Sad powszechny, I C 2051/14

Sygn. akt I C 2051/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2015 roku Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim I Wydział Cywilny w składzie następującym : Przewodniczący: SSR Anatol Ławrynowicz Protokolant: Radosław Niewiński po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2015 roku w Bielsku Podlaskim na rozprawie sprawy z powództwa J. S. przeciwko Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczemu w H. o zapłatę I Powództwo oddala. II Zasądza od powoda J. S. na rzecz pozwanego Skarbu Państwa Aresztu Śledczego w H. 2400 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt I C 2051/14 UZASADNIENIE J. S. wnosił o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa – Aresztu Śledczego w H. kwoty 15.000 złotych tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za naruszenie jego dóbr osobistych polegające na złamaniu praw człowieka i godności w trakcie odbywania kary pozbawienia wolności poprzez osadzenie w celi dla palących, nie zapewnienie intymności w kąciku sanitarnym, bardzo słabe oświetlenie oraz brak oświetlenia nocnego, niewłaściwy stan sanitarny cel, brak dostępu do ciepłej wody, niewłaściwe odżywianie. Powód wnioskował o przeprowadzenie rozprawy zaocznie bez swego udziału ( k 29) sugerował ażeby kwotę świadczenia przekazać na cel społeczny ( na rzecz wybranego domu dziecka). Pozwany Skarb Państwa – Areszt Śledczy w H. zaprzeczył wszystkim krytycznym pod jego adresem twierdzeniem powoda, jednocześnie wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych (k.37-40). W uzasadnieniu zajętego stanowiska podniósł, iż po przyjęciu do aresztu powód zgodnie z dyspozycją deklarował się jako osoba niepaląca i faktycznie został osadzony w celi dla niepalących, że warunki w celach w jakich powód przebywał były zgodne z wymogami kodeksu karnego wykonawczego , regulaminu wykonywania kary pozbawienia wolności i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 stycznia 2014 roku w sprawie warunków bytowych osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych, powód miał zapewnione właściwe oświetlenie, dostęp do kącika sanitarnego gwarantujący intymność. Nadto pozwany podał iż osadzony miał dostęp do ciepłej wody w ilościach nie limitowanych, stan sanitarny cel nie budził zastrzeżeń, zaś serwowane wyżywienie spełniało wymogi rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 września 2003 roku w sprawie określenia dziennej normy wyżywienia oraz rodzaju diet wydawanych osadzonym w zakładach karnych i aresztach śledczych. Sąd ustalił i zważył, co następuje: Bezspornym było, iż w okresie od dnia 21 marca 2014 roku do 16 czerwca 2014 roku powód odbywał w Areszcie Śledczym w H. kolejno w celach nr (...) ( od dnia 21 marca 2014 roku do 24 marca 2014 roku), nr (...) ( od 24 marca 2014 roku do 19 maja 2014 roku), nr (...) od 19 maja 2014 roku do 29 maja 2014 roku i ponownie w celi nr (...) od 29 maja 2014 roku do 16 czerwca 2014 roku. Deklarował się jako osoba niepaląca i był osadzony w celach dla niepalących zgodnie porządkiem wewnętrznym Aresztu Śledczego w H. . Nic nie wskazuje ażeby powód bądź współosadzeni zgłaszali naruszanie zakazu palenia i zaniechania ze strony funkcjonariuszy właściwego dozoru na tym tle. Zarządzenie numer (...) Dyrektora Aresztu Śledczego w H. z dnia 15 grudnia 2011 roku w sprawie ustalenia porządku wewnętrznego w Areszcie Śledczym w H. w §6 zezwala na palenie wyrobów tytoniowych jedynie w wydzielonych celach mieszkalnych i miejscach do tego wyznaczonych. Warunki w celach w jakich powód przebywał były zgodne z wymogami kodeksu karnego wykonawczego , regulaminu wykonywania kary pozbawienia wolności i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 stycznia 2014 roku w sprawie warunków bytowych osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych, powód miał zapewnione