Sad powszechny, I C 2782/14

Sygnatura akt I C 2782/14 POSTANOWIENIE Wałbrzych, dnia 1 kwietnia 2015 r. Sąd Rejonowy w Wałbrzychu I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący SSR Anna Tęcza-Paciorek Protokolant Anna Dymarska po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2015 r. w Wałbrzychu na rozprawie sprawy z powództwa Województwa (...) Służby Dróg i Kolei we W. (...) przeciwko D. D. - o zapłatę POSTANAWIA: odrzucić pozew. UZASADNIENIE Strona powodowa Województwo (...) Służba Dróg i Kolei we W. w dniu 07 października 2013 r. wniosła do tut. Sądu pozew przeciwko D. D. o zapłatę kwoty 140 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 04 lutego 2013 r. do dnia zapłaty. Ponadto wniosła o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu żądania wskazała, że pozwany został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 22 września 2011 r., w sprawie o sygn. akt II K (...) , między innymi za zniszczenie znaku drogowego B-36 oraz został zobowiązany solidarnie wraz z M. M. do zapłaty kwoty 240 zł na rzecz strony powodowej, w terminie 1 roku od uprawomocnienia się wyroku, co wiązało się z naprawieniem szkody w postaci zniszczonego znaku. Pozwany jednak dotychczas uiścił kwotę łącznie 100 zł. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 22 września 2011 r., w sprawie o sygn.. akt II K (...) , Sąd Rejonowy w W. (...) , II Wydział Karny wydał wyrok, w którym skazał M. M. i D. D. na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres 3 lat próby, za popełnienie przestępstwa z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Z opisu czynu wynika, że skazani dopuścili się między innymi zniszczenia znaku drogowego B-36, którego wartość wynosiła 240 zł, na szkodę (...) Służby Dróg i Kolei we W. . Ponadto Sąd zobowiązał skazanych do naprawienia, solidarnie, szkody wyrządzonej przestępstwem, na podstawie art. 72 § 2 k.k. , poprzez zapłatę w terminie 1 roku od uprawomocnienia się orzeczenia, na rzecz między innymi (...) Służby Dróg i Kolei we W. kwoty 240 zł. Wyrok uprawomocnił się dnia 30 września 2011 r. Do chwili wniesienia pozwu pozwany uiścił na rzecz (...) Służby Dróg i Kolei we W. kwotę łącznie 100 zł z powyższego zobowiązania. niesporne Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. sąd odrzuci pozew jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona. Sąd odrzuci pozew tylko wtedy, gdy brak przesłanki procesowej jest pierwotny, tj. istniał już w chwili wytoczenia powództwa, przy czym art. 199 § 2 uzależnia odrzucenie pozwu od bezskuteczności próby sanacji braku przesłanki w toku procesu. Jeżeli natomiast brak zaistniał dopiero po dacie wytoczenia powództwa, a więc brak jest następczy, sąd zobligowany jest do zawieszenia postępowania albo jego umorzenia. W każdym z tych wypadków decyzja sądu kończy postępowanie cywilne bez merytorycznego rozpoznania powództwa. Moc wiążąca wyroków karnych została wprowadzona dla uniknięcia możliwości wydawania na podstawie tych samych stanów faktycznych różnych orzeczeń w sprawach cywilnych i karnych (wyrok SN z 8 stycznia 2004 r., sygn. akt I CK 137/03). W orzecznictwie Sądu Najwyższego akcentuje się konieczność traktowania art. 11 k.p.c. , ustanawiającego związanie sądu cywilnego ustaleniami prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa, jako normy szczególnej, będącej wyjątkiem od zasady swobodnej oceny dowodów i poczynionych w wyniku tej oceny ustaleń sądu cywilnego (wyrok SN z 