Sad powszechny, I C 195/12

Sygn. akt I C 195/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 kwietnia 2013 roku Sąd Okręgowy w Legnicy I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Mirosława Polak - Pawlaczek Protokolant: st. sekr. sądowy Katarzyna Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2013 r. w Legnicy sprawy z powództwa M. P. przeciwko A. C. o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego I. oddala powództwo, II. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 3.600 zł tytułem kosztów procesu. Sygn. akt IC 195/12 UZASADNIENIE Powód M. P. w pozwie skierowanym przeciwko A. C. wniósł o pozbawienie w całości wykonalności tytułu wykonawczego w postaci nakazu zapłaty Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 7 lutego 2012 roku, sygn. akt IC 5/12 zaopatrzonego w klauzulę wykonalności oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przewidzianych. W uzasadnieniu żądania powód podniósł, że na podstawie prawomocnego nakazu zapłaty zaopatrzonego w klauzulę wykonalności a nakazującego powodowi aby zapłacił na rzecz pozwanego kwotę 89.000 zł wraz z odsetkami i kosztami pozwany złożył wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Komornik wszczął postępowanie i dokonał zajęcia wynagrodzenia i konta bankowego powoda. Powód dokonał całkowitej spłaty zobowiązania, lecz pozwany nadal prowadzi przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne. Ograniczył jedynie postępowanie o kwotę 12.000 zł. Pozwany A. C. nie uznał żądania pozwu, wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania, w tym taryfowych kosztów zastępstwa prawnego. W odpowiedzi na pozew podniósł, iż twierdzenia powoda dotyczące spełnienia całości zobowiązania wynikającego z nakazu zapłaty wydanego przez Sąd Okręgowy w Legnicy w dniu 7 lutego 2012 roku w sprawie IC 5/12 nie polegają na prawdzie. Do chwili obecnej powód nie zapłacił pozwanemu części należności wynikającej z tego orzeczenia tj. około 53.000 zł wraz z odsetkami. Sąd ustalił: Powód M. P. i pozwany A. C. w dniu 17 października 2011 roku zawarli umowę sprzedaży udziałów mocą której pozwany sprzedał powodowi swoje udziały w Spółce (...) sp. z o.o. za kwotę 179.000 zł. Należność miała być wpłacona na konto pozwanego w terminie 3 dni. (dowód: umowa sprzedaży udziałów k. 36-38) Powód nie uzyskał spodziewanego kredytu i nie uiścił należności w terminie. Na poczet należności M. P. zapłacił A. C. gotówkę w kwocie 10.000 zł, na którą pozwany wystawił mu pokwitowanie. (dowód: pokwitowanie na k.6 akt INc 5/12 – bez daty, zeznania pozwanego) Następnie w dniu 2 grudnia 2011 roku powód przekazał pozwanemu gotówkę w kwocie 20.000 zł i sprzedał mu samochód A. za kwotę 50.000 zł. Pozwany wystawił mu tego dnia pokwitowanie na kwotę 70.000 zł. (dowód: pokwitowanie k. 12 akt, umowa kupna sprzedaży k.10 akt, zeznania pozwanego i świadka S. k. 60, 169 odwrót i 170, E. S. W. S. J. C. ) W dacie sprzedaży samochodu i wystawienia pokwitowania na kwotę 70.000 zł strony podpisały umowę kupna sprzedaży samochodu bez daty i numeru nadwozia. Pozwany po zawarciu umowy dopisał do tej umowy datę i numer silnika. (dowód: umowa k. 183, zeznania pozwanego) W dniu 2 grudnia 2011 roku strony podpisały umowę kupna-sprzedaży samochodu A. , lecz jego wydanie nie nastąpiło, ponieważ samochód znajdował się w warsztacie w celu naprawy stłuczonego reflektora. Powód przekazał pozwanemu dokumenty samochodu w języku niemieckim, ponieważ samochód był zarejestrowany na terenie Niemiec. (dowód: zeznania pozwanego, tłumaczenie z dnia 7 grudnia 2011 roku k. 81, kserokopia dowodu rejestracyjnego k. 100, płyta k. 161) Wobec problemów z rejestracją wynikających z zawarcia w Polsce umowy sprzedaży samochodu zarejestrowanego na terenie Niemiec sporządzono jeszcze dwie kolejne umowy kupna-sprzedaży samochodu z datą 6 grudnia 2011 roku, umiejscowione w C. i w K. . Pozwany i syn powoda K. P. w dniu 15 grudnia 2011 roku pojechali do Niemiec