(1)za czyn opisany w zarzucie III wymierzył karę 1 roku pozbawienia wolności i 120 stawek dziennych grzywny po 20 złotych każda; XXVII. na podstawie art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 19 § 1 i 2 k.k. M. T.

(1)za czyn opisany w zarzucie IV wymierzył karę 100 stawek dziennych grzywny po 20 złotych każda; XXVIII. na podstawie art. 85 i 86 § 1 i 2 k.k. grzywny wymierzone M. T.

(1)połączył do grzywny łącznej 170 stawek dziennych po 20 złotych każda; XXIX. na podstawie art. 229 § 1 k.k. w zw. z art. 14 § 1 k.k.

(1)wymierzył karę 1 roku pozbawienia wolności i stawek dziennych grzywny po 20 złotych każda; XXXVIII. na podstawie art. 229 § 1 k.k.

(1)zaliczył okres jego zatrzymania w dniu 27.10.2004 r.; h/ na poczet grzywny orzeczonej wobec M. W. zaliczył okres jej zatrzymania w dniu 19.10.2005 r.; i/ na poczet grzywny orzeczonej wobec M. Ż. zaliczył okres jego zatrzymania w dniu 22.09.2005 r.; XLVI. zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. Z. K., adw. A. K.

(2), adw. J. C., adw. J. B. i adw. J. S. wynagrodzenia za obronę z urzędu udzieloną oskarżonym, do obrony których zostali wyznaczeni, w kwotach po 1.938zł brutto. XLVI. na podstawie art. 624 § 1, 626 § 1, 627 i 633 k.p.k. zasądził od oskarżonych, za wyjątkiem T. i S. J., koszty postępowania w proporcjach po 1/13, zwalniając ich od opłat, a w części uniewinniającej R., T. i S. J. kosztami procesu obciążył Skarb Państwa. Apelacje od powyższego wyroku wniósł prokurator, oskarżony M. T.

(1)oraz obrońcy M. W. i B. Ł.. Prokurator, na podstawie art. 425 §1 i 2 kpk oraz art. 444 kpk zaskarżył powyższy wyrok co do oskarżonych: - W. C., J. N., M. W., R. J., S. J., T. J., M. Ż., B. G., A. B. Ł., B. J.i H. w całości, - M. T.

(1)odnośnie czynu III w całości, odnośnie czynu IV – w części dotyczącej orzeczenia o karze, - E. K. odnośnie czynu XV w całości, - K. L. odnośnie czynu XX w całości. Prokurator złożył apelację na niekorzyść oskarżonych: W. C., J. N., M. T.

(1), M. W., R. J., S. J., T. J., M. Ż., B. G., E. K., A. K.

(1), B. Ł., B. J., K. L., H. J.. Na podstawie art. 427 § 2 k.p.k. wyrokowi temu zarzucił: - zgodnie z treścią art. 438 pkt 2 k.p.k. mającą wpływ na treść wyroku obrazę przepisów postępowania, tj. art. 391 § 2 k.p.k. w zw. z art. 167 k.p.k. w zw. z art. 366 k.p.k. poprzez zaniechanie odczytania na rozprawie protokołów złożonych poprzednio wyjaśnień w charakterze podejrzanego przez - korzystających z instytucji przewidzianej w art. 182 § 3 k.p.k. — świadków R. H. oraz J. Z., a w konsekwencji oparcie poczynionych ustaleń faktycznych co do czynów zarzuconych W. C., J. N., M. W., R. J., S. J., T. J., M. Ż., B. G., A. K.

(1), B. Ł., B. J., H. J., M. T.

(1)(odnośnie czynu III), E. K. (odnośnie czynu XV) i K. L. (odnośnie czynu XX) na niepełnym materiale dowodowym — tj. bez uwzględnienia złożonych w tym zakresie wyjaśnień R. H. i J. Z., co skutkowało poczynieniem przez Sąd błędnych ustaleń faktycznych i spowodowało uniewinnienie R. J. (czyny VII i VIII), S. J., T. J., a w przypadku pozostałych wymienionych oskarżonych skutkowało nieuzasadnioną modyfikacją opisów zarzuconych im czynów, - zgodnie z treścią art. 438 pkt 1 k.p.k. obrazę przepisu prawa materialnego, tj. art. 271 § 3 k.k. poprzez orzeczenie wobec M. T.

