Sad powszechny, IV U 464/14

Sygn. akt IV U 464/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 lutego 2015r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Katarzyna Antoniak Protokolant stażysta Renata Olędzka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2015r. w S. odwołania D. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 21 marca 2014r., Nr (...) w sprawie D. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do emerytury oddala odwołanie. Sygn. akt: IV U 464/14 UZASADNIENIE Decyzją z (...) . Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. , działając na podstawie art.184 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze odmówił D. S. prawa do emerytury wskazując, że ubezpieczona nie udowodniła, iż do dnia 1 stycznia 1999r. osiągnęła 15-letni staż pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Organ rentowy podniósł, że do stażu pracy w szczególnych warunkach nie zaliczono okresu pracy w Fabryce (...) w G. od 1 lipca 1981r. do 31 grudnia 1998r., gdyż wystawione przez pracodawcę świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach z 9 listopada 2001r. nie spełnia warunków formalnych. Przywołane w świadectwie uregulowanie rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1982r. (załącznika do tego rozporządzenia) dotyczy bowiem służby zdrowia i opieki społecznej. Odwołanie od w/w decyzji złożyła D. S. wnosząc o jej zmianę i ustalenie jej prawa do emerytury. W uzasadnieniu odwołania wskazała, że w Fabryce (...) w G. pracowała w warunkach szkodliwych dla zdrowia w dziale galwanizerni, co potwierdzą wskazani świadkowie (odwołanie k.1). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie powołując się na przepisy prawa i uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.6-7). Sąd ustalił, co następuje: Ubezpieczona D. S. w dniu (...) rok życia. W dniu 24 lutego 2014r. wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z wnioskiem o ustalenie prawa do emerytury (wniosek o emeryturę z 24 lutego 2014r. k.1 akt emerytalnych). Na podstawie przedłożonych do wniosku dokumentów organ rentowy ustalił, że na dzień 1 stycznia 1999r. ubezpieczona udowodniła staż ubezpieczeniowy w wymiarze 20 lat, 2 miesięcy i 19 dni, z czego okresy składkowe wynoszą 20 lat i 23 dni, a okresy nieskładkowe 1 miesiąc i 26 dni. Ponadto organ rentowy ustalił, że do dnia 1 stycznia 1999r. ubezpieczona nie udowodniła 15 lat pracy w szczególnych warunkach wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Organ rentowy nie uwzględnił załączonego przez ubezpieczoną świadectwa wykonywania prac w szczególnych warunkach z 9 listopada 2001r. (na k.8 akt emerytalnych), gdyż przywołany w tym świadectwie wykaz A dział XII poz.6 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze , dotyczy pracy w służbie zdrowia i opiece społecznej. Z uwagi na brak wymaganego ustawą stażu pracy w szczególnych warunkach w wymiarze 15 lat, decyzją z 21 marca 2014r. organ rentowy odmówił ubezpieczonej przyznania emerytury (decyzja z 21 marca 2014r. k.28 akt emerytalnych). Ubezpieczona była zatrudniona w Fabryce (...) w G. w okresie od 1 lipca 1981r. do 31 grudnia 2001r. w pełnym wymiarze czasu pracy (świadectwo pracy z 31 grudnia 2001r. k.7 akt emerytalnych). Przez cały okres zatrudnienia ubezpieczona pracowała na stanowisku laboranta chemicznego w dziale galwanizerni (umowa o pracę z 1 lipca 1981r. na 3-miesięczny staż pracy, a następnie na czas nieokreślony k.8 akt osobowych). Powyższa fabryka produkowała tranzystory, przetwornice, które zmieniały napięcie prądu. W dziale galwanizerni produkowana aparatura była pokrywana powłokami antykorozyjnymi. Następowało to w ramach tzw. kąpieli chromowych, cynkowych, niklowych i innych. Kąpiel przygotowywał galwanizer wg ustalonego z góry składu poprzez rozpuszczenie potrzebnych komponentów w wodzie. Ubezpieczona jako laborant chemiczny co najmniej raz dziennie pobierała próbki z kąpieli w celu oznaczenia ich składu chemicznego. W oparciu o wyniki przeprowadzanych przez nią pomiarów - w razie potrzeby do kąpieli dodawano brakujące składniki. W obecności ubezpieczonej oraz jeszcze jednej osoby galwanizer