Sad powszechny, I C 613/14

Sygn. akt I C 613/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 maja 2014 roku Sąd Rejonowy w Kłodzku Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący SSR Daria Ratymirska Protokolant Daria Paliwoda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2014 w Kłodzku sprawy z powództwa (...) Bank (...) S.A. we W. przeciwko T. K. o zapłatę kwoty 1.120,64 zł oddala powództwo. sygn. akt I C 613/14 UZASADNIENIE Strona powodowa (...) Bank (...) S.A. we W. wniosła pozew przeciwko T. K. o zapłatę kwoty 1120,64 zł z odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP w stosunku rocznym od kwoty 894,37 zł od dnia 16.11.2013r. do dnia zapłaty. W uzasadnieniu podała, że w dniu 4 maja 2007r. udzieliła pozwanej limitu kredytowego. Pozwana była zobowiązana do spłaty limitu kredytowego w miesięcznych ratach w wysokości podanej w umowie. Pomimo wezwań, pozwana nie wywiązała się z obowiązku spłaty należności. W związku z tym, po upływie terminu, do którego pozwana była zobowiązana uregulować zadłużenie, całość zadłużenia stała się wymagalna. Powód wskazał, że należności objętych pozwem dochodzi na podstawie wyciągu z dnia 15.11.2013r. Na kwotę dochodzoną pozwem składa się: należność główna w kwocie 894,37 zł, odsetki za okres od dnia 4 maja 2007r. do dnia 15 listopada 2013r. w kwocie 136,27 zł, opłaty, prowizje i opłaty za prowadzenie rachunku w kwocie 90 zł, a nadto dalsze odsetki od dnia 16 listopada 2013r. do dnia zapłaty, od kwoty 894,37 zł w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP w stosunku rocznym. Na rozprawie w dniu 15 maja 2014r. pozwana zarzuciła, że nie ma środków na zapłatę należności Banku. Potwierdziła, że zawarła z powodem umowę o przyznanie limitu kredytowego w dniu 4 maja 2007r. oraz, że dokonywała operacji, wskazanych przez powoda. Podniosła, że nie wie, w jaki sposób została obliczona kwota 894,37 zł, tytułem należności głównej, pozostającej do spłaty. Zarzuciła, że nie wpłacała na rachunek wymaganej kwoty 50 zł przez ostatnie 3 miesiące przed wypowiedzeniem umowy przez Bank. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 4 maja 2007r. strony zawarły umowę o przyznanie limitu kredytowego, na podstawie której Bank przyznał pozwanej limit kredytowy do kwoty 900 zł (§1), zaś pozwana zobowiązała się do spłaty limitu w okresach miesięcznych na wskazany rachunek bankowy w wysokości i terminach określonych w wyciągu z rachunku, generowanym każdego pierwszego dnia miesiąca i wysyłanym na adres korespondencyjny pozwanej. Wymagana spłata minimalna, zgodnie z umową, wynosiła 5% kwoty przyznanego limitu (§5). Dowód: umowa (k-20) W dniu 15 listopada 2013r. strona powodowa wystawiła na podstawie art. 95 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Prawo bankowe , wyciąg z ksiąg banku, stwierdzając, że należności pozwanej wobec powoda, na podstawie umowy o przyznanie limitu kredytowego z dnia 4 maja 2007r r., wynoszą łącznie 1120,64zł, w tym: należność główna w kwocie 894,37 zł, odsetki umowne za okres od dnia 4 maja 2007r. do dnia 15 listopada 2013r. w kwocie 136,27 zł, opłaty i prowizje w kwocie 60 zł, opłaty za prowadzenie rachunku w kwocie 30 zł, a nadto dalsze odsetki od dnia 16 listopada 2013r. do dnia zapłaty, od kwoty 894,37 zł w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP w stosunku rocznym. Dowód: wyciąg z ksiąg banku (k-26) Pismem z dnia 20.08.2013r. strona powodowa wypowiedziała pozwanej umowę o przyznanie limitu kredytowego z dnia 4.05.2007r., z 30-dniowym okresem wypowiedzenia. Zarazem