wyrejestrować samochód nabyty przez pozwanego. Umowa z 6 grudnia 2011 roku, umiejscowiona w K. i zawierająca cenę samochodu 39.200 zł była podstawą zarejestrowania samochodu i jego oclenia oraz rozliczenia z urzędem skarbowym. (dowód: zeznania pozwanego i świadka E. S. , W. S. , częściowo K. P. , J. C. , umowy k. 137, 143, 183, 193, informacja Urzędu Miejskiego we W. k. 136, informacja Urzędu Celnego k. 192, zaświadczenia k. 217, 218, zaświadczenie o opłaceniu cła i inne dokumenty celne k. 220-225 ) Pozwany oczekiwał na wydanie samochodu do 9 grudnia 2011 roku i wystąpił do Prokuratora z zawiadomieniem o przestępstwie . W dniu 9 grudnia 2011 roku powód przeprowadził badanie techniczne samochodu, a następnie przekazał go pozwanemu. W dniu 12 grudnia 2011 roku pozwany opłacił akcyzę, a dnia 21 grudnia 2011 roku samochód został zarejestrowany. (dowód: zeznania pozwanego, zawiadomienie k. 49, zeznania świadków E. S. , W. S. , J. T. C. , K. K. , zaświadczenie k. 52, informacja Urzędu Miasta k. 136-137, dokument opłaty akcyzy k. 220) W dniu 16 grudnia 2011 roku powód przekazał pozwanemu gotówkę w kwocie 10.000 zł na co pozwany wystawił pokwitowanie. (dowód: pokwitowanie k. 11) Pismem z dnia 13 stycznia 2011 roku pozwany wezwał powoda o zapłatę pozostałej do uiszczenia należności z tytułu sprzedaży udziałów w kwocie 89.000 zł, a wobec braku tej wpłaty wystąpił z powództwem do Sądu Okręgowego w Legnicy w dniu 30 stycznia 2012 roku. Sąd Okręgowy w Legnicy nakazem zapłaty z dnia 7 lutego 2012 roku nakazał M. P. aby zapłacił na rzecz A. C. kwotę 89.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 16 grudnia 2011 roku do dnia zapłaty oraz kwotę 1.112,50 zl tytułem kosztów procesu. Nakaz uprawomocnił się 9 marca 2012 roku i nadano mu klauzulę wykonalności. (dowód: akta Sądu Okręgowego w Legnicy sygn. INc 5/12) W dniu 13 marca 2012 roku pozwany złożył wniosek egzekucyjny do Komornika Sądu Rejonowego w L. . W okresie prowadzonej egzekucji Komornik wyegzekwował od powoda i powód dobrowolnie wpłacił pozwanemu następujące należności: - kwotę 7.214,85 zł w dniu 22 czerwca 2012 roku - kwotę 12.000 zł w dniu 6 lipca 2012 roku - kwotę 20.500 zł w dniu 11 lipca 2012 roku - kwotę 3.000 zł w dniu 21 sierpnia 2012 roku Łącznie pozwany otrzymał od pozwanego w okresie prowadzonej egzekucji kwotę 42.226,11 zł. Pozwany ograniczył egzekucję o kwoty otrzymane od powoda i wyegzekwowane w toku postępowania egzekucyjnego. Stan zaległości powoda na rzecz pozwanego w toku egzekucji wynosił na dzień 12 września 2012 roku kwotę należności głównej 55.545,07 zł, odsetki w kwocie 435,23 zł i dalsze odsetki ustawowe. Postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone tytułem zabezpieczenia roszczenia w niniejszej sprawie. (dowód: akta Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w L. C. W. sygn. KM 978/12) Sąd uznał: Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą roszczenia powoda jest przepis art. 840§1 pkt 2 k.p.c. Zgodnie z jego dyspozycją dłużnik może żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności jeżeli po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może oprzeć powództwo także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, a także zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zarzut ten nie był przedmiotem rozpoznania w sprawie. Okoliczności związane z zawarciem umowy sprzedaży udziałów, należność wynikająca z umowy oraz termin jej wykonania są między stronami bezsporne. Strony nie kwestionowały również wysokości i terminów poszczególnych wpłat dokonanych przez powoda z tytułu wykonania umowy. Jak wynika z ustaleń Sądu wszystkie należności uiszczone przez powoda wobec pozwanego zostały przez A. C. pokwitowane, a w toku egzekucji pozwany jako wierzyciel ograniczał wniosek egzekucyjny w takim zakresie, w jakim otrzymywał kolejne należności wyegzekwowane przez komornika i uiszczone dobrowolnie przez powoda. W niniejszej sprawie powód podnosił, że