Sygn. akt IX U 961/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 października 2014 r. Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: Przewodniczący: SSO Maria Konieczna Protokolant: Iwona Porwoł przy udziale: ./. po rozpoznaniu w dniu 2 października 2014 r. w Rybniku sprawy z odwołania B. Z. ( Z. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o emeryturę na skutek odwołania B. Z. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 14 kwietnia 2014 r. Znak: (...)
- zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznaje ubezpieczonemu prawo do emerytury od dnia 14 kwietnia 2014r.,
- zasądza od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego kwotę 120,00 zł ( sto dwadzieścia złotych 00/100 ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sędzia Sygn. akt IXU 961/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 14.04.2014r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił ubezpieczonemu B. Z. ( Z. ) prawa do emerytury na podstawie art.184 w związku z §4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, gdy ubezpieczony na dzień 01.01.1999r. nie udokumentował wymaganego 25 – letniego okresu składkowego i nieskładkowego, a jedynie 24 lata, 4 miesiące i 5 dni oraz 15 - letniego okresu pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, a wyłącznie 2 miesiące i 17 dni. Organ rentowy wskazał, iż nie zaliczył ubezpieczonemu: - do ogólnego stażu pracy – pracy w gospodarstwie rolnym (...) od dnia 01.05.1971r. do dnia 30.09.1971r., od dnia 01.05.1972r. do dnia 30.09.1972r. i od dnia 01.05.1973r. do dnia 30.09.1973r., gdy zamieszkiwanie poza gospodarstwem przez znaczną część roku oraz praca dorywcza w gospodarstwie rolnym w czasie wakacji czy ferii nie dają podstaw do uznania ubezpieczonego za domownika, co w konsekwencji nie pozwala na zaliczenie tego okresu do stażu pracy, - do okresów pracy w warunkach szczególnych – zatrudnienia ubezpieczonego w Hucie (...) S.A od dnia 28.10.1976r. do dnia 31.08.1983r. oraz od dnia 01.09.1983r. do dnia 31.10.1997r., gdy świadectwo pracy z dnia 31.10.1997r. nie zawiera informacji, czy w okresach tych ubezpieczony był zatrudniony na stanowiskach, na których prace wykonywane są w warunkach szczególnych, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, przy stanowisku wymienionym w wykazie, zgodnie z powołanym przez pracodawcę Działem XIV, poz.25 pkt 1 oraz Działem XIV, poz.24 pkt 1 Wykazu A stanowiącego załącznik do Zarządzenia nr 3 Ministra Hutnictwa i Przemysłu Maszynowego z dnia 30.03.1985r. Ubezpieczony w odwołaniu od decyzji domagał się jej zmiany przez przyznanie prawa do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych, po uprzednim zaliczeniu do takiej pracy okresu zatrudnienia wyszczególnionego powyżej, a także uwzględnienia do ogólnego stażu pracy okresów pracy w gospodarstwie rolnym jw., kiedy to mieszkał, żywił się, nocował u rolnika będącego jego rodziną. Ubezpieczony wniósł również o zasądzenie na jego rzecz od organu rentowego kosztów postępowania. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie z przyczyn jak w zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Ubezpieczony B. Z. urodził się w dniu (...) W dniu 28.03.2014r. złożył wniosek o przyznanie prawa do emerytury. W rozpoznaniu tego wniosku organ rentowy postanowił jak w zaskarżonej decyzji z dnia 14.04.2014r. Organ rentowy uznał za udowodniony na dzień 01.01.1999r. staż pracy w łącznym wymiarze 24 lat, 4 miesięcy i 5 dni, w tym 2 miesiące i 17 dni okresów pracy wykonywanej w warunkach szczególnych. Ubezpieczony po ukończeniu szkoły podstawowej, w latach 1971 – 1973 kontynuował naukę w Technikum Mechanicznym w R., które ukończył w kwietniu 