Sad powszechny, II Ca 137/14

Sygn. akt II Ca 137 /14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 kwietnia 2014r. Sąd Okręgowy w Świdnicy, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Grażyna Kobus Sędziowie: SO Barbara Nowicka SO Jerzy Dydo Protokolant: Alicja Marciniak po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2014r. w Świdnicy na rozprawie sprawy z powództwa R. F. przeciwko (...) w B. o zapłatę 209,33zł na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 8 stycznia 2014r., sygn. akt I C 1578/13 I oddala apelację; II zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej 60zł kosztów postępowania apelacyjnego. Sygn..akt II Ca 137/14 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 8.01.2014r Sąd Rejonowy w Kłodzku I Wydział Cywilny oddalił powództwo R. F. przeciwko (...) w B. o zapłatę kwoty 209,33 zł, umorzył postępowanie w części, w której powód ograniczył powództwo oraz obciążył powoda kosztami procesu. Sąd Rejonowy ustalił, że powód był członkiem pozwanej (...) w okresie od 4.03.1970r do 2.11.2011r i w 1970r wniósł udział członkowski w kwocie 500 starych złotych. W zmienionym w 2011r statucie pozwanej (...) wartość udziału, który członek spółdzielni obowiązany jest wnieść określono na 200 zł. Na wezwanie powoda o zwrot wkładu członkowskiego strona pozwana poinformowała go, że w związku z denominacją złotego po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego w 2011r otrzyma kwotę 0,05 zł. Powód ponownie wezwał stronę pozwaną do zapłaty 207,91 zł z odsetkami ustawowymi. Udział powoda po denominacji w kwocie 0,05 zł został zaliczony na poczet bieżących opłat za używanie lokalu przez powoda i zaksięgowany w kartotece czynszowej w dniu 1.10.2013r. Przy tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy uznał powództwo za bezzasadne. Roszczenie powoda o zwrot udziału było zgodne z art. 26 § 1 prawa spółdzielczego i co do zasady słuszne. Według Sądu Rejonowego powodowi należał się zwrot udziału faktycznie wniesionego w 1970r, a nie udziału w kwocie 200 zł ustalonego w zmienionym statucie w 2011r. Zgodnie z ustawa z dnia 7.07.1994r o denominacji złotego udział członkowski powoda, podobnie jak wszystkie inne zobowiązania i należności pieniężne powstałe przed 1 stycznia 1995r, a płatne po tej dacie, podlegały przeliczeniu w stosunku 10.000 z złotych za 1 nowy złoty. Zatem udział członkowski powoda po denominacji wyniósł 0,05 zł i skoro został zaliczony na poczet bieżących opłat za używanie lokalu, roszczenie powoda było bezzasadne. Sąd Rejonowy wskazał również, że udział członkowski w (...) nie podlegał waloryzacji co wynika z art. 1 ust.1 ustawy z dnia 30.09.1991r o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw. Sąd Rejonowy umorzył postepowanie w części w której powód ograniczył powództwo na podstawie art.355 kc. O kosztach procesu orzekł na podstawie art.98 kpc . Od wyroku Sądu pierwszej instancji apelację wniósł powód zaskarżając wyrok w części oddalającej powództwo i rozstrzygającej o kosztach procesu i zarzucił: naruszenie prawa materialnego po przez dokonanie niewłaściwej wykładni przepisów art.19 ust.l. i art. 26 § 1 . w związku z przepisem art.21 ustawy z dnia 16-09-1982r. Prawo Spółdzielcze [t. jedn. z 2003r. Nr 188 , poz.1848 ze zm.] polegające na tym , iż Sąd I-wszej Instancji nie zwrócił uwagi , iż w przepisie art. 26 . § 1 . tejże ustawy , ustawodawca użył pojęcia : wypłata udziału byłego członka natomiast w przepisie art.21 tejże ustawy ustawodawca użył pojęcia „żądanie zwrotu wpłat dokonanych na udział.; naruszenie prawa materialnego po przez dokonanie niewłaściwej wykładni przepisu art. 1 . ust.l. Ustawy z dnia 30 sierpnia 1991r o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw . (Dz.U. Nr 83, poz. 373ze zm.) , na podstawie którego to przepisu Sąd I-wszej instancji bezzasadnie doszedł do wniosku , iż udziały członkowskie w spółdzielniach mieszkaniowych nie podlegają w ogóle waloryzacji tym czasem należało wnioskować jedynie , że ustawa ta nie ma zastosowania do waloryzowania udziałów członkowskich w spółdzielniach mieszkaniowych , co oznacza , iż udziały członkowskiego w spółdzielniach mieszkaniowych mogą być waloryzowane na podstawie innych ustaw np. ustawy Prawo Spółdzielcze ; naruszenie prawa materialnego po przez dokonanie niewłaściwej wykładni przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o denominacji złotego (Dz.U . Nr 84, I I2ozj386) w szczególności art.4 .ust.l. tejże ustawy polegające na tym , iż Sąd I-wszej Instancji bezzasadnie przyjął, iż członek spółdzielni ma prawo majątkowe do wniesionego podstawowego (wymaganego przez statut), nie zwróciwszy uwagi ,iż z przepisów art.21 i art.27 . §

1. Prawa Spółdzielczego wynika jasno , iż członkowi spółdzielni żadne prawo majątkowe do udziałów podstawowych nie przysługuje dopóty dopóki jest on członkiem spółdzielni, dopiero z chwilą ustania jego członkostwa powstaje prawo byłego członka do żądania zwrotu udziałów , zaś po stronie Spółdzielni zobowiązanie najpierw nie wymagalne do zwrócenia mu tych udziałów , które staje się wymagalne nie wcześniej niż po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego za rok w którym ów członek utracił prawa członkowskie w Spółdzielni. Poza tym należy pamiętać ,iż istota ustawy sprowadza się do jednorazowego przeliczenia ze starych złotych na nowe złote dokonywanym wedle stanu na dzień 01-01-1995r. a zatem ustawa niema zastosowania do praw majątkowych i zobowiązań zarówno wymagalnych jak i nie wymagalnych powstałych po dniu 01-01-1995r. a mniejszej sprawie idzie prawa majątkowego powoda i zobowiązanie strony pozwanej , które powstało po dniu 01-01-1995r. Z ustawy tej należy wyciągnąć jedynie wniosek , iż wszelkie zobowiązania pieniężne zarówno wymagalne jak i nie wymagalne , które powstały przed dniem 01-01-1995r. po tej dacie będą i mogą być wypłacane w nowych złotych przy zastosowaniu przelicznika przewidzianego w art.2.ust.
