Sad powszechny, I Ca 129/13

Sygn. akt I Ca 129/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 października 2013 roku Sąd Okręgowy we Włocławku Wydział I Cywilny w składzie : Przewodniczący : SSO Lucyna Samolińska Sędziowie: SO Maria Woźniak SO Mariusz Nazdrowicz (spraw .) Protokolant: st. sekr. sąd. Renata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 10 października 2013 roku we Włocławku na rozprawie sprawy z powództwa Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w A. przeciwko M. K. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Aleksandrowie Kujawskim z dnia 13 lutego 2013r. , sygnatura akt I C 210/11

1. oddala apelację;
2. obciąża Skarb Państwa kosztami postępowania apelacyjnego, od uiszczenia których zwolniony był pozwany;
3. przyznaje od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Aleksandrowie Kujawskim na rzecz adwokata R. K. , prowadzącego Kancelarię Adwokacką w C. kwotę 300,00 ( trzysta ) złotych wraz z należnym podatkiem VAT tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanemu z urzędu w postępowaniu apelacyjnym. Sygn. akt I Ca 129/13 U z a s d n i e n i e Wyrokiem z dnia 13 lutego 2013 r. Sąd Rejonowy w Aleksandrowie Kujawskim zasądził od pozwanego M. K. na rzecz powódki Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w A. kwotę 4750 zł rozkładając ją na 47 rat (46 pierwszych po 100 zł, a ostatnia w wysokości 150 zł), płatnych do dnia 25 każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat; oddalił powództwo w zakresie dochodzonych odsetek oraz zasądził od strony pozwanej koszty procesu w kwocie 238 zł. Oprócz tego przyznał od Skarbu Państwa na rzecz adwokata reprezentującego pozwanego kwotę 738 zł ( w tym podatek VAT) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Podstawą tego rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i ich ocena prawna: W budynku przy ul. (...) w A. pierwszy lokal został wyodrębniony w dniu 8 października 1999 r. . Łącznie w tym wielo- mieszkaniowym, trzykondygnacyjnym domu wyodrębniono 11 lokali. Dla nieruchomości wspólnej urządzona jest w Sądzie Rejonowym w Aleksandrowie Kujawskim księga wieczysta (...) . Pozwany nabył prawo odrębnej własności lokalu (oznaczonego nr 8) umową zawartą w formie aktu notarialnego w dniu 6 października 1999 r. Lokal ten usytuowany jest na drugim piętrze, jego łączna powierzchnia wynosi 72,3 m 2 . Stosownymi uchwałami Wspólnoty Mieszkaniowej zostały ustalone zaliczki na zarząd nieruchomością wspólną i fundusz remontowy ( pierwotnie w kwocie 1 zł/m 2 , a następnie 1,98 zł/m 2 ). M. K. nie płacił z tego tytułu jakichkolwiek należności. Nie odbierał kierowanej do niego korespondencji, gdyż zawierała ona błąd w pisowni jego nazwiska (zamiast zmiękczenia „zi” używano „ź”). Pozwany utrzymuje się z renty w wysokości 542 zł, z której opłaca alimenty na dziecko w wysokości 120 zł. Mieszka razem z siostrą , z którą wspólnie pokrywają należności za światło i ogrzewanie. Położył papę termozgrzewalną nad częścią swojego mieszkania i malował klatkę schodową (na farbę złożył się z sąsiadem). W oparciu o te ustalenia Sąd I instancji uznał, że powództwo w części dotyczącej kwoty głównej zasługiwało na uwzględnienie . Obowiązek płacenia zaliczek na koszty zarządu nieruchomością i fundusz remontowy wynika z przepisów ustawy z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jedn.: Dz.U. z 2000 r. , Nr 80, p.903 ze zm.), a konkretnie przepisu 13 ust 1 w/w ustawy. Dodatkowo w przedmiotowej sprawie został on podkreślony w treści aktu notarialnego z 6 października 1999 r.. Wysokość zaliczek została określona w uchwałach powódki, które obowiązują wszystkich jej członków.Wielkość zadłużenia pozwanego nie budzi wątpliwości co do zgodności z rzeczywistością. Biorąc jednak pod uwagę trudną sytuację materialną M. K. oraz całkowite niezrozumienie zasad korzystania z lokalu Sąd rozłożył na podstawie art. 320 kpc zasądzoną kwotę na raty. Starał się w ten sposób nie doprowadzić do konieczności podjęcia przez powódkę działań zmierzających do sprzedaży lokalu w drodze licytacji. Nie chcąc generować dla pozwanego dodatkowych obciążeń odstąpił od obciążenia go ustawowymi odsetkami za opóźnienie oddalając w tej części powództwo ( art. 5 kc ). Odnosząc się do przeprowadzonego przez M. K. remontu Sąd Rejonowy podkreślił, że nie miało to wpływu na ocenę zasadności dochodzonego roszczenia. Samowolny remont części wspólnej budynku nie powinien w ogóle mieć miejsca, ponadto strona pozwana- reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – nie wystąpiła z powództwem wzajemnym ani nie podniosła zarzutu potrącenia. O kosztach procesu Sąd meriti orzekł na podstawie art. 98 § 1 kpc , a o kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu pozwanemu w myśl § 15 ust 1 w zw. z § 2 ust 1 i 2 oraz § 6 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie… (tekst