Sygn. akt: KIO 1606/22 WYROK z dnia 11 lipca 2022 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Beata Konik Protokolant: Piotr Cegłowski po rozpoznaniu na rozprawie 6 lipca 2022 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 15 czerwca 2022 roku przez odwołującego J. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą J. S. "Alles Cool" Chłodnictwo Klimatyzacja Wentylacja z siedzibą w Kępnie w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Miasto i Gmina Kórnik w przy udziale wykonawcy SPOCHACZ spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej z siedzibą w Środzie Wielkopolskiej zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego, orzeka: 1. Oddala odwołanie. 2. Kosztami postępowania odwoławczego obciąża Odwołującego i: 2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy złotych, zero groszy) uiszczoną przez Odwołującego tytułem wpisu od odwołania, po 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych, zero groszy), stanowiącą koszt poniesiony przez Odwołującego i Zamawiającego z tytułu zastępstwa przed Izbą. 2.2. Zasądza od Odwołującego na rzecz Zamawiającego kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) stanowiącą koszt poniesiony przez Zamawiającego z tytułu zastępstwa przed Izbą. Stosownie do art. 579 ust. 1 i art. 580 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2019 ze zm.), tj. z dnia 18 maja 2021 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 1129), na niniejszy wyrok - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie. Przewodniczący: ............................. Sygn. akt: KIO 1606/22 UZASADNIENIE Miasto i Gmina Kórnik, (dalej: „Zamawiający”) prowadzi w trybie podstawowym na podstawie bez negocjacji ustawy Pzp postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na roboty budowlane pn.: „Budowa krytego boiska - lodowiska wraz z zapleczem socjalnym i infrastrukturą na terenie OSIR Kórnik”, nr postępowania: B-FP.271.11.2022. Szacunkowa wartość zamówienia jest niższa od kwot wskazanych w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 3 ust. 3 Pzp. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Biuletynie Zamówień Publicznych z 6 kwietnia 2022 r., nr 2022/BZP 00112285/01. Przedmiotowe postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego jest prowadzone na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2019 ze zm.), tj. z dnia 18 maja 2021 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 1129), dalej jako „ustawa Pzp”. W postępowaniu tym J. S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą J. S. "Alles Cool" Chłodnictwo Klimatyzacja Wentylacja z siedzibą w Kępnie (dalej: „Odwołujący”) 15 czerwca 2022 r. złożył odwołanie do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej od niezgodnej z przepisami prawa czynności Zamawiającego. Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie: 1) art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty złożonej przez SPOCHACZ spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością spółkę komandytową z siedzibą w Środzie Wielkopolskiej (dalej „Przystępujący”), podczas gdy oferta ta podlega odrzuceniu, gdyż Przystępujący nie złożył w przewidzianym przez Zamawiającego terminie podmiotowych środków dowodowych potwierdzających spełnienie warunków udziału w Postępowaniu; 2) art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b Pzp w zw. z art. 128 ust. 1 Pzp przez dokonanie dwukrotnego wezwania do uzupełnienia podmiotowych środków dowodowych złożonych przez Przystępującego, podczas gdy takiego wezwania można dokonać tylko jednokrotnie, a tym samym Przystępujący nie udowodnił spełniania warunków udziału w postępowaniu; 3) art. 109 ust. 1 pkt. 5 Pzp przez fakt, że Przystępujący w sposób zawiniony poważnie naruszył obowiązki zawodowe, co podważa jego uczciwość, poprzez złożenie oświadczenia, że złożył dokumenty na wezwanie Zamawiającego