(1)za czyn z pkt IV aktu oskarżenia, kwalifikowany z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 12 k.k. wyłącznie kary grzywny, podczas gdy sankcja tegoż przepisu przewiduje możliwość orzeczenia tylko kary pozbawienia wolności w rozmiarze od 6 miesięcy do lat

1. Wskazując na powyższe, na podstawie art. 427 § 1 k.p.k. i art. 437 § 1 i 2 k.p.k. wniósł o:
2. uchylenie zaskarżanego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania co do oskarżonych: - W. C., J. N., M. W., R. J., S. J., T. J., M. Ż., B. G., A. K.

(1), B. Ł., B. J. i H. J., - M. T.

(1)odnośnie czynu III, E. K. odnośnie czynu XV i K. L. odnośnie czynu XX, 2. uchylenie rozstrzygnięć dotyczących orzeczenia kar łącznych co do M. T.

(1)(pkt XXVIII części dyspozytywnej wyroku), E. K. (pkt XXXVI części dyspozytywnej wyroku), K. L. (pkt XLII części dyspozytywnej wyroku) powyższe jest konsekwencją wniosku opisanego w pkt 1, 3. zmianę rozstrzygnięć dotyczących zaliczenia okresu zatrzymania wobec oskarżonych M. T.

(1)i K. L. (pkt XLV części dyspozytywnej wyroku) poprzez wskazanie, iż zaliczanie okresów ich zatrzymania następuje na poczet orzeczonej grzywny (nie zaś grzywny łącznej) - powyższe jest konsekwencją wniosków opisanych w pkt 1 i 2, 4. zmianę zaskarżonego wyroku, co do M. T.

(1)odnośnie czynu IV poprzez wskazanie, iż kara grzywny za ten czyn orzeczona została na podstawie art. 33 § 2 k.k. a nadto orzeczenie za w/w czyn kary 8 miesięcy pozbawienia wolności na podstawie art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 19 § 1 k.k. Oskarżony M. T.

(1)zaskarżył powyższy wyrok co czynu opisanego w pkt. IV części wstępnej wyroku, jak również w całości co do orzeczonej wobec niego kary. Wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie go od zarzutu nakłaniania przez niego lekarza B. do poświadczenia nieprawdy w dokumentacji medycznej oraz wydatne złagodzenie kary orzeczonej wobec oskarżonego. Obrońca M. W. zaskarżając wyrok w całości zarzucił: 1. obrazę przepisów postępowania mającej istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 7 kpk w zw. z art. 424 § 1 kpk poprzez dokonanie dowolnej i sprzecznej z zasadami logiki, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oceny dowodów w zakresie: a) uznaniu za częściowo niewiarygodne i sprzeczne z pozostałym materiałem dowodowym wyjaśnień oskarżonej M. W., podczas gdy są one w większości spójne i konsekwentne, korespondują w większości z zeznaniami świadków oraz są w pełni zgodne z dokumentami dotyczącymi stanu zdrowia oskarżonej, b) uznaniu, że niewiedza świadków: M. T.