20 lipca 2007 r., sygn. akt I CSK 105/07). Zawarte w wyroku karnym ustalenie wysokości szkody osoby pokrzywdzonej nie wiąże sądu cywilnego, gdy określenie wysokości szkody zawarte w wyroku sądu karnego ma charakter ocenny i stanowi ustalenie posiłkowe. Wyjątek od tej zasady stanowią wypadki dotyczące prawomocnego skazania w postępowaniu karnym za zabór w celu przywłaszczenia lub za przywłaszczenie konkretnej rzeczy. Wówczas bowiem określona w wyroku karnym wartość rzeczy będącej przedmiotem zagarnięcia lub przywłaszczenia staje się elementem istoty przypisanego sprawcy przestępstwa i jako taka wiąże sąd cywilny (orzeczenie Sądu Najwyższego z 17 kwietnia 1961 r. OSNCP 1963, nr 1, poz. 13; wyrok SN z 17 czerwca 2005 r., III CK 642/04). Dopuszczalne jest zatem dochodzenie świadczeń ponad orzeczony w wyroku wymiar obowiązku naprawienia szkody powodowi przez pozwanego (wyrok SN z 20 lipca 2007 r., sygn. akt I CSK 105/07). Jednak wskazać należy, że w ocenie Sądu, nałożony wyrokiem sądu karnego obowiązek naprawienia szkody przez wpłatę określonej kwoty wiąże sąd cywilny jedynie w ten sposób, że pokrzywdzony nie może jeszcze raz dochodzić w postępowaniu cywilnym pełnej kwoty stanowiącej równowartość wyrządzonej mu szkody, lecz jedynie różnicy między kwotą zasądzoną wyrokiem sądu karnego a kwotą rzeczywiście poniesionego uszczerbku. W niniejszej sprawie strona powodowa wskazała, że dochodzi od pozwanego zapłaty kwoty 140 zł, która jest wynikiem różnicy pomiędzy zasądzoną w wyroku karnym z dnia 22 września 2011 r., kwotą 240 zł, a zapłaconą dotychczas przez pozwanego kwotą 100 zł. Jednak wskazać należy, że powyższy wyrok uprawomocnił się w dniu 30 września 2011 r., a więc w dniu 30 września 2012 r. upłynął pozwanemu termin na zapłatę kwoty 240 zł, ponieważ sąd karny zakreślił mu jako skazanemu termin 1 roku od uprawomocnienia się orzeczenia na naprawienie szkody. Po tej dacie strona powodowa zatem winna była wystąpić do sądu karnego z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności, czego jednak nie uczyniła. Natomiast nie można pominąć faktu, że wykonalność zobowiązania do naprawienia szkody orzeczonego na podstawie art. 72 § 2 k.k. następuje z zaistnieniem terminu wskazanego przez sąd orzekający w trybie art. 74 § 1 k.k. (wyjątkowo też w związku z art. 178 § 1 k.k.w. ) jako czas jego wykonania, a zatem dopiero wówczas orzeczeniu zawierającemu takie rozstrzygnięcie - w tym zakresie - można nadać klauzulę wykonalności (vide postanowienie SN z dnia 24 lutego 2010 r., I KZP 31/09, OSNKW 2010, nr 4, poz. 32). Przy tym wskazać należy, że zgodnie z art. 26 k.k.w. do tytułów egzekucyjnych zastosowanie mają przepisy art. 776 – 795 k.p.c. , w tym art. 782 § 1 k.p.c. , zgodnie z którym klauzulę wykonalności nadaje sąd jednoosobowo na wniosek wierzyciela. Wskazane w tym przepisie przypadki nadania klauzuli wykonalności z urzędu nie dotyczą orzekania o obowiązku naprawienia szkody ustalonym w skazującym wyroku karnym, albowiem postępowanie karne wszczynane zawsze jest na wniosek uprawnionego oskarżyciela. Strona powodowa zatem ma możliwość uzyskania tytułu wykonawczego na żądanie zawarte w pozwie, czego do tej pory nie uczyniła, nie składając stosownego wniosku. Natomiast nakierowanie działań w chwili obecnej na uzyskanie drugiego tytułu wykonawczego jest nie tylko nie uzasadnione, ale również w ocenie Sądu niedopuszczalne. Mając na uwadze powyższe należało orzec jak w sentencji postanowienia.