I PKN 486/98

Wyrok z dnia 4 grudnia 1998 r. I PKN 486/98 Zawieszenie postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 4 KPC z uwagi na toczące się postępowanie karne nie jest obligatoryjne i zależy od rozważe- nia wpływu ustaleń postępowania karnego na rozstrzygnięcie sprawy cywilnej. Podniesienie w kasacji zarzutu naruszenia tego przepisu wymaga ponadto wy- kazania istotnego wpływu jego naruszenia na wynik sprawy. Przewodniczący: SSN Teresa Flemming-Kulesza (sprawozdawca), Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski, Maria Mańkowska. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 1998 r. sprawy z powódz- twa:

1. „B.” SA w W.,
2. „B. - N.S.” Sp. z o.o. w N.S. przeciwko Krzysztofowi J. o za- płatę, na skutek kasacji pozwanego od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie z dnia 30 kwietnia 1998 r. [...]
3. o d d a l i ł kasację,
4. zasądził od pozwanego na rzecz strony powodowej kwotę 375 (trzysta sie- demdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. U z a s a d n i e n i e Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Nowym Sączu wyrokiem z dnia 21 października 1997 r. zasądził od pozwanego Krzysztofa J. na rzecz powodów „B.” SA w W. i „B. N.S.” Spółki z o.o. w N.S. kwotę 9.902 zł. Sąd ten ustalił, że 16 marca 1991 r. poz- wany zawarł umowę o pracę na budowie zagranicznej z Centralą Handlu Zagranicz- nego Budownictwa „B.” Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością Oddział w N.S. Zgodnie z tą umową pracował jako kierownik budowy w Niemczech, w S. Pozwany wypowiedział umowę ze skutkiem na 12 lutego 1993 r. Otrzymał wszystkie należne mu świadczenia, z wyjątkiem premii motywacyjnej. Pozwany założył osobiste konto w Deutsche Bank AG S., na które wpływały środki finansowe, i którymi dysponował jako kierownik budowy. Tylko on mógł dysponować kontem. Pozwany zgłosił 6 lutego 2 1993 r. zapotrzebowanie na 10.000 DM. Dyspozycja przelewu na jego konto tej kwoty została wydana 10 lutego 1993 r. Dnia 12 lutego pozwany sporządził raport finansowy za luty, z którego wynika, że saldo na początku miesiąca wynosiło kwotę 10604,70 DM, a w ciągu miesiąca otrzymał środki w kwocie 16.714,01 zł . Z tej kwoty 8963,52 DM otrzymał od kierownika innej budowy – J., a 7.750,49 DM ten sam kie- rownik przelał na konto firmy „M.”. Pozwany dołączył do raportu zestawienie wydat- ków, w którym ujął kwotę 20,48 DM z tytułu zamknięcia konta. Raport został zatwier- dzony przez Pełnomocnika Rejonu S. Pozwany wydał 12 lutego dyspozycję zamk- nięcia konta, a bank wystawił rozliczenie konta ze względu na jego likwidację. Saldo wynosiło 20,48 DM. Bank zaznaczył, że konto będzie można zamknąć dopiero wów- czas, jeżeli jego właściciel w ciągu miesiąca od otrzymania noty zawiadamiającej o zamknięciu nie zgłosi żadnych zarzutów. Tego samego dnia na konto pozwanego wpłynęła kwota 10.000 DM jako przekaz od „B.” a pozwany również tego dnia na swoją dyspozycję o godzinie 13,46 otrzymał (pobrał) kwotę 9490,78 DM. Kwota ta została zaksięgowana 15 lutego 1993 r. Pozwany wyjechał z Niemiec 13 lutego. W czerwcu 1993 r. B.J. poprosił pozwanego o podpisanie pełnomocnictwa do dyspo- nowania jego kontem. Pozwany odmówił i zaproponował, że pojedzie do S. wyjaśnić sprawę. W listopadzie pozwany zwrócił się o natychmiastową wypłatę premii moty- wacyjnej, a w grudniu pełnomocnik Rejonu S. poinformował go, że nie spełnił warun- ków do uruchomienia premii motywacyjnej, między innymi, z powodu nierozliczenia się całkowitego z kontraktu. Deutsche Bank Filia S. udzielając odpowiedzi na pytania Sądu poinformował, że pozwany miał w tym Banku rachunek w okresie od 10 marca 1991 r. do 1 grudnia 1994 r., że sam pozwany wydał dyspozycję wypłaty kwoty 9490,78 DM oraz, że konto zostało zamknięte na jego polecenie z 21 października 1994 r. Do tego dnia na koncie pozwanego były przeprowadzane operacje bankowe. Ani Bank ani pozwany nie wskazali by osoba trzecia była upoważniona do dyspono- wania kontem. Pozwany nie udowodnił by konto zostało zamknięte definitywnie 12 lutego 1993 r. Skoro pozwany działaniem swoim naraził powodów na szkodę, powi- nien ją naprawić na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego (art. 471 i 472 KC w związku z art. 300 KP). Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił apelację poz- wanego od tego wyroku. Sąd drugiej instancji zaakceptował ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego, jednakże przyjął, że odpowiedzialność pozwanego za szkodę wy- nika z art. 124 § 1 KP ponieważ dotyczy mienia, które zostało mu powierzone z obo- 3 wiązkiem wyliczenia się. Sąd Wojewódzki wyraził też pogląd, że zachowanie pozwa- nego można zakwalifikować jako umyślne wyrządzenie szkody w rozumieniu art. 122 KP, a zatem termin do dochodzenia roszczenia wynosił 3 lata (art. 442 KC w związku z art. 291 § 3 KP). Pozwany wniósł kasację od tego wyroku podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego - art. 6 KC „bowiem jeżeli przedmiotem dowodzenia była kwestia mate- rialnoprawna, to strona powodowa nie udowodniła swojego roszczenia w stosunku do pozwanego”, oraz zarzut naruszenia art. 177 § 1 pkt 4 KPC polegającego na tym, iż pomimo przedłożenia na rozprawie przed Sądem Wojewódzkim pisma z Komendy Rejonowej Policji w N.S. z dnia 31 marca 1998 r. informującego o wszczęciu docho- dzenia w sprawie posłużenia się przez Spółkę z o.o. „B.” podrobionym dokumentem i zgłoszenia wniosku o zawieszenie postępowania postępowanie cywilne w tej sprawie nie zostało zawieszone. W uzasadnieniu kasacji polemizowano z wartością dowodową pisma „Banku w K.” z 15 stycznia 1995 r. przedłożonego przez stronę powodową. Zarzut narusze- nia art. 177 § 1 pkt 4 KPC dotyczy też tego pisma „Banku z K.”, w sprawie którego pozwany zwrócił się do organów ścigania „z odpowiednim zawiadomieniem” i tej kwestii dotyczy postępowanie karne. W kasacji zawarto wniosek o zmianę zaskar- żonego wyroku i oddalenie powództwa w całości, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania. Strona powodowa wniosła o oddalenie kasacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja nie jest uzasadniona. Bezpodstawny jest zarzut naruszenia art. 6 KC. Sąd Wojewódzki nie przypisał pozwanemu obowiązku udowodnienia braku szkody, winy lub związku przyczynowego między nimi. Przeciwnie, uznał, że to strona powo- dowa udowodniła spełnienie przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej poz- wanego. Bezskuteczność kwestionowania przez pozwanego wartości dowodowej jednego z dokumentów nie świadczy o obarczeniu go - z naruszeniem art. 6 KC - ciężarem udowodnienia faktów, z których to nie on wywodzi skutki prawne. Nieza- sadny jest też zarzut naruszenia art. 177 § 1 pkt 4 KPC. W myśl tego przepisu Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze kar- nej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy cywilnej. W 4 przepisie tym nie zawarto normy nakazującej zawieszenie postępowania. Pozosta- wiono ocenie sądu orzekającego w sprawie cywilnej potrzebę zawieszenia postępo- wania. Wskazane w kasacji okoliczności nie uzasadniają twierdzenia, że Sąd Woje- wódzki dopuścił się naruszenia tego przepisu, nie korzystając z przewidzianej w nim możliwości. Postępowanie karne dotyczy jednego tylko dokumentu. Zatem bez względu na to, jak się ono zakończy, nie można twierdzić, że ustalenia tego postę- powania mogłyby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie rozpoznawanej sprawy, skoro Sąd pierwszej instancji przeprowadził obszerne postępowanie dowodowe i na swoje żądanie uzyskał istotne dokumenty z Deutsche Bank. Ponadto w kasacji uchybiono obowiązkowi wykazania, że zarzucane naruszenie prawa procesowego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3931 pkt 2 KPC). Wobec powyższego kasacja, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu (art. 39312 KPC). ========================================