po terminie w związku z awarią serwera, podczas gdy nie złożył tych dokumentów w terminie, gdyż nie zapoznał się z wezwaniem Zamawiającego z dnia 20 maja 2022 r. W związku z powyższym, Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie: 1) unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej złożonej przez Przystępującego; 2) odrzucenie oferty Przystępującego, 3) wezwanie Odwołującego do złożenia dokumentów na podstawie art. 128 ust. 1 Pzp, 4) wybór oferty Odwołującego jako oferty najkorzystniejszej. W uzasadnieniu odwołania Odwołujący wskazał, co następuje. W pierwszej kolejności Odwołujący wskazał, że ma interes we wniesieniu odwołania. Odwołujący wskazał, że jest uczestnikiem postępowania, a oferta Odwołującego została oceniona na drugim miejscu. W wyniku działań Zamawiającego Odwołujący może ponieść szkodę poprzez nieuzyskanie zamówienia. Następnie Odwołujący wyjaśnił, że w terminie składania ofert, tj. w dniu 26 kwietnia 2022 r. do Zamawiającego wpłynęły dwie oferty: oferta Przystępującego oraz oferta Odwołującego. Odwołujący wskazał następnie, że 29 kwietnia 2022 r. Zamawiający wezwał Przystępującego do przedłożenia podmiotowych środków dowodowych. 9 maja 2022 r. Zamawiający wybrał ofertę Przystępującego jako ofertę najkorzystniejszą. Na tę czynność Zamawiającego Odwołujący wniósł odwołanie, zarzucając, iż przedłożone przez Przystępującego referencje nie potwierdzają spełnienia warunków udziału w Postępowaniu określonych w sekcji 5.4. punkt 4.1. lit. b Ogłoszenia o zamówieniu (sygn. akt KIO 1310/22). Odwołujący wyjaśnił, że Zamawiający częściowo uznał odwołanie i 20 maja 2022 r. unieważnił czynność wyboru oferty najkorzystniejszej. W wyniku tej czynności Zamawiający - pismem z 20 maja 2022 r. - ponownie wezwał Przystępującego do przedłożenia prawidłowych podmiotowych środków dowodowych. Po uzupełnieniu przez Przystępującego podmiotowych środków dowodowych, które nie zostały złożone w zakreślonym przez Zamawiającego terminie, Zamawiający uznał, że są one niewystarczające i ponownie wezwał Przystępującego do złożenia uzupełnień w zakresie tych samych podmiotowych środków dowodowych (pismo Zamawiającego z dnia 7 czerwca 2022 r. wyznaczając Przystępującemu 2 dniowy termin na złożenie uzupełnień. 10 czerwca 2022 r. Zamawiający ponownie wybrał ofertę Przystępującego jako ofertę najkorzystniejszą. Ad zarzutu naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty złożonej przez Przystępującego, podczas gdy oferta ta podlega odrzuceniu, gdyż Przystępujący nie złożył w przewidzianym przez Zamawiającego terminie podmiotowych środków dowodowych potwierdzających spełnienie warunków udziału w postępowaniu Odwołujący argumentował, że zgodnie z art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c Pzp, Zamawiający odrzuca ofertę wykonawcy, jeżeli została złożona przez wykonawcę, który nie złożył w przewidzianym terminie podmiotowego środka dowodowego potwierdzającego spełnienie warunków udziału w postępowaniu lub innych dokumentów lub oświadczeń. Odwołujący wskazał, że 20 maja 2022 r. Zamawiający wezwał Przystępującego do przedłożenia podmiotowych środków dowodowych, tj. wykazu robót dotyczącego spełnienia warunków udziału w Postępowaniu oraz dowodów potwierdzających należyte wykonanie zamówień opisanych przez Przystępującego w prawidłowo sporządzonym wykazie. Zamawiający wyznaczył termin na złożenia uzupełnień i wyjaśnień na dzień 25 maja 2022 roku, do godz. 10.00. Odwołujący podał, że w piśmie tym Zamawiający również wskazał, że uzupełnienie dokumentów, o które wnioskuje, ma charakter jednokrotny, a niedopełnienie złożenia dokumentów stanowi podstawę do odrzucenia oferty na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c Pzp. Odwołujący wskazał, że Przystępujący przedłożył podmiotowe środki dowodowe na wezwanie Zamawiającego 25 maja 2022 r. o godz. 12:32:05, wskazując, że „W