Sygn. akt: KIO 2421/21 POSTANOWIENIE z dnia 1 września 2021 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Bartosz Stankiewicz Protokolant: Aldona Karpińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym z udziałem stron oraz uczestników postępowania odwoławczego w dniu 1 września 2021 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 13 sierpnia 2021 r. przez wykonawcę Jasta Plus Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w Żarach przy ul. Zamkowej 1 (68-200 Żary) w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Gminny Zakład Komunalny z siedzibą w Bolewicach przy ul. Polnej 1 (64-305 Bolewice) przy udziale wykonawcy - G. O. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą EKOBUDOWA G. O. z siedzibą w miejscowości Święty Wojciech 31 lok. C (66-300 Międzyrzecz), zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego postanawia:
(250)- 12 mb - hydranty nadziemne DN80 PN16 - 13 kpl. - zasuwy miękkouszczelniane kołnierzowe DN80 - 13 szt - zasuwy miękkouszczelniane kołnierzowe DN100 - 5 szt - wykonanie przyłączy wodociągowych do granic nieruchomości. W trzecim akapicie umiejscowionym w pkt 4.2 SWZ zamawiający wskazał Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia zawiera projekt budowlany, specyfikacja warunków zamówienia, specyfikacja techniczna wykonania i odbioru robót, przedmiary robót również przedmiar przyłączy. W rozdziale 18 SWZ zamawiający zawarł pouczenie o środkach ochrony prawnej przysługujących wykonawcy. W pkt 18.4 zamawiający wskazał, że Odwołanie wnosi się do Prezesa Izby. Odwołujący przekazuje kopię odwołania zamawiającemu przed upływem terminu do wniesienia odwołania w taki sposób, aby mógł on zapoznać się z jego treścią przed upływem tego terminu. Ponadto należało stwierdzić, że w przedmiotowym rozdziale zamawiający szczegółowo określił informację dotyczące możliwości wniesienia środków ochrony prawnej powielając w zasadzie treść właściwych przepisów Pzp. Jak wynika z informacji z otwarcia ofert w postępowaniu zostało złożonych pięć ofert, w tym oferty złożyli także odwołujący i przystępujący. Ponadto zamawiający wskazał, że kwota jaką zamierzał przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia wynosiła 2 000 000,00 zł brutto. W dniu 10 sierpnia 2021 r. zamawiający dokonał wyboru najkorzystniejszej oferty w postępowaniu. Jako najkorzystniejsza została wybrana oferta przystępujacego, natomiast oferta odwołującego została odrzucona na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 5 i 8 Pzp. Na posiedzeniu niejawnym z udziałem stron zamawiający złożył swój statut stanowiący załącznik do uchwały nr XXVIII/219/2010 Rady Gminy Miedzichowo z dnia 29 września 2010 r. W przedmiotowym statucie zawarte został m. in. następujące postanowienia:
- a)§3 Zwierzchni nadzór nad działalnością sprawuje Rada Gminy w Miedzichowie.;
- b)§6 Przedmiotem działania Zakładu jest realizacja zadań o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące utrzymanie i eksploatacja urządzeń komunalnych oraz prowadzenie działalności gospodarczej.;
- c)§6 ust. 1 Do podstawowych zadań Zakładu należy: - pkt 1 lit.
- b)utrzymanie urządzeń komunalnych sieci wodociągowych i hydroforni; - pkt 4 lit.
- a)prowadzenie działalności gospodarczej i usługowej - sprzedaż wody; - pkt 5 prowadzenie inwestycji, w tym realizowanych ze środków unijnych;
- d)§6 ust. 2 pkt 1 lit.
