2 pkt 24 „Projektu umowy o roboty budowlane”, usługi te zostały zawarte w kosztach obsługi geodezyjnej budowy oraz kosztach pośrednich i zostaną zrealizowane w ramach zaoferowanej ceny ofertowej. W dniu 30 września 2024 r. wykonawca Kiernia złożył wyjaśnienia, których treść złożonych nie umożliwiła zamawiającemu weryfikacji oświadczeń tam zawartych i nie stanowi wystarczającego uzasadnienia, że oferta ta nie zawiera rażąco niskiej ceny. Odwołujący wskazał, że w treści wyjaśnień wykonawca Kiernia zawarł tezę: „wypracowane relacje handlowe oraz uzyskane znaczące upusty (sięgające od 30% do 60%) pozwalają Wykonawcy na zakup materiałów w bardzo atrakcyjnych cenach”, na potwierdzenie której przedłożył oświadczenie dostawców oraz przykładową fakturę VAT na trzy materiały z naliczonymi rabatami, w tym oświadczenie Ferrbud Sp. z o.o., w którym spółka ta oświadczyła m.in., że „posiada atrakcyjne rabaty oraz upusty cenowe na zakup materiałów, sięgające w zależności od rodzaju i skali zamówienia od 30 do 60 %”, a ponadto że „oferty wykonawcy zostały przygotowane na podstawie wcześniejszych zapytań ofertowych (cenowych) do producentów materiałów niezbędnych do wykonania zamówienia, którzy w odpowiedzi na zapytanie ofertowe (cenowe) przedstawili oferty na materiały, które pozwoliły na skalkulowanie ceny wykonania przedmiotu oferty na poziomie wskazanym w ofercie Wykonawcy”. Oświadczenie to nie dowodzi w żadnej mierze treści tam opisanych. Samo oświadczenie sformułowane jest w sposób absolutnie ogólny, do tego nie poparte dowodem. Nie może więc stanowić o udowodnieniu tych oświadczeń. Przykładowym dowodem na poparcie zaoferowanej ceny byłoby przedstawienie oferty na materiały od hurtowni czy producenta, na którą zresztą powołuje się spółka Ferrbud Sp. z o.o. Skoro rzekomo oferta taka została sporządzona, to z niewiadomych względów nie została załączona do wyjaśnień. W dalszej kolejności Ferrbud Sp. z o.o. oświadczyła, że rezerwuje część zmagazynowanych materiałów, celem osiągnięcia kolejnych „oszczędności przy wykonywaniu przedmioty zamówienia”. Podmioty nie wyjaśniają przy tym, jakie to oszczędności, na jakim poziomie i z czego de facto miałyby wynikać. Z niewiadomych względów firma będąca hurtownią materiałów oświadcza w imieniu wykonawcy Kiernia, że Kiernia wykona zamówienie za cenę wskazaną w złożonej przez ofercie. Nie do końca też jest jasne, kto złożył podpis pod oświadczeniem. W zarządzie spółki Ferrbud zasiadają osoby o nazwisku Czechowscy. Natomiast oświadczenie podpisała osoba o nazwisku zaczynającym się na literę: „W”, zatem osoba nieuprawniona do reprezentacji, na dowód czego złożył aktualny odpis z KRS wykonawcy Kiernia Sp. z o.o. Drugi dowód złożony na okoliczność posiadania przez wykonawcę „znaczących upustów”, to oświadczenie złożone przez Rabplast Sp. z o.o. Ten dokument z kolei w ogóle nie pokazuje nawet wysokości udzielanych rabatów. Co prawda podanie wysokości rabatów nie zmieniłoby sytuacji, niemniej podkreślenia wymaga, że w tym dokumencie są zawarte bardzo ogólne oświadczenia, nie udowadniające ani wysokości kosztów, jakie poniósłby wykonawca na zakup materiałów, ani wysokości oszczędności jakie wykonawca by poczynił wobec zakupu tańszych materiałów. Trzeci dowód złożony na powyższą okoliczność to: faktura wystawiona przez Grupę Chyżbet Sp. z o.o. Dowodzi ona jedynie fakt, że wykonawca Kiernia Sp. z o.o. w dniu 11.03.2024 r. kupiła krawężnik drogowy szary (90 szt.) oraz dwa rodzaje kostki brukowej w cenach określonych w tej fakturze. Odwołujący odniósł się także do tezy wykonawcy: „Wieloletnie doświadczenie zdobyte przy realizacji podobnych zadań pozwala na przygotowanie kalkulacji ceny o wiele korzystniejszej, ponieważ Wykonawca może obliczyć jaki etap wykonania zadania będzie generować koszty wysokie, a na jakim etapie będą to koszty niskie. Takim przykładowym prawidłowo wykonanym przez Wykonawcę zadaniem była realizacja Przebudowy kanalizacji sanitarnej w ul. Kasprowicza w Nowym Targu.” Powyższe – w jego ocenie - nie stanowi ani żadnego potwierdzenia, że wykonawca dobrze skalkulował cenę, ani tym bardziej nie stanowi dowodu na tę okoliczność. Każdy wykonawca, który składa ofertę na realizację przedsięwzięcia o wartości niespełna 40 milionów, winien posiadać przynajmniej kilkuletnie doświadczenie. Każdy wykonawca działający przy zachowaniu, przynajmniej należytej staranności, rozumie i potrafi oszacować tego typu ryzyka, o jakich pisze wykonawca, tj. który zakres jest bardziej kosztochłonny. Zatem, powołując się na okoliczności oczywiste, bezprzedmiotowe pozostaje przedkładanie listu referencyjnego z dnia 13.08.2024 r. przez