Sygn. akt I C 159/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLIEJ POLSKIEJ Dnia 13 października 2014 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieścia w Warszawie I Wydział Cywilny: w składzie: Przewodniczący : SSR Anna Ogińska-Łągiewka Protokolant: Kamila Klimowicz po rozpoznaniu w dniu 1 października 2014 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa miasta (...) przeciwko A. D.
(1), Ł. D. , małoletnim: A. D.
(2), E. D. , T. D.
(1)o rozwiązanie stosunku najmu i eksmisję I. rozwiązuje umowę najmu lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w W. zawartą pomiędzy A. D.
(1)i Miastem (...) II. nakazuje pozwanym A. D.
(1), Ł. D. , A. D.
(2), E. D. , T. D.
(1)opróżnienie i opuszczenie lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w W. i wydanie go powodowi Miastu (...) ; III. ustala iż pozwanym nie przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego; IV. zasądza solidarnie od pozwanych A. D.
(1)i Ł. D. na rzecz Miasta (...) kwotę 369,00 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 159/13 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 18 stycznia 2013 roku powód miasto (...) wniósł przeciwko pozwanej A. D.
(1)o rozwiązanie umowy najmu lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w W. oraz nakazanie pozwanej aby opuściła i opróżniła z rzeczy przedmiotowy lokal, a także zasądzenie kosztów procesu. W uzasadnieniu pełnomocnik powoda wyjaśnił, iż pozwana jest najemcą lokalu nr (...) przy ul. (...) w W. na podstawie aneksu do umowy najmu zawartego w wyniku wykonania wyroku ustalającego wstąpienie jej w stosunek najmu po zmarłym najemcy. Mąż pozwanej był właścicielem lokalu nr (...) przy ul. (...) w K. , którego prawo własności zbył w dniu 4 listopada 2011 roku. Zdaniem powoda w okresie od 2006 roku do 2011 roku pozwana i jej maż dysponowali dwoma lokalami mieszkalnymi. Dokonanie transakcji zbycia mieszkania położonego w K. o znacznej wartości rynkowej wskazuje, iż pozwana wraz z mężem jest w stanie zaspokoić własne potrzeby mieszkaniowe, bez udziału samorządu gminnego, albowiem pozwala im na to ich sytuacja materialna. Lokal położony w W. jest natomiast niezbędny powodowi w celu realizacji jego zadań polegających na dostarczaniu pomocy mieszkaniowej osobom potrzebującym / k. 1-3/. W odpowiedzi na pozew pozwana A. D.
(1)wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu pełnomocnik pozwanej podniósł, iż powództwo jest pozbawione podstaw faktycznych i prawnych. Maż pozwanej Ł. D. otrzymał mieszkanie w K. w spadku, które następnie sprzedał w 2011 roku. Pieniądze ze sprzedaży zostały niemal w całości przeznaczone na spłatę pożyczki zaciągniętej u ojca pozwanej – T. D.
(2), która to została spożytkowana na generalny remont mieszkania przy ul. (...) w W. / k. 17-18/. Postanowieniem z dnia 24 września 2013 roku Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie na podstawie przepisu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego wezwał do udziału w sprawie w charakterze pozwanych: Ł. D. , A. D.
(2), E. D. i T. D.
(1)/ k. 34/. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 1 października 1996 roku w W. pomiędzy Zarządem (...) w W. a J. K. zawarta został umowa najmu lokalu mieszkalnego nr (...) położonego przy ul. (...) w W. na czas nieokreślony / k. 19-21 akt lokalowych/. Prawomocnym wyrokiem z dnia 19 stycznia 1998 roku wydanym w sprawie sygn. akt II C 10149/97 Sąd Rejonowy dla miasta (...) ustalił, iż A. D.
(3)wstąpiła z dniem 20 stycznia 1997 roku w stosunek najmu lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w budynku nr (...) przy ul. (...) w W. w miejsce J. K. / k. 75-75v. akt lokalowych/. W dniu 9 listopada 1998 roku miasto (...) oraz A. D.