- b)Do szczególnych zadań należy w zakresie utrzymania urządzeń komunalnych hydroforni i sieci wodociągowej: - utrzymanie i zabezpieczenie prawidłowego działania hydroforni i sieci wodociągowej - wykonanie remontów i napraw sieci urządzeń hydroforni - pobieranie opłat z tytułu sprzedaży wody;
- e)§7 ust. 1 Zakład jest jednostką samorządową finansowana w trybie i na zasadach określonych w statucie i przepisach szczegółowych;
- f)§8 ust. 1 Działalnością Zakładu kieruje Kierownik;
- g)§8 ust. 2 Kierownika zakładu zatrudnia i zwalnia Zarząd Gminy;
- h)§9 Zakład zarządza powierzonym mu przez Rade Gminy Majątkiem. Treść przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia: - art. 528 pkt 1 Pzp - Izba odrzuca odwołanie, jeżeli stwierdzi, że: w sprawie nie mają zastosowania przepisy ustawy.; - art. 505 ust. 1 Pzp - Środki ochrony prawnej określone w niniejszym dziale przysługują wykonawcy, uczestnikowi konkursu oraz innemu podmiotowi, jeżeli ma lub miał interes w uzyskaniu zamówienia lub nagrody w konkursie oraz poniósł lub może ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy.; - art. 2 ust. 1 pkt 2 Pzp - Przepisy ustawy stosuje się do udzielania: zamówień sektorowych oraz organizowania konkursów, których wartość jest równa lub przekracza progi unijne, przez zamawiających sektorowych; - art. 5 ust. 1 pkt 1 i 2 Pzp - Przepisy ustawy stosuje się do zamawiających sektorowych, którymi są: 1) zamawiający publiczni w zakresie, w jakim wykonują jeden z rodzajów działalności sektorowej, o której mowa w ust. 4 2) inne, niż określone w pkt 1, podmioty, które wykonują jeden z rodzajów działalności sektorowej, o której mowa w ust. 4, oraz na których zamawiający publiczni, pojedynczo lub wspólnie, bezpośrednio lub pośrednio przez inny podmiot wywierają dominujący wpływ, w szczególności:
- a)posiadają ponad połowę udziałów albo akcji lub
- b)posiadają ponad połowę głosów wynikających z udziałów albo akcji, lub
- c)mają prawo do powoływania ponad połowy składu organu nadzorczego lub zarządzającego; - art. 5 ust. 4 pkt 1 lit.
- a)i
- b)Pzp - Działalnością sektorową w zakresie: 1) gospodarki wodnej jest:
- a)udostępnianie lub obsługa stałych sieci przeznaczonych do świadczenia usług publicznych w związku z produkcją, transportem lub dystrybucją wody pitnej,
- b)dostarczanie wody pitnej do sieci, o których mowa w lit. a, chyba że: - produkcja wody pitnej przez zamawiającego sektorowego, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, jest niezbędna do prowadzenia działalności innej niż określona w pkt 1-4, oraz - dostarczanie wody pitnej do sieci uzależnione jest wyłącznie od własnego zużycia zamawiającego i w okresie ostatnich 3 lat łącznie z rokiem, w którym udziela się zamówienia, nie przekracza 30% wielkości jego łącznej produkcji; - art. 7 pkt 35 Pzp - Ilekroć w niniejszej ustawie jest mowa o: zamówieniu sektorowym należy przez to rozumieć zamówienie udzielane przez zamawiającego sektorowego w celu prowadzenia jednego z rodzajów działalności sektorowej, o której mowa w art. 5 ust. 4. Na poczet materiału dowodowego Izba zaliczyła: - załączniki do odwołania; - ogłoszenie o zamówieniu; - dokumentację w postaci elektronicznej złożoną do akt sprawy przez zamawiającego na posiedzeniu niejawnym z udziałem stron, zapisaną na nośniku danych typu płyta CD, w tym w szczególności: SWZ, informację z otwarcia ofert oraz informację o wyborze najkorzystniejszej oferty w postępowaniu; - statut zamawiającego stanowiący załącznik do uchwały nr XXVIII/219/2010 Rady Gminy Miedzichowo z dnia 29 września 2010 r., złożony na posiedzeniu niejawnym z udziałem stron. Izba zważyła, co następuje: Izba uznała