Miejski Zakład Wodociągów i Kanalizacji w Nowym Targu Sp. z o.o. Odwołujący odniósł się także do tezy wykonawcy: „Bardzo duże zmechanizowanie i usprzętowienie przedsiębiorstwa pozwala skrócić i obniżyć koszty pracy ludzkiej, jej ulepszania i przyspieszania, co przekłada się na obniżenie.” Co prawda wykonawca w konsekwentny sposób wskazał, że przy posiadaniu odpowiedniego sprzętu, jest w stanie ograniczyć koszty pracownicze z 4 pracowników, do 1, niemniej ani nie powołał wysokości zarobków pracownika wykonującego obowiązki na takim stanowisku, co pozwoliłoby na pokazanie oszczędności pracowniczych, ani nie udowodnił faktu posiadania maszyn jako środków trwałych, czy posiadania ich w ramach umowy leasingowej czy chociażby faktur zakupowych maszyn. Udowodnienie posiadania sprzętu jest niezwykle łatwe i nie wymaga skomplikowanego dowodzenia, wystarczą faktury zakupu sprzętu pozyskane z działu księgowości wykonawcy. Na potwierdzenie powyższej tezy wykonawca przedłożył „wykaz sprzętu”. Niemniej do wykonania tego rodzaju robót niezbędny dodatkowo jest niwelator oraz nie zostało doprecyzowane jakiej wielkości koparki są w posiadaniu wykonawcy Kiernia Sp. z o.o. Do wykopu o głębokości ok. 9 m niezbędna jest koparka o tonażu minimum 20-25 ton. Odwołujący odniósł się także do tezy wykonawcy: „Funkcjonowanie firmy opiera się na sprawdzonych i rzetelnych pracownikach oraz profesjonalnej i efektywnej organizacji pracy. Jako firma działająca na rynku lokalnym, zatrudniamy pracowników zamieszkujących w bliskim sąsiedztwie, co sprowadza koszty dowozu pracowników do zera (...).” Wykonawca nie wskazał w tym miejscu, jakie koszty są ponoszone przy uwzględnieniu dowozu pracowników, a w konsekwencji wykonawca nie wykazał jaką oszczędność osiąga dzięki zatrudnianiu pracowników zamieszkujących otoczenie wykonywania zamówienia. Odwołujący odniósł się także do tezy wykonawcy: „Małe koszty utrzymania firmy z uwagi na fakt, iż jest to firma rodzinna.” Fakt, że firma skupia w swojej organizacji członków rodziny, a nie osoby postronne, nie powoduje, że osoby takie wykonują swoje czynności bezpłatnie czy przy utrzymaniu niższego wynagrodzenia, niż wynika to z przepisów prawa praca. Zatem powyższe również nie dowodzi w żadnej mierze o udowodnieniu rażąco niskiej ceny. Odwołujący odniósł się także do tezy wykonawcy: „Prace w zakresie robót oświetleniowych obliczane zostały na podstawie korzystnych ofert podwykonawców i przy założeniu, że istniejąca stacja transformatorowa wymaga jedynie demontażu i ponownego montażu.” „Do wyliczenia robocizny przyjęta została średnia miesięcznego wynagrodzenia z miesiąca lipiec, która wynosiła 55,00 zł brutto za roboczo- godzinę. (...)”. Wykonawca powołał się na „korzystne oferty podwykonawców”, nie przedkładając ich do pisma z wyjaśnieniami. Twierdzenie to jest absolutnie gołosłowne, nie poparte żadnym dowodem, to zamawiający nie ma możliwości zweryfikowania czy cena potencjalnego podwykonawcy, a także samego wykonawcy, jest zgodna z dokumentacją oraz przepisami prawa. Nie jest do końca jasne, który zakres zostanie zlecony podwykonawcy, a który będzie wykonywany siłami własnymi. W przedłożonym kosztorysie również nie zostały podane ceny zaoferowane przez podwykonawców, a przynajmniej nie ma możliwości dokonania takiej weryfikacji. Ponadto w zakresie wyjaśnień zamawiający wskazał na konieczność „wypełnienia obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcy”, brak takiego wyjaśnienia ze strony wykonawcy. Wykonawca skupił się tylko i wyłączenie na wskazaniu wynagrodzeń brutto 24 pracowników. Nie wskazał czy zestawienie to obejmuje wszystkich pracowników wykonawcy czy w tabeli przedstawił tylko część etatów, nie określił też czy wszyscy będą wykonywali roboty przez cały okres realizacji inwestycji, czy rotacyjnie. Odwołujący odniósł się także do tezy wykonawcy: „Kalkulacje kosztów materiałów niezbędnych do realizacji Zamówienia obliczone zostały na podstawie ofert od stałych dostawców z dużymi rabatami”. Niezwykle łatwym udowodnieniem powyższego twierdzenia jest przedłożenie oferty od takiego dostawcy. Wykonawca nie podparł swoich twierdzeń ofertą na ani jeden materiał. Zatem powyższą okoliczność należy traktować jako nieudowodnioną. Mało tego, wykonawca nie przedłożył oferty na materiały od hurtowni innej, niż współpracującej, aby zweryfikować wysokość zniżki. Ewentualnie nie przedstawił tzw. cen katalogowych, które również w jakimś zakresie pokazałyby oszczędność na realizacji zamówienia. Odwołujący odniósł się także do tezy wykonawcy: „Odnosząc się do wątpliwości Zamawiającego co do wyceny w załączeniu przedstawiamy szczegółowe