(3)podpisały aneks do umowy najmu z dnia 1 października 1996 roku, w którym strony zgodnie oświadczyły, że z dniem 20 stycznia 1997 roku A. D.
(3)weszła w prawa i obowiązki dotychczasowego najemcy J. K. / k. 76 akt lokalowych/. W dniu 4 listopada 2011 roku Ł. D. sprzedał E. P. lokal mieszkalny nr (...) położony w budynku nr (...) przy ul. (...) w K. z własnością którego związany był udział we współwłasności nieruchomości wspólnej, którą stanowiło prawo użytkowania wieczystego oraz części wspólne budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali za cenę 395.000 zł., zaś E. P. przedmiotową nieruchomość kupiła /wypis aktu notarialnego sporządzony przed notariuszem D. K. w K. , rep. A nr 3555/2011 – k. 61-63/. Pismem z dnia 9 października 2012 roku miasto (...) zaproponowało A. D.
(1)rozwiązanie umowy najmu lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w W. przy ul. (...) / k. 143-144 akt lokalowych/, na co ta nie wyraziła zgody, czemu dała wyraz z w piśmie z dnia 6 listopada 2012 roku / k. 147-148 akt lokalowych/. W utrzymaniu mieszkania położonego w W. przy ul. (...) A. D.
(1)pomagali jej rodzice, m.in. w ten sposób, że opłacali za nie czynsz. Nadto ojciec najemczyni T. D.
(2)wraz z żoną pokryli koszty remontu zarówno mieszkania w W. , jak i remontu mieszkania w K. , stanowiącego własność Ł. D. – męża A. D.
(1). Zakres prac remontowych mieszkania w W. był ogromny i wiązał się m.in. z wymianą parkietu, instalacji elektrycznej, jak i wyodrębnieniem dodatkowego pomieszczania na łazienkę, której przedtem w tym lokalu nie było. Po sprzedaży mieszkania w K. , które wpierw odremontowano za kwotę ok. 40.000 zł., Ł. D. wraz z żoną A. D.
(1)zwrócili przelewem kwotę 220.000 zł. / k. 51 – potwierdzenie przelewu/ rodzicom A. D.
(1). Resztę pieniędzy z kwoty 395.000 zł. przeznaczyli na bieżące potrzeby. Zwrot pożyczki teściom podyktowany był głównie tym, iż mają oni na wychowaniu niepełnosprawnego syna B. , który urodził się z niedotlenieniem i wymaga stałej opieki z czym wiążą się wysokie koszty. Syn B. otrzymuje rentę kwocie 850 zł., z czego 300 zł. przeznaczane jest na zakup leków. Po przejściu na emeryturę T. D.
(2)sytuacja materialna jego i żony uległa znacznej zmianie. Do tej pory bowiem jako redaktor naczelny i wiceprezes spółki wydającej gazetę (...) zarabiał ok. 30.000-40.000 zł., aktualnie jego świadczenie emerytalne wynosi 3.500 zł. Wraz z żoną zamierza on sprzedać dom i kupić mieszkanie w W. . W mieszkaniu w W. przy ul. (...) Ł. D. zamieszkał wraz z żoną po ślubie, który odbył się w 2006 roku. Sprzedaż odziedziczonego przez niego mieszkania w K. była spowodowana koniecznością zwrotu pieniędzy teściom, którzy wyremontowali mieszkanie w W. , a poza tym małżonkowie D. nie rozważali stałego zamieszkiwania w K. z uwagi na to, że mieszkanie przy ul. (...) położone było na czwartym piętrze w bloku, w którym nie było windy. W sytuacji małżonków D. , którym urodziła się trójka dzieci kolejno w latach 2007, 2010, 2013 / k. 23-25 – odpisu skrócone aktów urodzenia/ takie mieszkanie nie byłoby przydatne ze względów funkcjonalnych. Aktualnie małżonkowie D. zamieszkują wraz z małoletnimi dziećmi A. , E. i T. u rodziców Ł. D. w K. , co było spowodowane tym, że A. D.