5. Postanowienie z dnia 2 grudnia 1998 r. I PZ 64/98 Nie narusza słusznego interesu pracownika cofnięcie zażalenia na pos- tanowienie o odrzuceniu kasacji w sprawie o przywrócenie do pracy, jeżeli przyczyną rozwiązania stosunku pracy była niezdolność pracownika do pracy trwająca dłużej niż okres pobierania zasiłku chorobowego, a po rozwiązaniu stosunku pracy pracodawca zatrudnił pracownika na innym stanowisku na czas potrzebny do uzupełnienia stażu pracy niezbędnego do nabycia upraw- nień do renty inwalidzkiej. Przewodniczący: SSN Jadwiga Skibińska-Adamowicz (sprawozdawca), Sę- dziowie SN: Roman Kuczyński, Barbara Wagner. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 grudnia 1998 r. sprawy z powództwa Barbary D. przeciwko Terenowej Stacji Sanitarno-Epi- demiologicznej w D. o przywrócenie do pracy i wynagrodzenie, na skutek zażalenia 5 powódki na postanowienie Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Spo- łecznych w Warszawie z dnia 10 września 1998 r. [...] p o s t a n o w i ł: u m o r z y ć postępowanie zażaleniowe. U z a s a d n i e n i e Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie posta- nowieniem z dnia 10 września 1998 r. odrzucił kasację Barbary D., którą wniósł jej pełnomocnik, będący adwokatem, od wyroku tego Sądu z dnia 23 kwietnia 1998 r. w sprawie przeciwko Terenowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w D. o przywróce- nie do pracy i wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Przyczyną odrzuce- nia kasacji było stwierdzenie, że została wniesiona po upływie terminu przewidzia- nego do jej wniesienia, wobec czego z mocy art. 3935 KPC podlegała odrzuceniu. Na powyższe postanowienie powódka wniosła zażalenie zarzucając w nim, że Sąd Wojewódzki błędnie uznał, iż awizowanie przesyłki i niepodjęcie jej w terminie przez pełnomocnika powódki jest równoznaczne z doręczeniem mu odpisu wyroku z uzasadnieniem. Na przesyłce tej bowiem pracownik poczty stwierdził, że nie może jej doręczyć z powodu zamkniętego mieszkania, lecz nie umieścił na niej adnotacji o dacie jej złożenia do urzędu pocztowego, jak również nie umieścił odcisku datownika. Ponadto reklamacja powyższej przesyłki ([...] z dnia 1 lipca 1998 r.) również nie zos- tała załatwiona w sposób prawidłowy. Tak więc odrzucenie kasacji z powodu jej spóźnienia nastąpiło z naruszeniem przepisów § 10 ust. 2 i § 14 ust. 2 rozporządze- nia Ministra Sprawiedliwości z dnia 15 grudnia 1970 r. w sprawie doręczania pism sądowych przez pocztę (Dz.U. Nr 31, poz. 266) oraz z naruszeniem art. 133 § 1 KPC. Przytaczając powyższe zarzuty powódka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia stwierdzając, że termin do wniesienia kasacji rozpoczął swój bieg 20 sierpnia 1998 r., natomiast kasację nadała w urzędzie pocztowym 26 sierpnia 1998 r. W piśmie z dnia 23 listopada 1998 r., które wpłynęło do Sądu Najwyższego dnia 27 listopada 1998 r., powódka cofnęła zażalenie oraz kasację wniesione przez jej pełnomocnika i oświadczyła, że „zrzeka się dalszego prowadzenia tej sprawy”. 6 W tym stanie rzeczy, z mocy art. 469 KPC (stosowanego a contrario) oraz art. 386 § 3 KPC w związku z art. 391 KPC, do których stosowania odsyła art. 39319 KPC, Sąd Najwyższy umorzył postępowanie wywołane złożeniem przez powódkę zażalenia. W stanie faktycznym sprawy, zwłaszcza zaś ze względu na to, że rozwią- zanie z powódką stosunku pracy nastąpiło z uwagi na jej niezdolność do pracy wskutek choroby trwającą dłużej niż okres pobierania zasiłku chorobowego, a także ze względu na to, że zakład pracy zatrudnił ją - po rozwiązaniu umowy o pracę - na okres 3 miesięcy w celu uzupełnienia stażu pracy niezbędnego do nabycia upraw- nień do renty inwalidzkiej, Sąd Najwyższy uznał, że cofnięcie środka odwoławczego w postaci zażalenia było dopuszczalne. Nie można bowiem uznać, że czynność ta naruszała „słuszny interes pracownika” - jak stanowi art. 469 KPC - skoro powódka nie odzyskała zdolności do pracy i nie mogła być zatrudniona. Nie bez znaczenia jest także okoliczność, że stosownie do art. 53 § 5 KP powódka ma prawo żądać ponow- nego zatrudnienia jej przez stronę pozwaną w razie spełnienia się warunków okreś- lonych w tym przepisie. Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. ========================================