Sygn. akt V GC 506/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 września 2014 r. Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie Wydział V Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSR J. Dams Protokolant: S. Poborczyk po rozpoznaniu w dniu 10 września 2014 r. w Dzierżoniowie na rozprawie sprawy z powództwa : Gminy L. – Zarządu (...) w L. przeciwko: A. B. o zapłatę 23.085,81 zł I. oddala powództwo II. zasądza od strony powodowej na rzecz pozwanego kwotę 2.400 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygnatura akt: V GC 506/14 UZASADNIENIE Gmina L. – Zarząd (...) w L. pozwem z dnia 13 marca 2014r. domagała się od A. B. , prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą (...) Business (...) A. B. we W. , zapłaty kwoty 23 085,81 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia 15 stycznia 2014r. do dnia zapłaty oraz kosztami procesu. Uzasadniając roszczenie strona powodowa podała, że na podstawie umowy z dnia 24 sierpnia 2004r. pozwany pobierał wodę i odprowadzał ścieki z nieruchomości o nazwie Hotel (...) , położonej w L. przy ul. (...) . W dniu 31 grudnia 2013r. w oparciu o wyżej wymienioną umowę strona powodowa wystawiła na rzecz pozwanego rachunek nr R (...) tytułem poboru wody i odprowadzenia ścieków na kwotę 23 085,81 zł. Należność ta nie została uregulowana, jak również wezwanie do zapłaty kierowane do pozwanego w lutym 2014r. pozostało bezskuteczne. W stosunku do tak określonego roszczenia tut. Sąd wydał w dniu 11 kwietnia 2014r. nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, sygn. V GNc 513/14. Pozwany zaskarżył w/w nakaz sprzeciwem i wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od strony powodowej kosztów postępowania. Podał, że w 2012r. zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej we wskazanym obiekcie, a w konsekwencji nie mógł pobierać wody ani odprowadzać ścieków. Pozwany wskazał również, że za faktury wystawione przez stronę powodową do dnia 30 września 2013r. zapłacił w całości. Wyjaśnił (na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2014r.), że sporny odczyt, będący podstawą wystawienia dochodzonej faktury, wskazuje na nierealnie wysokie zużycie wody i w jego ocenie istotny wodomierz był wadliwy. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 24 sierpnia 2004r. A. B. , prowadzący działalność gospodarczą pod firmą (...) A. B. we W. , zawarł z Zakładem (...) w S. z/s w L. (poprzednikiem Zarządu (...) w L. , zakładu budżetowego Gminy L. ) umowę o zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków dla stanowiącej własność pozwanego nieruchomości o nazwie Hotel (...) , położonej w L. przy ul. (...) . W umowie ustalono m.in., że usługodawcę obciąża naprawa, remont oraz konserwacja przyłącza wodociągowego wraz z zaworem za wodomierzem głównym (§ 7 ust.2) oraz samego wodomierza głównego (§ 7 ust.1), który jest jego własnością (§ 7 ust.4). Usługodawcę miały też obciążać koszty zainstalowania i utrzymania wodomierza głównego (§ 7 ust.5). Należności za wodę miały być ustalane jako iloczyn obowiązujących cen i stawek opłat wg taryf oraz wskazań wodomierza głównego (§ 11 ust.1 i 2). W przypadku braku wodomierza ilość dostarczanej wody miał być ustalana zgodnie z przeciętnymi normami zużycia wody (§ 11 ust.3). Natomiast w przypadku niesprawności wodomierza głównego lub