właściwe oświetlenie, dostęp do kącika sanitarnego gwarantujący intymność, stan sanitarny cel w jakich powód przebywał nie budził zastrzeżeń tak jego ( brak skarg na tym tle) jak i służby więziennej. Były one właściwe wentylowane. Powód i inni osadzeni mieli dostęp do ciepłej wody w ilościach limitowanych jedynie posiadanymi w celach zasobnikami do jej gromadzenia i własnymi potrzebami. Nic nie wskazuje ażeby wyżywienie nie spełniało wymogów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 września 2003 roku w sprawie określenia dziennej normy wyżywienia oraz rodzaju diet wydawanych osadzonym w zakładach karnych i aresztach śledczych. Całokształt okoliczności wskazuje było ono zróżnicowane, o odpowiednim stopniu kaloryczności, przygotowane we właściwych warunkach sanitarnych i podawane bez zanieczyszczeń. Nic nie wskazuje ażeby powód w czasie gdy przebywał w Areszcie Śledczym w H. schudł 10 kg na skutek niewłaściwego odżywienia bądź z niedożywienia. Cele mieszkalne w których przebywał powód posiadały właściwe oświetlenie. Górne oświetlenie stanowiła oprawa jarzeniowa o mocy 2 x 38 W co zapewniało minimalne natężenie 100 luxów. W czasie kontroli nocnych wykonywanych zgodnie z § 32 ust 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra sprawiedliwości z dnia 31 października 2003 roku w sprawie sposobu ochrony jednostek organizacyjnych Służby Więziennej było włączane oświetlenie jarzeniowe celi wyposażone w elektroniczny starter co powodowało iż nie było migotania w czasie uruchamiania. Nic nie wskazuje ażeby włączenie na kilka sekund kilka razy w ciągu nocy tego oświetlenia zakłócało nocny wypoczynek powoda, było źródłem jego rozdrażnienia, bólów głowy. Nic też nie wskazuje ażeby funkcjonariusze służby więziennej Aresztu Śledczego w H. traktowali powoda niehumanitarnie, by ich działania bądź zaniechania godziły w jego godność. Po pouczeniu powoda ( k 31- 32) o prawach procesowych powód nie zgłosił żadnych wniosków dowodowych, zaś po doręczeniu powodowi odpowiedzi na pozew ( w kontekście wniosków pozwanego i możliwości zgłaszania pytań do świadków ) powód podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, nie zgłaszał pytań. W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda o charakterze rodzącym odpowiedzialność pozwanego z tytułu zadośćuczynienia. Powyższe ustalenia mają potwierdzenie: w dokumentach k 43-90 ( protokoły kontroli sanitarnej, sprawozdanie z wizytacji Aresztu Śledczego w H. Sędziego Sądu Okręgowego w B. S. W. , kopie jadłospisów ze spisem potraw podawanych w czasie osadzenia powoda w Areszcie Śledczym w H. , zarządzenie nr (...) Dyrektora Aresztu Śledczego w H. z dnia 15 grudnia 2011 roku w sprawie ustalenia porządku wewnętrznego w Areszcie Śledczym w H. , zarządzenie nr (...) Dyrektora Aresztu Śledczego w H. zmieniające zarządzenie uprzednio wymienione), k 114 ( wypisy z teczki osobopoznawczej J. S. z okresu jego osadzenia w Areszcie Śledczym w H. ), w zeznaniach świadków M. B. , J. T. , M. P. ( k 124-125). Sąd w zupełności uznaje zebrany w sprawie materiał dowodowy za wiarygodny. Brak jest podstaw by przypisywać świadkom manipulowanie faktami czy opis zdarzeń niezgodnie z realnym stanem rzeczy. Zeznania świadków korespondują bowiem z treścią dokumentów k 43-90 ( protokoły kontroli sanitarnej, sprawozdanie z wizytacji Aresztu Śledczego w H. Sędziego Sądu Okręgowego w B. S. W. , kopie jadłospisów ze spisem potraw podawanych w czasie osadzenia powoda w Areszcie Śledczym w H. , zarządzenie nr (...) Dyrektora Aresztu Śledczego w H. z dnia 15 grudnia 2011 roku w sprawie ustalenia porządku wewnętrznego w Areszcie Śledczym w H. ). Szczególny akcent należy położyć na zewnętrzne ustalenia i oceny jednostek i osób nadzorujących dot. stanu sanitarnego Aresztu, warunków odbywania kary pozbawienia wolności, warunków przygotowania posiłków, jakości pożywienia, warunków