kalkulacje poszczególnych pozycji (zał. Nr 5 - szczegółowe kosztorysy).” Analiza kosztorysów nie powinna dorowadzić zamawiającego do wniosku, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu. Odnosząc się do samej metodologii sporządzonej kalkulacji podniósł, że załączony do wyjaśnień kosztorys nie został sporządzony w oparciu przykładowo o bazę cen Sekocenbud. Co prawda wykonawca Kiernia w swoim piśmie nie wskazał jakie ceny zostały przyjęte w kosztorysie (ani nie wynika to z ofert), niemniej z analizy wykonanej przez kosztorysanta odwołującego wynika, że są lub mogą to być ceny własne, wynikające z doświadczenia wykonawcy Kiernia. Z pewnością nie ułatwia przyjęcie innego wniosku brak przedłożenia przez wykonawcę dowodów w tym zakresie. Jako wystraczające nie mogą też być uznane ogólne i lakoniczne wyjaśnienia do tych kosztorysów. Celem porównania cen przyjętych przez wykonawcę Kiernia w zakresie budowy sieci kanalizacji sanitarnej odwołujący sporządził zestawienie pozycji cenowych z kosztorysu wykonawcy Kiernia z pozycjami cenowymi w oparciu o stawki Sekocenbud. Zestawienie zostało sporządzone w dwóch wariantach, tj. z przyjęciem cen minimalnych Sekocenbud, jak i cen średnich Sekocenbud. I tak: wartość cen przyjętych przez tego wykonawcę dla zakresu sieci sanitarnych wyniosła 4.578.883,81 zł, natomiast te same pozycje zgodnie z minimalnymi stawkami Sekocenbud wyniosły 6.964.960,10 zł. Natomiast wartość cen przyjętych przez wykonawcę Kiernia dla zakresu sieci sanitarnych wyniosła 4.578.883,81 zł, natomiast te same pozycje zgodnie ze średnimi stawkami Sekocenbud wyniosły 10,731.579,20 zł. Przyjęcie cen, nawet tych minimalnych prowadzi do wniosku, że cena kosztorysu na budowę sieci kanalizacji sanitarnych wykonawcy Kiernia jest dużo niższa, niż cena minimalna określona w Sekocenbud. Przykładowe nieprawidłowości w kalkulacji ceny w ofercie wykonawcy Kiernia: ·Wykonawca przyjął do kalkulacji jednakowy nakład robocizny na montaż rury o średnicy fi 160 mm, fi 200 mm, fi 250 mm, jak i fi 500 - na tę samą głębokość. Takie przyjęcie wysokości kosztów robocizny bez względu na wielkość średnicy jest błędne. Z doświadczenia wynika, że inny zakres prac trzeba wykonać dla rury o mniejszej średnicy, niż jak dla rury o prawie dwukrotnie większej. Przykładowo: rura PCV o średnicy 160 mm waży ok. 13 kg, a rura o średnicy 500 mm waży ok. 100 kg. Czas, a siłą rzeczy cena montażu będzie inna. Nieuzasadnione jest więc przyjmowanie takiego samego nakładu czasu pracy na położenie rur o różnych średnicach. Zarówno z kosztorysu, jak i z punktu 2 pisma stanowiącego wyjaśnienia wykonawcy Kiernia wynika, że cena została uzależniona tylko i wyłącznie od głębokości wykopu. Wyjaśnienia Wykonawcy: „Do obliczenia ceny za 1 mb wykonania kanalizacji sanitarnej przyjęto następujące założenia: 1 ekipa 4 osobowa wykona w czasie dniówki 25 mb kanalizacji przy wykopie głębokości 3m i 15 mb kanalizacji przy wykopie gł. 6m.” Taką samą metodologię zastosował wykonawca w załączonym do wyjaśnień kosztorysie dot. kanalizacji sanitarnej, mianowicie: poz. 3.d.l. rura 200 mm - wykop do 6 m, cena robocizny: 117,33 zł oraz poz. 6.d. 1. rura 500 mm - wykop do 6 m, cena robocizny również 117,33 zł. Powyższe nie może stanowić prawdziwego stwierdzenia. Potwierdzenie tej tezy znajduje się również w normach KNR, gdzie różnica nakładu robocizny na wykonanie kanału rurą fi 160 mm, a fi 500 mm jest trzykrotna. Dowód: załącznik C - normy dla rur PCV o różnych średnicach. ·Średnia cena wymiany gruntu przyjęta do wyjaśnień wykonawcy wynosi w przeliczeniu na 1 m3 110,35 zł/m3, natomiast średnia cena przyjęta przez tego wykonawcę w kosztorysie złożonym wraz z ofertą na tego typu roboty wynosi np. wg pozycji 257 d.3.5.1. - 150 zł/m3. W tym konkretnym przypadku różnica wynosi ponad 30%, dowodem czego jest załącznik A - przeliczenie cen dla poszczególnych pozycji z mb na m3 oraz załącznik B część kosztorysu ofertowego wykonawcy Kiernia. ·Średnia cena robót ziemnych w deskowaniu systemowym przyjęta dla potrzeb wyjaśnień w przeliczeniu na 1 m3 wynosi 15,4 zł/m3, natomiast wykopy dla kanalizacji deszczowej w deskowaniu systemowym wg pozycji kosztorysu ofertowego 237 d.3.5.1 zostały skalkulowane na poziomie 45 zł/m3, a więc rozbieżność w tym wypadku jest prawie trzykrotna/ 300%/ a dotyczy tego samego rodzaju robób, dowodem czego jest załącznik A przeliczenie cen dla poszczególnych pozycji z mb na m3 oraz załącznik B - część kosztorysu ofertowego wykonawcy Kiernia. ·Średnia cena wykonania podsypki i obsypki rur kanalizacyjnych przyjęta do wyjaśnień w przeliczeniu na 1 m3 wynosi 23,35 zł/m3, natomiast wykonanie