(3), K. P., H. B., W. W., A. C. i W. C. wyklucza fakt udzielenia pożyczki od oskarżonej M. W. dla R. H., podczas gdy niewiedza ta jedynie nie potwierdza wersji oskarżonej, z pewnością jej zaś nie wyklucza; II. obrazę przepisów postępowania mającej decydujący wpływ na treść orzeczenia, a to art. 424 § i kpk w zw. z art. 410 kpk poprzez sumaryczne wskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku dowodów, na których oparł się sąd 1 instancji przy ustalaniu stanu faktycznego, w praktyce uniemożliwiające kontrolę instancyjną orzeczenia; III. rażącą obrazę przepisów postępowania, która miała istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, a to art. 424 § 1 i 2 kpk poprzez zbiorcze ujęcie w uzasadnieniu motywów rozmiaru wymierzonych poszczególnym oskarżonym W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniósł o: 1) zmianę wyroku Sądu I instancji i uniewinnienie oskarżonej od popełnienia zarzucanego jej czynu, ewentualnie 2) uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, bądź 3) wydatne złagodzenie orzeczonej wobec oskarżonej kary pozbawienia wolności oraz kary grzywny. Obrońca B. Ł. zaskarżył powyższy wyrok w całości wyrokowi zarzucając: obrazę przepisów postępowania (art. 438 pkt 2 kpk) – art. 7 kpk, w zw. z art. 5 §2 kpk, poprzez dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, która w oczywisty sposób miała wpływ na treść orzeczenia, doprowadzając Sąd do przekonania o jej winie, podczas gdy żaden dowód nie daje podstaw ku takiemu rozstrzygnięciu, zaś nasuwające się wątpliwości winny być bezwzględnie rozstrzygane na korzyść oskarżonej. Wskazując na powyższe wniósł o zmianę wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonej od zarzuconego mu czynu z art. 229 §1 kk, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Wniesione apelacje doprowadziły do uchylenia zaskarżonego wyroku w znacznej jego części i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd Rejonowy. Na uwzględnienie zasługiwały nade wszystko zarzuty zawarte w apelacji prokuratora, który zarzucił wyrokowi obrazę przepisów postępowania, tj. art. 391 § 2 k.p.k., poprzez zaniechanie odczytania na rozprawie protokołów złożonych poprzednio wyjaśnień w charakterze podejrzanego przez - korzystających z instytucji przewidzianej w art. 182 § 3 k.p.k. — świadków R. H. oraz J. Z., a w konsekwencji oparcie poczynionych ustaleń faktycznych co do większości czynów zarzuconych oskarżonym na niepełnym materiale dowodowym — tj. bez uwzględnienia złożonych w tym zakresie wyjaśnień R. H. i J. Z.. Powyższe uchybienie skutkowało poczynieniem przez Sąd I instancji błędnych ustaleń faktycznych, a w konsekwencji doprowadziło do uniewinnienie R. J. (czyny VII i VIII), S. J., T. J., a w przypadku pozostałych wymienionych oskarżonych skutkowało nieuzasadnioną modyfikacją opisów większości z zarzuconych im czynów. W świetle obowiązujących przepisów proceduralnych nie sposób zaakceptować poglądu zaprezentowanego przez Sąd I instancji, jakoby nie było podstaw prawnych do wykorzystania w czynieniu ustaleń faktycznych wyjaśnień złożonych przez świadków, co do których równolegle toczy się inne postępowanie karne, a którzy skorzystali przed Sądem z przysługującego im prawa do odmowy składania zeznań. W takiej sytuacji procesowej ma bowiem zastosowanie art. 391 § 2 k.p.k., który nakazuje Sądowi odczytanie takich uprzednio złożonych wyjaśnień, co w konsekwencji umożliwia w oparciu o nie czynienie ustaleń faktycznych w sprawie ( vide: m.in. postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Karna z 2005-04-20, I KZP 8/05; OSNIK i IW rok 2005, Nr 4, poz. 40, str. 30) . Z analizy materiału dowodowego niewątpliwie wynika, że kluczowym dowodem w sprawie są właśnie wyjaśnienia R. H., który opisał w nich większość zdarzeń będących przedmiotem orzekania. Pominięcie tego dowodu skutkowało uniewinnieniem części oskarżonych od zarzuconych im czynów lub też zmiany opisu przypisanych występków w bardzo istotnym stopniu. Oczywistym jest, że powodem takich rozstrzygnięć Sądu Rejonowego była rzekoma niemożność procesowa sięgnięcia po dowody z wyjaśnień złożonych przez R. H.i J. Z.przy rekonstruowaniu stanu faktycznego. Prawo ww. do odmowy z zeznań polegało jedynie na tym, że nie mieli obowiązku zeznawać w sprawie jako świadkowie w związku z toczoną przeciwko nim sprawą karną, jednakże ich uprzednio złożone wyjaśnienia powinny zostać odczytane w trybie art. 391 § 2 k.p.k w ich obecności bez konieczności ustosunkowania się do ich treści przez R. H.i J. Z.. Wówczas dowody te zostałyby ujawnione przed Sądem i istniałaby możliwość procesowego ich wykorzystania. W ocenie Sądu Okręgowego powyższe uchybienie Sądu Rejonowego w sposób istotny zaważyło na treści wyroku w przypadku znacznej większości oskarżonych wskazanych w apelacji prokuratora. Jedynie w przypadku W. C. to uchybienie proceduralne nie miało żadnego wpływu na treść wyroku zapadłego wobec tego oskarżonego. O ile zgodzić się można, że zeznania R. H. mogłyby być istotnym dowodem dla ustalenia sprawstwa W. C., to zwrócić należy uwagę, że już same wyjaśnienia tego oskarżonego były tak pełne, logiczne i dokładne, że stanowiły wystarczający dowód przemawiający za sprawstwem tego oskarżonego, które nadto zostało ustalone w sposób zgodny z postawionym zarzutem. W ocenie Sądu Okręgowego nie było potrzeby uchylenia wyroku w stosunku do tego oskarżonego i wyrok w tej części zostały utrzymany w mocy, także w zakresie rozstrzygnięcia o karze, które było prawidłowe. Po myśli art. 437 § 1 kpk Sąd Okręgowy utrzymał, więc zaskarżony wyrok w mocy, uznając wywiedzioną apelację prokuratora za niezasadną w tej części. Sąd Okręgowy utrzymał także w mocy wyrok w zakresie dotyczącym E. K. (czyn XVI opisany w części wstępnej wyroku) i K. L. (czyny opisane w punkcie XXI I XXII części wstępnej wyroku), które nie zostały w tym zakresie objęte żadną z apelacji. Nie było bowiem podstaw prawnych do ingerowania w treść tych rozstrzygnięć, albowiem zarówno ustalenia w zakresie sprawstwa tych oskarżonych, jak i wymiaru orzeczonych wobec ww. kar były trafne i należycie uzasadnione. W związku jednak z tym, że w przypadku E. K. (czyn XV) i K. L. (czyn XX) doszło do częściowego uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, konieczne było uprzednie uchylenie wymierzonych tym oskarżonym kar łącznych grzywny, a następnie zaliczenie na poczet kar jednostkowych grzywien okresu ich zatrzymania w sprawie. Apelacje obrońców M. W., B. Ł. oraz M. T.