pobierał z magazynu składniki potrzebne do uzupełnienia kąpieli. Oprócz analizy kąpieli galwanicznych ubezpieczona pobierała również próbki kąpieli do mycia przed położeniem lakierów. Ponadto w późniejszym okresie oznaczała również składniki farb wykorzystywanych do nadruków poligraficznych. Analizy pobranych próbek ubezpieczona przeprowadzała w oddzielnym pomieszczeniu laboratorium. Oznaczenie składu poszczególnych kąpieli zajmowało kilka godzin i obejmowało kilka etapów. W okresie zatrudnienia pracodawca wypłacał ubezpieczonej tzw. dodatek szkodliwy (zeznania świadków: A. Ś. k.15v-16 – nagranie od minuty 19 do 24 i Z. P. k.16 – nagranie od minuty, zeznania ubezpieczonej k.16-16v – nagranie od minuty 37 do 40 i k.15v-16 – nagranie od minuty 1 do 10, listy płac ubezpieczonej za 1998r. z wyszczególnionym dodatkiem szkodliwym – w kopercie na k.14 oraz karty zarobkowe za lata 1982-1997 – w aktach osobowych) Ubezpieczona nie przystąpiła do otwartego funduszu emerytalnego (raport z analizy konta k.13 akt emerytalnych). Sąd zważył, co następuje: Odwołanie D. S. podlegało oddaleniu. Zgodnie z art.184 ust.1 i 2 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U.z 2009r. Nr 153, poz.1227 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego przewidzianego w art.32, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy ,tj. w dniu 1 stycznia 1999r. osiągnęli okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn oraz osiągnęli okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.27 ustawy, a także nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. W myśl przywołanego wyżej art.32 ust.1 i 4 ustawy pracownikom zatrudnionym w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze przysługuje emerytura w wieku 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn, a w myśl przywołanego wyżej art.27 ustawy wymagany okres składkowy i nieskładkowy wynosi co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Zgodnie z §4 ust.1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8, poz.43 ze zm.) pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A załącznika do rozporządzenia, nabywa prawo do emerytury w w/w wieku jeżeli ma wymagany okres zatrudnienia (co najmniej 20 lat kobieta), w tym co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Ponadto zgodnie z §2 ust.1 przedmiotowego rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku. Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymagało zbadania, czy ubezpieczona spełnia przesłankę wymaganego okresu pracy w szczególnych warunkach. Poza sporem pozostawało bowiem, że ubezpieczona osiągnęła wymagany ustawą wiek oraz spełniła przesłankę ogólnego stażu ubezpieczenia. Analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy Sąd doszedł do przekonania, że decyzja organu rentowego o odmowie ubezpieczonej prawa do emerytury jest prawidłowa. Ubezpieczona nie legitymuje się bowiem 15-letnim okresem pracy w szczególnych warunkach. Należy podkreślić, że katalog prac zaliczanych do prac w szczególnych warunkach reguluje wyczerpująco załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze . Załącznik składa się z wykazu A i B, które zawierają zamknięte katalogi rodzajów pracy zaliczanych do pracy w szczególnych warunkach. Aby stwierdzić, że osoba ubiegająca się o emeryturę wykonywała pracę w szczególnych warunkach praca ta musi być uwzględniona w powyższym katalogu. Do zakwalifikowania określonej pracy do pracy w szczególnych warunkach nie jest wystarczające, aby praca wykonywana była w tzw. warunkach szkodliwych (uprawniających w trakcie zatrudnienia do dodatku szkodliwego), gdyż pojęcie pracy w szczególnych warunkach nie jest tożsame z pojęciem pracy w warunkach szkodliwych. Do uznania pracy za pracę w szczególnych warunkach niewystarczające jest również wykazanie, że praca wykonywana była w warunkach (chodzi o środowisko pracy) zbliżonych, a nawet takich samych jak w przypadku osób, których praca zaliczona jest do pracy w szczególnych warunkach. Nie ulega wątpliwości, że przedłożone przez ubezpieczoną świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach nie mogło być uwzględnione, gdyż