podsypki i obsypki dla tego typu robót przyjęta w kosztorysie ofertowym - poz. 256 d.3.5.1 wynosi 180 zł/m3, rozbieżność w tym wypadku jest ośmiokrotna /800%/, dowodem czego jest załącznik A - przeliczenie cen dla poszczególnych pozycji z mb na m3 oraz załącznik B - część kosztorysu ofertowego wykonawcy Kiernia. ·Średnia cena wykonania podsypki i obsypki rur kanalizacyjnych przyjęta do wyjaśnień w przeliczeniu na 1 m3 wynosi 23,35 zł/m3. Zgodnie z projektem materiałem przeznaczonym do podsypki i obsypki rur kanalizacyjnych jest piasek. Cena piasku przyjęta przez wykonawcę Kiernia, dowodem czego jest załącznik A - przeliczenie cen dla poszczególnych pozycji z mb na m3 oraz oferty na piasek. Brak jest więc udowodnienia wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny a załączone przez wykonawcę dowody: „wykaz sprzętu” - załącznik nr 3 do pisma oraz „wynagrodzenia 07/2024” - załącznik nr 4 do pisma, nie stanowią dowodu. Są to stworzone tabele z danymi, podpisane przez Zarząd wykonawcy. Równie dobrze takie oświadczenie mogłoby zostać wplecione w treść pisma wyjaśniającego. Oświadczenia te nie stanowią dowodu w sprawie. Treści tam podniesione mogłyby być udowodnione wykazem środków trwałych lub fakturami zakupowymi — w przypadku wykazu sprzętu, a w zakresie wysokości wynagrodzeń: zanonimizowanych umów o pracę. Natomiast w przypadku uznania, że byłaby to czynność zbyt czasochłonna, innym równoważnym dowodem dla umów o pracę mogłyby być potwierdzenia uiszczania składek do ZUS. Nie zostały również złożone dowody w postaci, np. ofert hurtowni, ofert podwykonawców, oferty geodety (co do którego wykazania wprost wzywał zamawiający) oraz przykładowych kosztów ogólnych przedsiębiorstwa wykonawcy. Zbyt duży poziom ogólności wyjaśnień wykonawcy Kiernia zostały złożony w sposób niezwykle ogólny i lakoniczny. Nie zostały podane właściwie żadne szczegóły, zarówno w zakresie okoliczności faktycznych, jak i kosztów z nimi związanych. Ogólne opisanie argumentów uniemożliwia ocenę jakie założenia przyjął wykonawca co do danego kosztu realizacji. Czyni to niewykonalną i niemożliwą merytoryczną ocenę przez zamawiającego złożonych wyjaśnień, który zamiast otrzymania szczegółowego zestawienia okoliczności, ofert, wyjaśnień i dowodów, otrzymuje jedynie dość ogólny opis o korzystnych, przynajmniej w ocenie wykonawcy Kiernia, okolicznościach realizacji zamówienia. Brak uwzględnienia w wyjaśnieniach czy wykonawca ujął koszty geodety. Zamawiający zwrócił się do wykonawcy z prośbą o potwierdzenie, że mimo braku odrębnej pozycji wyceny w kosztorysie ofertowym dotyczącym drogi, dla „wykonania czynności geodezyjnych, które będą polegały na okazaniu i stabilizacji granic pasa drogowego dla całego odcinka rozbudowywanej drogi”,
2 pkt 24 „Projektu umowy o roboty budowlane”, usługi te zostały zawarte w kosztach obsługi geodezyjnej budowy oraz kosztach pośrednich i zostaną zrealizowane w ramach zaoferowanej ceny ofertowej. Wykonawca nie ustosunkował się w żaden sposób do powyższego wezwania, z niewiadomych więc względów zamawiający uznał powyższą okoliczność jako wyjaśnioną i udowodnioną. https://epuap.gov.pl/warehouse/feDocContent?id=308571628&type=EPUAP_XML 6/12 Brak przedstawienia oszczędności wobec podniesionych twierdzeń przez wykonawcę Wykonawca powołał co prawda dość ogólne powody, dla których w jego ocenie zaoferowana cena jest niższa, niemniej nie przedstawił, jaka jest jego oszczędność wobec wszystkich podniesionych przez niego twierdzeń. Wątpliwości w zakresie cen zaproponowanych przez podmioty trzecie, którymi zamierza posługiwać się wykonawca przy realizacji zamówienia wykonawca Kiernia. W swoich wyjaśnieniach oświadczył, że otrzymał korzystne oferty cenowe od podwykonawców, przynajmniej w zakresie robót oświetleniowych. Skoro wykonawca Kiernia zamierza korzystać z zasobów zewnętrznych, przynajmniej w powyższym zakresie, niewątpliwie powinna była sporządzić swoją kalkulację w oparciu o oferty otrzymane od tych podmiotów, a w konsekwencji powinna była te oferty czy umowy dołączyć do wyjaśnień, aby potwierdzić sposób wyliczenia ceny ofertowej. Wykonawca Kiernia w powyższym zakresie nie potwierdziła sposoby sporządzonej kalkulacji zaoferowanej ceny. Pomimo, iż wykonawca ten zamierza realizować pracę przy udziale podwykonawców, w wyjaśnieniach nie poczynił nawet starań, aby wykazać, że jego podwykonawcy również będą pracować po stawkach nie niższych niż wymagane ustawą. Wykonawca nie przedłożył również tych ofert, zatem sam zamawiający nie mógł zweryfikować wysokości kosztów podwykonawcy oraz tego, czy wykonawca ten na zakresie zleconym podwykonawcom będzie