1974r. W okresach spornych od dnia 01.05.1971r. do dnia 30.09.1971r., od dnia 01.05.1972r. do dnia 30.09.1972r. i od dnia 01.05.1973r. do dnia 30.09.1973r., to jest od wiosny do jesieni każdego z tych lat, gdy było natężenie prac polowych, ubezpieczony pracował w gospodarstwie rolnym swojego wuja H. W. i jego żony E. W. położonym w J.. Gospodarstwo to liczyło ponad 8 ha ziemi i uprawiano w nim żyto, ziemniaki, buraki, a także hodowano krowy, konie, świnie, kury, kaczki. W okresie od czerwca do sierpnia ubezpieczony pracował w tym gospodarstwie codziennie wykonując wszystkie prace jakie wykonuje się w gospodarstwie rolnym, to jest prace polowe, przy sianokosach, przy obrządku zwierząt. Prace te świadczył w wymiarze co najmniej 4 godzin dziennie( w czerwcu każdego z tych lat ubezpieczony pracę tę wykonywał po zajęciach szkolnych ), a w okresie wakacji przypadających na wszystkie lata sporne, gdy był to czas żniw, od rana do wieczora. Ubezpieczony w czasie roku szkolnego dojeżdżał do gospodarstwa rolnego swojego wuja po zajęciach w szkole, gdy gospodarstwo to oddalone było o 7 km od szkoły, a w czasie wakacji stale mieszkał w tym gospodarstwie, gdy zamieszkiwał tam również dziadek ubezpieczonego. Oprócz ubezpieczonego w gospodarstwie tym pracował H. W., przy czym równocześnie był on również zatrudniony na kopalni, E. W. oraz ich dwoje dzieci. Ubezpieczony w okresie od dnia 28.10.1976r. do dnia 31.10.1997r. był zatrudniony w (...) Zakładach (...) w R. na stanowiskach: ślusarza, starszego mistrza, Kierownika Warsztatu Zaplecza (...) (świadectwo pracy z dnia 31.10.1997r., k.16 akt ). Huta ta zajmowała się produkcją różnych wyrobów emaliowanych, urządzeń gospodarstwa domowego np. lodówek, grzejników płytowych, szkliw emalierskich, beczek metalowych. W wymienionym powyżej okresie spornym ubezpieczony faktycznie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pracował w D. Głównego Automatyka na stanowisku automatyka – hydraulika. Do jego obowiązków należało utrzymanie sprawności technicznej maszyn i urządzeń elektroenergetycznych i cieplnych na terenie całej Huty, to jest np. automatów spawalniczych, zgrzewarek, pieców stapialni - ciągłego wytopu emalii, pras, dla celów utrzymania ciągłego ruchu we wszystkich działach produkcyjnych Huty takich jak m.in. stapialnia, krajalnia, trawialnia, emaliernia. Ubezpieczony pracę taką świadczył stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, także na stanowisku mistrza, starszego mistrza i Kierownika Warsztatu Zaplecza (...) dodatkowo nadzorując także podległych mu pracowników, przy czym na stanowisku Kierownika jw. pracę tę wykonywał w D. Emalierni. Z tytułu wykonywania takiej pracy ubezpieczony otrzymywał posiłki regeneracyjne i mleko. Razem z ubezpieczonym pracowali w tym czasie H. H., który zajmując stanowisko Zastępcy Głównego Automatyka był przełożonym ubezpieczonego, a także A. K. i D. B.. Świadkowi A. K., który wykonywał taką samą pracę co ubezpieczony w okresie spornym, przyznane zostało prawo do emerytury wcześniejszej z tytułu wykonywania pracy w warunkach szczególnych, po uprzednim zaliczeniu do takiej pracy okresu zatrudnienia tegoż świadka w charakterze jw. W świadectwie pracy z dnia 31.10.1997r. (...) S.A. zawarły adnotację, iż ubezpieczony wykonywał pracę w warunkach szczególnych: - od dnia 28.10.1976r. do dnia 31.08.1983r. – bieżąca konserwacja agregatów i urządzeń, wymienioną w Wykazie A, Dziale XIV, poz.25 pkt.1, - od dnia 01.09.1983r. do dnia 31.10.1997r. – kontrola międzyoperacyjna, kontrola jakości produkcji oraz dozór inżynieryjno – techniczny w oddziałach i wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie, wymienioną w Wykazie A, Dziale XIV, poz.24 pkt