sprzedał pozwanemu samochód A. za kwotę 50.000 zł. Twierdził również, że w dniu 2 grudnia 2011 roku przekazał pozwanemu gotówkę w kwocie 70.000 zł, na którą otrzymał pokwitowanie. Podkreślił równocześnie, że przekazanie gotówki miało miejsce wcześniej, a zawarcie umowy kupna sprzedaży samochodu nastąpiło w innym, późniejszym terminie. Pozwany nie kwestionował faktu nabycia samochodu A. za cenę 50.000 zł, o którą zmniejszył się dług powoda. Równocześnie zarzucił, że zawarcie umowy kupna sprzedaży samochodu nastąpiło w dniu 2 grudnia 2012 roku i tego samego dnia, równocześnie z zawarciem umowy dotyczącej samochodu A. , powód przekazał mu gotówkę w kwocie 20.000 zł i pozwany wystawił mu pokwitowanie na sumę 70.000 zł obejmującą należność za zakupiony samochód i otrzymaną gotówkę. Powód dowodził przed Sądem, że zawarcie umowy kupna-sprzedaży samochodu nastąpiło w innej dacie, a zatem pokwitowanie nie mogło obejmować należności za przekazany pozwanemu samochód A. . Podniósł zatem, że jego dług jest niższy o 50.000 zł niż uznaje to pozwany, Istota sporu sprowadza się o badania zarzutów powoda dotyczących całkowitej spłaty zobowiązania wobec pozwanego, a w szczególności rozliczeń stron dotyczących sprzedaży samochodu i wystawienia przez pozwanego w dniu 2 grudnia 2011 roku pokwitowania na kwotę 70.000 zł. Przeprowadzone postępowanie dowodowe jednoznacznie potwierdziło, że twierdzenie powoda o tym, że umowa kupna sprzedaży samochodu A. została zawarta w innym terminie aniżeli wystawienie przez pozwanego pokwitowania na sumę 70.000 zł jest nieuprawnione. Powód wykazał, że po zawarciu umowy w grudniu 2011 roku jeszcze korzystał z samochodu A. . Tę okoliczność potwierdzili świadkowie J. K. , E. S. , W. S. , K. P. , A. Ż. , K. B. i M. R. . Potwierdził tę okoliczność również pozwany, który przedstawił swoje doniesienie do Prokuratury z dnia 9 grudnia 2011 roku i dowód badania technicznego samochodu z dnia 9 grudnia 2011 roku przeprowadzonego przez powoda jako dowód tego, że co najmniej do 9 grudnia 2011 roku samochód pozostawał w posiadaniu M. P. . Fakt korzystania przez powoda z tego samochodu co najmniej do dnia 9 grudnia 2011 roku nie jest jednak – zdaniem Sądu - dowodem na to, ze umowa miałaby zostać zawarta we wskazanym przez powoda terminie około 19-20 grudnia 2011 roku, albowiem przeczą temu wyniki postępowania dowodowego. W ocenie Sądu twierdzenia pozwanego, że umowa była przez strony zawarta w dniu 2 grudnia 2011 roku zostały przez niego należycie poparte innymi dowodami w sprawie. Pozwany przyznał, że podpisując umowę strony nie zapisały daty jej zawarcia i pozwany sam tę datę dopisał na posiadanym egzemplarzu umowy. Wskazał również, że od dnia 5 grudnia 2011 roku dysponował dowodem rejestracyjnym (niemieckim) samochodu A. . Świadczy o tym data nagrania widoku tego dokumentu na przedłożonej przez niego płycie (k.161), data tłumaczenia tego dokumentu w dniu 7 grudnia 2011 roku, a także daty zawarcia kolejnych umów w dniu 6 grudnia 2011 roku, które stanowiły podstawę opłaty przez pozwanego akcyzy w dniu 12 grudnia 2011 roku i rejestracji samochodu w dniu 21 grudnia 2011 roku. Zeznania pozwanego znalazły potwierdzenie w zeznaniach przesłuchanych świadków, w szczególności J. S. , który był obecny przy zawarciu umowy kupna sprzedaży –samochodu, a także w zeznaniach żony pozwanego J. C. . Te zeznania są spójne, logiczne i wzajemnie się uzupełniają. Na szczególny walor zasługują zeznania J. S. złożone przed Sądem Rejonowym w Legnicy w sprawie IV P 55/12. Świadek składając zeznania w niniejszej sprawie przyznał, że zawarcie umowy kupna sprzedaży samochodu odbyło się w jego obecności początkiem grudnia 2011 roku. Składając zeznania przez Sądem Rejonowym stwierdził, że zawarcie umowy nastąpiło 2 grudnia 2011 roku i wyjaśnił, ze sprawdził tę datę już po złożeniu zeznań w niniejszej sprawie w oparciu o swoje pokwitowanie należności, którą otrzymał w tej samej dacie, co zawarta między stronami