osiągał zysk. Stawka przyjęta przez podwykonawców również winna być zgodna z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz. 2207) lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienia. Brak uwzględnienia ryzyka wzrostu kosztów, gdyż kalkulacje przedstawione w wyjaśnieniach przez wykonawcę Kiernia nie wskazują, aby uwzględniał on w swojej ofercie ryzyko wzrostu kosztów prowadzenia prac czy zakupu materiałów. Zamówienie ma być realizowane przez okres 14 miesięcy. Biorąc pod uwagę obecny trend związany ze wzrostem cen niemal wszystkich produktów i usług trudno zakładać, aby w tym okresie nie doszło do podwyżki np. cen paliwa, prądu czy kosztów pracowniczych. Profesjonalista z doświadczeniem winien tego rodzaju koszty uwzględnić w swojej ofercie. Z wyjaśnień przedstawionych przez wykonawcę Kiernia nie wynika, aby takie ryzyko zostało przez niego uwzględnione. Nieprawidłowości przy określeniu kosztów pracowniczych (inne niż brak dowodów) - zamawiający określił czas realizacji na okres 14 miesięcy. Powyższy czas przeznaczony na prowadzenie robót budowlanych, jak i znaczna ich wartość, świadczy jednoznacznie o tym, że całość robót jest czasochłonna i wymaga od wykonawcy podjęcia dużych nakładów robocizny, jak i poniesienia kosztów ogólnych związanych z pracą biura oraz podejmowaniu czynności administracyjnych. W złożonych wyjaśnieniach wykonawca Kiernia nie dookreślił czy powyższe koszty, jak np. pracownicy administracyjni czy koszty prowadzenia biura zostały ujęte w kosztorysach, a ponadto nie wyszczególnił na liście przedłożonych etatów, ile etatów stanowi kadra techniczna, ile biurowa, ile kierownicza. W zakresie podpisanej przez Zarząd spółki liście 24 etatów stwierdzić należy, że spółka nie wyjaśniła czy są to wszystkie etaty i czy wszyscy ci pracownicy będą dedykowani do pracy przy tej inwestycji. Właściwy termin na udzielenie wyjaśnień – Wezwanie zamawiającego do wykonawcy Kiernia dotyczące wyjaśnienia ceny oferty zostało sporządzone 20.09.2024 r. Zamawiający wskazał termin na udzielenie odpowiedzi do 30.09.2024 r. Tym samym wybrany wykonawca miał ponad tydzień (10 dni) na przygotowanie swojej odpowiedzi, której udzielił ostatecznie ostatniego dnia terminu. Jest to stosunkowo długi termin na udzielenie odpowiedzi i uzyskanie chociażby dowodów potwierdzających przedstawione przez wykonawcę koszty. Z pewnością jest on wystarczający, by przy zachowaniu należytej staranności wykonawca zdołał przygotować odpowiedź, która dawałaby realną szansę na poparcie swoich twierdzeń dowodami, jak chociażby zwrócenie się do księgowej o przesłanie dokumentów potwierdzających przedstawioną kalkulację zatrudnienia czy przesłania faktur potwierdzających zakup maszyn. Brak możliwości uzupełnienia wyjaśnień - cena powinna zostać wyjaśniona w sposób szczegółowy i konkretny, a przytoczone okoliczności pozwalające na jej obniżenie powinny być podparte wyliczeniami w jakim stopniu dzięki tym czynnikom cena oferty została obniżona. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z art. 112 ust. 2 pkt 4 ustawy Pzp odwołujący wskazał na brak spełnienia warunku udziału w postępowaniu co do zdolności technicznej lub zawodowej. W SW Z, rozdział
2, pkt 24 „Projektu umowy o roboty budowlane”, usługi te zostały zawarte w kosztach obsługi geodezyjnej budowy lub kosztach pośrednich i zostaną zrealizowane w ramach zaoferowanej ceny ofertowej. (…), Wykonawca może przedstawić dodatkowe informacje i dowody według własnego uznania.”. W dniu 30 września 2024 r., pismem z tej samej daty, wykonawca Kiernia złożył wyjaśnienia, w którym podał m.in., że: „w żadnej mierze zaoferowana przez nas cena oferty, nie jest skalkulowana w taki sposób aby można było uznać ją za ofertę z niską ceną w stosunku do przedmiotu zamówienia. Złożona przez spółkę oferta uwzględnia wszystkie wymogi realizacji przedmiotu zamówienia określone przez Zamawiającego w dokumentacji przetargowej i zapewnia wykonanie wszystkich elementów zakresu zamówienia z należytą starannością. Pomimo wątpliwości jakie wzbudza wysokość ceny brutto zaoferowana przez naszą spółkę, która odbiega od wartości przedmiotu zamówienia, pragniemy podkreślić, że cena oferty jest skalkulowana prawidłowo i nie jest nierealistyczna i niewiarygodna oraz uwzględnione są wszystkie wymogi kompleksowej realizacji przedmiotu zamówienia. Wyjaśnienia: 1) Na kalkulację ceny ofertowej mają wpływ następujące czynniki: a. Wypracowane relacje handlowe oraz uzyskane znaczące upusty (sięgające - od 30% do 60%) pozwalają Wykonawcy na zakup materiałów w bardzo atrakcyjnych cenach. (zał. 1 oświadczenie dostawców o rabatach oraz przykładowe fv z