jedn.: Dz.U. 2013.461). W osobiście sporządzonej apelacji pozwany zakwestionował powyższy wyrok dając wyraz niezadowoleniu z zapadłego rozstrzygnięcia. Podtrzymał w szczególności twierdzenie o nieistnieniu wspólnoty i braku podstaw prawnych do obciążenia go jakimikolwiek kosztami . W uzupełnieniu apelacji (sporządzonym przez reprezentującego go adwokata) zarzucił naruszenie przepisu art. 233 § 1 kpc poprzez uwzględnienie dowodów w postaci kserokopii wskazanych uchwał Wspólnoty (ustalających stawki odpłatności) i dokonanie ustaleń zgodnie z ich treścią, gdy kserokopie te – nie potwierdzone za zgodność - nie mają mocy dowodowej. Powołując się na powyższe skarżący wniósł o zmianę wyroku i oddalenie powództwa względnie o „uchylenie orzeczenia w całości”. Powódka nie zajęła stanowiska odnośnie złożonego środka odwoławczego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja wobec braku jakichkolwiek uzasadnionych podstaw nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd Rejonowy w Aleksandrowie Kujawskim dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, wystarczających do rozstrzygnięcia sprawy. Ustalenia te Sąd odwoławczy przyjął jako własne czyniąc je podstawą orzeczenia w postępowaniu apelacyjnym. Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu obrazy prawa procesowego należy wskazać , że w orzecznictwie podkreślono (wyrok Sądu Najwyższego z 11 stycznia 2008 r. V CSK 187/07 nie pub.:, LEX nr 621786, wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z 11 kwietnia 2013 r. I ACa 31/13 nie pub.:, LEX nr 1313413), iż dopuszczalne jest złożenie kserokopii zamiast właściwego dokumentu, jeżeli strona przeciwna nie kwestionuje tej kserokopii i nie wnosi o przedłożenie oryginalnego dokumentu. Jest to podstawą do przyjęcia, że nastąpiło przyznanie w ten sposób okoliczności, na które kserokopie miałby wskazywać ( art. 229 kpc ). Dodać można, że złożenie przez powódkę w niniejszej sprawie kserokopii uchwał Wspólnoty stanowiło w istocie „powołanie się” na dokumenty w rozumieniu art. 129 kpc . Wbrew twierdzeniom skarżącego Sąd nie dopuścił dowodów z kserokopii dokumentów, jak również takich dowodów nie przeprowadził. Okoliczności faktycznie wynikające z „powołanych dokumentów” nie były przecież sporne i jako takie nie wymagały przeprowadzenia postępowania dowodowego. Pozwany nie kwestionował bowiem wysokości stawek na koszty zarządu nieruchomością i fundusz remontowy. Sąd meriti miał więc także wszelkie podstawy do przyjęcia za prawdziwe tych faktów bez dowodów ( art. 230 kpc ). Żadnych wątpliwości nie budzi prawidłowość zastosowania przez Sąd Rejonowy przepisów prawa materialnego. Apelujący ponownie utrzymywał, że nie jest członkiem powodowej Wspólnoty, co nie znajduje jakiegokolwiek oparcia w faktach. Można w tych warunkach jedynie powtórzyć za Sądem I instancji , że wspólnota mieszkaniowa powstaje z mocy prawa w każdej nieruchomości zabudowanej budynkiem wielolokalowym, w której dotychczasowy właściciel wyodrębnił i przeniósł własność choćby jednego lokalu. Każdy właściciel mieszkania w takim budynku jest nawet wbrew swojej woli członkiem wspólnoty i obowiązują go przepisy ustawy o własności lokali i podjęte uchwały (chyba, że te ostatnie zostały wyeliminowane z obrotu prawnego). Jednym z podstawowych jest konieczność uiszczania zaliczek na koszty zarządu związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej oraz na fundusz remontowy, jeżeli taki został powołany. Z tego obowiązku pozwany niewątpliwie się nie wywiązywał, a powódka zasadnie dochodziła wykonania zobowiązania ( art. 353 § 1 kc w zw. z art. 13 ust. 1 w/w ustawy). Sąd a quo w należyty sposób uwzględnił też sytuację majątkowa pozwanego i rozłożył zasadniczą kwotę na szereg niskich rat oddalając powództwo co do odsetek na podstawie art. 5 kc. Trudna sytuacja finansowa zobowiązanego nie może jednak prowadzić do unicestwienia jego obowiązków w całości, gdyż zastosowanie art. 5 kc nie może skutkować utratą prawa podmiotowego, a do tego doprowadziłoby oddalenie na tej podstawie powództwa. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy we Włocławku na podstawie art. 385 kpc oddalił apelację. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu pozwanemu w postępowaniu apelacyjnym rozstrzygnięto na podstawie art. 29 ust 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. „ Prawo o adwokaturze ” ( tekst jedn.: Dz.U. z 2009 r., Nr 146 p. (...) ze zm.) biorąc pod uwagę stawki wynikające z § 13 ust. 1 pkt. 1 w zw. z § 6 pkt. 3 i § 2 ust. 3 przywołanego rozporządzenia z 28 września 2002 r.. Koszty te przyznano w całości adwokatowi reprezentującemu M. K. począwszy od 29 maja 2013 r. gdyż adwokat sporządzający uzupełnienie apelacji nie złożył oświadczenia , o którym mowa w § 20 w/w rozporządzenia. SSO M. W. SSO L. S. SSO M. N.