Sygn. akt: KIO 237/21 WYROK z dnia 17 lutego 2021 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący:Anna Wojciechowska Protokolant: Adam Skowroński po rozpoznaniu na rozprawie w Warszawie w dniu 17 lutego 2021 r. odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 20 stycznia 2021 r. przez wykonawcę HEK sp. z o.o. z siedzibą w Nowym Mieście w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Wójta Gminy Wodynie z siedzibą w Wodyniach orzeka: 1.Uwzględnia odwołanie i nakazuje zamawiającemu unieważnienie czynności unieważnienia postępowania oraz powtórzenie czynności badania i oceny ofert. 2.Kosztami postępowania obciąża zamawiającego Wójta Gminy Wodynie z siedzibą w Wodyniach i 2.1.Zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę HEK sp. z o.o. z siedzibą w Nowym Mieście yt tułem wpisu od odwołania, 2.2.Zasądza od zamawiającego Wójta Gminy Wodynie z siedzibą w Wodyniach na rzecz wykonawcy HEK sp. z o.o. z siedzibą w Nowym Mieście kwotę 13 617 zł 00 gr (słownie: trzynaście tysięcy sześćset siedemnaście złotych zero groszy) stanowiącą uzasadnione koszty strony poniesione z tytułu wpisu od odwołania, wynagrodzenia pełnomocnika oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Stosownie do art. 579 i 580 ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2019 ze. zm.) w związku z art. 92 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Przepisy wprowadzające ustawę ‒ Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2020 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie. Przewodniczący:…………………….. Sygn. akt KIO 237/21 Uzasadnienie Zamawiający – Wójt Gminy Wodynie z siedzibą w Wodyniach - prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego pn. „zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych w ramach Projektu: „POPRAWA EFEKTYW NOŚCI ENERGETYCZNEJ ZESPOŁU SZKÓŁ W W ODYNIACH”; znak sprawy IGR 271.14.2020. Ogłoszenie o zamówieniu opublikowane zostało w Biuletynie Zamówień Publicznych z dnia8 grudnia 2020 r., za numerem 763869-N-2020. W dniu 20 stycznia 2021 r. odwołanie wniósł wykonawca HEK sp. z o.o. z siedzibą w Nowym Mieście. Odwołujący wniósł odwołanie wobec czynności i zaniechań Zamawiającego, mianowicie od czynności Zamawiającego, podjętej w przedmiotowym postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, polegającej na: - unieważnieniu postępowania na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 7 oraz art. 93 ust. 3 pkt 2 ustawy pzp, - zaniechanie czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia polegającej na dokonaniu badania i oceny ofert i wyboru oferty złożonej w postępowaniu o udzielenie zamówienia przez Odwołującego, jako oferty najkorzystniejszej. Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie następujących przepisów: 1. art. 92 ust. 1 pkt 7 oraz art. 93 ust 3 pkt 2 ustawy pzp, poprzez unieważnienie postępowania o udzielenie zamówienia pomimo braku podstawy faktycznej i prawnej dla dokonania tej czynności, gdyż Zamawiający uznał oczywistą omyłkę (w rozdziale XIV pkt 3 SIW Z w tabeli dotyczącej kryterium oceny ofert zapis „10 pkt” zamiast „20 pkt”, w sytuacji gdy z kontekstu wynikało bez wątpliwości, iż druga z tych wartości jest oczywiście prawidłowa) jako niejednoznaczne określenie punktacji, która to okoliczność nie dawała podstaw do unieważnienia postępowania; 2. art. 92 ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 146 ust. 6 ustawy pzp, poprzez uznanie, że ww. omyłka mogła mieć wpływ na wynik postępowania, i unieważnienie postępowania, pomimo braku rzeczywistej podstawy faktycznej i prawnej dla dokonania tej czynności, uwzględniając, iż oferty złożone w postępowaniu różniły się jedynie w zakresie pierwszego z kryteriów, tj. ceny, co