali mieszkalnych i założenie dla nich nowych ksiąg wieczystych o zamknięcie księgi wieczystej Kw (...) o zamknięcie księgi wieczystej Kw (...) na skutek apelacji wnioskodawczyni od postanowień Sądu Rejonowego w Chełmnie z dnia 1 lipca 2014 roku sygn. akt Dz.kw TO1C/00001013/14; Dz.kw TO1C/00001014/14 i z dnia 3 lipca 2014 roku sygn.akt Dz.kw TO1C/00001016/14 ; Dz.kw TO1C/00001017/14 postanawia : 1/ odrzucić apelacje na postanowienia Sądu Rejonowego w Chełmnie z dnia 1 lipca 2014 roku; 2/ oddalić apelacje na postanowienia Sądu Rejonowego w Chełmnie z dnia 3 lipca 2014 roku; 3/ ustalić ,że każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Chełmnie zaskarżonymi postanowieniami : 1/ z dnia 1 lipca 2014 roku oddalił wnioski A. Z. i B. Z. o zamknięcie ksiąg wieczystych o numerach Kw (...) i Kw (...) wskazując w uzasadnieniach swoich decyzji , iż wnioskodawcy w formie aktu notarialnego z dnia 25 marca 2014 roku zawarli ze sobą umowę o podział majątku wspólnego po wcześniejszym orzeczeniu rozwodu i domagali się zamknięcia obu wymienionych ksiąg wieczystych prowadzonych odpowiednio dla nieruchomości lokalowych oznaczonych numerami 6 i 2 w których wpisani byli w działach drugich we wspólności ustawowej. Zdaniem Sądu Rejonowego przedmiotowych wniosków nie można było uwzględnić bowiem sąd nie jest uprawniony do zamknięcia księgi wieczystej w sytuacji gdy nie wygasło prawo własności. W omawianych przypadkach prawo takie nie wygasło i nie ma przeszkód aby w sytuacji zmiany właścicieli wpisać w miejsce dotychczasowego nowego właściciela odpowiednio w księdze wieczystej Kw (...) prowadzonej dla lokalu numer 6 A. Z. i wykreślenia B. Z. i w księdze wieczystej Kw (...) prowadzonej dla lokalu numer 2 B. Z. i wykreślenia A. Z.; 2/ z dnia 3 lipca 2014 roku oddalił wnioski o wydzielenie z księgi wieczystej Kw (...) lokali mieszkalnych numer 2 ( po sprostowaniu aktu) i numer 6 i założenia dla nich nowych ksiąg wieczystych z wpisaniem 1/7 udziału w nieruchomości wspólnej dla każdego z tych lokali oraz wpisania do działu drugiego każdej z nowo założonych ksiąg wieczystych własności odpowiednio dla B. Z. i dla A. Z.. Zdaniem Sądu Rejonowego przedmiotowych wniosków nie można było uwzględnić bowiem z księgi wieczystej Kw (...) wydzielono już jako odrębne nieruchomości lokalowe tj. lokal mieszkalny o numerze 2 i lokal mieszkalny o numerze 6 z wpisem obojga wnioskodawców jako współwłaścicieli. W obu też przypadkach nie ma przeszkód aby po podziale majątku wspólnego dokonać wpisu nowych właścicieli odpowiednio B. Z. i A. Z. gdyż sąd nie jest uprawniony do zamknięcia księgi dotychczasowej w sytuacji gdy nie wygasło prawo własności i gdy dla danych lokali są już urządzone księgi wieczyste i można dokonywać w nich odpowiednich wpisów. Ponadto w ocenie Sądu nie dokonano rozwiązania dotychczasowej umowy o zniesienie współwłasności i ustanowienie odrębnej własności lokali. Z tymi rozstrzygnięciami nie zgodziła się wnioskodawczyni B. Z. zaskarżając apelacjami wszystkie orzeczenia oddalające przedmiotowe wnioski. Wskazała ona , iż w następstwie dokonanego podziału majątku wspólnego poszczególne lokale w dotychczasowej numeracji przypadły na wyłączną własność byłych już małżonków jednak zanim to nastąpiło poprzedzone to zostało ustanowieniem nowej odrębnej własności tychże lokali z zachowaniem numeracji 2 i 6 ale o zmienionej jednak powierzchni tych lokali oraz wprowadzono zmianę przynależności pomieszczeń do poszczególnych lokali mieszkalnych. Apelująca przyznała