2. tejże ustawy, przy czym zgodnie z art.
3. ust.l. i ust.
4. w okresie do 31-12-1996r. mogą one być nadal wypłacane w starych złotych w wysokościach nominalnych (bez jakichkolwiek przeliczników a zatem należy stwierdzić , iż ustawa ta w niniejszej sprawie nie miała żadnego zastosowania. Pozwana (...) dokonują po dniu 01-01-1995r. zmian w wysokości udziałów członkowskich winna była wyrównywać wysokość udziałów wniesionych do (...) przed dniem 01-01-1995r. do wysokości nowych obowiązujących udziałów członkowskich tak by wszyscy członkowie (...) mieli równe prawa, nie zaś działać z pokrzywdzeniem osób które wniosły udziały członkowskie przed dniem 01-01-1995r. i preferować członków, którzy zrobili to po tym dniu. Wobec powyższych zarzutów powód wniósł o: - zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie od strony pozwanej (...) w B. na rzecz powoda R. F. kwoty 209,28 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 04 października 2013r. do dnia zapłaty; - zasądzenie od strony pozwanej na rzecz powoda kosztów procesu I instancji w kwocie 167,-zł w tym kwoty 30,-zl opłaty sądowej od pozwu , 17,-zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz 120,-zł kosztów zastępstwa procesowego; - zasądzenie od strony pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego w kwocie 90,-zł; Sąd Okręgowy zważył: Apelacja jest bezzasadna. Nietrafne są zarzuty naruszenia prawa materialnego wskazane w apelacji. Wprawdzie użyta w art. 26 § 21 i art.21 prawa spółdzielczego terminologia „wypłata udziału”, „zwrot wpłat dokonanych na udziały” nie jest jednolita, nie może ulegać wątpliwości, że po wystąpieniu członka ze spółdzielni należy mu się zwrot tej kwoty, która wpłacił na udział. Racje ma Sąd Rejonowy uznając, że udział ustalony w zmienionym statusie w 2011r w kwocie 200 zł nie może być przedmiotem roszczenia powoda. Skarżący w apelacji sugeruje, że pozwana (...) dokonując po dniu 1.01.1995r zmian w wysokości udziału winna była wyrównać wysokość udziału do (...) przed dniem 1.01.1995r, ale nie wskazuje na jakiej podstawie i z jakich środków miałoby to nastąpić. Taki wniosek jest więc zupełnie nie do przyjęcia. Skoro powodowi po wystąpieniu ze (...) należał się zwrot rzeczywiście dokonanej wpłaty na udział w wysokości 500 starych złotych, to słusznie Sąd Rejonowy uznał, że zobowiązanie strony pozwanej podlega ustawie z dnia 7.07.1994r o denominacji złotego . Sąd Rejonowy nie naruszył również art.1 ust.1 ustawy z dnia 30.08.1991r o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw przez stwierdzenie, że zgodnie z tym przepisem udziały członkowskie w spółdzielniach mieszkaniowych nie podlegają waloryzacji. Możliwość waloryzacji świadczeń pieniężnych jest przewidziana co do zasady w art.358 1 § 3 kc , ale aby z niej skorzystać trzeba wytoczyć stosowne powództwo. Przedmiotem rozpoznanej sprawy nie było żądanie waloryzacji świadczenia pieniężnego lecz zwrot wpłaty dokonanej na udział. Każdy ma oczywiście świadomość, że siła nabywcza pieniądza w roku 1970 jest inna niż trzydzieści lat później, niemniej spełnienie świadczenia pieniężnego następuje przez zapłatę sumy nominalnej zgodnie z zasadą nominalizmu ( art.358 1 1 kc ). Z powyższych względów apelacja na podstawie art. 385 kpc podlegała oddaleniu. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 kpc .