III AUa 789/12

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 listopada 2012 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Mirosław Szwagierczak (spr.) Sędziowie: SSA Barbara Gonera SSA Ewa Madera Protokolant sekr. sądowy Anna Kuźniar po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2012 r. na rozprawie sprawyz wniosku P. Ł. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. o rentę rodzinną na skutek apelacji wniesionej przez wnioskodawczynię od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia 24 kwietnia 2012 r. sygn. akt III U 155/12 I. zmienia zaskarżony wyrok oraz poprzedzającą go decyzję z dnia 19 grudnia 2011 r. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w R. w ten sposób , że przyznaje P. Ł. prawo do renty rodzinnej od 1 stycznia 2012 r. – wraz z odsetkami ustawowymi – do czasu zakończenia studiów w Uniwersytecie Rolniczym (...) w K. na Wydziale (...) II. zasądza od organu rentowego na rzecz wnioskodawczyni kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego . Sygn. akt III AUa 789/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 19.12.2011 r. Oddział ZUS w R. odmówił P. Ł. prawa do renty rodzinnej od 1.1.2012 r. – gdyż w dniu (...) r. ukończyła 25 rok życia, zaś naukę na I kierunku studiów zakończyła we wrześniu 2011 r.. To, że kontynuowała naukę na II kierunku studiów jest – zdaniem ZUS – bez znaczenia wobec wyjątku ustanowionego w art. 68 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Na skutek odwołania świadczeniobiorczyni sprawę rozpoznał Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tarnobrzegu, który wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2012 r. oddalił odwołanie - podzielając stanowisko organu rentowego. Sad Okręgowy ustalił i uznał, że: „wnioskodawczyni ukończyła 25 lat życia i ukończyła także naukę na pierwszym kierunku studiów uzyskując tytuł magistra. Zatem skoro podjęła naukę na innym kierunku, to należy sądzić, że uczyniła to w celu pogłębienia wiedzy i uzyskania wyższych kwalifikacji, a to oznacza, że prawo do renty rodzinnej zachować może nie dłużej niż do ukończenia 25 roku życia” (art. 68 e. i r.). W apelacji od tego wyroku P. Ł. , działając przez swego pełnomocnika , zarzuciła naruszenie prawa materialnego i procesowego tj. art. 68 ust. 2 e. i r., art. art. 233, 328 § 2, 244 kpc – przez błędną wykładnię oraz zastosowanie tych przepisów, co doprowadziło do sprzecznych ustaleń z zebranym materiałem dowodowym. Wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i zasądzenie odwołującej prawa do renty rodzinnej lub uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Organ rentowy wniósł o oddalenie apelacji – podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Rozpoznając apelację Sąd Apelacyjny ustalił i rozważył , co następuje: Apelacja jest zasadna, o ile podnosi nieprawidłowe zastosowanie art. 68 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (t. j. z 2009 r. Dz. U. nr 153, poz. 1227 ze zm.).

1. Niekwestyjne w sprawie jest, że P. Ł. ur. (...) ukończyła 25 lat w dniu (...) r. We wrześniu 2011 r. zakończyła naukę w szkole wyższej na I kierunku studiów i uzyskała tytuł magistra. 1 marca 2010 r. rozpoczęła studia na II kierunku: (...) w Uniwersytecie Rolniczym im. H. K. w K.. Są to studia stacjonarne II st. – 1,5 roku (III semestry). W chwili osiągnięcia 25 lat życia była na ostatnim roku studiów w szkole wyższej, gdyż wpis na II (z trzech) semestrze uzyskała 30.9.2011 r. Studia na II kierunku zakończyła we wrześniu 2012 r.
2. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia problemu, czy p. P. Ł. kontynuując naukę na drugim kierunku i będąc na ostatnim roku tychże studiów w Uniwersytecie Rolniczym w K. ma prawo do przedłużenia prawa do renty rodzinnej pomimo osiągnięcia 25 lat? Sąd Apelacyjny w Rzeszowie , w składzie orzekającym , uważa, iż pani P. Ł. przysługuje do pobierania renty rodzinnej, pomimo osiągnięcia 25 lat, do czasu zakończenia studiów na II kierunku, niezależnie od wcześniejszego ukończenia studiów magisterskich na innym kierunku (art. 68 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). Tu w całości wypadnie powołać orzecznictwo Sądu Najwyższego – przywołane także w apelacji – podzielając pogląd tam prezentowany. W uzupełnieniu przyjdzie jedynie dodać, że za moment ukończenia nauki w szkole wyższej należy przyjąć chwilę zakończenia roku akademickiego. Przedstawiona powyżej wykładnia art. 68 ust. 2 e. i r. wynika - zdaniem Sądu – z jasnego i niebudzącego wątpliwości brzmienia tegoż przepisu.
3. Skoro zatem z bezspornego stanu faktycznego wynika, że odwołująca ukończyła 25 lat kontynuując naukę na ostatnim roku studiów magisterskich w Uniwersytecie Rolniczym w K., przeto należy uznać, że spełnia warunki do dalszej wypłaty renty rodzinnej, określone w art. 68 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, niezależnie od tego, iż nauka ta była kontynuacją wcześniej ukończonych studiów magisterskich na innym kierunku w tejże uczelni (por. np. wyroku SN z 6.4.2006 r. – II UK 174/05 czy z dnia 13.7.2006 r. – III UK 49/06).
4. Materialnoprawną podstawą roszczeń wnioskodawczyni o odsetki za opóźnienie w wypłacie jej renty rodzinnej jest art. 85 ust. 1 s. u. s . W rozpatrywanym wypadku zaistnienie spóźnienia jest oczywiste, a odpowiedzialność za to ponosi Oddział ZUS w R. (Inspektorat w S.). ZUS nie wykazał przesłanek egzoneracyjnych (patrz bliżej: uchwała SN z 24.3.2011 r. – I UZP 2/11 – opubl. „Rzeczpospolita” z 2011/70/7 oraz wyrok SN z 14.9.2007 r. – III UK 37/07). Z tych względów na podstawie art. 386 § 1 kpc orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzekając na zasadzie art. 98 i
5. kpc w związku z §§ 11 ust. 2, 12 ust. 1 p. 2 rozporz. M.S. z 28.9.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.