(1)były zasadne o tyle, że na uwzględnienie zasługiwał zawarty w nich wniosek dotyczący konieczności ponownego rozpoznania sprawy. Powyższe wynika jednakże z tego faktu, że rozstrzygnięcia w przypadku ww. oskarżonych nie zostały oparte na pełnym materiale dowodowy, albowiem bez uwzględnienia wyjaśnień złożonych przez R. H. i J. Z., co było zasadniczym zarzutem apelacji prokuratorskiej. W związku z powyższym na obecnym etapie postępowania, kiedy ww. dowody kluczowe dla odpowiedzialności karnej oskarżonych nie zostały przeprowadzone, nie sposób szczegółowo odnieść się do zarzutów zawartych w obu apelacjach. Sąd Okręgowy uchylił wyrok w całości odnośnie M. T.

(1), albowiem w przypadku ewentualnego uznania ww. winnym zarzuconych mu czynów, należy także wydać rozstrzygnięcie w przedmiocie kary, której sposób orzeczenia kwestionował prokurator, a wymiar M. T.

(1). Odnosząc się natomiast do odpowiedzi na apelację prokuratora udzielonych przez obrońców B. J. i H. J. podnieść należy, że w przypadku tych oskarżonych nie doszło do uwzględnienia przez Sąd Rejonowy wniosków złożonych w trybie art. 387 kpk, a co za tym idzie w przypadku tych oskarżonych zapadłe rozstrzygnięcie zostało oparte na niepełnym materiale dowodowym, co skutkowało istotną zmianą opisu przypisanych B. J. i H. J. czynów. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy obowiązany będzie do ponownego przeprowadzenia procesu w pełnym zakresie. O wynagrodzenie dla obrońcy W. C. orzeczono na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawej udzielonej z urzędu – określonych w § 14 i § 2 ust 3. Orzeczenie o kosztach procesu w zakresie dotyczącym W. C., E. K. i K. L. oparto o przepis art. 624 § 1 kpk, mając na uwadze ich aktualną trudną sytuację materialną oraz zasady słuszności. SSO Michał Tomala SSO Ryszard Małachowski SSO Dorota Mazurek