(1)źle znosiła ciąże, zaś w K. małżonkowie D. mieli znajomego ginekologa, pod opieką którego A. D.
(1)znajduje się do dnia dzisiejszego / k. 22, 72 – zaświadczenia lekarskie/. Obecnie małżonkowie D. mają odłożone kilkadziesiąt tysięcy złotych, A. D.
(1)zatrudniona jest na stanowisku przewodnika po kopalni w W. , lecz przebywa na urlopie macierzyńskim i pobiera zasiłek macierzyński w kwocie ok. 1.800 zł. / k. 52 – zaświadczenie/. Aktualnie najstarszy ich syn chodzi do pierwszej klasy szkoły podstawowej w W. , córka chodzi do przedszkola w K. , zaś najmłodsza córka znajduje się pod opieką matki. Ł. D. pracuje zawodowo w (...) firmie (...) sp. z o.o. , lecz aktualnie zajmuje niższe stanowisko niż poprzednio, co wiązało się z obniżeniem pensji o 1.300 zł. od poprzedniej, w związku z czym zarabia 4.193,84 zł. / k. 53 – zaświadczenie o dochodach/. Wraz z żoną nie posiadają żadnych praw własnościowych ani najemcy do innych lokali. Ich sytuacja materialna nie pozwala na zakup innego mieszkania, rodzice A. D.
(1)również nie będą mogli ich wesprzeć finansowo w tym zakresie z uwagi na konieczność zapewnienia właściwych warunków życia swojemu niepełnosprawnemu synowi. W zależności od tego na ile pozwala stan zdrowia A. D.
(1), rodzina D. stara się przebywać w W. , przy czym w wrześniu 2014 roku A. D.
(1)była w mieszkaniu w W. dwa razy przez okres po 4-5 dni, zaś w październiku 2014 roku przez okres również 4-5 dni. Rodzice A. D.
(1)stale pomagają córce i jej mężowi zarówno finansowo poprzez uiszczanie czynszu oraz sprawując opiekę nad trójką wnuków. Obecnie małżonkowie D. zamieszkują w 100 m 2 domu jednorodzinnym, składającym się z czterech pokoi, przy czym dwa pokoje zajmują oni wraz z niepełnosprawnym synem, a pozostałe ich córka z dziećmi i mężem, który pomimo tego, że pracuje w W. , na weekendy przyjeżdża do K. . Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wszechstronnej analizy akt sprawy, na które złożyły się dokumenty wskazane i opisane w treści, w tym zawarte w aktach lokalu, co do autentyczności których Sąd nie miał żadnych wątpliwości i które nie były kwestionowane przez żadną ze stron oraz w oparciu o zeznania: świadka T. D.
(2)/ k. 54-55/, pozwanego Ł. D. / k. 65-66/ i pozwanej A. D.
(1)/ k. k. 74-75/, które Sąd uznał w przeważającej mierze za wiarygodne, spójne, logiczne i korespondujące ze sobą. Zeznania wskazanych osób były ze sobą zgodne w zakresie takich okoliczności, jak: udzielenie pożyczki na generalny remont mieszkania w W. , w którym zamieszkała A. D.
(1)wraz z mężem, jak i mieszkania w K. , którego odnowienie było konieczne, aby możliwa była jego sprzedaż; zobowiązanie córki do zwrotu udzielonej pożyczki; zwrot pożyczki w kwocie 220.000 zł.; poniesienie kosztów remontu w K. przez T. D.
(2); sytuacja finansowa i rodzinna małżonków D. oraz małżonków D. . Sąd nie dał natomiast wiary zeznaniom A. D.