naliczonymi rabatami) b. Wieloletnie doświadczenie zdobyte przy realizacji podobnych zadań pozwala na przygotowanie kalkulacji ceny o wiele korzystniejszej, ponieważ Wykonawca może obliczyć jaki etap wykonania zadania będzie generować koszty wysokie a na jakim etapie będą to koszty niskie. Takim przykładowym prawidłowo wykonanym przez Wykonawcę zadaniem była realizacja Przebudowy kanalizacji sanitarnej w ul. Kasprowicza w Nowym Targu. (zał. 2 poświadczenie) c. Bardzo duże zmechanizowanie i usprzętowienie przedsiębiorstwa pozwala skrócić i obniżyć koszty pracy ludzkiej, jej ulepszenia i przyspieszenia co przekłada się na obniżenie (…) (zał.3 wykaz sprzętu) d. Funkcjonowanie firmy opiera się na sprawdzonych i rzetelnych pracownikach oraz profesjonalnej i efektywnej organizacji pracy. Jako firma działające na rynku lokalnym, zatrudniamy pracowników zamieszkujących w bliskim sąsiedztwie co sprowadza koszty dowozu pracowników do zera. Co istotne, wszystkie osoby stanowią stały zasób Wykonawcy (są zatrudnione na podstawie umowy o pracę),występuje niska rotacja pracowników a zatem Wykonawca nie musi ponosić dodatkowych kosztów związanych z zatrudnieniem dodatkowych osób. Nasi pracownicy wykonują takie zadania na co dzień przez to mamy opracowana technologię, która pozwala nam wykonać pracę w bardzo krótkim czasie. e. Małe koszty utrzymania firmy z uwagi na fakt, iż jest to firma rodzinna 2) Przygotowując cenę za realizację całości zadania Wykonawca dokonał obliczeń branży drogowej w bardzo korzystnych cenach . Do obliczenia ceny za lmb wykonania kanalizacji sanitarnej przyjęto następujące założenia: 1 ekipa 4 osobowa wykona w czasie dniówki 25 mb kanalizacji przy wykopie gł. 3m i 15 mb kanalizacji przy wykopie gł. 6m. Prace w zakresie robót oświetleniowych obliczane zostały na podstawie korzystnych ofert podwykonawców i przy założeniu, że istniejąca stacja transformatorowa wymaga jedynie demontażu i ponownego montażu. Do wyliczenia robocizny przyjęta została średnia miesięcznego wynagrodzenia z miesiąca lipiec, która wynosiła 55,00 zł brutto za roboczo - godzinę. Kwota 55,00 zł brutto jest wyższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalonego w oparciu o ustawę z dnia 10 października 2022r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. ( zał. nr 4 - podstawa wyliczenia roboczo - godziny dla pracowników) 3) Wykonawca dysponuje dużymi zasobami sprzętowymi, kadrowymi oraz materiałowymi. Przy realizacji zadań korzysta z wiedzy i doświadczenia zdobytych przy poprzednich realizacjach oraz z dużej liczby kontaktów z innymi firmami jak i dostawcami co daje możliwość na wynegocjowania bardzo korzystnych cen materiałów. Kalkulacje kosztów materiałów niezbędnych do realizacji Zamówienia obliczone zostały na podstawie ofert od stałych dostawców z dużymi rabatami. 4) Odnosząc się do wątpliwości Zamawiającego co do wyceny w załączeniu przedstawiamy szczegółowe kalkulacje poszczególnych pozycji. (zał. nr 5 - szczegółowe kosztorysy) (…) cena odzwierciedla rzeczywisty koszt realizacji całego przedmiotu zamówienia oraz co istotne zapewnia należyte wykonanie zamówienia z uwzględnieniem wszystkich wymogów realizacji przedmiotu zamówienia z należytą starannością oraz zgodnie ze sztuką budowlaną. Jednocześnie potwierdzamy, że dołożyliśmy należytej staranności przy obliczaniu ceny oferty, zgodnie z przyjętym opisem sposobu obliczania ceny w oparciu o informacje zawarte w opisie przedmiotu zamówienia.” Do powyższych wyjaśnień wykonawca Kiernia załączył: załącznik nr 1 rabaty, załącznik nr 2 poświadczenie, załącznik nr 3 wykaz sprzętu, załącznik nr 4 podstawa wyliczenia roboczo -godziny oraz załącznik nr 5 szczegółowe kosztorysy. Mając na uwadze powyższe Izba zważyła, co następuje: Art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp stanowi, że „Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli: (…) zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia”. Art. 224 ust. 6 ustawy Pzp stanowi: „Odrzuceniu, jako oferta z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu.”