załączeniu przesyłam wymagane dokumenty, nieznaczne opóźnienie spowodowane jest zawieszeniem się serwera firmowego”. Odwołujący podniósł, że zgodnie z historią korespondencji Zamawiający wysłał do Przystępującego wezwanie 20 maja 2022 r. godz. 15:19:55 (piątek), a Przystępujący odczytał je dopiero w środę 25 maja 2022 r. o godz. 10:27:14, a więc po terminie wskazanym na złożenie uzupełnień i wyjaśnień. Co więcej, wszystkie dokumenty złożone na wezwanie Zamawiającego z 20 maja 2022 r. zostały podpisane przez pełnomocnika Przystępującego po terminie wyznaczonym na złożenie wyjaśnień i uzupełnień: pomiędzy godz. 11:25:25 a 12:24:45. Zdaniem Odwołującego, Przystępujący jako wykonawca ubiegający się o udzielenie zamówienia powinien dochować należytej staranności i na bieżąco monitorować stan korespondencji z Zamawiającym. Odwołujący podkreślił, że zakreślony przez Zamawiającego na złożenie wyjaśnień i uzupełnień upłynął 25 maja 2022 r. o godz. 10:00. Tym samym Zamawiający nie powinien brać pod uwagę wyjaśnień i uzupełnień Przystępującego, które wpłynęły po tym terminie i powinien odrzucić ofertę Przystępującego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c Pzp, tym bardziej, że działanie Przystępującego jest zawinione i wynika z braku należytej staranności tego wykonawcy. Ad zarzutu naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 2 lit b Pzp w zw. z art. 128 ust. 1 Pzp przez dokonanie dwukrotnego wezwania do uzupełnienia podmiotowych środków dowodowych złożonych przez Przystępującego, podczas gdy takiego wezwania można dokonać tylko jednokrotnie, a tym samym Przystępującego nie udowodnił spełniania warunków udziału w Postępowaniu. Odwołujący podniósł, że uzupełnienie dokumentów ma charakter jednokrotny. Powyższe nie budzi wątpliwości w świetle jednolitego stanowiska doktryny i orzecznictwa w tym zakresie. Tymczasem Zamawiający dokonał następujących wezwań do przedłożenia podmiotowych środków dowodowych: 1. 29 kwietnia 2022 r. Zamawiający wezwał Przystępującego do przedłożenia podmiotowych środków dowodowych. 2. 20 maja 2022 r. Zamawiający wezwał Przystępującego do przedłożenia podmiotowych środków dowodowych, tj. wykazu robót dotyczącego spełnienia warunków udziału w postępowaniu oraz dowodów potwierdzających należyte wykonanie zamówień opisanych przez Przystępującego w prawidłowo sporządzonym wykazie. 3. 7 czerwca 2022 roku Zamawiający ponownie wezwał Przystępującego do przedłożenia podmiotowych środków dowodowych, tj. wykazu robót dotyczącego spełnienia warunków udziału w Postępowaniu oraz dowodów potwierdzających należyte wykonanie zamówień opisanych przez Przystępującego w prawidłowo sporządzonym wykazie. W piśmie tym Zamawiający wskazał, że wykaz robót złożony przez Przystępującego jest wadliwy, a także, że Przystępujący zobowiązany jest do ponownego złożenia dokumentów potwierdzających, że roboty wykazane w wykazie zostały wykonane należycie. W przedostatnim, akapicie pisma Zamawiający wskazał, że wezwanie jest wezwaniem ostatecznym. Ad zarzutu naruszenia art. 109 ust. 1 pkt. 5 Pzp przez fakt, że Przystępujący w sposób zawiniony poważnie naruszył obowiązki zawodowe, co podważa jego uczciwość, poprzez złożenie oświadczenia, że złożył dokumenty na wezwanie Zamawiającego po terminie w związku z awarią serwera podczas gdy nie złożył tych dokumentów w terminie, gdyż nie zapoznał się z wezwaniem Zamawiającego z 20 maja 2022 r. Odwołujący wskazał, że zgodnie z art. 109 ust. 1 pkt 5 Pzp (fakultatywna przesłanka odwołania mająca zastosowanie w niniejszym postępowaniu) Zamawiający zobowiązany jest wykluczyć z postępowania wykonawcę, który w sposób zawiniony poważnie naruszył obowiązki zawodowe, co podważa jego uczciwość. W ocenie Odwołującego w przedmiotowym postępowaniu mamy do czynienia właśnie z taką sytuacją. Zdaniem Odwołującego czynności podejmowane przez Przystępującego mają charakter