powinno prowadzić do odmiennego wniosku, o braku podstawy do unieważnienia postępowania, gdyż omyłka dotycząca trzeciego z kryteriów nie miała, ani nie mogła mieć wpływu na wynik postępowania; 3. art. 7 ust. 1 i 3 ustawy pzp oraz art. 92 ust. 1 i 2 ustawy pzp, poprzez ich niezastosowanie w sytuacji unieważnienia postępowania, podczas gdy zachowując uczciwą konkurencję i równo traktując wykonawców oraz zgodnie z zasadami proporcjonalności i przejrzystości, Zamawiający zgodnie z przepisami ustawy pzp powinien po zbadaniu ofert dokonać wyboru najkorzystniejszej na podstawie kryteriów wskazanych w SIWZ; 4. art. 65 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy pzp, poprzez ich niezastosowanie do ustalenia treści rozdziału XIV pkt 3 SIW Z tabeli dotyczącej kryterium oceny ofert w zakresie kolumny „sposób oceny” w wierszu „Gwarancja na wykonany przedmiot zamówienia G” w celu ustalenia punktacji wynikającej z SIWZ przyznawanej za gwarancję; 5. art. 87 ustawy pzp i art. 91 ust. 1 ustawy pzp, poprzez ich niezastosowanie wobec zaniechania dokonania badania i oceny ofert oraz dokonania wyboru najkorzystniejszej oferty na skutek bezpodstawnego unieważnienia postępowania. Odwołujący w oparciu o wyżej wskazane zarzuty wniósł o uwzględnienie odwołania, jak również nakazanie Zamawiającemu: 1) unieważnienia czynności unieważnienia postępowania, a następnie dokonania (zakończenia) badania i oceny ofert zgodnie z dyspozycją art. 91 ust. 1 ustawy pzp w zakresie zamówienia; 2) rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego, w szczególności zasądzenie na rzecz Odwołującego zwrotu kosztów postępowania odwoławczego, tj. kwoty 10.017 zł, stanowiącej uzasadnione koszty Odwołującego z tytułu wpisu od odwołania oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Odwołujący uzasadniając zarzuty odwołania wskazał, że Zamawiający w dniu 15 stycznia 2021 r, unieważnił postępowanie prowadzone w trybie przetargu nieograniczonego, którego przedmiotem jest zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych w ramach Projektu: „POPRAWA EFEKTYW NOŚCI ENERGETYCZNEJ ZESPOŁU SZKÓŁ W W ODYNIACH”, znak sprawy IGR 271.14.2020. W uzasadnieniu Zamawiający poinformował, że powodem unieważnienia było stwierdzenie w trakcie badania ofert, że „w rozdziale XIV pkt 3 SIW Z w tabeli dotyczącej kryterium oceny ofert w pozycji „Gwarancja na wykonany przedmiot zamówienia”, gdzie maksymalna ilość punktów jaką Zamawiający może przeznaczyć w tym kryterium wynosi 20 pkt, w sposobie oceny dla tego kryterium Zamawiający omyłkowo rozpisał punktację określającą na maksymalnym poziomie 10 pkt, w następujący sposób: 60 miesięcy— G 0 pkt; 72 miesięcy— G 5 pkt; 84 miesięcy — G 10 pkt”. Na tej podstawie uznał, że punktacja w ww. zakresie nie została jednoznacznie określona, co mogło mieć wpływ na wynik postępowania i skutkować unieważnienie umowy, zgodnie z art. 146 ust. 6 ustawy pzp. Dlatego uznał, że postępowanie obarczone jest niemożliwą do usunięcia wadą uniemożliwiającą zawarcie niepodlegającej unieważnieniu umowy w sprawie zamówienia, zaś próba jej naprawy stanowiłaby naruszenie zasad konkurencyjności, co zgodnie z art. 93 ust. 1 pkt 7 ustawy pzp obliguje go do umorzenia postępowania. W ocenie Odwołującego powyższa ocena Zamawiającego była niewłaściwa dwóch powodów: 1) omyłka Zamawiającego w omawianym zapisie SIW Z nie wprowadzała w błąd co do kryteriów oceny ofert, które mając na uwadze całość zapisów rozdziału XIV SIWZ jako że jest jedynie oczywistą omyłką, w pełni z „10 pkt” zamiast „20 pkt”, 2) istnienie omyłki nie miało wpływu na wynik postępowania (ani też nie mogło mieć wpływu) mając na uwadze treść ofert złożonych w postępowaniu, w których warunki w zakresie długości gwarancji na wykonany przedmiot zamówienia były takie same, a zatem uzyskana punktacja za to kryterium nie wpływała na wynik postępowania (wszystkie oferty otrzymałyby maksymalną punktację za spełnienie tego kryterium), o którym decydować miała punktacja za pozostałe kryteria, a uściślając za kryterium pierwsze, gdyż wyłącznie w zakresie ceny warunki proponowane w ofertach różnią się — tym samym nie występuje możliwość unieważnienia postępowania na podstawie art. 146 ust. 6 ustawy pzp. Odwołujący podniósł dalej, że Zamawiający z nadmierną ostrożnością ocenił sytuację, nie uwzględniając, iż uczestnicy postępowania są podmiotami profesjonalnie biorącymi udział w postępowaniach dotyczących zamówień i znającymi obowiązujące przepisy, unieważnił postępowanie naruszając przepisy ustawy pzp. Wykonawcy kierując pytania do Zamawiającego (zostało zgłoszonych ponad 10 pytań do treści SIW Z) oraz składając oferty nie zgłaszali zastrzeżeń ani wątpliwości co do treści zapisów w rozdziale XIV pkt 3 SIW Z w tabeli dotyczącej kryterium oceny ofert. Oznacza to, że dla nich treść SIW Z w tej części była zrozumiała. Wykonawcy kierując się w szczególności logiką, ale też doświadczeniem nie mieli wątpliwości co do rozumienia zapisu „10 pkt” jako oczywistej omyłki, lub błędu pisarskiego polegającego na zastąpieniu „2” „1 ". Do takiego wniosku prowadzi również analiza kontekstu omyłkowego zapisu a także znajomość przepisów ustawy pzp, wzorów SIW Z oraz podstawowych zasad matematyki. Oczywiste również było, że w miejsce omyłkowych „10 pkt” ma być „20 pkt”. W oparciu o logikę zestawienie treści tabeli z omyłkowym zapisem prowadziło do wniosku, że wobec zastosowania określenia procentowego (%) wagi, które odnosi się do całości, czyli suma % wynosi 100%, maksymalnej liczby punktów określonej jako odpowiadająca wartości procentowej wagi, oczywiste było, że prawidłowo Zamawiający wskazał maksymalna liczbę punktów jako 20, i omyłkowo wpisał 10 w wierszu „Sposób oceny”. Zgodnie z art. 91 ust. 2a ustawy pzp Zamawiający zastosował kryterium ceny o wadze 60 % (max 60 pkt), kryterium doświadczenia o wadze 20 % (max 20 pkt), zatem kryterium okresu gwarancji zostało prawidłowo określone jako o wadze 20 % (max 20 pkt), a nie 10 % (max 10 pkt), wobec braku czwartego kryterium. Przyjęta przez Zamawiającego metoda opisu kryteriów oceny w kolumnach i wierszach jest bardzo czytelna, i jasno prezentowała podział punktów za poszczególne kryteria: 60 - 20 - 20. Z powyższych względów zapisy w kolumnie „Sposób oceny” gdzie pojawiają się jako wartości maksymalne 10 pkt wykonawcy oceniali jako oczywistą omyłkę, rozumiejąc, że chodzi o max 20 pkt. Mają na uwadze, że do czynności w postępowaniu mają zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego konieczne jest odwołanie się do reguł wykładni wynikających z art. 65 § 1 k.c. „Oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje.” Stosując ta regułę interpretacyjną Zamawiający mógł bez cienia wątpliwości ustalić treść określenia punktacji w kryterium „Gwarancja”, tym bardziej, iż w kontekście okoliczności postępowania istotne było jedynie ustalenie punktacji maksymalnej — o czym niżej. Okoliczność ustalania mogących budzić wątpliwości zapisów SIW Z były przedmiotem analizy we wcześniejszych postępowaniach KIO. W uzasadnieniu orzeczenia Izby — wyroku z dnia 7 czerwca 2019 r. w sprawie o sygn. akt KIO 943/19 zostały przedstawione wskazówki interpretacji spornych postanowień SIW Z: „Postanowienia SIW Z niejednokrotnie zawierają szereg określeń budzących wątpliwości interpretacyjne. Ich interpretacja winna być jednak dokonywana zarówno z uwzględnieniem specyfiki zamówienia, wszystkich zapisów SIW Z jak i profesjonalizmu podmiotów uczestniczących w przetargu.” Wskazówki te nie zostały uwzględnione przez Zamawiającego. Zamawiający dokonał swojej oceny z pominięciem „specyfiki zamówienia, wszystkich zapisów SIWZ jak i profesjonalizmu podmiotów uczestniczących w przetargu". Odwołujący wskazał, że powszechnie przyjmuje się, że zamawiający unieważniając postępowanie na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 7 ustawy pzp jest zobowiązany w uzasadnieniu wyjaśnić przyczynę swojej decyzji w odniesieniu do art. 146 ust. 1 lub ust. 6 ustawy pzp. Uwzględniając powyższe, należy zauważyć, że Zamawiający w uzasadnieniu unieważnienia postępowania powołał się na art. 146 ust. 6 ustawy pzp oraz przewidziane w nim przesłanki. Wobec braku wpływu na wynik postępowania omyłki Zamawiającego przesłanka ta nie wystąpiła, co - wobec nie powołania się Zamawiającego na inne okoliczności wymienione w ust. 1 tegoż artykułu (i ich nie wystąpienia) - powoduje, że unieważnienie postępowania było bezzasadne. Odwołujący zauważył, że Zamawiający pominął również pozostałe okoliczności występujące w postępowaniu ukształtowane przez treść ofert złożonych do zamówienia. Z otrzymanego przez Odwołującego zestawienia ofert wynika, że wszystkie 6 ofert przedstawiło warunki w kryteriach Doświadczenie i Gwarancja pozwalające na uzyskanie maksymalnej liczby punktów (niezależnie od ich ilości). Oferenci przestawili w drugim kryterium Doświadczenie personelu — 3 szt. (wszyscy), co odpowiadało punktacji 20 pkt. Oferenci w trzecim kryterium Gwarancja zaoferowali 84 miesiące, z wyjątkiem oferty nr 4 RAVUS Sp. z o.o. która zaoferowała 85 miesięcy, co w każdym przydatku odpowiadało maksymalnej licznie punktów za to kryterium, tj. 20 pkt. Zgodnie bowiem z treścią rozdziału XIV pkt 3 SIW Z w kolumnie tabeli Sposób oceny dla Gwarancji zawiera następujący zapis:„Deklarowany okres gwarancji, obejmującej całość przedmiotu zamówienia (dostarczone materiały i urządzenia, wykonane montaże i roboty budowlane, z wyłączeniem gwarancji producenta panelu fotowoltaicznego, która jest wymagana minimum 10 lat), licząc od dnia podpisania protokołu odbioru końcowego wykonania przedmiotu zamówienia: - 60 miesięcy— G 0 pkt - 72 miesięcy - G 5 pkt - 84 miesiące - G 10 pkt. W przypadku, gdy wykonawca wskaże w ofercie deklarowany czas gwarancji krótszy niż 60 miesięcy albo nie wskaże w ofercie deklarowanego czasu gwarancji — Zamawiający odrzuci ofertę jako niezgodną z wymaganiami SIW Z. W przypadku, gdy wykonawca wskaże w ofercie deklarowany czas gwarancji dłuższy niż 84 miesiące — Zamawiający do celu oceny oferty przyjmie maksymalną liczbę punktów (10 Pkt).” Zamawiający określił, że maksymalną liczę punktów uzyskają oferty wykonawców deklarujących udzielenie gwarancji na czas 84 miesięcy lub dłuższy. Tym samym wszyscy wykonawcy zaproponowali warunki spełniające maksymalne kryterium punktowe. W uzasadnieniu unieważnienia Zamawiający pominął tą okoliczność, naruszając przepis art. 92 ust. 2 pkt 7 ustawy pzp. W przypadku jej uwzględnienia doszedłby bowiem do wniosku, iż nie występuje przesłanka, na którą się powołał w postaci możliwości wpływu omyłki na wynik postępowania w rozumieniu art. 146 ust. 6 ustawy pzp. Uwzględniając bowiem powyższe wyjaśnienia o wyborze najkorzystniejszej oferty zadecydują zaproponowane ceny ofertowe brutto przez wykonawców, gdyż jedynie w tym zakresie występują różnice pomiędzy ofertami. Odwołujący podkreślił, że powyższa ocena znajduje potwierdzenie we wcześniejszych orzeczeniach Izby. Powołał się na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 14 listopada 2019 r. sygn. akt KIO 2212/19. Wobec braku podstawy faktycznej i prawnej unieważnienie postępowania było bezpodstawne, stanowiąc naruszenie przepisów ustawy pzp oraz pozbawiając Odwołującego możliwości wyłonienia jego oferty jako najkorzystniejszej. Zamawiający unieważniając zatem postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego naruszył przepis art. 93 ust. 1 pkt 7 ustawy pzp, które to naruszenie może mieć istotny wpływ na wynik postępowania i stanowi podstawę do uwzględnienia odwołania. W dniu 17 lutego 2021 r. na rozprawie Zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie, w której wniósł o oddalenie odwołania w całości. W odpowiedzi jak również w trakcie rozprawy przedstawił uzasadnienie faktyczne i prawne swego stanowiska. Izba ustaliła, co następuje: W związku z brzmieniem art. 90 ust. 1 Przepisów wprowadzających ustawę - Prawo zamówień Publicznych z dnia 11 września 2019 r. (Dz.U. z 2019 r., poz. 2020), zgodnie z którym do postępowań o udzielenie zamówienia, o których mowa w ustawie uchylanej w art. 89, wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 stycznia 2021 r. stosuje się przepisy dotychczasowe. Uwzględniając okoliczność, iż postępowanie wszczęte zostało w dniu 8 grudnia 2020 r., ilekroć w treści uzasadnienia mowa o przepisach materialnych ustawy pzp należy przez to rozumieć ustawę z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych. Jednocześnie, z uwagi na treść art. 92 ust. 2 Przepisów wprowadzających ustawę - Prawo zamówień Publicznych z dnia 11 września 2019 r. (Dz.U. z 2019 r., poz. 2020), zgodnie z którym do postępowań odwoławczych oraz postępowań toczących się wskutek wniesienia skargi do sądu, o których mowa w ustawie uchylanej w art. 89, wszczętych po dniu 31 grudnia 2020 r., dotyczących postępowań o udzielenie zamówienia wszczętych przed dniem 1 stycznia 2021 r., stosuje się przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, Izba ustaliła, że odwołanie czyni zadość wymogom proceduralnym zdefiniowanym w Dziale IX ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych, tj. odwołanie nie zawiera braków formalnych oraz został uiszczony od niego wpis. Izba ustaliła, że nie zaistniały przesłanki określone w art. 528 ustawy pzp, które skutkowałyby odrzuceniem odwołania. Izba stwierdziła, że Odwołujący wykazał przesłanki dla wniesienia odwołania określone w art. 505 ust. 1 i 2 ustawy pzp, tj. posiadanie interesu w uzyskaniu danego zamówienia oraz możliwości poniesienia szkody w wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów ustawy pzp. Izba postanowiła dopuścić dowody z całości dokumentacji przedmiotowego postępowania, odwołanie wraz z załącznikami oraz odpowiedź na odwołanie. Na podstawie tych dokumentów, jak również biorąc pod uwagę oświadczenia, stanowiska i dowody złożone przez strony w trakcie posiedzenia i rozprawy, Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła: Odwołanie zasługiwało na uwzględnienie. W zakresie podniesionych zarzutów Izba ustaliła następujący stan faktyczny: Zgodnie z pkt IV.2 ogłoszenia o zamówieniu (Kryteria oceny ofert) Zamawiający przewidział następujące kryteria: Cena – 60,00; Doświadczenie personelu kluczowego - kierownika budowy – 20,00; Gwarancja na wykonany przedmiot zamówienia – 20,00. W punkcie XIV SIW Z (OPIS KRYTERIÓW, KTÓRYMI ZAMAW IAJĄCY BĘDZIE SIĘ KIEROWAŁ PRZY W YBORZE OFERTY W RAZ Z PODANIEM WAG TYCH KRYTERIÓW I SPOSOBU OCENY OFERT) Zamawiający wskazał: „1. Zamawiający wybiera najkorzystniejszą ofertę dla całości przedmiotu zamówienia spośród ważnych ofert złożonych w postępowaniu (tj. Wykonawców niewykluczonych i ofert nieodrzuconych), na podstawie kryteriów oceny ofert określonych w SIW Z. 2. Za ofertę najkorzystniejszą zostanie uznana oferta zawierająca najkorzystniejszy bilans punktów w kryteriach:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.