. Przepis art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp nakazuje więc odrzucić ofertę, która zawiera rażąco niska cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia. Niemniej jednak w sytuacji gdy zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów, zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych. Jeśli natomiast cena całkowita oferty jest niższa o co najmniej 30% od wartości zamówienia powiększonej o podatek VAT zamawiający obligatoryjnie zwraca się o udzielenie takich wyjaśnień. Przenosząc powyższe na stan faktyczny niniejszej sprawy stwierdzić należy, że zamawiający, działając na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp, wezwał wykonawcę Kiernia do złożenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny. W wezwaniu tym wprost wskazał jakich informacji oczekuje, w tym odnosząc się szczegółowo do wyspecyfikowanych pozycji kosztorysowych. Tak więc złożone wyjaśnienia kwestie te powinny uwzględniać. Pierwszy z podniesionych przez odwołującego argumentów dotyczył powołania się przez wykonawcę Kiernia w punkcie 1) litera a. wyjaśnień na „wypracowane relacje handlowe oraz uzyskane znaczące upusty (sięgające od 30% do 60%)”, które „pozwalają Wykonawcy na zakup materiałów w bardzo atrakcyjnych cenach”, na potwierdzenie którego wykonawca złożył dowody okoliczność tę potwierdzające. Obydwa oświadczenia (RABPLAST Sp. z o.o. i FERRBUD Sp. z o.o.) potwierdzają, że wykonawca Kiernia „posiada atrakcyjne rabaty, oraz upusty cenowe na zakup materiałów, sięgające w zależności od rodzaju i skali zamówienia od 30 do 60%”, jak również że „firma Kiernia osiągnęła (…) maksymalny poziom rabatowania”. Dlatego też „przy kolejnej inwestycji (…) wszystkie materiały będą najlepszej jakości, z maksymalnym rabatem”. Stanowią więc dowód uzyskania upustów, na które powołał się wykonawca. Odnosząc się do oświadczenia FERRBUD Sp. z o.o. stwierdzić należy, że FERRBUD Sp. z o.o. ma siedzibę w Rzeszowie a – jak wynika z treści oświadczenia (papieru firmowego) – Filię w Krakowie i to w Krakowie „25.09.2024r.” zostało wystawione przedmiotowe oświadczenie. Istotnie jest ono opatrzone nieczytelnym podpisem i pieczątką FERRBUD Sp. z o.o. Nie oznacza to jednak, że osoba podpisująca nie ma umocowania do działania w imieniuspółki. Okoliczności tej odwołujący nie wykazał. Wykazał jedynie, że w aktualnym odpisie z KRS figurują osoby o nazwisku Czechowscy (wspólnicy, członkowie zarządu spółki oraz prokurenci). Z kolei przedłożona faktura, na co wskazał wykonawca Kiernia, stanowi „przykładowe fv z naliczonymi rabatami”. Wskazano w niej rabaty na poziomie „35,00%”, „27,92%” i „34,90%. Tym samym dowodzi tego jakiej wysokości rabaty na wyspecyfikowane w niej produkty uzyskiwał wykonawca, potwierdzając nie tylko możliwość otrzymania rabatów, ale i ich wysokość. Kolejny z podniesionych przez odwołującego argumentów dotyczył powołania się przez wykonawcę Kiernia w punkcie 1) litera b. wyjaśnień na „Wieloletnie doświadczenie zdobyte przy realizacji podobnych zadań pozwala na przygotowanie kalkulacji ceny o wiele korzystniejszej, ponieważ Wykonawca może obliczyć jaki etap wykonania zadania będzie generować koszty wysokie, a na jakim etapie będą to koszty niskie. Takim przykładowym prawidłowo wykonanym przez Wykonawcę zadaniem była realizacja Przebudowy kanalizacji sanitarnej w ul. Kasprowicza w Nowym Targu.”. Złożone na tę okoliczność referencje wystawione przez Miejski Zakład Wodociągów i Kanalizacji w Nowym Targu Sp. z o.o. z dnia 13 sierpnia 2024 r. potwierdzają należyte wykonanie wskazanej w nim inwestycji a tym samym posiadane przez niego doświadczenie w realizacji tego typu prac i możliwość prawidłowego skalkulowania ceny oferty. Powołanie się na posiadane doświadczenie jako jednego z szeregu elementów złożonych wyjaśnień nie jest niczym błędnym. Trzeci z podniesionych przez odwołującego argumentów dotyczył powołania się przez wykonawcę Kiernia w punkcie 1) litera c. wyjaśnień na „Bardzo duże zmechanizowanie i usprzętowienie przedsiębiorstwa pozwala skrócić i obniżyć koszty pracy ludzkiej, jej ulepszania i przyspieszania, co przekłada się na obniżenie.”. Na dowód czego wykonawca złożył „Wykaz sprzętu”, w którym wyspecyfikował koparki w ilości 11 sztuk, walce w ilości 4 sztuk, samochody ciężarowe w ilości 12 sztuk, zagęszczarki w ilości 1 sztuki oraz kontener biurowy oraz sanitarny w ilości 3 sztuk. Przedmiotowy wykaz podpisali panowie Mateusz Kiernia i Ł.K. a więc osoby umocowane do działania w imieniu spółki. Brak jest więc podstaw do jego kwestionowania. A ponadto dokument ten potwierdza fakt posiadania wskazanego w nim sprzętu. Okoliczność, iż wykonawca nie doprecyzował w wykazie wielkości posiadanych koparek nie oznacza, że przedłożony dowód nie potwierdza faktu posiadania wskazanego w wykazie sprzętu. Tym bardziej, że dowód ten został złożony na określoną okoliczność, tj. fakt „zmechanizowania i usprzętowienia przedsiębiorstwa” celem „skrócenia i obniżenia kosztów pracy ludzkiej” a nie na potwierdzenie warunku udziału w postępowaniu. Fakt, iż jakieś urządzenie i sprzęt nie został wymieniony a – w ocenie odwołującego – jest niezbędny do wykonania zamawiającego, nie oznacza, że cena oferty została źle skalkulowana. Czwarty z podniesionych przez odwołującego argumentów dotyczył powołania się przez wykonawcę Kiernia w punkcie 1) litera d. wyjaśnień na „Funkcjonowanie firmy opiera się na sprawdzonych i rzetelnych pracownikach oraz profesjonalnej i efektywnej organizacji pracy. Jako firma działająca na rynku lokalnym, zatrudniamy pracowników zamieszkujących w bliskim sąsiedztwie, co sprowadza koszty dowozu pracowników do zera (...).”