wezwał pozwaną do zwrotu niewykorzystanego kredytu wraz z odsetkami należnymi Bankowi za okres korzystania z kredytu oraz zapłaty zaległych opłat i prowizji, łącznie w kwocie 1238,72 zł, w terminie 30 dni od otrzymania pisma, co nastąpiło w dniu 30.08.2013r.. Dowód: pismo z dnia 20.08.2013r. (k-27-29). Sąd zważył, co następuje: Powództwo podlegało oddaleniu. Rzeczą powoda było wykazanie, że pozwana nie wywiązała się z obowiązku spłaty limitu kredytowego, wynikającego z umowy z dnia 4 maja 2007r., że w związku z tym całość zadłużenia stała się wymagalna, oraz, że należność główna, z tego tytułu wynosi 894,37 zł. Tymczasem twierdzenia powoda, zawarte w uzasadnieniu pozwu, pozostały gołosłowne. Strona powodowa nie udowodniła faktów, z których wywodzi skutki prawne, w postaci możliwość żądania zapłaty od pozwanej kwoty dochodzonej pozwem ( art. 232 kpc w zw. z art. 6 kc ). Zgodnie z zawartą umową, pozwana zobowiązała się do spłaty limitu w okresach miesięcznych na wskazany rachunek bankowy, w wysokości i terminach, określonych w wyciągu z rachunku, generowanym każdego pierwszego dnia miesiąca i wysyłanym na adres korespondencyjny pozwanej. Powód nie wyjaśnił w jakim okresie pozwana uchybiła obowiązkowi zapłaty, ani nie wykazał podstawy prawnej wypowiedzenia umowy z tego tytułu. W piśmie z dnia 20.08.2013r. (k-27), zawierającym oświadczenie o wypowiedzeniu umowy z powodu braku wymaganej spłaty minimalnej przez okres co najmniej 2 miesięcy, powód powołał się na postanowienia umowy. Tymczasem dołączona przez powoda umowa z dnia 4 maja 2007r. (k-20) nie zawiera postanowienia o dopuszczalnych przyczynach wypowiedzenia umowy przez Bank, w szczególności z powodu braku spłaty minimalnej. Powód nie przedstawił też Regulaminu, będącego integralną częścią umowy. Twierdzenia powoda o natychmiastowej wymagalności całego roszczenia z chwilą upływu okresu wypowiedzenia były gołosłowne. Powód nie wskazał podstawy prawnej takiego twierdzenia (nie wynika to z umowy, dołączonej do pozwu), jak również nie wykazał wysokości „należności głównej”, a nawet nie wyjaśnił sposobu wyliczenia tej kwoty, uniemożliwiając Sądowi weryfikację jego twierdzeń w tym zakresie. Wbrew twierdzeniom powoda, dowód, w postaci wyciągu z ksiąg z banku nie jest wystarczającym dowodem na fakt „zawarcia umowy oraz nieuregulowanego zobowiązania pozwanego”. Na podstawie dowodu, zaoferowanego przez powoda, Sąd ustalił jedynie, że powód wystawił w dniu 15.11.2013r. wyciąg z ksiąg banku, w którym stwierdził, że należności pozwanej z tytułu przedmiotowej umowy, wynoszą łącznie 1120,64 zł. Dokument ten, jako prywatny, stanowi jedynie dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie ( art. 245 kpc ). Trybunał Konstytucyjny, wyrokiem z dnia 15 marca 2011 r. (P 7/09, OTK-A 2011/2/12), uznał, że art. 95 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe , w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 26 czerwca 2009 r. o zmianie ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 131, poz. 1075), w związku z art. 244 § 1 i art. 252 k.p.c. , w części, w jakiej nadaje moc prawną dokumentu urzędowego księgom rachunkowym i wyciągom z ksiąg rachunkowych banku w odniesieniu do praw i obowiązków wynikających z czynności bankowych w postępowaniu cywilnym prowadzonym wobec konsumenta, jest niezgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 zdanie pierwsze i art. 76 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej . Dokument ten nie korzysta więc z domniemania prawdziwości zawartych w nim twierdzeń. W konsekwencji, z samego faktu, że powód stwierdził istnienie zadłużenia pozwanej w Banku, nie wynika fakt istotny, a mianowicie, że wierzytelność przeciwko pozwanej istniała w takiej wysokości. Bezzasadne było żądanie zapłaty kwoty 136,27 zł, z tytułu odsetek za okres od dnia 4 maja 2007r. Powód nie wykazał daty wymagalności roszczenia, oznaczonej na dzień 4 maja 2007r., tym bardziej, że jest to data zawarcia przedmiotowej umowy. Zgodnie z art. 481§1 kc , wierzyciel może żądać odsetek, jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia, za czas opóźnienia. Niezależnie od tego, przyjmując za prawdziwe twierdzenia powoda o dacie wymagalności w dniu 4 maja 2007r., od której domaga się odsetek, roszczenie powoda uległoby przedawnieniu po trzech latach ( art. 118 kc ), co po uwzględnieniu zarzutu przedawnienia, powodowałoby oddalenie powództwa ( art. 117§2 kc ). Powód nie wyjaśnił zarazem rozbieżności pomiędzy kwotą, obejmującą odsetki, wskazaną w wypowiedzeniu umowy (205,35 zł, k-27), a kwotą z tego tytułu, wynikającą z pozwu i wyciągu z ksiąg banku z dnia 15.11.2013r. (136,27 zł, k-26). Nie wyjaśnił również rozbieżności w zakresie żądania zapłaty, z tytułu opłat i prowizji, w kwocie 139 zł, wynikającej z wypowiedzenia umowy, oraz w kwocie 90 zł, wskazanej w pozwie i wyciągu z ksiąg banku. Powód nie wykazał, ani nie uzasadnił podstawy prawnej żądania zapłaty kwoty 90 zł, z tytułu opłat i prowizji, nie wskazał precyzyjnie, jakimi opłatami i prowizjami obciąża pozwaną i nie wykazał, że taki obowiązek spoczywał na pozwanej, zgodnie z zawartą umową. Sąd nie znalazł zarazem podstaw do działania z urzędu w celu poszukiwania dowodów, na poparcie twierdzeń powoda, w sytuacji, gdy strona powodowa jest profesjonalnym podmiotem, trudniącym się m.in. udzielaniem kredytów. Nie było też podstaw do odraczania rozprawy, o terminie której pełnomocnik powoda był należycie zawiadomiony i nie stawił się bez usprawiedliwienia ( art. 214§1 kpc ). Sąd podziela pogląd, wyrażony w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000r., V CKN 175/00, OSP 2001 r./7–8/116 , iż działanie sądu z urzędu może prowadzić do naruszenia prawa do bezstronnego sądu i odpowiadającego mu obowiązku przestrzegania zasady równego traktowania stron ( art. 32 ust. 1 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP ). W uzasadnieniu powołanego orzeczenia wyrażono stanowisko, iż ani w toku postępowania dowodowego, ani po wyczerpaniu wniosków dowodowych stron, sąd nie ma obowiązku ustalania, czy sprawa jest dostatecznie wyjaśniona do stanowczego rozstrzygnięcia stosunku spornego i nieaktualny jest już nakaz uzupełniania z urzędu udzielanych przez strony wyjaśnień i przedstawianych przez nie dowodów jak i dokonywania oceny stopnia wyjaśnienia sprawy. Powołanie dowodu przez sąd z urzędu może być korzystne dla jednej ze stron, niekorzystne natomiast dla strony przeciwnej. Przestrzegając zasady równości stron, sąd musi, o ile chodzi o powoływanie dowodów, przestrzegać również zasady kontradyktoryjności, stosownie do której strona może m.in. powoływać dowody i wypowiadać się co do dowodów powołanych przez przeciwnika ( art. 210§1 k.p.c. ). Działanie przez sąd z urzędu nie może prowadzić do zastępowania strony w spełnieniu jej obowiązków i może mieć miejsce tylko w szczególnie wyjątkowych sytuacjach. Sąd nie dopatrzył się podstaw do uznania za taką sytuacji stron w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie powołanych przepisów w zw. z art. 471 k.c. , orzeczono, jak w sentencji wyroku.