okresowego braku możliwości jego odczytu, ilość pobranej wody miała być ustalana na podstawie średniego zużycia wody w okresie 6 miesięcy przed stwierdzeniem niesprawności wodomierza, a gdy nie będzie to możliwe – na podstawie średniego zużycia wody w analogicznym okresie roku ubiegłego lub iloczynu średniomiesięcznego zużycia wody w roku ubiegłym i liczby miesięcy niesprawności wodomierza (§ 13 ust.1). Strony miały prawo rozwiązania umowy z zachowaniem 3-miesięcznego okresu wypowiedzenia. (Dowód: - umowa z dnia 24.08.2004r., k. 10-15 akt, - aneks do umowy, k. 94 akt) Na podstawie w/w umowy strona powodowa zainstalowała w nieruchomości pozwanego wodomierz główny nr (...) . (Dowód: - fakira Vat nr R (...) , k.7) W okresie od 30 grudnia 2008r. do 31 marca 2009r. pozwany zużył 95 m 3 wody. W okresie od 31 marca 2009r. do 30 czerwca 2009r. pozwany zużył 148 m 3 wody. W okresie od 30 czerwca 2009r. do 30 września 2009r. pozwany zużył 158 m 3 wody. W okresie od 30 września 2009r. do 30 grudnia 2009r. pozwany zużył 120 m 3 wody. W okresie od 30 grudnia 2009r. do 31 marca 2010r. pozwany zużył 138 m 3 wody. W okresie od 31 marca 2010r. do 30 czerwca 2010r. pozwany zużył 101 m 3 wody. W okresie od 30 czerwca 2010r. do 30 września 2010r. pozwany zużył 73 m 3 wody. W okresie od 30 września 2010r. do 30 grudnia 2010r. pozwany zużył 39 m 3 wody. W okresie od 30 grudnia 2010r. do 30 czerwca 2011r. pozwany zużył 118 m 3 wody. W okresie od 30 czerwca 2011r. do 30 września 2011r. pozwany zużył 33 m 3 wody. W okresie od 30 września 2011r. do 30 września 2013r. pozwany nie zużył w ogóle wody. (Dowód: - faktura Vat nr R (...) , k.69; - faktura Vat nr R (...) , k.70; - faktura Vat nr R (...) , k.71; - faktura Vat nr R (...) , k.72; - faktura Vat nr R (...) , k.73; - faktura Vat nr R (...) , k.74; - faktura Vat nr R (...) , k.75; - faktura Vat nr R (...) , k.76; - faktura Vat nr R (...) , k.77; - faktura Vat nr R (...) , k.78; - faktura Vat nr R (...) , k.79; - faktura Vat nr R (...) , k.80; - faktura Vat nr R (...) , k.81; - faktura Vat nr R (...) , k.82; - faktura Vat nr R (...) , k.83; - faktura Vat nr R (...) , k.84; - faktura Vat nr R (...) , k.85; - faktura Vat nr R (...) , k.86) Pozwany, będący właścicielem nieruchomości, wykonywał osobiście działalność gospodarczą w Hotelu (...) do końca 2011r. / pocz. 2012r. Po tym czasie obiekt nie był wykorzystywany i stał pusty - aż do końca października 2013r., kiedy to pozwany wydzierżawił obiekt J. D.
(2). Osoba ta zawarła ze stroną powodową w dniu 28 listopada 2013r. nową umowę o zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków dla istotnej nieruchomości. (Dowód: - wniosek o zawarcie umowy o zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków, k. 45 akt) Wobec zmiany osoby usługobiorcy strona powodowa dokonała odczytu wodomierza głównego nr (...) - wskazywał on na zużycie wody wynoszące 3 241 m 3 . Powódka w dniu 31 grudnia 2013r. wystawiła pozwanemu rachunek nr R (...) na kwotę 23 085,81 zł, zakreślając termin zapłaty do dnia 14 stycznia 2014r. Rachunek wystawiono tytułem zużycia wody i odprowadzenia ścieków w okresie od dnia 30 września 2013r. do dnia 30 października 2013r. Istotny wodomierz w dniu odczytu nie posiadał ważnej legalizacji. (Dowód: - zeznania świadka J. K. , k.55v.