(1)w zakresie w jakim stwierdziła ona, iż mieszka w W. w lokalu nr (...) przy ul. (...) , bowiem jak wynikało z zeznań jej męża Ł. D. , cała rodzina D. mieszka u teściów w K. . Powyższe wynikało także z dalszych zeznań samej pozwanej, która twierdziła, iż znajduje się pod stałą opieką (...) lekarzy, jedno z dzieci uczęszcza do szkoły w W. , drugie do przedszkola w K. , trzecim zaś najmłodszym stale się ona opiekuje. Z kolei jej mąż, choć siedziba firmy, w której jest zatrudniony znajduje się w W. , przyjeżdża na weekendy do K. . Sąd oddalił wniosek dowody pełnomocnika pozwanych o dopuszczenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadków M. J. i Z. K. na okoliczność zamieszkiwania pozwanych w lokalu mieszkalnym nr (...) przy ul. (...) w W. z uwagi na to, że powyższa okoliczność została wyjaśniona w zeznaniach samych pozwanych, zaś przeprowadzenie innych dowód w tym zakresie byłoby zbędne / k. 76/ Zebrane dowody były wystarczające do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 11 ust. 10 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego , z ważnych przyczyn, innych niż określone w ust. 2, właściciel może wytoczyć powództwo o rozwiązanie stosunku prawnego i nakazanie przez sąd opróżnienia lokalu, jeżeli strony nie osiągnęły porozumienia co do warunków i terminu rozwiązania tego stosunku (Dz.U.2014.150 j.t.). Pojęcie "ważnych przyczyn", o których mowa w art. 11 ust. 10 ustawy z 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego jest pojęciem bliżej niesprecyzowanym. Powoduje to, że przepis pozostawił do uznania sądu orzekanie w każdym poszczególnym przypadku, przy uwzględnieniu - z jednej strony - zasady ochrony własności i - z drugiej strony - zasady ochrony najemców lokali mieszkalnych ( wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie, sygn. akt I ACa 926/12 z dnia 2012-11-21, opubl. LEX nr 1289472). Jak wyjaśnił to Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 28 września 2001 roku, sygn. akt III CKN 404/00, opubl. LEX nr 52361 pojęcie "ważnych przyczyn" w rozumieniu art. 33 ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych zachowało aktualność na gruncie art. 11 ust. 10 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 71, poz. 733). W uzasadnieniu wyroku Sąd Najwyższy wskazał, iż "ważna przyczyna", a więc przyczyna uzasadniająca powództwo wynajmującego o rozwiązanie najmu i nakazanie najemcy opróżnienia lokalu zachodzi także wówczas, gdy lokal stanie się z istotnych względów osobistych lub rodzinnych potrzebny wynajmującemu, a nie jest niezbędny najemcy. Pogląd ten jest wyrazem trafnego rozumienia treści i intencji art. 33 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (podobnie SN w wyroku z dnia 27 maja 1999 r., sygn. akt II CKN 362/98 (OSNC 1999, z 12, poz. 15). Ponadto wykładnia pojęcia "ważnej przyczyny" jest czymś innym niż ocena żądania wynajmującego w świetle zasad współżycia społecznego, bowiem nie chodzi tu o ocenę zachowania się wynajmującego żądającego rozwiązania umowy, lecz o ocenę i wyważenie interesów stron tej umowy ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 lipca 2002 roku, sygn. akt IV CKN 1214/00, opubl. Lex nr 80265). Mając na względzie powyższe stanowiska judykatury, stwierdzić należało, iż w okolicznościach niniejszej sprawy nie sposób twierdzić, aby pozwanym przedmiotowy lokal mieszkalny nr (...) przy ul. (...) w W. był niezbędny. Pozwani A. D.
(1), Ł. D. wraz z trójką małoletnich dzieci zamieszkują de facto u rodziców pozwanej – małżonków D. w ich domu w K. . Uzasadnionym jest twierdzenie, iż centrum życiowe rodziny D. znajduje się w K. , nie zaś w W. . W K. bowiem zamieszkuje A. D.
(1), która znajduje się pod stałą opieką (...) lekarzy od kilku lat, łączy ją umowa o pracę z Kopalnią (...) Sp. z o.o. w W. / k. 52/, dzieci małżonków D. również zamieszkują w K. , dwoje z nich uczęszcza do szkoły w W. i przedszkola w K. . Natomiast Ł. D. , choć pracuje w (...) firmie, odbywa podróże służbowe, przyjeżdża na weekendy do K. . Rodzice A. D.
(1)wciąż pomagają córce i jej mężowi opłacając czynsz za mieszkanie w W. oraz sprawując opiekę nad wnukami. W świetle powyższych okoliczności nie sposób uznać aby żywotne interesy małżonków D. koncentrowały się w W. . Wręcz przeciwnie, ośrodkiem funkcjonowania rodziny D. jest K. , tam na stałe bowiem przebywa A. D.
(1)wraz z tróją dzieci. Okoliczność, iż Ł. D. pracuje w W. - w ocenie Sądu – pozostaje bez wpływu na ustalenie centrum życiowego rodziny pozwanych, bowiem pierwszeństwo należy przyznać powiązaniom osobistym, a nie zawodowym. Skoro zatem życiowe interesy rodziny D. skumulowane są w K. , a nadto pozwani mieszkają i mogą nadal zamieszkiwać u rodziców A. D.
(1), to – w ocenie Sądu - istnieją przesłanki przemawiające za rozwiązaniem łączącego strony procesu stosunku najmu w oparciu o powołany na wstępie przepis. Na marginesie rozważań dodać należy, iż w dyspozycji małżonków D. pozostają oszczędności w wysokości około kilkudziesięciu tysięcy złotych, która to suma nie jest wystarczająca do zakupu mieszkania, jednakże z pewnością pozwala na wynajęcie mieszkania w W. , tym bardziej, że pozwany Ł. D. ma stałą pracę, a rodzice pozwanej A. D.
(1)wciąż wspierają ja finansowo. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie przepisu art. 11 ust. 10 uopl, przyznając prymat interesom właścicielskim powoda miasta (...) , któremu to przedmiotowy lokal jest niezbędny w celu realizacji zadań polegających na dostarczaniu pomocy mieszkaniowej osobom trzecim, w sytuacji gdy pozwani mogą zamieszkiwać w domu jednorodzinnym u rodziców pozwany A. D.
(1), po rozważeniu interesów obu stron toczącego się procesu, orzekł o uwzględnieniu powództwa o rozwiązanie stosunku najmu w stosunku do pozwanych ( pkt I wyroku). Wobec orzeczenia o rozwiązaniu stosunku najmu i tym samym niedysponowania przez pozwanych skutecznym wobec powoda uprawnieniem do władania lokalem mieszkalnym, rozstrzygnięcie w zakresie eksmisji pozwanych Sąd wydał na podstawie przepisu art. 222 § 1 k.c w zw. z art. 11 ust. 10 uopl ( pkt II wyroku). Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego w wyroku nakazującym opróżnienie lokalu sąd orzeka o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego, bądź o braku takiego uprawnienia wobec osób, których nakaz dotyczy. Obowiązek zapewnienia lokalu socjalnego ciąży na gminie właściwej ze względu na miejsce położenia lokalu podlegającego opróżnieniu. Zgodnie z art. 14 ust. 4 powołanej ustawy Sąd nie może orzec o braku uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego wobec: 1) kobiety w ciąży, 2) małoletniego, niepełnosprawnego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej lub ubezwłasnowolnionego oraz sprawującego nad taką osobą opiekę i wspólnie z nią zamieszkałą, 3) obłożnie chorych, 4) emerytów i rencistów spełniających kryteria do otrzymania świadczenia z pomocy społecznej, 5) osoby posiadającej status bezrobotnego, 6) osoby spełniającej przesłanki określone przez radę gminy w drodze uchwały - chyba że osoby te mogą zamieszkać w innym lokalu niż dotychczas używany. W okolicznościach niniejszej sprawy niezasadnym było pozytywne orzekanie o uprawnieniu pozwanych od otrzymania lokalu lojalnego, z uwagi na to, że rodzina D. ma możliwość zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych w K. , w domu rodziców pozwanej A. D.
(1), co potwierdziło przeprowadzone w toku niniejszego procesu postępowanie dowodowe. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 98 kpc w zw. z § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz.U. z 2013 r., poz. 461). z./ odpis wyroku wraz uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikom stron .