- Ubezpieczony nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego. Powyższe Sąd ustalił na podstawie akt organu rentowego, akt osobowych ubezpieczonego dotyczących jego zatrudnienia w okresie spornym w Hucie (...), zeznań świadków H. H., A. K., D. B., H. W., M. J., która w latach 1971 - 1973 mieszkała w sąsiedztwie gospodarstwa rolnego (...) oraz zeznań ubezpieczonego protokół elektroniczny z rozprawy z dnia 02.10.2014r. min. 00:16:54 - 01:08:
- Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie. Bezspornym w sprawie jest, że ubezpieczony w dniu 14.04.2014r. ukończył wiek emerytalny 60 lat i nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego. Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadzał się do ustalenia, czy ubezpieczony spełnia warunki prawa do emerytury w postaci posiadania na dzień 01.01.1999r. wymaganego: - 25 – letniego okresu składkowego i nieskładkowego, a konkretnie, czy istnieją podstawy do zaliczenia do takiego ogólnego stażu pracy spornych okresów pracy ubezpieczonego w gospodarstwie rolnym (...) oraz - 15 - letniego okresu pracy w warunkach szczególnych. W myśl art.10 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( tj. Dz.U. z 2013r., poz.1440 ) przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się również, traktując je jak okresy składkowe: przypadające przed dniem 01.01.1983r. okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu ( tzw. okresy uzupełniające ). Z ukształtowanego na tle stosowania tego przepisu orzecznictwa sądowego wynika wyraźnie, że warunkiem koniecznym do zaliczenia do stażu pracy okresów pracy w gospodarstwie rolnym jest wykonywanie tej pracy w sposób stały i to co najmniej w połowie wymiaru czasu pracy. Zdaniem Sądu przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe pozwala przyjąć, iż ubezpieczony w okresach spornych od czerwca do sierpnia każdego z wyszczególnionych lat 1971 - 1973 rzeczywiście wykonywał pracę w gospodarstwie rolnym w rozumieniu powołanego uprzednio uregulowania prawnego. Ubezpieczony w tym czasie codziennie wykonywał pracę w prowadzonym przez jego wuja H. W. i E. W. gospodarstwie rolnym. Pracę tę świadczył co najmniej 4 godziny każdego dnia, także w czasie kontynuowania nauki w Technikum Mechanicznym, a w okresie wakacji, gdy było natężenie prac - żniwa, pracował od rana do wieczora. Ubezpieczony niewątpliwie pracował w sposób wskazany powyżej w sytuacji, gdy ww. gospodarstwo rolne było duże, nie było zmechanizowane i stąd wszelkie prace wykonywane były ręcznie. Ustalając to Sąd oparł się na dokumentacji zawartej w aktach organu rentowego, a także na zeznaniach świadków H. W. i M. J., która w latach spornych mieszkała w sąsiedztwie gospodarstwa rolnego prowadzonego przez H. W. i stąd była bezpośrednim świadkiem wykonywanej przez ubezpieczonego pracy w tym gospodarstwie oraz na zeznaniach ubezpieczonego. Zeznania te Sąd uznał za wiarygodne, gdy były one rzeczowe, logiczne, szczegółowe, zasadniczo ze sobą zgodne i korespondujące z treścią zgromadzonej w sprawie dokumentacji, nie były one też kwestionowane przez organ rentowy. W ocenie Sądu przeprowadzone postępowanie dowodowe pozwala także na zaliczenie do okresów pracy w warunkach szczególnych spornego okresu zatrudnienia ubezpieczonego w Hucie (...) od dnia 28.10.1976r. do dnia 31.10.1997r., gdy stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał on wówczas prace w warunkach szczególnych wymienione w Wykazie A, Dziale XIV, poz.24 i 25 – „ kontrola międzyoperacyjna, kontrola jakości produkcji i usług oraz dozór inżynieryjno – techniczny na oddziałach i wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie ” oraz „ bieżąca konserwacja agregatów i urządzeń oraz prace budowlano – montażowe i budowlano remontowe na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie”, bo faktycznie świadczył prace remontowo - konserwatorskie na będących w ruchu ( czyli przy prowadzonej stale produkcji ) oddziałach Huty, w których jako podstawowe wykonywane były prace wymienione w Wykazie A, Dziale III ( tu min. poz.67 - obsługa pieców grzewczych i obróbka cieplna…, poz.70 - nabijanie na gorąco obręczy na beczki metalowe… , poz.73 - emaliowanie ), gdy generalnie we wszystkich oddziałach Huty wykonywane były prace szkodliwe zaliczane do prac w warunkach szczególnych. Ustalając powyższe Sąd oparł się na danych wynikających z treści zgromadzonej w sprawie dokumentacji przywołanej wcześniej, zwłaszcza na omówionym wcześniej świadectwie pracy z dnia 31.10.1997r., w którym potwierdzono wykonywanie przez ubezpieczonego pracy w warunkach szczególnych, gdy data tego świadectwa wskazuje, że nie zostało ono sporządzone na potrzeby niniejszego postępowania, a także na zeznaniach świadków: H. H., A. K. i D. B., którzy pracowali razem z ubezpieczonym w okresie spornym i byli bezpośrednimi świadkami wykonywanej przez niego wówczas pracy dodatkowo, gdy świadek H. H. jako przełożony ubezpieczonego kontrolował i nadzorował pracę ubezpieczonego. W tej sytuacji Sąd uznał zeznania te za wiarygodne, gdy były one rzeczowe, logiczne, zasadniczo ze sobą zgodne. Sąd oparł się również na zeznaniach ubezpieczonego, gdy korespondowały one z zeznaniami świadków oraz z treścią powołanej w sprawie dokumentacji i stąd Sąd uznał zarówno dokumentację jak i zeznania za wiarygodne, dodatkowo jako nie kwestionowane przez organ rentowy. Ustalając powyższe Sąd miał na uwadze fakt, że świadkowi A. K. - jak wynika z jego zeznań - który wykonywał taką samą pracę co ubezpieczony w okresie spornym, przyznane zostało prawo do emerytury wcześniejszej z tytuły wykonywania pracy w warunkach szczególnych, po uprzednim zaliczeniu do tej pracy okresu zatrudnienia tego świadka o jakim mowa powyżej. W ocenie Sądu zgromadzony materiał dowodowy jest kompletny, w sposób wyczerpujący wyjaśnia sporną dla tegoż postępowania kwestię i ostatecznie pozwala na stanowcze rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. W konsekwencji takiego stanowiska Sąd stwierdził, iż ubezpieczony spełnia wszystkie niezbędne przesłanki prawa do świadczenia na podstawie z art.184 w związku z art.32 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i w związku z § 4 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ( Dz.U. Nr 8, poz.43 ze zm. ), gdy przy zaliczeniu spornych okresów pracy ubezpieczonego w gospodarstwie rolnym podanych na wstępie rozważań i następnie spornego okresu jego zatrudnienia w Hucie (...) odpowiednio do uznanego przez organ rentowy ogólnego stażu pracy i stażu pracy w warunkach szczególnych, posiada on również na dzień 01.01.1999r. wymagany do przyznania emerytury 25 letni okres składkowy i nieskładkowy, a w tym 15 letni okres pracy w warunkach szczególnych i stąd z mocy art.477 14§2 k.p.c. w pkt 1 wyroku zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury od dnia 14.04.2014r., to jest od osiągnięcia wieku emerytalnego ( art.100 ust.1 ustawy o emeryturach i rentach… ). W pkt 2 wyroku Sąd na podstawie art.98 k.p.c. w związku z §2 ust.1 i ust.2, §12 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie… ( tj. Dz.U. z 2013r., poz.461 ), uwzględniając nakład pracy pełnomocnika procesowego ubezpieczonego, który sporządził odwołanie w sprawie i uczestniczył w rozprawach w dniach 29.07.2014r. i 02.10.2014r., Sąd zasądził od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sędzia