za zasadny wniosek złożony przez zamawiającego o odrzucenie odwołania i co do zasady podzieliła argumentację zamawiającego przedstawioną w odpowiedzi na odwołanie. Regulacje dotyczące działalności sektorowej zostały zawarte w początkowych przepisach Pzp i zostały sprzężone z definicją zamówienia sektorowego (art. 2 ust. 1 pkt 2 Pzp wyznacza progi kwotowe od których zastosowanie ma ustawa w przypadku zamówień sektorowych, art. 5 Pzp określa znaczenie podmiotowo-przedmiotowe pojęć: zamawiający sektorowy oraz działalność sektorowa, natomiast art. 7 pkt 35 Pzp zawiera definicję pojęcia zamówienia sektorowego). Dla zamawiających sektorowych (w tym zamawiających publicznych prowadzących działalność sektorową i udzielających zamówień w celu wykonywania tej działalności) obowiązek stosowania Pzp przy udzielaniu zamówień sektorowych powstaje dopiero wówczas, gdy wartość tych zamówień odpowiada progom unijnym. W ocenie składu orzekającego nie pozostawało wątpliwości co do faktu, że w postępowaniu wartość zamówienia była niższa od kwot właściwych dla progów unijnych. Wynikało to między innymi z faktu zamieszczenia ogłoszenia o zamówieniu w Biuletynie Zamówień Publicznych oraz informacji podanej na stronie tytułowej SWZ. Jak słusznie określono w komentarzu wydanym w 2021 r. przez Urząd Zamówień Publicznych pod redakcją H. Nowaka i M. Winiarza zamawiających sektorowych wskazanych w art. 5 Pzp można zasadniczo podzielić na trzy grupy. Wspólnym mianownikiem dla wszystkich kategorii podmiotów mieszczących się w tych grupach jest to, że aby mogły one zostać zaliczone do zamawiających sektorowych, powinny wykonywać jedną z działalności wymienionych w art. 5 ust. 4 Pzp. Pierwszą grupę stanowią zamawiający publiczni, wskazani w art. 4 Pzp, tj.: 1) jednostki sektora finansów publicznych, 2) inne państwowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, 3) podmioty prawa publicznego lub 4) związki złożone z jednej lub wielu takich jednostek lub jednego bądź wielu podmiotów prawa publicznego. Należy jednocześnie zaznaczyć, że zamawiający publiczni mogą zostać uznani za zamawiających sektorowych jedynie w zakresie, w jakim wykonują jeden z rodzajów działalności sektorowej. Tym samym są uprawnieni do stosowania przepisów określonych w dziale V tylko w odniesieniu do zamówień, które są udzielane w celu prowadzenia jednej z działalności sektorowych. W pozostałym zakresie, tj. w odniesieniu do zamówień, które nie służą prowadzeniu działalności sektorowej, zamawiający publiczni zobowiązani są stosować przepisy właściwe dla zamówień klasycznych. Ponadto art. 5 ust. 4 pkt 1 Pzp określa jako rodzaj działalności sektorowej działalność w sektorze gospodarki wodnej. W sektorze gospodarki wodnej działalnością sektorową jest przede wszystkim udostępnianie lub obsługa stałych sieci przeznaczonych do świadczenia usług publicznych w związku z produkcją, transportem lub dystrybucją wody pitnej oraz dostarczanie wody pitnej do takich sieci. W art. 5 ust. 5 Pzp sprecyzowano dodatkowo, że na potrzeby działalności prowadzonej m.in. w sektorze gospodarki wodnej pojęcia dostarczanie i dystrybucja należy rozumieć również jako produkcję oraz sprzedaż hurtową i detaliczną. Tym samym w sektorze gospodarki wodnej działalnością objętą przepisami dotyczącymi zamówień sektorowych w Pzp będzie zarówno utrzymywanie i obsługa infrastruktury służącej do świadczenia usług publicznych, tj. przeznaczonych dla ogółu społeczeństwa, w zakresie produkcji, transportu i dystrybucji wody pitnej, jak również dostarczanie wody pitnej do tej infrastruktury. Przedmiotowe zamówienie miało prowadzić do budowy wodociągów we wskazanych miejscowościach