przy tym jednak fakt pozostawienia dotychczasowego udziału wszystkich właścicieli wyodrębnionych lokali w częściach wspólnych nieruchomości w wysokości 1/7 części. Okoliczność ponownego wyodrębnienia lokali mieszkalnych w zmienionej powierzchni i zmienionych przynależnościach lokalowych w ocenie apelującej uzasadnia zawarte w akcie notarialnym dzielącym majątek wspólny stron wnioski o zamknięcie dotychczasowych ksiąg wieczystych prowadzonych dla lokali numer 2 i 6 oraz dokonania wpisów według zmienionych powierzchni lokalowych i zmienionych przynależności do nowych ksiąg wieczystych o numerach 2 i 6 poprzez ich założenie dla tych lokali zgodnie z przeprowadzonym podziałem majątku dorobkowego stron wynikającym z aktu notarialnego i załączonych do wniosków dokumentów. Sąd Okręgowy zważył co następuje : Apelacje zaskarżające decyzje sądu oddalające wnioski o zamknięcie ksiąg wieczystych jako niedopuszczalne podlegały odrzuceniu. Uszło nie tylko uwadze skarżącej ale także Sądowi Rejonowemu , iż decyzje sądu wieczystoksięgowego w przedmiocie zamknięcia księgi wieczystej mają charakter technicznej czynności co wynika wprost z § 17.1. zd. pierwsze Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 września 2001 roku w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych i zbioru dokumentów ( Dz. U. 2001 , Nr 102 , poz. 1122 ze zm.). Czynność ta zatem nie jest władczym rozstrzygnięciem nie tylko ,że w przypadku jej zastosowania nie istnieje problem prawny mający postać sporu i wymagający rozstrzygnięcia w formie orzeczenia ale również jak to podkreślił Sąd Najwyższy w uchwale z 23 listopada 2000 roku ( III CZP 32/00 , OSNC nr 5/2001 poz. 65 z glosą aprobująca E. Jefimko , „ Przegląd Sądowy” nr 11-12/2001 s. 254 ) nie toczy się w takiej sytuacji żadne postępowanie o charakterze incydentalnym zakończone wydaniem orzeczenia , nie ma bowiem postępowania merytorycznego. Oznacza to tym samym , iż w takiej sytuacji nie mają zastosowania przepisy regulujące środki odwoławcze. W szczególności zamknięcie księgi wieczystej nie może być zakwalifikowane jako wpis w rozumieniu art. 31 u.k.w.h. Stąd też nie ma możliwości prawnej zaskarżenia takiej decyzji. Tylko na marginesie tej części rozważań wskazać należy iż zamknięcie księgi wieczystej może mieć miejsce tylko w sytuacji całkowitego przeniesienia nieruchomości do innej księgi wieczystej , gdy jej prowadzenie stało się bezprzedmiotowe , gdy wynika to z orzeczenia sądu lub gdy przepisy odrębne tak stanowią ( § 17 powołanego powyżej rozporządzenia pkt 1-4). Żaden ze wskazanych przypadków w niniejszej sprawie nie miał miejsca a sami wnioskodawcy bynajmniej nie wykazali przesłanek dla jego istnienia. Apelacje odnoszące się natomiast do wniosków o założenie nowych ksiąg wieczystych dla wyodrębnionych lokali mieszkalnych i dokonania w nich wpisów własności nowych właścicieli podlegały oddaleniu jako merytorycznie niezasadne. Przede wszystkim wskazać należy , iż w dniu sporządzenia umowy o podziale majątku wspólnego stron ich oświadczenia złożone przed notariuszem do aktu notarialnego a odnoszące się do stanu prawnego wyodrębnionych nieruchomości lokalowych wchodzących w skład majątku wspólnego w istocie odbiegały od rzeczywistego stanu prawnego jaki wynikał na ten dzień z treści założonych dla tych lokali numer 2 i 6 ksiąg wieczystych o numerach odpowiednio (...) i (...). I tak według oświadczeń byłych małżonków Z. lokal oznaczony numerem 6 objęty księgą wieczystą Kw (...) miał mieć powierzchnię 103, 17 m