. Na tę okoliczność wykonawca Kiernia złożył załącznik nr 4 obejmujący ponoszone przez niego koszty pracownicze na przykładzie „wynagrodzenia 07/2024” z wyliczeniem rzeczywistego kosztu pracodawcy, w tym kosztów godzinowych. Przedstawione wyliczenia są szczegółowe, dokonane z podziałem na wynagrodzenie 24 pracowników oraz wyliczeniem wysokości średniego wynagrodzenia przy 22 etatach. Są to pracownicy – jak wskazał wykonawcy – stanowiący stały zasób wykonawcy, zamieszkujący w bliskim sąsiedztwie, co „sprowadza koszty dowozu pracowników do zera”. Okoliczność, iż koszt tych oszczędności nie został wykazany nie oznacza, ze cena jest rażąco niska. Koszty zatrudnienia zostały bowiem szczegółowo wyliczone i przedstawione. Piąty z podniesionych przez odwołującego argumentów dotyczył powołania się przez wykonawcę Kiernia w punkcie 1) litera e. wyjaśnień na „Małe koszty utrzymania firmy z uwagi na fakt, iż jest to firma rodzinna.”. Wbrew twierdzeniom odwołującego prowadzenie firmy rodzinnej często wiąże się z korzystaniem przez przedsiębiorcę z nieodpłatnej pomocy członków rodziny oraz nieodpłatnym użytkowaniem składników prywatnego, rodzinnego majątku. Nie jest to przy tym jedyny argument podniesiony jako taki, który ma obalić zarzut rażąco niskiej ceny. Kolejny z argumentów odwołującego odnosił się do wyjaśnień wykonawcy Kiernia zawartych w punkcie 2) wyjaśnień, tj. treści „Prace w zakresie robót oświetleniowych obliczane zostały na podstawie korzystnych ofert podwykonawców i przy założeniu, że istniejąca stacja transformatorowa wymaga jedynie demontażu i ponownego montażu.” „Do wyliczenia robocizny przyjęta została średnia miesięcznego wynagrodzenia z miesiąca lipiec, która wynosiła 55,00 zł brutto za roboczo- godzinę. (...)”. W ramach tej części wyjaśnień wykonawca Kiernia – jak wynika z ich treści – powołał się bowiem na oszacowanie kosztów robót oświetleniowych na podstawie m.in. „korzystnych ofert podwykonawców”. Wskazał przy tym, że „istniejąca stacja transformatorowa wymaga jedynie demontażu i ponownego montażu”. Oznacza to tylko tyle, że w ramach te kwestii istotne znacznie ma także sposób realizacji a więc montaż i demontaż. Jeśli zaś chodzi o kwestie ewentualnych podwykonawców to stwierdzić należy, że w w sytuacji gdy podwykonawstwo dotyczy etapu realizacji zamówienia to podanie nazw podwykonawców ma charakter wtórny, istotne znaczenie ma treść oferty, w rozumieniu opisu i wskazania zakresu zobowiązania, które wykonawca na siebie przyjmuje i, które zaciąga. Wykonawcy na etapie składania oferty nie muszą bowiem znać pełnej listy podwykonawców, a ich wskazanie może nastąpić także na etapie realizacji umowy. Trudno więc wymagać podania nazwy podwykonawcy, który może jeszcze się zmienić a w konsekwencji uzyskanych przez wykonawcę Kiernia ofert w tym zakresie. Równie chybione jest żądanie na etapie wyjaśnień rażąco niskiej ceny sposobu wykonywania prac przez poszczególnych pracowników, którzy mają być zaangażowani do realizacji zamówienia. Odwołujący odniósł się także do wyjaśnień wykonawcy Kiernia zawartych w punkcie 3) wyjaśnień, tj. treści „Kalkulacje kosztów materiałów niezbędnych do realizacji Zamówienia obliczone zostały na podstawie ofert od stałych dostawców z dużymi rabatami”. Podobnie jak w odniesieniu do pozostałych argumentów i w tym przypadku zarzut – argument odnosi się do jednego ze zdań wyciągniętych z kontekstu wyjaśnień złożonych jako całość, jak i ich punktu 3. Wykonawca Kiernia złożył bowiem dowody w postaci oświadczeń firm, w których korzysta z wysokich rabatów, jak i przykładową fakturę, wskazującą faktycznie jakiej wysokości rabaty są mu udzielane. Nie można więc twierdzić, że okoliczność ta nie została przez wykonawcę Kiernia udowodniona. Kolejny z argumentów odwołującego odnosił się do wykonawcy Kiernia zawartych w punkcie 4) wyjaśnień, tj. treści „Odnosząc się do wątpliwości Zamawiającego co do wyceny w załączeniu przedstawiamy szczegółowe kalkulacje poszczególnych pozycji (zał. Nr 5 - szczegółowe kosztorysy).”. Przede wszystkim stwierdzić należy, że wykonawca Kiernia złożył szczegółowe kosztorysy stanowiące załącznik nr 5 (a, b, c,
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.