jak zauważył organ rentowy wskazuje ono na wykonywanie przez ubezpieczoną pracy, o której mowa w wykazie A dział XII poz.6 ,tj. pracy wykonywanej w dziale: służba zdrowia i opieka społeczna i polegającej na pobieraniu prób i pomiarach w warunkach i na stanowiskach pracy szkodliwych dla zdrowia, wykonywanych przez personel stacji sanitarno-epidemiologicznych oraz laboratoriów środowiskowych. Tymczasem ubezpieczona nie była zatrudniona ani w stacji sanitarno-epidemiologicznej, ani w opiece społecznej. W ocenie Sądu biorąc pod uwagę rodzaj aparatury produkowanej przez firmę (...) (transformatory, przetwornice, które wytwarzane są ze stali) wykazu prac w szczególnych warunkach, które mogłyby mieć odniesienie do ubezpieczonej należy poszukiwać w dziale III wykazu A załącznika do w/w rozporządzenia w tytule: prace różne w hutnictwie i w przemyśle metalowym. W dziale tym pod pozycją 76 wykazane są: prace w hartowniach i wytrawialniach, praca ocynkowaczy, ocynowaczy, kadmowaczy oraz galwanizerów – cynkiem, miedzią, chromem, kadmem i niklem. Przepis ten nie wskazuje pracy laboranta chemicznego w procesie galwanizacji. Również posiłkowo stosowany wykaz stanowisk zawarty w zarządzeniu resortowym nr 9 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z 1 sierpnia 1983r. w sprawie wykazu stanowisk pracy w zakładach pracy nadzorowanych przez Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach uprawniające do wcześniejszego przejścia na emeryturę (Dz.Urz. MB z 1983r., Nr 3, poz.6) pod pozycją 76 nie wymienia stanowiska laboranta. Wymienia natomiast stanowisko galwanizera oraz ustawiacza – konserwatora kąpieli galwanicznych (osoby przygotowującej kąpiel galwaniczną). Praca laboranta chemicznego przeprowadzającego analizy składu chemicznego kąpieli nie odpowiada tego rodzaju pracy. Analiza działu IV wykazu A w/w załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r., odnoszącego się do pracy w przemyśle chemicznym pokazuje, że praca ubezpieczonej nie odpowiada również wymienionym tam rodzajom prac (pracom przy produkcji wymienionych związków chemicznych i innych produktów z wykorzystaniem związków chemicznych). Wreszcie, w ocenie Sądu należało ustalić, czy pracy, którą wykonywała ubezpieczona nie należy zaliczyć do pracy, o której mowa w dziale XIV poz.24 wykazu A załącznika do w/w rozporządzenia Rady Ministrów ,tj. kontroli międzyoperacyjnej, kontroli jakości produkcji i usług oraz dozoru inżynieryjno-technicznego na oddziałach i wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie. I tak analizując dokonane w sprawie ustalenie Sąd doszedł do przekonania, że pracy wykonywanej przez ubezpieczoną nie można zaliczyć do kontroli międzyoperacyjnej, czy też kontroli jakości produkcji i usług na w/w oddziałach i wydziałach. Praca ubezpieczonej – wyniki jej pracy ,tj. wyniki przeprowadzanych przez nią analiz chemicznych były wykorzystywane w procesie produkcji – służyły ustaleniu prawidłowego składu chemicznego kąpieli galwanicznych, czyli kąpieli, w których produkowana w fabryce aparatura uzyskiwała odpowiednie powłoki antykorozyjne. Praca ubezpieczonej była pracą pomocniczą dla produkcji, ale nie można uznać, aby w ten sposób ubezpieczona sprawowała kontrolę międzyoperacyjną, czy też kontrolę jakości produkcji. Poza tym jak ustalono większość czasu pracy ubezpieczona spędzała w wydzielonym pomieszczeniu laboratorium przeprowadzając analizy, a nie na hali, gdzie odbywał się proces galwanizacji. Reasumując uznać należało, że ubezpieczona nie legitymuje się 15-letnim stażem pracy w szczególnych warunkach, a zatem nie spełnia wszystkich przesłanek do nabycia emerytury na podstawie art.184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Odwołując się do wcześniejszych rozważań podkreślić należy, że podnoszone przez ubezpieczoną okoliczności ,tj. fakt otrzymywania tzw. dodatku szkodliwego, czy też przechodzenia badań lekarskich analogicznych jak galwanizerzy, nie uzasadniają same w sobie uznania, że praca ubezpieczonej wykonywana była w szczególnych warunkach. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art.477.14§1 kpc odwołanie ubezpieczonej oddalił.