mieszkaniowych osadzonych, dostępu do lekarza, dostępu do ciepłej wody ( k 56) . Z drugiej zaś strony adnotacje urzędowe w teczce osobopoznawczej dotyczącej powoda z okresu jego osadzenia w Areszcie Śledczym w H. ( k 114) nie wskazują iżby powód choćby sygnalizował swoje zastrzeżenia odnośnie warunków odbywania kary pozbawienia wolności. To utwierdza w przekonaniu że zeznania świadków nie są dyktowane li tylko służbową lojalnością ale są po prostu szczere i zgodne z prawdą. Obiektywną miarą nic nie wskazuje ażeby J. S. w związku z odbywaniem kary pozbawienia wolności w Areszcie Śledczym w H. doznał krzywdy na tle naruszenia jego dóbr osobistych Zgodnie ze znajdującą zastosowanie w sprawie niniejszej dyspozycją art.448 k.c. w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę (…). Przedmiotowy przepis pozostaje w związku z treścią art.24 k.c w którym uregulowano cywilnoprawną ochronę dóbr osobistych. Stosownie do regulacji prawnej wyrażonej w art. 24 § 1 k.c ten, czyje dobro osobiste zostało zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne (…). Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego (…). Do dóbr osobistych podlegających ochronie prawnej należy zaliczyć godność osobistą mimo, że nie została ona wprost wymieniona w art.23 k.c. , który zawiera jedynie przykładowy katalog dóbr osobistych. Godność jako przedmiot ochrony prawnej została wymieniona w art.30 Konstytucji zgodnie z którym przyrodzona i niezbywalna godność człowieka jest nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiązkiem władz publicznych. Prawo do godnego odbywania kary pozbawienia wolności niewątpliwie należy zaliczyć do katalogu dóbr osobistych podlegających ochronie, a działania naruszające te dobra mogą rodzić odpowiedzialność Skarbu Państwa na podstawie art. 24 i 448 k.c ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 marca 2010 roku, (...) ). Wymaga zauważenia, iż przepisy art.24 k.c. i art. 448 k.c nie wymagają dla obciążenia sprawcy naruszenia dóbr osobistych wykazania po jego stronie winy oraz przewidują domniemanie bezprawności jego działania. Wymaga podkreślenia w szczególności, iż ochrona zdrowia oraz godności również osób odbywających kary pozbawienia wolności winna być zgodnie z art.3pkt.1 ustawy z dnia 09 listopada 1995 roku o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych ( Dz.U. z 1996 r.Nr.10,poz.55 z póź.zm) realizowana między innymi w drodze prawa niepalących do przebywania w środowisku wolnym od dymu tytoniowego. Prawo powoda do przebywanie w otoczeniu wolnym od dymu tytoniowego było w pełni respektowane, zapewniono mu odbywanie kary w warunkach realizujących przysługujące mu tego i innych uprawnień. Nie zostało złamane prawo uszczegółowione niejako w rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 czerwca 2011 roku w sprawie szczegółowych warunków używania wyrobów tytoniowych na terenie obiektów podlegających Ministrowi Sprawiedliwości oraz w środkach przewozu osób ( DzU. 2011r.,Nr.135, poz.795). Nie wykazano że w aspekcie stanu sanitarnego cel w jakich J. S. przebywał, urządzenia kącika sanitarnego, oświetlenie cel, wyżywienia powoda doszło do złamania obowiązującego prawa i działań godzących w jego dobra osobiste. Obowiązujące prawo tj Kodeks karny wykonawczy , regulamin odbywania kary pozbawienia wolności i rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 stycznia 2014 roku w sprawie warunków bytowych osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych – nie zostały złamane. Nie zostało udowodnione, iż działanie bądź zaniechanie pozwanego w kontekście określonych w pozwie zarzutów - nosiło cechy bezprawności. Mając powyższe na uwadze sąd orzekł jak w sentencji Na podstawie art 98 § 1 kpc i § 6 pkt. 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 roku, nr 163, poz.1349 z późn. zm) sąd orzekł o kosztach procesu. Sędzia