gminy Miedzichowo, co oznaczało, że miało prowadzić do dostarczenia wody dla mieszkańców tych miejscowości. Ponadto jak ustalono powyżej do podstawowych zadań zamawiającego wynikających ze statutu należy m. in. utrzymanie urządzeń komunalnych sieci wodociągowych, prowadzenie działalności gospodarczej i usługowej w zakresie sprzedaży wody oraz prowadzenie inwestycji. Mając na uwadze powyżej cytowane fragmenty SWZ w zakresie przedmiotu zamówienia oraz postanowienia statutu zamawiającego, Izba doszła do przekonania, że przedmiotowe zamówienie zostało udzielone przez zamawiającego sektorowego w celu prowadzenia jednego z rodzajów działalności sektorowej, o której mowa w art. 5 ust. 4 pkt 1 Pzp, przez co wypełniona została definicja zamówienia sektorowego określona w art. 7 pkt 35 Pzp. Izba stwierdziła także, że przedmiotowe okoliczności oraz twierdzenia zamawiającego były właściwie bezsporne. Odwołujący kwestionował wniosek zamawiającego o odrzucenie odwołania wskazując wyłącznie na fakt nieokreślenia przez zamawiającego w dokumentacji przetargowej, że jest to zamówienie sektorowe oraz powołując się na pouczenie dotyczące stosowania środków ochrony prawnej zaprezentowane w rozdziale 18 SWZ. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Izby nie jest możliwe wniesienie odwołania na czynność podmiotu, który nie będąc zobowiązanym do stosowania przepisów Pzp, mimo to ją stosuje. Powyższego nie zmieniło błędne pouczenie wykonawców w zakresie możliwości wniesienia odwołania do Prezesa Izby, jakie zamieszczono w SWZ. Stosowanie przepisów Pzp w tym błędne pouczenie o środkach ochrony prawnej nie mogło wpłynąć na uprawnienie wykonawców (także odwołującego), gdyż to Pzp określa reguły obwiązujące dla zamówień określonego rodzaju i wartości. W konsekwencji Pzp nie uchyla także nałożonego na Izbę obowiązku odrzucenia odwołania. W związku z powyższym skoro przy zamówieniach sektorowych przepisy Pzp znajdują zastosowanie dopiero przy wartości zamówienia, która jest równa lub przekracza progi unijne, ani czynność zamawiającego, ani decyzje Izby, nie mogą prowadzić do przyznania większych uprawnień niż te jakie ex lege wynikają z przepisów Pzp. Dlatego też Izba na podstawie art. 553 zdanie 2 oraz art. 528 pkt 1 Pzp postanowiła, że odwołanie powinno zostać odrzucone. Biorąc pod uwagę, że przepisy Pzp w odniesieniu do kosztów postępowania przewidują odpowiedzialność stron za wynik postępowania (art. 575 Pzp), Izba stwierdziła, że zasadne jest obciążenie tymi kosztami zamawiającego. W ocenie Izby za wynik postępowania, którym jest odrzucenie odwołania, pełną odpowiedzialność ponosi zamawiający, to bowiem czynności zamawiającego wprowadziły wykonawcę w błąd co do stosowania przepisów Pzp. Zamawiający wszczął i prowadził postępowanie przetargowe na podstawie przepisów Pzp, w tym zamieścił ogłoszenie o zamówieniu w Biuletynie Zamówień Publicznych. Jednocześnie w SWZ zamawiający poinformował wykonawców o prawie korzystania ze środków ochrony prawnej. Tym samym to decyzje i działania zamawiającego spowodowały, że zostało wniesione odwołanie, które nie mogło zostać przez Izbę rozpoznane. Z tego powodu obciążenie kosztami postępowania odwołującego stanowiłoby pokrzywdzenie wykonawcy z powodu błędów popełnionych przez zamawiającego (zamawiający przyznał na posiedzeniu, że błędnie pouczył o możliwości wniesienia odwołania). W związku z powyższym obciążono kosztami postępowania zamawiającego, zasądzając na rzecz odwołującego zwrot kosztu wpisu od odwołania (§ 5 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania - Dz. U. z 2020 r., poz. 2437 ze zm.). Przewodniczący: ......................... 11