umowa dotycząca sprzedaży samochodu za kwotę 50.000 zł. Okoliczności związane z zawarciem umowy opisał szczegółowo również pozwany i jego zeznania należy uznać za logiczne i wiarygodne. W tej sytuacji nie mogą się ostać zeznania świadka I. P. , która twierdziła, że była obecna przy wręczeniu pozwanemu sumy 70.000 zł i wystawieniu przez niego pokwitowania tej kwoty, a także, że zawarcie umowy kupna-sprzedaży samochodu nastąpiło później niż przekazanie gotówki i wystawienie pokwitowania. Nie są również wiarygodne zeznania K. P. , który zeznał, że fizyczna sprzedaż nastąpiła 15 grudnia 2011 roku. . Te zeznania w ocenie Sądu nie zasługują na wiarę, albowiem pozostają w sprzeczności z innymi dowodami w sprawie. Zeznania świadka K. P. potwierdzają jedynie datę wyrejestrowania samochodu A. w Niemczech i okoliczność, że w tej dacie samochód był w C. (miejscowość zamieszkania pozwanego). W tych okolicznościach, skoro za wiarygodne uznał Sąd twierdzenie pozwanego o tym, ze wbrew zarzutom powoda, umowa kupna sprzedaży samochodu i wystawienie pokwitowania na kwotę 70.000 zł nastąpiły tego samego dnia – 2 grudnia 2011 roku - to tym samym za wiarygodne uznać należy również, że pokwitowanie obejmowało zarówno cenę samochodu jak i otrzymaną przez pozwanego gotówkę w kwocie 20.000 zł. Znamiennym dla tej oceny jest również, że powód nie podniósł zarzutu przeciwko wydanemu przeciwko niemu nakazowi zapłaty w sprawie INc 5/12, który oparto na tym samym założeniu, że pokwitowanie kwoty 70.000 zł stanowiło równocześnie rozliczenie zakupu samochodu A. . Podniósł ten zarzut dopiero twierdząc, ze spłacił całą należność, podnosząc argumenty, które miałyby powstać jeszcze przed powstaniem tytułu egzekucyjnego. Powód kwestionował autentyczność swego podpisu na kolejnych umowach kupna-sprzedaży samochodu datowanych 6 grudnia 2011 roku. Ta okoliczność pozostaje bez wpływu na treść ustaleń Sądu, skoro od 5 grudnia 2011 roku pozwany dysponował dowodem rejestracyjnym samochodu, a w dniu 7 grudnia 2011 roku sporządził jego tłumaczenie na potrzeby opłacenia akcyzy w dniu 12 grudnia 2011 roku i jego późniejszej rejestracji. Z tych powodów Sąd ostatecznie pominął dowód z opinii biegłego grafologa na okoliczność badania autentyczności podpisów na dwóch umowach datowanych 6 grudnia 2011 roku, albowiem uznał tę okoliczność za zbędną dla postępowania. Sąd pominął również dowód z zeznań powoda, albowiem powód nie usprawiedliwił swojej nieobecności w dniu 1 marca 2013 roku mimo wezwania do osobistego stawiennictwa pod rygorem pominięcia tego dowodu (k. 176 i 214 akt). Powód nie stawił się również na kolejnej rozprawie (z powodu choroby, którą właściwie udokumentował). Sąd nie uwzględnił jego wniosku o odroczenie rozprawy uznając, że zmierza on jedynie do zbędnego przedłużenia postępowania wobec zawieszenia postępowania egzekucyjnego. W powyższych okolicznościach przyjął Sąd, że powód nie dostarczył dowodów na poparcie swoich twierdzeń o wygaśnięciu jego zobowiązania z powodu jego całkowitej spłaty. Na marginesie należy dodać, że nawet, gdyby przyjąć zarzut powoda odnośnie rozliczenia samochodu za trafny – czego nie wykazano w tym postępowaniu - to i tak powód byłby zobowiązany do zapłaty pozostałej, nie uiszczonej kwoty wynikającej z egzekwowanego tytułu wykonawczego w wysokości 5.545,07 zł (zaległość 55.545,07 zł – ewentualna kwota 50.000 zł = 5.545.07 zł). Zważywszy jednak na to, że powód tej okoliczności nie udowodnił, to należy przyjąć, że M. P. jest nadal zobowiązany do zapłaty należności wobec A. C. w kwocie 55.545,07 zł. Skoro pozwany ograniczył postępowanie egzekucyjne do tej należności to powództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, będącego podstawą postępowania egzekucyjnego nie mogło być uwzględnione. Z tych powodów Sąd uznał, brak jest podstaw do uwzględnienia żądania z mocy art. 840 k.p.c. , a zatem powództwo podlegało oddaleniu. Orzeczenie o kosztach wynika z treści art. 98 k.p.c.