świadomego działania, świadomego wprowadzenia Zamawiającego w błąd, co niewątpliwie podważa uczciwość Przystępującego. W złożonej pismem z 1 lipca 2022 r. odpowiedzi na odwołanie, Zamawiający wniósł o oddalenie odwołania. Zamawiający wskazał m.in., że Odwołujący oparł zarzuty odwoławcze na błędnie zrekonstruowanym stanie faktycznym, co czyni koniecznym ukazanie go w sposób oddający realny przebieg postępowania w zakresie mającym relewantne znaczenie dla postępowania odwoławczego. Jak wskazał Zamawiający, dla postępowania odwoławczego istotne są następujący wydarzenia: 1) wezwanie Przystępującego do złożenia podmiotowych środków dowodowych w trybie art. 274 ust. 1 Pzp z 29 kwietnia 2022 r., 2) przesłanie przez Przystępującego, Zamawiającemu następujących podmiotowych środków dowodowych, 6 maja 2022 r.: - Zaświadczenie bankowe - Oświadczenie Wykonawcy - Załącznik nr 3 do SWZ - Wykaz osób - Załącznik nr 5 do SWZ - Wykaz robót - Załącznik nr 4 do SWZ wraz z dokumentami potwierdzającymi ich należyte wykonanie. 3) wybór oferty Przystępującego jako oferty najkorzystniejszej, 9 maja 2022 r. 4) odwołanie Odwołującego zarzucające, iż „przedłożone przez Przystępującego referencje nie potwierdzają spełnienia warunków udziału w Postępowaniu określonych w sekcji 5.4. punkt 4.1. lit. b Ogłoszenia o zamówieniu” (sygn. akt KIO 1310/22). Dla sprawy rozpatrywanej w tym postępowaniu odwoławczym, zdaniem Zamawiającego kluczowe znaczenia ma: 1) charakter wezwania Przystępującego z 20 maja 2022 r. oraz 2) charakter wezwania Przystępującego z 7 czerwca 2022 r. przy zastrzeżeniu, że przesądzenie charakteru wezwania z 20 maja 2022 r., wprost i samoistnie przesądza o charakterze wezwania z 7 czerwca 2022 r. (ze względu na treść zarzutów odwoławczych). Przesądzenie ww. kwestii pozwala na rozstrzygnięcie zarzutów: 1) zaniechania odrzucenia oferty złożonej przez Przystępującego, 2) dokonania dwukrotnego wezwania do uzupełnienia podmiotowych środków dowodowych złożonych przez Przystępującego. Zamawiający wskazał, że ww. kwestie mają również znaczenie dla ostatniego z zarzutów, dot. zaniechania wykluczenia Przystępującego, niemniej jednak stanowczość stanowiska Zamawiającego jest wprost proporcjonalna do klarowności i szczegółowości quasi-zarzutu Odwołującego. Krajowa Izba Odwoławcza, rozpoznając na rozprawie złożone odwołanie i uwzględniając dokumentację z przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, stanowiska stron złożone na piśmie i podane do protokołu rozprawy ustaliła, co następuje. Odwołującemu zgodnie z treścią w art. 505 ustawy Pzp przysługują środki ochrony prawnej, ponieważ jest wykonawcą biorącym udział w postępowaniu o to zamówienie publiczne. Przystępujący 15 czerwca 2022 r. skutecznie zgłosił swoje przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego. Odwołanie zostało rozpoznane w granicach zawartych w nim zarzutów (art. 555 ustawy Pzp), podtrzymanych na rozprawie z uwzględnieniem zasady kontradyktoryjności postępowania (art. 534 ust. 1 ustawy Pzp). Rozpoznając przedmiotowe odwołanie Izba miała na uwadze treść akt postępowania (§8 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą z dnia 30 grudnia 2020 r. (Dz.U. z 2020 r. poz. 2453). Izba przy rozpoznaniu sprawy miała na uwadze ponadto stanowiska Stron i Przystępujących zaprezentowane zarówno w pismach procesowych, w tym w odpowiedzi na odwołania jak i podczas rozprawy oraz złożone dowody. Izba ustaliła następujące okoliczności faktyczne jako istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Na podstawie treści SWZ Izba ustaliła, że w rozdziale VIII „Podstawy wykluczenia z postępowania”, Zamawiający wskazał na okoliczności wynikające m.in. z art. 109 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp. Na podstawie informacji z otwarcia ofert z 26 kwietnia Izba ustaliła, że w postępowaniu złożone zostały dwie oferty, przez Przystępującego z ceną 8 910 120,00 zł oraz przez Odwołującego z ceną 9 588 735,60 zł. 29 kwietnia 2022 r. Zamawiający wezwał Przystępującego w trybie art. 275 ust. 1 ustawy Pzp do złożenia aktualnych podmiotowych środków dowodowych wymienionych w treści tego pisma w pkt od 1 do 4, w tym wykazu robót. 