-56; - faktura Vat nr R (...) , k. 7 akt; - okoliczności bezsporne) W dniu 3 marca 2014r. pozwanego wezwano do uregulowania zaległej należności w terminie 7 dni ze wskazaniem na zamiar sądowego dochodzenia roszczeń. W odpowiedzi pozwany odmówił zapłaty, wskazując na okoliczność zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej w 2012r., uregulowania należności wobec strony powodowej za faktury wystawione do 30 września 2013r. (po 30 września 2011r. były to wyłącznie opłaty abonamentowe), a także na okoliczność przejęcia nieruchomości przy ul. (...) przez nowego dzierżawcę z dniem 1 listopada 2013r. (Dowód: - wezwanie do zapłaty z dnia 25.02.2014r., k. 8 akt, - potwierdzenie odbioru pisma, k. 9 akt) - pismo pozwanego z dnia 10.03.2014r., k. 28 akt) Sad zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Bezsporne w sprawie było istnienia pomiędzy stronami do dnia 28 listopada 2013r. stosunku zobowiązaniowego, opartego o umowę o dostawę wody i odprowadzanie ścieków, zawartą w 2004r. dla nieruchomości położonej przy ul. (...) w L. . Bezsporny był również fakt zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej przez pozwanego pod wskazanym adresem na początku 2012r. (tak m.in. zeznania świadka J. K. , który podał, że przez dwa ostatnie lata umowy z pozwanym obiekt był cały czas zamknięty, k.55v.). Sporna okazało się prawidłowość działania wodomierza, w oparciu o który dokonano odczytu wskazującego na zużycie wody w ilości 3 241 m 3 . Pozwany zaprzeczał bowiem, aby w ogóle mógł pobrać tak horrendalną ilość wody i to w przeciągu jednego miesiąca, jak również, że wodomierz przez ok. dwa lata nie był użytkowany. Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków definiuje pojęcie wodomierza głównego, którym jest przyrząd pomiarowy mierzący ilość pobranej wody, znajdujący się na każdym przyłączu wodociągowym. Wodomierz taki o nr (...) – zgodnie z łączącą strony umową – stanowił własność strony powodowej i przez nią miał być zainstalowany i utrzymywany, w tym naprawiany i konserwowany. Stronę powodową z mocy powszechnie obowiązujących przepisów prawa obciążał również obowiązek zapewnienia legalizacji tego urządzenia (por.: ustawa Prawo o miarach z dnia 11.05.2001 r. , t.j. Dz.U. 2013.1069 i rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 7 stycznia 2008 r. w sprawie prawnej kontroli metrologicznej przyrządów pomiarowych ., Dz.U. nr 5 poz. 29 z 14 stycznia 2008 r.). Wodomierze bowiem są przyrządami pomiarowymi – mierzą objętość przepływającej przez nie wody. Skoro zatem stosowane są w obrocie w celu uzyskania prawidłowej podstawy do rozliczeń zużycia wody, to podlegają prawnej kontroli metrologicznej w formie zatwierdzenia typu, legalizacji pierwotnej i legalizacji ponownej. Zgodnie z powyższym, jeżeli wskazanie wodomierza jest podstawą rozliczeń, wodomierz powinien mieć ważną i nienaruszoną cechę legalizacyjną. Obowiązek zorganizowania procedury legalizacji ponownej spornego wodomierza ciążył na stronie powodowej (por. też wcześniej obowiązujące rozp. Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 2.04.2004r., Dz.U. Nr 77, poz. 730). Jak wynika z powyższego – wodomierz, aby móc służyć jako podstawa do wzajemnych rozliczeń stron – musi mieć w momencie dokonania rozliczenia ważną cechę legalizacyjną. Bez takiej cechy nie można mówić o wartości prawnej jego wskazań. Stąd brak aktualnej legalizacji wodomierza – która musi być ponawiana co pięć lat - winno skutkować w ocenie Sądu co najwyżej rozliczeniem, jak w lokalu nieopomiarowanym (§ 11 ust.3 umowy, ewentualnie § 13 ust.1 umowy). Strona powodowa jednak nie zmieniła podstawy powództwa w tym zakresie. Strona powodowa w piśmie a dnia 25 sierpnia 2014r. podała, iż nie posiada świadectwa legalizacji urządzenia wodomierza zamontowanego w nieruchomości pozwanego. Nie wyjaśniła w żaden sposób przyczyn braku takiego świadectwa, jak również nie stawiła się bez usprawiedliwienia na rozprawie w dniu 10 września 2014r. Na rozprawie tej pozwany natomiast ripostował, iż według oznakowań widocznych na wodomierzu nie był on legalizowany od roku 1997 (widoczne oznakowanie: 97.10.02) – art.230 k.p.c. Na tej podstawie Sąd ocenił, iż ciężar udowodnienia okoliczności, iż wodomierz mógł stanowić podstawę wiarygodnych rozliczeń, obciążał stronę powodową ( art.6 k.c. ). Ciężarowi temu jednak nie sprostała i bez znaczenia jest tutaj, czy pozwany wcześniej informował ją o swoich zastrzeżeniach do funkcjonowania wodomierza. Wobec zaprezentowanej oceny powództwo, oparte na wskazaniach wodomierza nr (...) , podlegało oddaleniu. Sąd nie podzielił przekonania strony powodowej, iż wniosek pozwanego, dotyczący złożenia przez nią świadectwa legalizacji wodomierza, należało oddalić jako spóźniony. Zgodnie z art.207 § 6 k.p.c. o dopuszczeniu takiego dowodu zdecydowały bowiem wyjątkowe okoliczności sprawy – pozwany działający bez zawodowego pełnomocnika niezwłocznie po pouczeniu go zgodnie z art.210 § 2 1 k.p.c. także o rozkładzie ciężaru dowodu złożył istotny wniosek, który nie spowodował nadto zwłoki w rozpoznaniu sprawy (rozprawę odroczono na trzy tygodnie). Nadto o istnieniu wyjątkowych okoliczności zdecydowało starcie się pozwanego w procesie z profesjonalistą, który mając świadomość bardzo wysokiego wskazania wodomierza (tak zeznania świadka J. K. ) i braku jego legalizacji, nie dokonał z urzędu sprawdzenia urządzenia, kierując od razu pozew o zapłatę na drogę sądową. Sąd oddalił pozostałe wnioski dowodowe pozwanego, zawarte dopiero w piśmie z dnia 2 września 2014r., jako nieistotne dla rozstrzygnięcia i spóźnione. Na zakończenie wskazać jeszcze należy, że okoliczność braku dokonywania odczytów przez dwa ostatnie lata umowy, wskazana przez świadka J. K. , budziła wątpliwości Sądu, albowiem w treści faktur wystawianych w latach 2012 – 2013 nie wskazywano bynajmniej, że przyjęte zużycie wody ma charakter szacunkowy. Wyjaśnić jeszcze należy, że pozwany podając w odpowiedzi na pozew, iż „ostatnia faktura z odczytem licznika była z dnia 30 marca 2011r. (tu zapewne błąd co do daty) miał w istocie na myśli, że faktura ta, nosząca faktycznie datę 30 września 2011r. (k.78), była ostatnią, która wskazywała na jakiekolwiek zużycie wody. Zatem w ocenie Sądu nie przyznał bynajmniej w ten sposób, że przez dwa lata nie następowały faktyczne odczyty wodomierza. Jednocześnie pozwany podawał, że w tym czasie zawór wody był zakręcony. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. przyjmując, że pozwany wygrał niniejszy spór w całości. Stronę powodową obciążono obowiązkiem zwrotu poniesionych przez pozwanego kosztów postępowania, na które złożyły się koszty zastępstwa prawnego w kwocie 2 400 zł ( § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ).