KIO 4555 24

Sygn. akt: KIO 4555/24 WYROK Warszawa, dnia 31 grudnia 2024 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodnicząca:Danuta Dziubińska Protokolant: Klaudia Kwadrans po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 2 grudnia 2024 r. przez wykonawcę MS - EKO Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie w postępowaniu prowadzonym przez Gminę Łączna Uczestnik po stronie zamawiającego: wykonawca STALSKARSpółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Skarżysku - Kamiennej orzeka: 1.umarza postępowanie w zakresie zarzutu numer 3; 2.uwzględnia odwołanie w zakresie zarzutu numer 1 i nakazuje zamawiającemu unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty i powtórzenie czynności badania i oceny ofert, w tym wezwanie STALSKARSpółka z ograniczoną odpowiedzialnością oraz Z.T. na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Prawo zamówień publicznych do wyjaśnień cen ofert tych wykonawców;

1. oddala odwołanie w pozostałym zakresie; 4.kosztami postępowania obciąża odwołującego w ½ i zamawiającego w ½ i: 4.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 7 500 zł 00 gr (siedem tysięcy pięćset złotych zero groszy) uiszczoną przez odwołującego tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł 00 gr (trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) tytułem wynagrodzenia pełnomocnika zamawiającego, kwotę 3 600 zł 00 gr (trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) tytułem wynagrodzenia pełnomocnika odwołującego, kwotę 17 zł (siedemnaście złotych zero groszy) tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa pełnomocnika odwołującego 4.2.zasądza od Gminy Łączna na rzecz MS - EKO Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością kwotę3 758,50 zł 00 gr (trzy tysiące siedemset pięćdziesiąt osiem złotych pięćdziesiąt groszy) tytułem zwrotu ½ kosztów postępowania. Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych. Przewodnicząca: ……………………………. Sygn. akt: KIO 4555/24 Uzasadnienie Gmina Łączna (dalej: „Zamawiający”) prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego na podstawie ustawy z 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (dalej: „ustawa Pzp”) postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego pn. „Odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości zamieszkałych w Gminie Łączna oraz odbiór, transport i zagospodarowanie odpadów z punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych PSZOK wraz z jego doposażeniem”, znak postępowania: T.271.1.2024.AK. Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Biuletynie Zamówień Publicznych z 31 października 2024 roku, numer ogłoszenia: 2024/BZP
2. 25 listopada 2024 r. Zamawiający poinformował wykonawców o wyborze najkorzystniejszej oferty, złożonej przez STALSKAR sp. z o.o. Wykonawca MS-EKO sp. z o.o. (dalej: „Odwołujący”) wniósł odwołanie, w którym zarzucił Zamawiającemu naruszenie: 1)art. 224 ust. 1 w zw. z art. 223 ust. 1 w zw. z art. 224 ust. 6 w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 5, 8 i 10 w zw. z art. 16 pkt 1 ustawy Pzp przez zaniechanie wezwania do wyjaśnienia zaoferowanej w ofercie wykonawcy STALSKAR sp. z o.o. oraz wykonawcy Z.T. ceny i jej istotnych elementów składowych, w tym w zakresie kalkulacji cen jednostkowych następujących rodzajów odpadów: opakowania z papieru i tektury (15 01 01), opony (16 01 03), szkło i opakowania ze szkła (15 01 07) oraz zmieszane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadowych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia (odpadów z grupy 17), a w ramach tych wyjaśnień (art. 224 ust.1 ustawy Pzp) lub dodatkowo w ramach wyjaśnienia treści oferty (art. 223 ust. 1 ustawy Pzp) podania informacji o wszystkich instalacjach, do których zostaną skierowane odpady poszczególnych frakcji, w szczególności wskazanych powyżej, co warunkuje możliwość rzetelnej oceny kalkulacji ceny oferty oraz cen jednostkowych, pomimo że cena oferty oraz ceny jednostkowe wskazanych rodzajów odpadów w ofercie powinny wzbudzić uzasadnione wątpliwości Zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów; w dalszej kolejności skutkowało to zaniechaniem odrzucenia oferty STALSKAR sp. z o.o. oraz wykonawcy Z.T., pomimo że zawierają one cenę rażąco niską w stosunku do przedmiotu zamówienia, ewentualnie błędy w obliczeniu tej ceny, jak też założenia wyceny niezgodne z warunkami zamówienia określonymi w specyfikacji warunków zamówienia, a w dalszej kolejności również naruszeniem uczciwej konkurencji pomiędzy wykonawcami; 2)art. 223 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 224 ust. 1 ustawy Pzp, art. 226 ust. 1 pkt 5, 8 i 10 ustawy Pzp oraz w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp poprzez zaniechanie wezwania wykonawców, w tym STALSKAR sp. z o.o. oraz wykonawcy Z.T. do wyjaśnienia treści oferty w zakresie instalacji, do których mają być przekazywane do zagospodarowania odpady objęte przedmiotowym zamówieniem; 3)art. 74 ust. 1 i 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp poprzez zaniechanie przekazania Odwołującemu całości dokumentacji postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w tym protokołu z postępowania, pomimo złożonej prośby. Mając na względzie powyższe zarzuty Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania przez nakazanie Zamawiającemu dokonania: 1) unieważnienia czynności wyboru oferty Stalskar sp. z o.o., 2) powtórzenia badania i oceny ofert, w tym: -wezwania do wyjaśnień zaoferowanej w ofercie wykonawcy STALSKAR sp. z o.o. oraz wykonawcy Z.T. ceny i jej istotnych elementów składowych, w tym w zakresie kalkulacji cen jednostkowych następujących rodzajów odpadów: opakowania z papieru i tektury (15 01 01), opony (16 01 03), szkło i opakowania ze szkła (15 01 07) oraz zmieszane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadowych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia (odpadów z grupy 17), a w ramach tych wyjaśnień (art. 224 ust.1 ustawy Pzp) lub dodatkowo w ramach wyjaśnienia treści oferty (art. 223 ust. 1 ustawy Pzp) podania informacji o wszystkich instalacjach, do których zostaną skierowane odpady poszczególnych frakcji, -wezwania wykonawców, w tym STALSKAR sp. z o.o. oraz wykonawcy Z.T., do wyjaśnień treści oferty w zakresie podania informacji o instalacjach, do których zostaną skierowane do zagospodarowania odpady objęte przedmiotem zamówienia, -przekazania dokumentacji Odwołującego, która do tej pory nie została mu przekazana, w tym protokołu z postępowania. W uzasadnieniu pierwszego zarzutu, Odwołujący podniósł w szczególności, że wykonawca Stalskar sp. z o.o. jako cenę łączną brutto (stanowiącą sumę cen jednostkowych za szacowane wielkości poszczególnych rodzajów odpadów) podał cenę 639 222,53 zł brutto. Cena ta znacząco odbiegała od oszacowania Zamawiającego oraz od cen pozostałych ofert, co powinno wzbudzić wątpliwości Zamawiającego co do możliwości wykonania zamówienia za tę cenę zgodnie z wymagania SW Z oraz obowiązującymi przepisami. Żaden z wykonawców nie zaoferował ceny łącznej poniżej 700 000 zł (nawet kolejna oferta, która według Odwołującego także była ofertą zaniżoną wynosiła 710 000 zł), a sam Zamawiający przeznaczył na realizację zamówienia blisko 800 000 zł. Także średnia arytmetyczna złożonych ofert wynosiła ponad 744 000 zł, a na jej wysokość wpływały dwie oferty o zaniżonej cenie, tj. Stalskar sp. z o.o. oraz Z.T.. Nie ma znaczenia, że cena oferty Stalskar sp. z o.o. nie była niższa od 30% wartości zamówienia (Odwołujący przypuszcza - ponieważ nie otrzymał protokołu z postępowania - że kwota przeznaczona na sfinansowanie zamówienia odpowiada wartości zamówienia powiększonej o podatek VAT), ponieważ art. 224 ust. 1 ustawy Pzp stanowi samodzielną podstawę do wezwania do wyjaśnień rażąco niskiej ceny oferty oraz jej części składowych. Przepis ten ma charakter obligatoryjny w sytuacji, gdy cena oferty lub jej istotne elementy składowe wywołują uzasadnione przypuszczenie, że zostały rażąco zaniżone i nie pozwalają na realizację zamówienia zgodnie z wymaganiami Zamawiającego lub obowiązującymi przepisami. W przypadku wykonawcy Stalskar sp. z o.o. nie ma żadnego obiektywnego uzasadnienia dla zaoferowania tak niskiej ceny. To samo dotyczy wykonawcy Z.T., który znajduje się w analogicznej sytuacji, czyli nie posiada żadnej instalacji ani żadnych szczególnych uwarunkowań pozwalających na zaoferowanie szczególnie korzystnej ceny. Rzeczywiste koszty odbioru i zagospodarowania odpadów są trudne (lub niemożliwe) do ocenienia bez uzyskania informacji o instalacjach, do których trafią odpady odbierane przez Stalskar sp. z o.o. i Z.T., a tym samym bez żądania wyjaśnień treści oferty zarówno w zakresie przewidywanych kosztów wykonania zamówienia przez obu tych wykonawców jak i samych instalacji. Zamawiający bowiem nie żądał w ofercie wskazania tych instalacji, chociaż, zgodnie z art. 6d ust. 4 pkt 5 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2024 r. poz. 399), miał obowiązek w dokumentach zamówienia zobowiązać wykonawców do wskazania takich instalacji w ofercie, ewentualnie, w przypadku niewielkich ilości odpadów selektywnie zbieranych, wskazanie podmiotu zbierającego te odpady. Niemniej, żądanie wskazania tych instalacji lub podmiotów zbierających odpady, jest konieczne ze względu na stwierdzenie czy oferta obu wykonawców jest realna kosztowo i zgodna z przepisami i wymaganiami specyfikacji warunków zamówienia. Powodem zaniżenia cen jednostkowych może być bowiem wybór niewłaściwych instalacji, które nie zapewniają zagospodarowania odpadów zgodnie z wymaganiami Zamawiającego, jak również zaniżenie kosztu transportu odpadów do instalacji. Ani Stalskar sp. z o.o. ani Z.T. (w przeciwieństwie do Odwołującego) nie posiadają własnych instalacji do zagospodarowania odpadów. Muszą zatem korzystać z instalacji podmiotów trzecich. Trzeci z wykonawców znajdujących się w podobnej do nich sytuacji zaoferował cenę znacznie wyższą 871 830 zł brutto. Brak jest zatem obiektywnego uzasadnienia, dla którego wykonawcy nieposiadający żadnej przewagi oferują ceny znacznie poniżej oszacowania Zamawiającego oraz innych wykonawców, którzy znajdują się w lepszej od nich sytuacji (Odwołujący) lub podobnej (Z.T.). Te same okoliczności wpływają także na ocenę zgodności oferty z przedmiotem zamówienia, ponieważ instalacje muszą odpowiadać wymaganiom SW Z oraz obowiązujących przepisów, w szczególności w zakresie posiadanych uprawnień i zdolności do zagospodarowania odpadów w określonej cenie. Odwołujący zauważył, że świadczenie usług w zakresie odbioru, transportu i zagospodarowania odpadów jest działalnością ściśle regulowaną przepisami prawa, tym samym nie jest obojętne ani to, do jakiej instalacji trafią odpady, ani też pod jakim kodem odbioru. Wykonawca w tabeli wyceny zawartej w formularzu oferty miał wycenić konkretną, wskazaną przez Zamawiającego, ilość odpadów o danym kodzie. Tym samym przy dokonywaniu wyceny wykonawca nie był uprawniony do czynienia założeń, że odbierze odpady w innej ilości lub o innym kodzie niż wskazane w specyfikacji warunków zamówienia, jak też, że „przeniesie” koszt odbioru danych odpadów do innej pozycji. Takie założenia świadczyłyby o niezgodności treści oferty z postanowieniami specyfikacji warunków zamówienia, jak też ewentualnych błędach w obliczeniu kosztu odbioru poszczególnych frakcji odpadów, a tym samym i ceny oferty dla tych frakcji. Świadczyłyby to o naruszeniu art. 226 ust. 1 pkt 5, 8 oraz 10 ustawy Pzp. Wątpliwości Zamawiającego powinna wzbudzić nie tylko suma globalna zawarta w ofercie Stalskar sp. z o.o. i Z.T., ale także wycena poszczególnych frakcji odpadów obejmujących m.in. opakowania z papieru i tektury (15 01 01), opony (16 01 03), szkło i opakowania ze szkła (15 01 07) oraz zmieszane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadowych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia (odpadów z grupy 17), które w ofercie tych wykonawców w porównaniu z pozostałymi wykonawcami przedstawiają się następująco: 1 Mg netto kod ilość 1 Mg netto MARKO Marek Pogorzelski