6 maja 2022 r., Przystępujący w odpowiedzi na to wezwanie złożył podmiotowe środki dowodowe, w tym złożył wykaz robót. Wykaz ten został opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym osoby reprezentującej Przystępującego, podpis ten został złożony 6 maja 2022 r., godz. 11:42:11. Wykaz ten zawiera dwie pozycje ze zrealizowanymi robotami budowlanymi tj. 1. Rozbudowa infrastruktury magazynowo - konserwatorsko wystawienniczej w Dziekanowicach > roboty wielobranżowe, w tym instalacja klimatyzacyjna o mocy chłodniczej łącznej 326 kW, w tym układ K1=124 kW, na rzecz Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy z siedzibą w Lednogórze oraz 2. Sala sportowa o kubaturze 11205 m3 przy Szkole Podstawowej im. Ewarysta Estkowskiego wraz z zagospodarowaniem terenu, na rzecz Gminy Kostrzyn z siedzibą w Kostrzynie. Następnie ustalono, że w wyniku uwzględnienia zarzutu pierwszego odwołania w sprawie o sygn. akt KIO 1310/22, Zamawiający skierował do Przystępującego sporne wezwanie z 20 maja 2022 r. Jako podstawę prawną tego wezwania Zamawiający wskazał art. 128 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 266 ustawy Pzp w zw. z art. 274 ust. 1 ustawy Pzp. Zamawiający wskazał również, że „wzywa do złożenia wyjaśnień i dowodów dotyczących treści złożonych na wezwanie podmiotowych środków dowodowych tj. wykazu robót dotyczącego spełnienia warunków udziału w postępowaniu (Załącznik nr 4 do Specyfikacji Warunków Zamówienia)”. W treści tego wezwania Zamawiający przytoczył brzmienie warunku. Dalsza część wezwania miała następującą treść: „W złożonym wykazie robót (Załącznik nr 4 do SWZ) dotyczącym spełnienia warunków udziału w postępowaniu Wykonawca wykazał, że wykonał sale sportową o kubaturze 11205 m3 przy Szkole Podstawowej im. Ewarysta Estkowskiego wraz z zagospodarowaniem terenu — Gmina Kostrzyn. Załączone przez Wykonawcę dokumenty nie potwierdzają w sposób jednoznaczny kubatury wymaganej przez Zamawiającego i zawartej w wykazie robót. Ponadto wzywamy do udokumentowania, iż robota ta została oddana do użytkowania np. poprzez przedłożenie stosownego pozwolenia lub potwierdzenia przez Użytkownika oddania do użytku obiektu. Kolejnym warunkiem do spełnienia przez Wykonawcę było wykazanie, że wykonał co najmniej jedną prawidłowo ukończoną i oddaną do użytku robotę budowlaną, polegającą na wykonaniu, remoncie, modernizacji lub rozbudowie instalacji chłodniczej o mocy chłodniczej nie mniejszej niż 100kW. Jako spełnienie tego wymogu Wykonawca wskazał rozbudowę infrastruktury magazynowo-konserwatorsko-wystawienniczej w Dziekanowicach. Zgodnie z SWZ wymóg, o którym mowa należało spełniać na dzień złożenia ofert tj. 26 kwietnia 2022 r. Ze złożonych przez Wykonawcę dokumentów oraz informacji zatartych w tabeli — wykazie robót nie wynika jednoznacznie spełnienie tego wymogu. W związku z powyższym, Zamawiający wzywa Wykonawcę do złożenia wyjaśnień oraz dowodów, które w sposób jednoznaczny nie budzący wątpliwości będą potwierdzać spełnienie warunków udziału w postępowaniu. Dokumenty powinny zostać złożone zgodnie z przepisami prawa oraz zapisami SWZ, w formie elektronicznej (z podpisem kwalifikowanym) lub w postaci elektronicznej opatrzonej podpisem zaufanym lub osobistym w terminie do dnia 25 maja 2022 roku godz. 10.00 za pośrednictwem platformy zakupowej pod adresem: . Zamawiający informuje, że uzupełnienie ww. dokumentów ma charakter jednokrotny, a niedopełnienie ww. wymogu stanowi podstawę odrzucenia oferty Wykonawcy na podstawie art. 226 ust. I pkt 2 lit
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.